༄༅། །སྲིད་ཞིའི་རྣམ་འདྲེན་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་

ཆེན་པོ་མཆོག་ནས། བུད་མེད་ཚོགས་པ་དང་།

གཞོན་ནུས་མཚོན། ཚོགས་པ་ཁག་ལ་སྩལ་

བའི་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྡེབས་

བཞུགས་སོ། །

© 2020 Gaden Phodrang Trust
(Office of His Holiness the Dalai Lama)
All rights reserved

༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་ཟབ་གསང་གསུང་གི་བདུད་རྩིར་ལོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་སྐལ་ལྡན་དོན་གཉེར་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རེ་འདོད་སྐོང་ཕྱིར། རྣམ་གྲྭ་ཐུབ་བསྟན་ཡར་འཕེལ་གྱིས་དཔར་རྩ་མཁོ་སྤྲོད་གནང་བ་ལྟར། དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གསུང་འབུམ་ཕྱོགས་སྒྲིག་ཁང་ནས་འཕྲུལ་དེབ་ཏུ་བསྒྲིགས་ཏེ་འགྲེམ་སྤེལ་ཞུས་པ་ལ། རྒྱ་ཆེའི་ཀློག་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ནོར་འཁྲུལ་ཡོ་བསྲང་གི་དགོངས་ཚུལ་ལྷུག་པོར་གསུང་བའི་རེ་བ་ཞུ།

འབྲེལ་ཡུལ་ཞལ་བྱང༌།

Gaden Phodrang Trust

Thekchen Choeling

McLeod Ganj – 176219

Dharamsala (H.P.) INDIA

+91-1892-221343

+91-1892-221879

sungbum@dalailama.com

www.dalailama.com

www.gyalwarinpoche.com

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༤ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༦ ཉིན། བཞུགས་སྒར་དྷ་རམ་ས་ལར་བུད་མེད་ལྷན་ཚོགས་ནས་ཆོས་འབྲེལ་ཞུས་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ བསམ་བློའི་ལམ་ཕྱོགས་དང་། ནང་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་འཕགས།

ང་ཚོ་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཚང་མ་མགོ་གཅིག་རྐང་པ་གཉིས། ལག་པ་གཉིས་ཡོད་པའི་མི་ཡིན་པ་ཚང་མ་གཅིག་པ་རེད། འོན་ཀྱང་བསམ་བློའི་ནང་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་བསྡུས་ན། ཕྱི་དངོས་པོའི་ཡར་རྒྱས་ཁོ་ནར་ཕྱོགས་པའི་བསམ་བློ་གཅིག་དང་། དེ་གཅིག་པུ་མིན་པའི་ནང་བསམ་བློའི་ནང་གནད་དོན་གཞན་ཞིག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་པའི་བསམ་བློའི་རིགས་གཅིག་བཅས་བསམ་བློའི་ལམ་ཕྱོགས་གཉིས་ཡོད། དེ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་ང་ཚོ་བོད་གངས་ཅན་པ་རྣམས་ཕྱི་དངོས་པོའི་ཡར་རྒྱས་ལ་མི་བལྟ་བར། ནང་བསམ་བློའི་ཡར་རྒྱས་ཁོ་ན་གལ་ཆེན་པོར་བརྩིས་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལ་དགེ་མཚན་ཡང་ཆེན་པོ་ཡོད། འཛམ་གླིང་ཁྱོན་འདིར་མི་དུང་ཕྱུར་སུམ་ཅུ་ལྷག་ཡོད་པའི་ནང་ལ་ང་ཚོ་ནི་བསམ་བློའི་གཙོ་བོ་ཆོས་སུ་འཛིན་མཁན་གྱི་བོད་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་པ་རེད། ལོ་སྟོང་ཕྲག་གི་གོང་ལ་ང་ཚོའི་ཕ་མེས་དང་མེས་པོ་བཅས་པའི་མི་ཐོག་མང་པོའི་རིང་ལ་ནང་བསམ་པའི་ཡར་རྒྱས་གཙོ་བོར་འཛིན་པ་དང་། དེ་ལ་ཁྱད་པར་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པའི་ནང་ནས། ང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐབས་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་པའི་ཐབས་ལམ་འདིའི་ཐོག་ནས་ཡིན་པ་རེད།

ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བཤད་ན། སྤྱིར་བཏང་བསམ་པའི་ཡར་རྒྱས་ཐབས་ལམ་ལ་ཁག་མང་པོ་ཡོད་པ། དཔེར་ན། ནང་པའི་ཆོས་དང་། སིག་གི་ཆོས། ཡེ་ཤུའི་ཆོས། ཁ་ཆེའི་ཆོས། ཧིན་དཱུའི་ཆོས་སོགས་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པའི་ནང་ལ་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་བཞི་ལྔ་ཕྱིན་པའི་ཆོས་ཀྱང་ཡོད་པ་དང་། ཆོས་ལུགས་འགའ་ཤས་ལོ་ལྔ་བརྒྱ་དྲུག་བརྒྱ་ལས་མ་སོང་བའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱང་ཡོད། དམར་པོའི་རིང་ལུགས་ལ་ཆ་བཞག་ན། བསམ་བློའི་ཡིད་ཆེས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། གང་ལྟར་བསམ་བློའི་གྲུབ་མཐའ་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་པ་ཡིན།

ང་ཚོའི་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་མདུན་ལམ་དེ་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གསུངས་པའི་ཐབས་ལམ་དེ་ལ་བརྟེན་གྱི་ཡོད་པ་དང་། ཚིག་གཞན་ཞིག་ནས་བཤད་ན། མདུན་ལམ་དེ་ལ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་སམ། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ལྟ་བ་ཟེར། དེར་བརྟེན་ང་ཚོ་བོད་གངས་ཅན་པའི་བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་ཡིན་ཡང་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐབས་དང་། བྱེད་ཐབས་རྣམ་གྲངས་མང་པོ་ཡོད། ཆོས་ལུགས་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པའི་ནང་། གཡུ་བསྡུར། རྟ་བཅག་ཟེར་བ་བཞིན་ནང་པའི་ཆོས་དེ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་བ་ཐོན་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡིན་པ་རེད།

སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་གཞི་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་གནས་སྐབས་དང་། གཞི་ཡི་གནས་ཚུལ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་དང་བསྟུན་པའི་ཐོག་ནས་ལམ་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་རིམ་པ་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བ་བཤད་པའི་གནས་སྐབས། དེ་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་ཏེ་འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་གཉིས་ཐོབ་ལུགས་བཅས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། གང་ལྟར་མདོར་བསྡུས་ན། གཞིའི་དངོས་པོ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་རྣམ་གཞག་ནས་བཟུང་སྟེ་ལམ་བགྲོད་པའི་རིམ་པའི་ཚུལ་དང་། འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་ཚུལ་གྱི་རྣམ་གཞག་ཚང་མ་རིགས་པ་དང་ལྡན་པ། སྒྲུབ་བྱེད་དང་ལྡན་པ། མིའི་བསམ་བློའི་ཐོག་ལ་ཡོང་སྲིད་པ་ལྟར་འཐད་པ་སྒྲུབ་བྱེད་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་ཤོད་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། སྤྱིར་འཛམ་བུའི་གླིང་ལ་ཆོས་ལུགས་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་། དེ་དག་ལ་ལེགས་པའི་ཆ་དང་། ཉེས་པའི་ཆ་བཅས་ཡོད། ནང་པའི་ཆོས་དེ་གཞན་དང་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།

ཁ༽ ཁུངས་བཙུན་གྱི་བརྒྱུད་པ་དང་། ནང་ཆོས་ཀྱི་དར་ཁྱབ།

ནང་པའི་ཆོས་དེ་རྩ་བ་ཤིན་ཏུ་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་དང་། བཟང་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་དེའི་འབྱུང་ཁུངས་སྟོན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན། སྟོན་པ་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་དགེ་སྦྱོང་གོའུ་ཏ་མ་ཞུ་བ་དེ་བོད་ལུགས་བརྩིས་ན་ལོ་ ༢༨༤༧ དང་། རྒྱ་གར་ལྟར་ན་ལོ་ ༢༥༦༠ ཙམ་གྱི་སྔོན་དུ་བྱུང་། གཞན་གྱིས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པའི་ང་ཚོའི་མདོ་སྡེ་བསྐལ་བཟང་ལ་སོགས་པ་དེ་འདྲའི་ཁུངས་ལ་བརྟེན་ནས་བཤད་ན། བསྐལ་པ་འདིའི་ནང་རྣམ་འདྲེན་སྟོང་འབྱོན་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ནང་ནས་རྣམ་འདྲེན་བཞི་པ་དེ་ཡིན་པ་དང་། ཁོང་གིས་ལེགས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པའམ། ལེགས་པར་སྲོལ་ཕྱེ་བ་དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་བརྒྱུད་རིམ་རྣམས་གསོལ་འདེབས་ལམ་མཆོག་སྒོ་འབྱེད་ནང་གསལ་པོར་སྟོན་གྱི་ཡོད།

དེ་ཡང་འདྲེན་པ་མཉམ་མེད་སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནས་བཟུང་སྟེ། རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་མགོན་པོ། འཕགས་པ་ཐོགས་མེད། སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན། མཉམ་མེད་ཇོ་བོ་ཆེན་པོ། ཁོང་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་ལ་བྱོན་ནས་ཁོང་གི་སློབ་མ་མཁས་ཤིང་གྲུབ་པ་བརྙེས་པའི་སྐྱེས་བུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཡོད་པའི་ནང་རབ་དང་ཕུལ་དང་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་བསྟན་པའི་བདག་པོ་ལ་མངའ་གསོལ་བ་འབྲོམ་སྟོན་རྒྱལ་བའི་འབྱུང་གནས། བོད་ཕྲུག་ཆུང་ངུ་ཞིག་གིས་ཀྱང་འབྲོམ་རིན་པོ་ཆེའི་མཚན་རྣ་བར་ཐོས་ཤིང་ཤེས་པ། བྲིས་ཆ་དང་འཇིམ་སྐུ་སོགས་ལ་བལྟས་ན་དབུ་སྐྲ་ལྕང་ལོ་ཡོད་པ། ན་བཟའ་ལྤགས་ཚགས་བཞེས་པ་ཚང་མའི་མཐོང་ཆོས་སུ་ཡོད། སྐྱབས་གནས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་པོའི་ཡོན་ཏན་ཚད་མས་དྲངས་པའི་དད་པ་རྙེད་ནས་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ཞིག་མེད་ནའང་། ཕ་མའི་ཁ་རྒྱུན་དུ་འཇགས་པའི་མཚན་བརྗོད་སྐབས་མིག་སྤུ་ཟིང་ཟིང་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་ཡོད།

འབྲོམ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་བཟུང་བཀའ་གདམས་སྐུ་མཆེད་གསུམ་ལ་སོགས་པ་བརྒྱུད་པ་བར་མ་ཆད་པ་བྱུང་སྟེ་རྩ་བའི་བླ་མ་རྣམས་ཀྱི་བར་བྱིན་རླབས་ཀྱི་ནུས་པ་མ་ཡལ་བ། ལྷད་མ་ཞུགས་པ་དེ་འདྲ་ཡིན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཆོས་བཟང་བ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས་པ་དེའི་བརྒྱུད་པ་ཁུངས་བཙུན་པ་དང་། བར་མ་ཆད་པ་དགོས་པ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་བསྟན་ནས་ལོ་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཕྱིན་ན་ཡང་། ཁོང་གི་གསུང་དྲི་མ་མེད་པ་ཉམས་ཆག་མེད་པ་གནས་ཐུབ་ཡོད། བོད་གངས་ཅན་ལ་ཡོད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིས་སུ་མ་ཆད་པ་ཚང་མ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནས་བཟུང་བརྒྱུད་པ་ཆུ་འགོ་གངས་ཐུག་ཟམ་མི་ཆད་པས་བཟུང་བ་ཤ་སྟག་ཡིན།

མི་འགའ་ཤས་ནས་རང་གིས་མ་ཤེས་པར་བོད་ཀྱི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཟེར་བ་དེ་རྒྱ་གར་ཧིན་དཱུའི་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་དང་། བོད་སྔ་རབས་པའི་ཆོས་གཉིས་པོ་དེ་འདྲེས་པ་ཡིན་ཚུལ་དང་། དེ་ལ་བླ་མའི་ཆོས་ཞེས་མིང་བཏགས་ཏེ་དེ་འདྲའི་མཐོང་ཚུལ་ཡོད་པ་དེ་དག་ནོར་འཁྲུལ་རེད། ང་ཚོས་བརྒྱུད་པ་བར་མ་ཆད་དུ་ཡོད་པའི་ཁུངས་སྐྱེལ་ཐུབ་པ་ཡིན། མདོར་བསྡུས་ན་བོད་གངས་ཅན་པ་ལ་ཡོད་པ་དང་། བསམ་བློའི་འགྲོ་སྟངས་དེ་ཕྱི་དངོས་པོ་དང་ནང་བསམ་པ་བྱས་ན། ནང་བསམ་པ་ལ་གཙོ་ཆེ་བ་བྱེད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། དེ་ལའང་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་གཞག་མང་པོ་ཡོད་པའི་འགྲོ་སྟངས་ཧ་ཅང་བཟང་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།

ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་ལ་ཆ་བཞག་ན་སེ་ལོན། བྷར་མ། ཀན་པོ་ཌི་ཡ། ཐའི་ལན། ཝི་ཏི་ནམ་བཅས་སུ་ནང་ཆོས་དར་ཡོད། ལྷག་པར་ཝི་ནི་ནམ་དུ་དགེ་སློང་མ་ཡི་སྡོམ་པ་ཡང་ཡོད་པ་གོ་ཐོས་འདུག དེ་ལྟར་ཡིན་ན་རྩ་བའི་སྡོམ་རྒྱུན་བོད་ལས་ལྷག་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། དཔེར་ན། བོད་ལ་ཆ་བཞག་ན་དགེ་སློང་མ་ཡི་སྡོམ་རྒྱུན་ཆད་ནས་མེད་ལ། ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཐོག་མར་དར་ས་དང་། སངས་རྒྱས་གང་དུ་འཁྲུངས་སའི་ཡུལ་ཡིན་ན་ཡང་། དེ་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དངོས་སུ་ཞབས་མ་བཅགས་པའི་ཕྱིའི་ཡུལ་ལ་ཆོས་དར་ཁྱབ་ཆེ་བ་བྱུང་ཡོད། དེང་སང་རྒྱ་ཆེ་ཆུང་ལ་མ་ལྟོས་པའི་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་ལ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཤུགས་ཆེན་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་བོད་གངས་ཅན་པ་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་ནང་བཞིན་མེད།

ག༽ གདུལ་བྱའི་ཁམས་མོས་དང་། སྟོན་པའི་དམ་ཆོས།

གཞི་རྐང་འདི་ཕྱོགས་སུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཁས་བླངས་ནས་ཡིད་ཆེས་བྱེད་མཁན་སྤྱིར་བཏང་ཐེག་ཆེན་ཐེག་དམན་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་ནང་ནས་ཕལ་ཆེར་ཐེག་དམན་གྱི་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། དེ་བཞིན་ལྟ་བའི་ཐོག་ནས་ཆ་བཞག་ན། ཐལ་འགྱུར་བའི་གྲུབ་མཐའ་དང་། བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་གྲུབ་མཐའ་ལ་ཆ་བཞག་ན་སེམས་ཙམ་པའི་ལྟ་བ་སྨྲ་མཁན་དེ་ཙམ་རེད། རྒྱ་ནག་དང་། ཉི་ཧོང་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཉི་ཧོང་ལ་སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ཀྱི་སློབ་མ་སླེབས་མེད་དམ།

གང་ལྟར་སཾ་སྐྲྀ་ཏར་ཆ་བཞག་ན་སློབ་དཔོན་སྦ་པི་ཡ་ཁོང་གིས་མདོ་སྡེའི་ཆོས་ཉི་འོང་གི་སྐད་ལ་བསྒྱུར་ནས་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའི་ལྟ་བ་འཛིན་མཁན་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་ལས། རྒྱ་ནག་ནང་ཁུལ་ལ་སེམས་ཙམ་པའི་ལྟ་བ་ཤུགས་ཆེ་བ་ཆགས་ཡོད། སྤྱིར་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གཉིས་ནས་ཐེག་དམན་གཙོ་ཆེ་བ་དང་། ལྟ་བར་ཆ་བཞག་ན་གཙོ་ཆེ་བ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་གྲུབ་མཐའ་རེད། དྲག་པ་ཞིག་ཡོད་ན་ཐེག་ཆེན་ནང་ནས་སེམས་ཙམ་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཕྲན་བུ་ཤུགས་ཆེ་བ་ཡིན་པ་རེད། དེང་སྐབས་རྒྱ་གར་ནང་ཐེག་ཆེན་ལ་གཞི་ནས་དོ་སྣང་བྱེད་པའི་སྐྱ་རེངས་ལྟ་བུ་ཤར་ཏེ་ཐེག་ཆེན་ཞེས་པ་གོ་རྒྱུ་དང་། ཐོས་རྒྱུ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་གཞི་ནས་ཡོང་གི་ཡོད། དཔེར་ན། བོད་གངས་ཅན་ལ་ཤིན་ཏུ་ངོ་མཚར་ཆེན་པོ་ཞིག་མདོ་སྔགས་ཟུང་འབྲེལ།

ཕྱི་རུ་ཉན་ཐོས་སྤྱོད་པས་ཞི་ཞིང་དུལ། །

ནང་དུ་རིམ་གཉིས་རྣལ་འབྱོར་གདེང་དང་ལྡན། །

ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཕྱིའི་ཀུན་སྤྱོད་འདུལ་བའི་གཞུང་ཐེག་དམན་གྱི་བཤད་པ་ཇི་བཞིན་ཉན་ཐོས་སྡེ་པའི་ལུགས་ལྟར་ལག་ལེན་བསྟར་བ་དང་། ནང་བསམ་བློའི་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཐེག་དམན་གྱིས་རང་ཉིད་གཅིག་པུ་ཞི་བདེ་དོན་གཉེར་གྱི་བསམ་བློ་དེ་ལ་སྐྱོན་དུ་བལྟས་ཏེ་རང་ལས་གཞན་གཅེས་པར་འཛིན་མ་ཐུབ་ནའང་འཛིན་པར་མོས་ཏེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་བློ་ཁ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཡོད།

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་མདོ་སྔགས་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་བཀའ་ཐེག་ཆེན་ཐེག་དམན་གྱི་གདུལ་བྱ་བློ་རབ་འབྲིང་མཐའ་གསུམ་གྱི་བློ་དང་འཚམས་པའི་ཆོས་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཆ་ཚང་བ་མ་ནོར་བ་ཧ་ལམ་བོད་ལ་མ་གཏོགས་མེད་པ་ལྟ་བུ་རེད། ཤམ་བྷ་ལ་སོགས་ཡུལ་འགའ་ཤས་ལ་ཡོང་བ་ལས། ང་ཚོས་མཐོང་ཚོད་ལ་འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་ལ་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག ཐེག་ཆེན་ཐེག་དམན་ཞེས་ཕྱོགས་དང་རིས་སུ་མ་ཆད་པ། ཐེག་ཆེན་ལ་ཆ་བཞག་ན་མདོ་དང་སྔགས། དོན་སྙིང་ནང་པའི་ཆོས་མེད་ན་མ་གཏོགས་ཡོད་ཚད་ཀྱི་དོན་བསྡུས་ཏེ་ཆ་ཚང་བ་དེ་ཧ་ལམ་བོད་ལ་མ་གཏོགས་མེད་པ་དེ་ལྟར་ཡིན།

གནས་ཚུལ་དེ་ལ་བསམ་བློ་ཞིག་བཏང་ན་ང་ཚོ་བོད་པ་ཟེར་མཁན་དེ་ཁ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་མ་རེད། ད་ལྟ་ཧོབ་སྟེ་བལྟས་ན་ཐབས་སྐྱོ་མདོག་ཁ་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་བསམ་བློའི་ཡར་རྒྱས་དང་། འགྲོ་སའི་ལམ་ངོ་ཐོག་བླ་མ་གོང་མ་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་པ་བཞིན་གཞན་ལ་འགྲམ་ཆུ་ལྡང་མི་དགོས་པ་ཞིག་དངོས་འབྲེལ་ཡོད། འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་ལ་མི་དུང་ཕྱུར་སུམ་ཅུ་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་ཚོས་གཞི་མི་འདྲ་བ་ཕྲན་བུ་མ་གཏོགས་མི་གཅིག་གྱུར་རེད། ཡིན་ནའང་དངོས་འབྲེལ་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་སོགས་གང་ཅིའི་ཐོག་ནས་ཁྱད་དུ་འཕགས་པ་ནང་པའི་ཆོས་ཚང་ལ་མ་ནོར་བའི་བསྟན་པ་དང་མཇལ་མཁན་གྱི་མི་དེ་བོད་པ་ཙམ་ལས་མེད་སྟབས། ང་ཚོ་བོད་གངས་ཅན་པ་ཞེས་པའི་མི་རིགས་འདི་རླབས་ཆེན་གྱི་མི་རིགས་ལོ་རྒྱུས་དང་ལྡན་པ། སྙིང་སྟོབས་དང་ལྡན་པ། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་མི་རིགས་ཤིག་རེད། དེང་སང་ཨ་ཧྥི་རི་ཀའི་ནང་ལ་ཡོད་པའི་མི་རིགས་དང་། ཨོ་སི་ཀྲོ་ལི་ཡའི་ནང་ཡོད་པའི་མི་རིགས་ལྟ་བུ་རང་གི་རིག་གཞུང་གཏིང་ཟབ་གང་ཡང་མེད་པ་དེ་འདྲ་མིན། ང་ཚོའི་ཆོས་ཙམ་མིན་པར་སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཀྱང་རླབས་ཆེན་གྱི་བྱས་རྗེས་བཞག་ཡོད། ང་ཚོའི་ཕ་མེས་ཀྱི་མི་རིགས་དེ་རྣམས་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོའི་སྒང་ལ་བསྡད་ཡོད།

ང༽ ཆོས་སྲིད་ཀྱི་འཐུས་ཤོར་དང་། མཐའ་འབྲས་ཀྱི་དཀའ་སྡུག

འོན་ཀྱང་ང་ཚོའི་ད་ལྟའི་མི་ཐོག་འདིའི་རིང་ལ་ཁ་ཐབས་ཞན་པོ་ཞིག་གི་གནས་ལ་གྱར་བསྡད་ཡོད། ང་ཚོའི་ཕ་མེས་དུས་ཀྱི་ནང་པའི་ཆོས་བཀའ་འགྱུར་བསྟན་འགྱུར་དེ་དག་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཙམ་ལས། ཐོས་བསམ་བྱེད་མཁན་ཁག་པོ་རེད། གྲྭ་ས་ཁག་ལ་གཞུང་ཆེན་ལྔ་ཡི་བཤད་པ་བཙུགས་ཡོད་ཀྱང་། འགའ་ཤས་ལ་ནུས་པ་བསམ་གྱི་མི་ཁྱབ་པ་ཡོད་ངེས་ལས། སྤྱིར་བཏང་གཞུང་དོན་རང་རྒྱུད་ལ་སྦྱར་ཏེ་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་དཀོན་པོ་རེད། ཨ་ཁུ་ཤེས་རབ་རྒྱས་མཚོས་གསུངས་པ་བཞིན་ཕ་མེས་ཀྱི་དུས་ལ་བཀའ་བསྟན་རྣམས་ལ་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་ཡོད། དུས་ད་ལྟ་བཀའ་བསྟན་ཆེན་པོ་དེ་དག་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་ཡོད་པ་ཧ་ཅང་ཉག་ཕྲ་པོ་ཆགས་འདུག ཡོངས་འཛིན་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་ལ་བརྒྱད་སྟོང་པའི་བཤད་ལུང་མེད་ཀྱང་། ལུང་གི་རྒྱུན་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་བཤད་པ་གནང་བ་ལ་ཨ་མདོ་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་བླ་མ་ཚོས་ངོ་མཚར་ཆེན་པོ་དང་། ཡག་པོ་རེད་ཅེས་བསྟོད་བསྔགས་གནང་འདུག སྔར་གྱི་བསྟན་པ་སྔ་དར་དང་། ཕྱི་དར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་དེ་དག་དང་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་གསར་རྙིང་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་ཆེན་པོ་དེ་དག་གིས་བསྟན་བཅོས་མང་པོ་མཛད་ཡོད་ཀྱང་། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ལ་མཁྲེགས་པོ་ཞིག་ཆགས་ཏེ་བསྡད་ཡོད། དེ་དག་ལ་བསམས་ན་སེམས་སྐྱོ་པོ།

ང་ཚོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཆ་ནས་རླབས་ཆེན་གྱི་མི་རིགས་དེའི་རྒྱུན་ཡིན་ན་ཡང་། ད་ལྟའི་ང་ཚོའི་མི་ཐོག་འདི་དག་ཁ་ཐབས་ཞན་པོ་ཡོད་པའི་ཡོད་པའི་རྟགས་སྟོན་གྱི་ཡོད། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཕ་མེས་མི་རབས་དེ་དག་གིས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་གྲུབ་འབྲས་སྟོན་པ་དེ་ཚོའི་ཞབས་འདེགས་ཀྱི་རྗེས་ཟིན་པ་ང་ཚོས་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་མེད།

སྲིད་དོན་གྱི་ཐོག་ལ་ཆ་བཞག་ན། ང་ཚོའི་ཕ་མེས་ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་ནས་བཟུང་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་དང་། ལྷག་པར་མངའ་བདག་ཁྲི་རལ་པ་ཅན་དེ་དག་གི་སྐུ་དུས་སུ་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཐོག་ལ་ནུས་པ་ཆེན་པོ། སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ལ་ནུས་པ་ཆེན་པོ། དམག་གི་ཐོག་ལ་ཤུགས་ཆེན་པོ། མདོར་ན་རྒྱ་ནག་གོང་མ་ཤིའི་རྔན་དུ་ཡོད་པར་བོད་དམག་ཡོང་སྐབས་གོང་མ་བྲོས་དགོས་པ་བྱུང་བ་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་མི་རིགས་རླབས་ཆེན་ཞིག་རེད། བར་ལམ་ང་ཚོའི་གནས་ཚུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཤིའི་རྔན་ལ་སླེབས་རྒྱུའི་ཚབ་ལ་ང་ཚོའི་ཆབ་མདོ་བསྐྱལ་བ་རེད། གཞན་སར་འགྲོ་རྒྱུ་ལྟར་བཞག་རང་སྲུང་ཐུབ་ཀྱི་མེད། ཐ་མ་ཆོལ་ཁ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་མིའི་ལག་པར་ཤོར་ནས་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པ་གྱར་བ་རེད།

ང་ཚོས་ཆོས་དང་མཐུན་པར་རང་གིས་འབད་བརྩོན་བྱས་ནས་ཉམས་ལེན་བྱེད་དགོས་པ་ལས། ཉོན་མོངས་ཁོ་རང་གིས་བསམ་བློ་བཏང་ནས་ཉོན་མོངས་རང་ཞི་བྱས་ནས་ང་ཚོར་ཆོས་བྱེད་རྒྱུའི་དུས་སྐབས་ཤིག་སྤྲོད་ཀྱི་མ་རེད། རང་གིས་འབད་བརྩོན་ཞིག་བྱས། ལག་ལེན་འགོ་བཙུགས་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་དོན་ཉམས་སུ་བླངས་ནས་ཉོན་མོངས་ལ་ཁ་གཏད་བཅག་སྟེ་ཉོན་མོངས་ཇེ་ཆུང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་ལས། སྔོན་ལ་སྒུག་ནས་ཉོན་མོངས་པས་ཕྱིར་འཐེན་བརྒྱབ་སོང་ན་དེ་ནས་ངས་ཆོས་ཤིག་བྱེད་བསམ་པ་དེ་འདྲ་གཏན་ནས་ཡོང་ཐབས་མེད།

དེ་བཞིན་སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ཆ་བཞག་ན་ཡང་དགྲ་ནི་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་ཡོད་མུས་རེད། ང་ཚོ་རང་གིས་འབད་བརྩོན་བྱས་ཏེ་རང་ས་རང་སྲུང་བྱེད་དགོས་པ་ལས། དགྲ་དེའི་ཐུགས་རྗེ་ལ་བློས་བཀལ་ནས། ང་ཚོས་འབད་བརྩོན་དང་གྲ་སྒྲིག་གཏན་ནས་མ་བྱས་པར་དགྲ་རང་ལ་སྐྱབས་བཅོལ་ཏེ་བསྡད་ན་རྩ་བ་ནས་ཡོང་ཐབས་མེད། ང་ཚོས་བར་ལམ་གྱི་དུས་རབས་ནང་སོ་སོའི་རང་ཡུལ་སྲུང་ཐུབ་པ་ཞིག་དང་། རང་རིགས་འཚོ་ཐུབ་པའི་སྲིད་དོན་གྱི་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུའི་ཚབ་ཏུ་ཁ་འཕངས་ལག་ཕྱིས་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་ལ་བྱས་ནས་དོན་སྙིང་སོ་སོ་ཉལ་ནས་བསྡད་ཡོད། གྲ་མ་འགྲིགས་ཡོང་དུས་ལས་དང་། དཀོན་མཆོག་ལ་ཁག་འཇོག་གི་ཡོད། ལས་དེ་རང་གིས་བསགས་པ་ལས། ལས་གཞན་གྱིས་བསགས་ཏེ་རྣམ་སྨིན་རང་གིས་མྱོང་དགོས་པ་དེ་ལྟར་མིན།

ཅ༽ ལས་འབྲས་ཀྱི་འགྲོ་ལུགས་དང་། སྐྱབས་གསུམ་གྱི་མཐར་ཐུག

ལས་བསགས་རྒྱུ་སོ་སོའི་ལག་ཏུ་ཡོད། བདག་ཉིད་བདག་གི་མགོན་ཡིན་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན་ཐག་ཆོད་རེད། མ་འདོད་པ་ཞིག་བྱུང་སྐབས་ལས་ལ་ཁག་བཞག ལས་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས། ད་དུང་འུ་ཐུག་ན་དཀོན་མཆོག་མེད་པ་འདྲ་ཞེས་བཤད། ནོར་རྒྱུ་སོ་སོས་ནོར་བ་རེད། དཀོན་མཆོག་གིས་བླང་དོར་གྱི་གནད་སྟོན་རྒྱུ་མལས་དཀོན་མཆོག་ལ་མེ་མདའ་མེད་ལ། དཀོན་མཆོག་ལ་རྡུལ་ཕྲན་མཚོན་ཆ་ནི་མེད། ཡང་རླུང་ནི་མེད། དཀོན་མཆོག་ལ་ནུས་པ་གང་ཡོད་ཟེར་ན་ལམ་སྟོན་རྒྱུ་དེ་ཡིན་པ་བརྟེན་ཆོས་དཀོན་མཆོག་སྐྱབས་དངོས་ལ་བཞག་དགོས་པ་དེ་འདྲ་རེད། སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་དེ་སྐྱབས་དངོས་ལ་མ་བཞག་པར་སྐྱབས་སྟོན་པ་པོ་ལ་བཞག་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་གི་ལས་འགན་ལམ་སྟོན་རྒྱུ་དེ་རེད། ཆོས་དཀོན་མཆོག་སྐྱབས་དངོས་རེད། དེ་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པས་མི་ཕན་པར་རང་རྒྱུད་དུ་ཡོད་དགོས། དེ་བཞིན་ཆོས་དཀོན་མཆོག་ལ་ལུང་རྟོགས་གཉིས་ཡོད་པ་ལས། རྟོགས་པའི་ཆོས་གཙོ་བོ་ཡིན་པ་ལས་ལུང་ཆོས་དེ་གཙོ་བོ་མིན།

སྤངས་ཕྱིར་བསླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཕྱིར། །

མེད་ཕྱིར་འཇིག་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར། །

ཞེས་པ་ལྟར། གང་ལྟར་ཆོས་སྐྱབས་དངོས་ལ་རྩི་རྒྱུ་དང་། སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སྟོན་པ་པོ་ཟེར་བ་དེར་གོ་རྒྱུ་ཆེན་པོ་ཡོད། དོན་ལ་རང་གིས་འབད་བརྩོན་བྱས། རང་གིས་དཀའ་ལ་རྒྱག་དགོས་པ་ལས།་གཞན་ལ་མཛུབ་མོ་འཛུགས་ས་མེད། བར་ལམ་ང་ཚོར་ཁ་ཆག་སྣ་རལ་གྱི་ལས་ཀ་ཐབས་རྡུགས་མང་པོ་བྱུང་སྐབས། སྐབས་རེ་ལས་འབྲས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་ཁག་བཞག་པ་དང་། སྐབས་རེ་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་གི་ཐོག་ཏུ་ཁག་བཞག་ནས་དོན་སྙིང་ང་ཚོའི་ལུང་པར་འཐུས་ཤོར་སོང་བ་རེད། དེ་དག་རང་གི་མི་རིགས་སོ་སོས་མ་འགྲིགས་པ་ལས་མི་གཞན་ལ་ལན་པ་ཡོད་བཟོ་མི་འདུག

ཆ༽ བོད་མིར་བཙན་གནོན་དང་། ཆོས་རིག་ལ་གཏོར་བཤིག

ཧོབ་སྟེ་བལྟས་ན། རྒྱ་ནག་གིས་ང་ཚོའི་ཐོག་ཏུ་གནོད་པ་སྐྱེལ་སྐབས། རྒྱ་ནག་གིས་ང་ཚོའི་ལུང་པར་བཙན་འཛུལ་ཐུབ་ཚོད་དང་འབུ་ཆེས་ཆུང་ཟོས་བྱས་བྱུང་ཞེས་བརྗོད་ཀྱང་། རྒྱ་ནག་གིས་འབུ་ཆེས་ཆུང་ཟོས་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་དེ་ང་རང་ཚོས་སྤྲད་པ་རེད། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་པ་བཞིན། སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཀྱང་དུས་ཀུན་ཏུ་དགྲ་དེ་མུས་ཡིན་སྟབས། འབད་བརྩོན་ཡང་དུས་དང་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད། དགྲ་བོར་གོ་སྐབས་མ་ཐོབ་པ་ང་རང་ཚོས་བྱེད་དགོས། ཉོན་མོངས་པའི་དགྲ་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་ཡོད་པ་བཞིན། དེ་ལ་གོ་སྐབས་མ་སྤྲད་པར་ཆོས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་བྱེད་དགོས་པ་ལས། ཉོན་མོངས་ཀྱི་དགྲ་རང་ཞིར་འགྲོ་རྒྱུར་ང་རང་ཚོས་བསྒུགས་ནས་སྡོད་རྒྱུ་ཞིག་མིན།

ང་ཚོའི་མེས་པོ་དེ་དག་གིས་སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཀྱང་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ཡོད། དེ་ལྟར་ཆོས་སྲིད་གང་གི་ཆ་ནས་སྔ་མོའི་མི་རིགས་དེ་དག་གིས་ལོ་མང་པོའི་རིང་དཀའ་ངལ་བརྒྱབ་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་དག་ང་ཚོས་ཉིན་ཁ་ཤས་ཤིག་ལ་བསྐྱལ་བ་རེད། དེ་ནི་ནོར་འཁྲུལ་དང་བློ་ཕམ་པོ་རེད། ད་ལྟའི་དུས་སྐབས་སུ་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ནས་གནས་ཚུལ་ཁག་པོ་རེད། ང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར་སྐྱིད་པ་མེད་ལ། ལས་སླ་པོ་ཞིག་ཀྱང་མི་འདུག བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གཞིས་ལུས་དེ་རྣམས་རྒྱ་ནག་དམར་པོའི་བཙན་ཤུགས་དང་། མཚོན་གྱིས་སྡིག་ར་སྤྲད་པའི་བཙན་གནོན་གྱི་འོག་ལ་གནས་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པར་གནས་པ་རྣམས་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ལྷོད་པ་དང་། སྐྱིད་པ། ལྟོས་ས་ལྟོས་འཇོག་ལ་བརྟེན་པ་ལས། རྩ་བ་བཙན་བྱོལ་ཞེས་པའི་མིང་ཞིག་འཁྱེར་ནས་དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་། མ་སྐྱིད་པ་ཡོད།

གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ནི་རྒྱ་ནག་དམར་པོའི་བཙན་དབང་གི་འོག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཚིག་ཐོ་ཁག་ཚང་མར་གསལ་བ་བཞིན། ང་ཚོའི་ཁ་རྒྱུན་ལ་ཡོད་པའི་དམྱལ་བ་མི་ཡུལ་དུ་འཕོས་པ་ཟེར་བ་དེ་བྱུང་ཡོད། སྲིད་དོན་ཐོག་དེ་ལྟ་བུར་གྱར་ཞིང་། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཆ་བཞག་ན་ཡང་། ང་ཚོའི་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གིས་མི་རབས་ནས་མི་རབས་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་ཁས་བླངས་པའི་ཐོག་ནས་རང་གི་འདི་ཕྱིའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་ཆེད་བཞེངས་པའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་ཇི་སྙེད་ཅིག་གསེར་དངུལ་ཟངས་ལྕགས་སོགས་ཀྱིས་བཞེངས་ཡོད། ཐ་ན་འཇིམ་པ་ཡན་གྱི་སྐུ་འདྲ་བཞེངས་ཡོད། ད་ཆ་གཙུག་ལག་ཁང་ཡས་མས་ནང་ཉུང་ཤས་ཤིག་ལྷག་པ་ལས། དཔེར་ན། འཇིམ་པའི་སྐུ་རྟེན་ལ་ཆ་བཞག་ན་ལམ་དང་། ལུད་སྦྱོར། གཟུངས་དེ་རྣམས་ལུད་སྦྱོར་ལ་བཏང་། གསེར་དངུལ་ཟངས་ལྕགས་དེ་དག་བཤིགས་ནས་གོ་མཚོན་བཟོ་རྒྱུར་བེད་སྤྱོད་བྱས། རྒྱ་ནག་ཏུ་དབོར་རྒྱུ་རྒྱ་ནག་ཏུ་དབོར་བ་སོགས་བྱས་ཡོད།

ང་ཚོའི་གསུང་རབ་ལ་ཆ་བཞག་ན། མེར་བསྲེགས། ལྷམ་མཐིལ་བཟོས། གསང་སྤྱོད་དུ་རྐུབ་འཕྱིས། སྤྱི་པའི་ཚོང་ཁང་ནང་དུ་ཡང་ལཱ་སོགས་བཅའ་དངོས་སྒྲིལ་བྱེད་དུ་བཏང་། ང་ཚོའི་ཕ་མེས་མི་རབས་ཀྱིས་དཀའ་ངལ་བརྒྱབ་པའི་དངོས་པོ་ཆུད་ཟོས་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱས་ཡོད། བོད་གངས་ཅན་ལ་དགོན་ཁག་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་སྤུས་དག་པོ་དང་། དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་གི་བསྟི་གནས་སྐྱབས་གནས་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་ནའང་། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ལ་ཕལ་མོ་ཆེ་ལྷགས་མེད་ཅིང་། སྔར་ང་ཚོའི་ཕ་མེས་ཚོའི་མི་ཐོག་ནས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་འདི་དག་རང་དོན་མིན་པར། ང་ཚོའི་ཕ་མེས་དེ་རྣམས་ཀྱིས་གཞན་དོན་འབའ་ཞིག་གི་ཆེད་དུ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་བསྒྲུབ་དགོས་པ་བསྒྲུབས། བསམི་དགོས་པ་བསམ་པའི་རྩ་ཆེའི་ཤུལ་བཞག་དེ་དག་ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་སུ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆུད་ཟོས་ཕྱིན་ཡོད།

ཇ༽ ཆོས་སྲིད་ཀྱི་འཐུས་ཤོར་དང་། བཤད་སྒྲུབ་ཟུང་འབྲེལ།

སྔར་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་དེ་རླབས་ཆེན་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ལ་ཁ་ཐབས་ཞན་པ། ཐབས་སྡུག་པོ། ལྷོད་ཡངས་ཚ་དྲགས་པ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཚ་དྲགས་ནས་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་འདི་འདྲ་བྱུང་བ་རེད། ད་ཆ་ང་ཚོ་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བསླབ་བྱ་བརྒྱ་ལས་སྣ་སུན་གཅིག་ཟེར་བ་དངོས་གནས་རེད། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བསླབ་བྱའི་རིམ་པ་ཟབ་མོ་དང་། དེ་བཞིན་བོད་གངས་ཅན་གྱི་མཁས་པ་དེ་དག་གིས་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀའི་བསླབ་བྱ་ཇི་སྙེད་ཅིག་བརྒྱབ་ཡོད་ཀྱང་། ང་ཚོས་ལྷོད་ཡངས་སུ་ཤོར་ནས་ད་ཆ་ང་ཚོར་དངོས་སུ་དཀའ་ངལ་འདི་འདྲ་བྱུང་བ་རེད། ད་ཆ་དངོས་གནས་བསྟན་པའི་བདག་པོ་ཐུབ་དབང་ནས་བཟུང་། ང་ཚོའི་མི་རིགས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད། ཆོས་སྲིད་སློབ་དཔོན་དེ་དག་གིས་བསླབ་བྱ་བརྒྱབ་པ་དེ་དག་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་ལས། བཤད་ཡམས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་ཕྱིན་ན་འགྲིག་གི་མི་འདུག ཆོས་སྲིད་གང་གི་ཐོག་ཏུ་དེ་རང་རེད།

ལོ་མང་པོའི་ལོ་རྒྱུས་བཤད་དགོས་པ་མི་འདུག ཉེ་བའི་ལོ་ཤས་ཀྱི་གོང་ལ་ཆ་བཞག་ན་བོད་ལུང་པའི་ནང་ལ་བཤད་པ་ཡོད་ལ། བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་གྱི་བཤད་པ་དང་། གཞུང་ཆེན་གྱི་བཤད་པ། གཞུང་ཆེན་བཅུ་གསུམ་གྱི་བཤད་པ་སོགས་མང་དུ་ཡོད། སློབ་གཉེར་རྒྱག་ས་ཡང་ཡོད། སློབ་གཉེར་རྒྱག་མཁན་ཡང་ཡོད། འོན་ཀྱང་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད། གང་འདྲ་བྱས་ནས་ཕྱིན་པ་རེད་ཟེར་ན། བཤད་པ་ཇི་བཞིན་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་མ་ཐུབ་པའི་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད། བཤད་པ་ཁོ་ནས་འགྲིགས་ན་དུས་ད་ལྟ་ཡང་སྐྱོན་མེད་ཅིག་ཡོད། སྔར་བཞིན་མེད་ནའང་གང་འཚམ་ཞིག་ཡོད་པས་བཤད་པ་ཁོ་ནས་ཁུངས་སྐྱེལ་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད།

ང་རང་ནས་བཟུང་ཡར་རྒྱས་ཤིག་འགྲོ་ཨེ་ཐུབ་བལྟས་ན་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀའི་ཐོག་ལ་ལག་གདང་དཔུང་སྦྲེལ་གྱིས་འགྲོ་དགོས་པ་ལས། བླ་མ་ཡིན་ཞེས་ཁྲིའི་སྒང་ལ་བསྡད་ནས་བཤད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས། དམ་ཆོས་བུ་རམ་སྒོར་མོ་ཟེར་བ་དེ་ལྟར་བྱ་རྒྱུ་མེད། ལག་ལེན་བསྟར། ལག་གདང་སྦྲེལ་ནས་འགྲོ་ཐུབ་ན་ང་ཚོའི་བོད་སྤྱི་དོན་ཡང་འགྲུབ་མདོག་ཁ་པོ་རེད། བོད་ཀྱི་བསྟན་པའི་དོན་ཡང་འགྲུབ་ཀྱི་རེད། དེ་མིན་བླ་མའི་ཁ་ནས་བཤད་པ་རྐྱང་རྐྱང་མ་གཏོགས་ལག་ལེན་དུ་བཀལ་མ་ཐུབ་ན་འགྲིག་གི་མེད།

སྤྱིར་ཆོས་ཞེས་པ་ལོ་སྟོང་ནས་སྟོང་དང་། བསྐལ་པ་ནས་བསྐལ་པའི་བར་གྱི་མདུན་མ་གཏན་ལེགས་དང་གཏན་ཉེས་སུ་གཏོང་བའི་རྩ་དོན་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ལྷག་པར་དུ་དེང་གི་དུས་སྐབས་འདིར་ཆོས་འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། གཞན་དག་མ་བྱུང་ཡང་མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡག་པོ་ཞིག་བསྲུངས་ཏེ་ལག་ལེན་དུ་ངོ་ཐོག་བསྟར་ན་དེང་སང་འཛམ་གླིང་གང་དུ་ཕྱིན་ནའང་། ལུང་པ་སོ་སོའི་ནང་ཆོས་ཡོད་མེད་གང་ལྟར་ཡང་ཁྲིམས་ལུགས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན། མི་ཡ་རབས་ཀྱི་གྲས་སུ་ཚུད་ཀྱི་རེད།

ཆེ་ས་ནས་ཆ་བཞག་ན་མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་དེ་ཡག་པོ་ཞིག་སྲུང་ན་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ལས་འབྲས་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་གྱི་ཡོད་པ་སྨོས་མེད་ཐོག སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཆ་བཞག་ན་ཡང་མི་ཡ་རབས་སུ་ཚུད་ཟིན་པ་རེད། དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ང་ཚོས་རྟག་ཏུ་དོན་དག་ལག་ལེན་ཐོག་ལ་འགྲོ་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། འགའ་ཤས་ཀྱི་རྣ་བར་ཚིག་དེ་གོ་ཐོས་ཡོང་སྐབས་སུན་པོ་ཡོད་སྲིད། སུན་ཡང་མ་བཤད་པར་ཐབས་མེད་ཅིང་། གང་ཡིན་ཟེར་ན། གོང་དུ་བརྗོད་པའི་བཤད་པ་སྒྲུབ་པ་གཉིས་ལས། བཤད་པ་མེད་ན་སྒྲུབ་པ་ཡོང་རྒྱུ་ཡོད་མེད། འོན་ཀྱང་བཤད་པ་ཁོ་ནས་མི་འགྲིགས་པར་སྒྲུབ་པ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་བར་བཤད་པ་དེས་ལག་ལེན་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པའི་རྟགས་སྟོན་གྱི་ཡོད། ཚང་མས་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཉ༽ མཆོག་གསུམ་གྱི་མཆོད་པ་དང་། རྒྱུ་སྤུས་ལ་དང་དོད།

ཁ་སྔོན་ཡང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན། ང་ཚོ་ཆོས་པ་ཡིན་ཞེས་བོད་པ་ཚང་མས་སྤྱིར་བཏང་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ཆོས་པའི་ཁུར་ཡང་ཡོད། འོན་ཀྱང་དངོས་འབྲེལ་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་སྐབས་ཁག་པོ་རེད། དེ་བཞིན་ང་ཚོས་དཀོན་མཆོག་ཁས་ལེན་གྱི་ཡོད། དཀོན་མཆོག་ལ་སྐྱབས་འགྲོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དཀོན་མཆོག་ངོས་འཛིན་རྒྱུ་ཡང་ཁག་པོ་རེད། གཉིས་ནས་དཀོན་མཆོག་ལ་མཆོད་པ་འབུལ་སྐབས་དཔེ་མེད་པའི་མཐོང་ཆུང་བྱེད་ཀྱི་འདུག ང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལོག་རྟོག་ལ་གོམས་ཤས་ཆེ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་དབང་གིས་ཕྱི་ལོགས་འདྲ་ཆགས་པོ་ཁོ་ན་བྱེད་པ་འདིས་འགྲིག་གི་མི་འདུག

སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ལ་ཆ་བཞག་ན། བསྐལ་ཆེན་གྲངས་མེད་གསུམ་དུ་ཚོགས་བསགས་པར་བརྟེན། ང་ཚོའི་ཆོས་དང་ཐ་མལ་པ་དེ་དག་གི་གྲས་སངས་རྒྱས་རང་ལ་སྣང་ཡོང་དུས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་སྣང་ལ་དག་པ་འབའ་ཞིག་ལས་སྡུག་པ་སྣང་གི་མེད་ཀྱང་། ང་ཚོས་ཡག་པོ་ཞིག་མ་ཕུལ་ན་མི་འགྲིགས། བོད་ལ་བརྒྱ་མཆོད་སྟོང་མཆོད་འབུལ་མཁན་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང་། མཆོད་པ་སྤུས་དག་པོ་འབུལ་མཁན་ཧ་ཅང་དཀོན་པོ་རེད། ང་ཚོའི་བོད་ཀྱི་ལུགས་སྲོལ་དེ་ད་ལྟ་རྒྱ་ལའང་བསྡད་ཡོད། ཉེར་ལྔ་ཚེས་བཅུར་ཚོགས་ཤིག་བཞེངས་དགོས་ན། རང་གི་ལོངས་སུ་སྤྱོད་དགོས་སྟབས། བུ་རམ་དང་ཕྱུ་ར་མེད་པ་ཞིག་བཞེངས་ཀྱི་མ་རེད། སང་ཉིན་སྟོང་ཚོགས་ཤིག་ཕུལ་རྒྱུ་ཡིན་ན་རྩམ་པ་སྐམ་སོག་དང་། ཆུ་ཆུ་རྐྱང་། དཀར་རྒྱན་དེ་ཕྱིའི་མཐོང་སྣང་དུ་དགོས་སྟབས་དེ་ལ་དང་དོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། གཞན་བསམ་བློ་མི་འདུག དེ་ཤིན་ཏུ་ཐབས་རྡུགས་པོ་རེད།

ཚིག་གཞན་དག་གི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། དཀོན་མཆོག་མུ་གེས་ཤི་གི་ཡོད་ན་ཆུ་སྤགས་ཤིག་བརྫིས་བཞག་ན་མུག་ཤི་མ་ཐེབས་ཙམ་ཡོང་སྲིད། དེ་མིན་དཀོན་མཆོག་ལ་ཕན་གྱི་མེད། ང་རང་ཚོའི་ཚོགས་གསག་རྒྱུའི་དོན་ལ་མཆོད་པ་འབུལ་གྱི་ཡོད་པར་བརྟེན་ཡག་པོ་ཞིག་འབུལ་དགོས། མཆོད་པ་ལྔ་ཚར་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཕུལ། བྱུང་ན་རང་གི་ཟ་རྒྱུ་ལས་ལེགས་པ་ཞིག་ཕུལ། གལ་སྲིད་རང་གི་བཟའ་རྒྱུ་ལས་ལེགས་པ་ཞིག་མ་བྱུང་ཡང་དེ་དང་མཚུངས་པ་ཞིག་ཕུལ་དགོས་པ་ལས། དེ་ལས་ཞན་པ་གཏན་ནས་བྱེད་མི་རུང་། ཁྱེད་རང་གཉོམ་ཆུང་ཚང་མས་མཆོད་པ་བཞེངས་ཀྱི་ཡོད། མཆོད་མེ་ཡང་འབུལ་གྱི་ཡོད། སྤུས་དག་པོ་བཞེངས་ཐུབ་ན་བཞེངས། མ་ཐུབ་ན་བཞག ཁྲལ་སྐུལ་མཁན་མེད། རང་གི་བསོད་ནམས་གསག་རྒྱུའི་དོན་ལ་མཆོད་པ་འབུལ་གྱི་ཡོད་སྟབས་བསོད་ནམས་གསོག་ཐུབ་ཚོད་ཅིག་ཕུལ། བསོད་ནམས་འགྲིབ་རྒྱུའི་ལས་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ན་དབྱུག་བཞག་ན་ཡག་ཤོས་རེད།

དེ་ལས་བདག་པོས་བཟུང་དང་མ་བཟུང་དང་། དངོས་བཤམས་ཡིད་ཀྱི་མཆོད་པ་ཞིག་ཕུལ་ན་གནད་འགག་མེད། ང་ཚོ་བསམ་བློ་སྡུག་དྲགས་པ་མིན་ནའང་། སྔ་མོ་ནས་མ་དག་རྒྱུན་འཇགས་དང་། ཆུ་ངན་ལམ་ཤོར་ལྟ་བུར་ཕྱིན་ནས་ཡར་རྒྱས་རྩ་བ་ནས་མ་བཏང་བར་བརྟེན། བསམ་བློའི་ནང་ལ་དེ་འཆར་ཅན་ཞིག་ཏུ་ཕྱིན་པ་རེད། དཔེར་ན་ང་ཚོ་ཉོན་མོངས་པའི་ནད་ཀྱིས་མནར་ཏེ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལ། དེར་ལམ་རིམ་ཀློག དཔེ་ཆ་གཞན་ཀློག་ཐབས་བྱེད་རྒྱུ་ལས་ཉོན་མོངས་ཤི་གི་མེད། ཉོན་མོངས་ཆུང་ཙག་དེ་དག་སྨོས་ཅི། ཉོན་མོངས་ཀྱི་གཙོ་བོ་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུ་བདག་འཛིན་མ་རིག་པར་ཆ་བཞག་ན་གཏན་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད། དེའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་ལྕང་སྐྱ་རིན་པོ་ཆེ་འུ་ཐུག་ནས།

ཚུགས་ཐུབ་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་བརྡ་ལ་ཞེན་ནས། །

སྣང་བ་ལིང་ལིང་འདི་རང་སོར་བཞག་ཅིང་། །

དགག་རྒྱུ་རྭ་ཅན་ཞིག་འཚོལ་བ་འདུག་སྟེ། །

ལང་ལང་ལིང་ལིང་ཞིག་ཡོད་སྐད་མི་འདུག །

ཅེས་གསུངས་ཡོད། བདག་འཛིན་གོམས་པར་བརྟེན་མངོན་གསལ་མེད་པར་ཁུག་ཀྱོག་ཏུ་བསྡད་ཡོད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག ལས་སླ་བཅོས་སུ་མ་སོང་བ་བྱེད་དགོས། ང་ཚོའི་སྔར་ལམ་གོམས་སྲོལ་ལ་ལེགས་པའི་ཆ་མང་པོ་ཡོད་ལ། ཉེས་པའི་ཆ་ཡང་མང་པོ་ཡོད། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དང་མ་འཚམ་པ་དང་། མ་དག་རྒྱུན་འཇགས་སུ་ཕྱིན་པ་ཇི་སྙེད་ཅིག་ཡོད། དེ་དག་སྔར་ལམ་དུ་མ་བཞག་པར་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས། འགའ་ཞིག་གིས་ཅ་མ་སིང་གསར་བརྗེ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཟེར་ཏེ་བསམ་བློ་སྦུག་སྲུབ་དོག་གི་ཡོད། ཁག་མེད། དཔེར་ན། དུས་ཡུན་རིང་པོར་བདག་འཛིན་གོམས་པའི་དབང་གིས་བདག་མི་འདུག་སྙམ་པ་སྣང་སྐབས་སོ་སོ་སྐྲག་པ་དང་། རང་ཉིད་ཞེད་སྣང་ཡོང་རྒྱུ་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་ཡོད། རང་ཉིད་གང་དུ་གོམས་པ་ཆེ་བ་དེ་ནས་ཕྱིར་བཤིག་རྒྱག་དགོས་བྱུང་ན་བློ་ལ་མ་བདེ་བ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། ཡིན་ནའང་ད་དུང་དེ་ལྟར་བྱས་ཏེ་མ་དག་རྒྱུན་འཛིན་མུ་འབྱམས་ནས་བསྡད་ན་དེ་དག་ལ་དགེ་མཚན་གང་ཡང་མེད། མ་དག་རྒྱུན་འཇགས་དེ་དག་ལ་ལེགས་བཅོས་ཡག་པོ་བྱས། མཆོད་པ་འབུལ་ལུགས་ཚུན་གྱི་གསར་བརྗེ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་རེད།

དོན་སྙིང་ཚིག་གཞན་ནས་བཤད་ན། སྐྱབས་གནས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་པོ་དེ་ངོ་ཤེས་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ངོ་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་བསྟེན་སྟངས་དེ་རང་གི་ཁེ་ཕན་ཆེད་དུ་བསྟེན་གྱི་ཡོད་པ་ལས། དཀོན་མཆོག་གི་དོན་ལ་ང་ཚོས་བསྟེན་པ་མིན། རང་གི་དོན་ལ་ཐུག་པར་བརྟེན་གང་ཞིག་ཡིན་ཡང་ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་དང་། དོན་ལ་སྨན་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། མདོར་ན་ཆོས་འབྲེལ་མདོར་བསྡུས་ཞུས་པ་འདིའི་དོན་ཚང་མའི་ཐུགས་ལ་ངེས་པ་བྱེད་དགོས།

ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར། བོད་སྤྱི་དོན་གྱི་ཐོག་ལ་ཡར་རྒྱས་ལོ་རེ་བཞིན་ཕྱིན་ཡོད་ལ། ད་དུང་སེམས་ཐག་ཐུང་མི་རུང་བར་མིག་རྒྱང་བསྲིངས། ཁོང་སྲང་ལྷོད་ཅེས་གསུངས་པ་བཞིན་བློ་རྒྱ་སྐྱེད་ནས་དཀའ་ངལ་ཆེ་ཤོས་དང་། འབད་བརྩོན་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་ལས། ལས་སླ་བཅོས་བདེའི་ཐོག་ནས་འགྲུབ་ཐབས་མེད། ད་ལྟ་ཕན་ལ་ཚང་མས་དཀའ་ངལ་ལུ་གུ་བརྒྱུད་དུ་འབད་པ་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་དང་། སེལ་གྱི་ཡིན་བསམ་པའི་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་རྣམས་ཚང་མའི་བློ་ལ་འཇགས་པ་བྱེད་དགོས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༤ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༧ ཉིན་བཞུགས་སྒར་དྷ་སར་ཀ་སྦུག་བུད་མེད་ཚོགས་མི་སྤྱིར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ དཔའ་མོའི་རྗེས་དྲན་དང་། ནུས་སྟོབས་གོང་འཕེལ།

ཁྱེད་ཚོར་ལས་བྱེད་པ་གང་འདྲ་ཡོད་དམ། འདི་ཐོག་མར་འགོ་འཛུགས་སྐབས་གང་འདྲ་བྱས་པ་ཡིན་ནམ། ཞེས་བཀའ་འདྲི་བསྐྱངས་པར། ཐོག་མར་བསངས་གསོལ་ཞུ་རྒྱུས་མཚོན་མོས་མཐུན་རྣམས་ས་རྟགས་བཀོད་དེ་སོ་སོས་བློས་བཅད་ཞལ་འདེབས་བསྡུ་གསོག་དང་། ཕར་ཚུར་སློང་མོ་ཡང་ཕྲན་བུ་ཞུ་དགོས་བྱུང་བ་བཅས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཚོགས་པ་འདི་དབུ་འཛུགས་ཞུས་པ་ཡིན། ཐོག་མར་མཚན་ཁོངས་མི་གྲངས་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་། བར་ལམ་གཞིས་ཆགས་སོགས་ལ་ཕེབས་ཏེ་ད་ལྟ་མང་པོ་རང་མེད་ཅེས་ཞུས། ཁྱེད་ཚོར་སྒྲིག་གཞི་ལྟ་བུ་ཨེ་ཡོད་ཅེས་བཀའ་འདྲི་གནང་བར། དེ་རིགས་གང་ཡང་མེད་ཅེས་ཞུས།

གཞིས་ཆགས་དང་། སྡོད་སྒར། སློབ་གྲྭ་ཁག་སོགས་ལ་འབྲེལ་བ་ཨེ་ཡོད། ཅེས་བཀའ་ཕེབས་པར། བུ་གསོ་ཁང་དང་། ཟློས་གར་ནས་དེ་རིང་འདིར་རེ་ཟུང་ཡོད། དེ་བཞིན་ཀ་སྦུག་དུས་ཆེན་ཁག་ལ་སློབ་ཁོངས་བུ་མོ་རྣམས་ཡོང་མུས་ལས། དེ་མིན་ད་ཕན་དམིགས་བསལ་འབྲེལ་བ་མེད་ཅེས་ཞུས་པར། དེ་རིང་དབང་རྡོར་ཡང་འདི་གར་སྡོད་ཟེར་དོན་ནི། ནང་སྲིད་ནས་གཞིས་ཆགས་ཀྱིས་མཚོན་བོད་མི་སྡོད་སྒར་ཁག་ལ་ལྟ་རྟོག་བྱེད་བཞིན་ཡོད་སྟབས། ནང་སྲིད་དང་འབྲེལ་བ་བྱས་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད། ནང་སྲིད་ནས་ཕར་ཚུར་མཚམས་སྦྱོར་ཡང་བྱེད་ཐུབ་པ་དང་། སླད་ཕྱིན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་ཕར་ཚུར་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས། ཕྱི་རྒྱལ་དུ་བུད་མེད་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཚོགས་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་ཅིང་། དེ་དག་གི་སྒྲིག་གཞི་དང་མཐུན་པ་ཡག་པོ་ཞིག་བཟོས་ཏེ་འདོད་མོས་ཀྱིས་སྒྲིག་ཁོངས་ཡོང་མི་སོ་སོ་ནས་མ་དངུལ་ཕྲན་བུ་རེ་བསྡུ་བསགས་ཀྱིས་སླད་བུད་མེད་ཉམས་དམན་གྱིས་མཚོན། ནད་མནར་སོགས་ལ་ལྟ་རྟོག་བྱ་རྒྱུ་དང་། གཞན་ཡང་དགོས་པ་གལ་ཆེར་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོད།

ཁྱེད་རང་ཚོའི་ནང་ཡི་གེ་ཤེས་པ་ཇི་ཙམ་ཡོད་དམ། ཞེས་བཀའ་ཕེབས་པར། ཁ་ཤས་ལས་མེད་ཅེས་ཞུས། ཁྱེད་རང་ཚོ་བུད་མེད་རྒན་གཞོན་ཚང་མས་བོད་ཡིག་འདྲི་ཀློག་འཕེར་བའི་སྦྱང་བརྩོན་ངེས་པར་བྱེད་དགོས། རྒན་འཁོགས་ཡིན་བསམས་ནས་སྡོད་རྒྱུ་མེད། སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཏེ་སླད་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་ལས་དོན་བྱེད་དགོས། ཆོས་ཕྱོགས་ནས་བྱས་ན་སྔོན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་བུད་མེད་ལ་དགེ་སློང་མའི་སྡོམ་པ་སྟེ། སོ་ཐར། བྱང་སེམས། གསང་སྔགས་དེ་དག་དགེ་སློང་དང་ཁྱད་མེད་གནང་ཡོད།

སྲིད་ཕྱོགས་ནས་དེང་སང་ཁྱོ་ག་ལས་སྐྱེ་དམན་ཤུགས་ཆེ་བ་ལྟ་བུ་ཡོད། དཔེར་ན། དེང་སང་སེ་ལོན་གྱི་སྲིད་བློན་དང་། ཡུའུ་པིའི་སྤྱི་ཁྱབ་བུད་མེད་ཡིན་པ་མ་ཟད། ཨ་རིའི་ནང་འདི་ལོ་སྲིད་འཛིན་འོས་ཤོག་ཐོབ་མིན་གང་ལྟར་འོས་ཁོངས་སྐྱེ་དམན་ཡང་ཡོད། ཁྱེད་ཚོ་ཡང་ཤེས་ཚད་གོང་མཐོར་བཏང་། གསར་ཤོག་སོགས་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོས་བལྟས་ཏེ་འབད་བརྩོན་བྱས་ན་སླད་ཕྱིན་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་སྤྱིའི་ནང་ལ་བོད་ཀྱི་བུད་མེད་གྲགས་རྒྱུན་ཡོད་པ་ངེས་པར་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད།

ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ནང་བོད་རང་བཙན་སྒེར་ལངས་སྐབས་རྒྱ་དམར་གྱི་མཚོན་རྩེའི་སྡིག་རའི་འོག་རང་སྲོག་བློས་བཏང་གིས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་མི་བུད་མེད་ཧ་ཅང་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་དེ་དག་ཁྱེད་ཚོས་ལོ་རྒྱུས་སྒྲིག་གཞིའི་ནང་ལ་འཁོད་པ་དང་། རྗེས་དྲན་ཡང་བྱེད་དགོས། ད་ལྟ་ལམ་སང་གྲ་འགྲིག་ཁག་པོ་མ་བྱུང་ཡང་། ལོ་ཤས་ནང་ཚུད་དུ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པ་བྱ་དགོས། རྟག་པར་སློང་མོ་བྱས་ན་ཁག་པོ་རེད། ཁང་གླ་སྤྲོད་རྒྱུ་དང་། ཡིག་ཆས་སོགས་ཀྱི་དགོས་དངུལ་ཕྲན་བུ་ཐོག་མར་ཐེངས་གཅིག་གཞུང་ནས་རོགས་རམ་ཡོང་གི་རེད།

ཁ༽ བུད་མེད་ཀྱི་ལས་འགན་དང་། རིགས་རྒྱུད་གཙང་སྤེལ།

སྔ་འཕྲོས་བུད་མེད་ཚོར་འཁྲི་བའི་ལས་འགན་གཙོ་བོ་ནི། ཕྲུ་གུར་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུ། གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་དང་། བུད་མེད་ཚོས་རང་གི་རིགས་རུས་མ་འགྱུར་བ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དཔེར་ན། རྒྱ་མིས་ང་རང་ཚོའི་ཕོ་མོའི་སྐྱེ་སྒོ་གཅོད་པ་དང་། བོད་རིགས་ཁྱོ་ཀས་རྒྱ་མོ་མཉམ་སྡོད་མི་ཆོག་པ། རྒྱ་ཕོ་བོད་མོ་མཉམ་དུ་བཟའ་འབྲེལ་ཆོག་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་མི་རིགས་འདི་ཧ་ཅང་རྩ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པས། དེ་རྩིས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་ཤེས་པ་ཚོས་མ་ཤེས་པར་སློབ་གསོ་བྱེད་དགོས། ང་དགེ་སློང་གི་མིང་ཁྱེར་ཏེ་སྐད་ཆ་དེ་དག་བཤད་ན་ཡག་པོ་མི་འདུག་ཀྱང་། ད་ཆ་ང་ཚོ་མཁས་པོ་མཛེས་པོ་བཤད་པས་ཕན་ཐོགས་མེད། ཁ་ཤས་ནས་བུད་མེད་ན་གཞོན་རེ་ཟུང་སོ་སོའི་བཟའ་ཚང་ཡིན་ཁུལ་གྱིས་འཁྲིད་དེ་ཀ་ལི་ཀ་ཏ་དང་། ལྡི་ལི། སྦོམ་འབེའི་སོགས་སུ་སླེབས་མཚམས་སྨད་ཚོང་བྱེད་བཅུག་པ་བྱུང་ཡོད་ཚོད་འདུག འདི་ནི་ཧ་ཅང་ཐབས་སྡུག་ཅིག་རེད། སླད་ཕྱིན་དེ་ལྟར་མི་འབྱུང་ཆེད་ཁྱེད་རང་ཚོ་བསམ་བློ་ཡོད་པ་ཚོས་བསླབ་བྱ་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཕྲུ་གུ་སློབ་སྦྱོང་བཏང་བའི་ཕ་མ་ཚོས་ཀྱང་ཡི་གེ་བཏང་སྟེ་འབྲེལ་བ་བྱས་ན་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཡོད། ཚང་མས་སེམས་ལ་ཞོགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༤ ཟླ་བ་ ༡༠ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་ཆེན་སྐབས་གཉིས་པའི་ཚོགས་མི་རྣམས་མཇལ་བཅར་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ འབྲེལ་ལམ་སངས་པོ་དང་། གཅིག་ཡིད་གཅིག་ཆེས།

ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཚང་མས་སེམས་འཁུར་ཆེན་པོ་བྱས་ནས་སྔོན་མའི་ལས་དོན་མུ་མཐུད་ནས་མཇུག་སྐྱེལ་གྱི་ཡོད་པ་ཡག་པོ་རེད། གོ་བསྡུར་ཡག་པོ་བྱེད་རྒྱུ་བྱུང་ངམ། འདྲ་ཆགས་པོ་དང་སྤམ་པོ་བྱས་ནས་མ་བཞག་པར་སོ་སོའི་དངོས་གནས་དྲང་གནས་སེམས་ནང་གི་འཆར་སྒོ་རྣམས་ཕར་ཚུར་ཤོད་རེད་བཏང་། གོ་བསྡུར་བྱེད་རེས་ཡག་པོ་བྱུང་སོང་ངམ། དངོས་གནས་རང་གི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཡོད་པ་དེ་དག་སྦས་ནས་མ་བཞག་པ་དང་། གཡོལ་ནས་མ་བསྡད་པར་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཕར་ཚུར་བཤད། སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་བཤད་པའི་སྐབས་ལ་ཡང་རང་ཤེད་མི་བྱེད་པ་དང་། དགའ་པོ་ཉེ་པོའི་ཕྱོགས་ལྷུང་དང་། སྡེ་རིས་གཅོད་པའི་བསམ་བློ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པར་དངོས་གནས་དྲང་གནས་སྤྱི་ལ་སྨན་པའི་ལྷག་བསམ་འཁྱེར་ནས་སྐད་ཆ་གང་དྲན་པ་རྣམས་གསལ་པོར་ཤོད་དགོས། དེ་ལ་ཕྱོགས་གཞན་ནས་ལན་དང་སྐྱོན་བརྗོད་ལྟ་བུ་བྱུང་ན་སོ་སོས་སྐྱོན་མཐོང་བཞིན་དུ་ཨུ་ཚུགས་རྒྱག་པ་ལྟ་བུ་དེ་ལྟར་མིན་པར་ཕར་ཕྱོགས་ནས་བསམ་ཚུལ་བཤད་པ་རྣམས་གཟབ་གཟབ་དང་། དྲང་པོ་བྱས་ནས་ཉན། དེ་ལ་བརྟག་ཞིབ་བྱེད་དགོས།

གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་སངས་པོ་བྱས། གཅིག་གིས་གཅིག་གི་བསམ་བློའི་རི་མོ་ཇི་ཡོད་ཤེས་པ་ཞིག་དང་། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཡིད་ཆེད་ཐུབ་པ། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བློས་འགེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཚང་མ་སྡོད་ས་ས་ཆ་གཅིག་ལ་མཉམ་དུ་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་མེད་ཇི་ལྟར་ཡང་། བསམ་བློའི་ཐོག་ཏུ་ཚང་མས་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་གྱུར་བཟུང་། དེའི་ཐོག་འགྲོ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་ཡང་ཚང་མས་གསལ་པོ་ཤེས་ཏེ་བློ་མཐུན་པ་ཞིག་ཆགས་ཐུབ་ན་དངོས་གནས་མཐུན་སྒྲིལ་ཡོང་གི་རེད། མཐུན་སྒྲིལ་ཡག་པོ་བྱུང་ན་ནུས་ཤུགས་དེ་ལ་དཔགས་པ་ཞིག་ཐོན་གྱི་རེད།།

ཁ༽ རྐྱེན་ངན་རུ་འཛིང་དང་། ནུས་ཤུགས་གཅིག་སྒྲིལ།

དེང་སྐབས་ཀྱི་དུས་ཚོད་འདི་ཛ་དྲག་པོ་དང་། རྐྱེན་ངན་མང་པོ་ཞིག་འཛིང་ཡོང་བའི་དུས་ཚོད་ཡིན། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་གཞན་ཡུལ་དུ་སླེབས་འབྱོར་ཉུང་ཤས་ཤིག་མ་གཏོགས་མེད་ཀྱང་། བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་གིས་རེ་བ་ཆེན་པོ་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་དང་། བློས་ཆེན་པོ་ཞིག་འགེལ་གྱི་ཡོད། དེར་བརྟེན་ང་རང་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ཡོད། འོན་ཀྱང་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་ཡིན་ཞེས་བྱས་ཡུས་ཤོད་རྒྱུ་ནམ་ཡང་མེད། བོད་ནང་ཡོད་པའི་མི་ཚོར་སྡུག་བསྔལ་དང་དངངས་སྐྲག་དེ་ལྟ་བུ་ཡོད་ཀྱང་། ང་ཚོར་དེ་ལྟ་བུའི་དངངས་སྐྲག་དང་སྲོག་ལ་ཐུག་པའི་ཉེན་ཁ་གང་ཡང་མེད། ང་ཚོས་ལས་དོན་སྒྲུབ་པ་རྣམས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་སོ་སོའི་ལུང་པའི་དོན་དག་དང་། བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་གི་དོན་དག་སྒྲུབ་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་ཡིན་སྟབས། ང་ཚོས་བྱས་ཡུད་ཤོད་ཡུལ་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་ཡང་མེད།

ཡིན་ནའང་ད་ལྟ་ང་ཚོ་མི་གཞན་གྱི་ལུང་པར་བསྡད། རྐྱེན་ངན་གྱི་རུ་འཛིངས་ནས་ཡོད་པའི་སྐབས་འདིར། ང་རང་ཚོ་ཉུང་ཤས་ཡོད་པ་ཚོས་ནུས་པ་གང་ལས་མེད་པ་རྣམས་ལེགས་པར་འདོན་ཐུབ་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། དེ་ཡོང་བ་ལའང་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཕར་ཚུར་ལག་པ་འཕྱིས་རེས་དང་། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སྐྱོན་འདོགས་རེས་ལྟ་བུ་དོན་མེད་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཤོས་རེས་གཏོང་གིན་བསྡད་ན་དོན་དག་ངོ་མའི་ཐོག་ལ་ཤུགས་འགྲིལ་པོ་ཞིག་དང་། རྡོག་འགྲིལ་པོ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་ཕངས་པོ་རེད། དེར་རྟེན་དུས་དུས་ལ་མཉམ་དུ་འཚོགས་ཏེ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བསམ་ཚུལ་ཡོད་པ་རྣམས་ཕར་ཚུར་བཤད་དེ་གྲོས་འདོན་བྱ་རྒྱུ་གང་ཞིག་འདུག་གམ། ལས་དོན་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཞིག་ཡོད་མེད་ལྟ་དགོས།

མ་འགྲུབ་པ་ཞིག་ཡིན་ན་བྱ་ཐབས་གང་ཡང་མེད། ཡང་ལས་ཀ་ནུས་པ་ཐོན་པོ་ཞིག་དང་། ཆེན་པོ་ཞིག་བྱེད་པ་ལ་དེ་ལ་དཔགས་པའི་མཐུན་རྐྱེན་ཞིག་འཛོམས་དགོས། གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་མཐུན་རྐྱེན་ཚང་བ་ཁག་པོ་རེད། བྱེད་ཐུབ་ཚོད་ཅིག་ཡོད་པ་ལ་ང་ཚོས་སྒྲུབ་སྟངས་མ་ཤེས་པ་དང་། ཤེས་ཀྱང་དོ་སྣང་ཆུང་དྲགས་པ་ལྟ་བུ། ཡང་ཐབས་ཤེས་གནད་འགག་ཕྲན་བུ་སྤྲད་ནས་འགྲུབ་ཚོད་ཀྱི་ལས་དོན་ཞིག་སྤྱི་སྙོམ་དུ་ལུས་ན་དངོས་གནས་ཕངས་པོ་རེད། དེས་ན་ང་ཚོའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་གི་ཆ་ནས་དུས་དུས་སུ་ཕན་ཚུན་མཉམ་འཛོམས་བྱས། བསམ་འགྲོས་འདྲ་བསྡུར་ནས་ནུས་པ་གང་ཡོད་འདོན་ཐུབ་པ་བྱས་ན་ཡག་པོ་རེད།

ག༽ ཐོག་མའི་ལས་འཆར་དང་། མཐའ་འཁྱོངས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས།

སྤྱིར་སྟངས་ལོ་གཞོན་པ་ཚོ་ལུས་སྟོབས་འཚར་ལོངས་བྱེད་པའི་དུས་སྐབས་ཡིན་སྟབས། བསམ་བློ་ཡང་དེ་ལ་དཔགས་པའི་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་དང་། མི་དྲན་དགུ་དྲན་དྲན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། འོན་ཀྱང་ལོ་གཞོན་པ་ཚོར་དངོས་སུ་ལས་ཀའི་ཐོག་ལ་ཞུགས་པའི་སྐབས་ལ་ཐོག་མར་བསམ་བློའི་ནང་ལ་དེ་འདྲ་བྱས་ན་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་དེ་བཞིན་མ་བྱུང་བ་དང་། ཐོག་མའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་མེད་པའི་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཞིག་འཕྲད་སྐབས། ལམ་སེང་ཡིད་ཐང་ཆད་ནས་འདི་རྙོག་དྲ་ཚ་པོ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ནས་སེམས་ཞུམ་པ་དང་། སྙུགས་བསྲིངས་མ་ཐུབ་པ་ཡོང་སྲིད་པས། དེ་རིགས་ལ་ངེས་པར་དུ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

དང་པོ་སོ་སོས་བསམ་བློ་བཏང་ནས་སེམས་ཐག་གཅོད་པའི་སྐབས་ལ་ལས་དོན་འདི་དངོས་གནས་སོ་སོའི་མི་ཐོག་སྨོས་ཅི་དགོས། མི་ཐོག་རྗེས་མས་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་ནའང་འགྱོད་པ་མེད་པས། ཕྱིར་འཐེན་རྒྱག་རྒྱུ་མིན་བསམ་པའི་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས་པ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། མི་ཁ་ཤས་ལོ་ཤས་གོང་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ལ། ལོ་གཅིག་གཉིས་ཕྱིན་རྗེས་དེ་སྔོན་གྱི་བསམ་བློ་ལྟ་བུ་མེད་པར། དབུགས་རིང་གཏོང་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག་པ་དེ་དག་ཁག་མེད། གཅིག་ནས་ང་རང་ཚོའི་ལས་ཀ་འདི་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་ལས་ཀ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། དཀའ་ངལ་མེད་པ་ཞིག་གཏན་ནས་མ་རེད། གཉིས་ནས་ང་རང་ཚོའི་རྩ་བའི་གནད་དོན་འདི་ཡང་རྒྱ་མིར་ཁ་གཏད་བྱ་རྒྱུའི་ལས་དོན་ཞིག་ཡིན་སྟབས་ལས་སླ་པོ་ཞིག་མེད་པ་ཤེས་གསལ་རེས།

ང༽ ལས་དོན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་དང་། བོད་མིའི་བདེ་སྡུག

ང་ཚོའི་ལས་ཀ་འདི་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་བྱས་པ་རྩ་བ་ནས་མིན་ལ། ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་རང་བཞིན་གྱིས་མ་དགའ་བ་བྱས་པ་ཡང་མིན། ཡང་ང་ཚོས་སྲིད་དོན་གྱི་ལྟ་བའི་འཁྱེར་སོའི་ཆ་ནས་རྒྱ་མིར་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡང་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། ཡང་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་གྱར་བའི་བོད་མི་ཚོའི་ཁེ་ཕན་གྱི་དོན་དག་ལ་བོད་དོན་གྱི་སྐད་ཆ་བཤད་པ་ཡང་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། འོ་ན་གང་ཡིན་ཟེར་ན། དངོས་གནས་དྲང་གནས་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་གི་བདེ་བ་སྡུག་སྔལ་དོན་དག་ལ་ཐུག་ནས་ང་ཚོ་དཀའ་ལས་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་དང་། ཁོང་ཚོའི་དོན་དུ་ང་ཚོས་བསམ་བློ་བཏང་ནས་འབད་རྩོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། བོད་ནང་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་པ་དང་། བོད་ནང་ལ་རྒྱ་ཆེའི་བོད་མི་མང་ཆེ་བའི་བློ་ཁ་ཚིམས་པ་ཞིག་གི་གནས་ཚུལ་ཡོད་ན། ང་ཚོ་འདིར་བོད་དོན་གྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་དགོས་པ་དང་། བོད་རང་བཙན་ཡིན་ཞེས་སྐད་རྒྱག་པ། དེའི་དོན་དུ་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་དོན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད།

བཙན་བྱོལ་བ་བོད་མི་ཁྲི་བརྒྱད་ལྷག་ཙམ་ཞིག་ལས་མེད་པས། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་ཐག་གཅོད་མཁན་དང་། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་རྩ་བའི་བོད་ཀྱི་བདག་པོ་སུ་རེད་དམ་ཞེ་ན། བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་རྣམས་ཡིན། ད་ལྟ་ཕན་ལོ་དེ་ཙམ་ཕྱིན་པའི་རིང་གི་གནས་ཚུལ་དངོས་ཡོད་ལ་བལྟས་ན་ཁ་ནས་ཤོད་དུས་ང་ཚོ་སྤུན་ཟླ་མི་རིགས་ཡིན་ཟེར་བ་དང་། དེ་བཞིན་ཡི་གེའི་ཐོག་ལའང་ཧ་ཅང་འདྲ་ཆགས་པོ་བྲིས་ཏེ་དེ་འདྲ་ཞིག་མིན་ན་གང་ཡིན་བསམ་པ་ལྟ་བུ་ཡོད་ཀྱང་། དོན་དངོས་པོའི་ལག་ལེན་བྱེད་སྐབས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ལག་ལེན་བསྟར་ནས་དངོས་གནས་ང་རང་ཚོའི་མི་རིགས་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་པོ་དང་། ཧ་ཅང་དངངས་སྐྲག་ཆེན་པོའི་འོག་ཏུ་སྡོད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། དེར་བརྟེན་ང་རང་ཚོས་འདིར་སྐད་འབོད་དང་། ལས་ཀ་བྱེད་པ་འདི་དག་རྒྱུ་མཚན་དང་ལྡན་པ་དང་། ཡང་དག་པ་ཞིག་ཡིན། དཔེར་ན་ང་རང་ལ་མཚོན་ན་ཡང་སོ་སོའི་སྒེར་གྱི་དོན་དག་དང་། དགའ་མིན་དགའ་མདོག་གི་གནས་ཚུལ་འདྲེས་ལྷད་གཏན་ནས་མེད།

ཡང་རང་བཞིན་རྨོངས་ཞེན་ལྟ་བུས་ང་ཚོ་བོད་དེ་སྔ་ས་ནས་རང་བཙན་ཡིན། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་སུ་བོད་ནང་ལ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་ཡོད་རུང་མེད་རུང་དེ་སྔ་རང་བཙན་ཡིན་སྟབས། ད་ཆ་ཡང་རང་བཙན་དགོས་ཞེས་བཤད་པའང་མིན། དེ་སྔ་རང་བཙན་ཡིན་ནའང་ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་སུ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ནས་ང་རང་ཚོར་རང་བཙན་ཡོད་པའི་དུས་སྐབས་ལས་ལྷག་པའི་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་ན་ཁྱད་པར་གཏན་ནས་མེད། དེས་ན་ང་ཚོས་དཀའ་ལས་རྒྱག་དགོས་པའི་དམིགས་ཡུལ་འདི་མང་རུང་ཉུང་རུང་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་ལ་ཐུག་པ་ཡིན་སྟབས། དངོས་གནས་བློ་སྤོབས་བྱེད་ཆོག་པ་ཞིག་རེད། ང་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དཀའ་ལས་རྒྱག་བཞིན་པའི་དོན་དག་འདི་འགྲུབ་ཀྱི་རེད་ལ། གལ་སྲིད་མ་འགྲུབ་ན་ཡང་སོ་སོའི་མི་ཚེ་འདི་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་དུ་བཏང་བ་ཡིན་པས། དོན་དང་ལྡན་ལ། རྒྱུ་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཡང་རེད།

ཅ༽ དྲང་བདེན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་དང་། དོན་ལྡན་གྱི་མི་ཚེ།

ཡང་ང་ཚོའི་མི་འགའ་ཤས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ང་ཚོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་འདིར་གྲུབ་འབྲས་ཤིག་ཐོན་རྒྱུ་ཡོད་ན་དཀའ་ལས་རྒྱག་རིན་ཆོག་པ་ཡིན་ཡང་། གལ་ཏེ་གྲུབ་འབྲས་ཤིག་ཐོན་རྒྱུ་མེད་ན་སྙིང་པོ་གང་ཞིག་ཡོད་དམ་བསམ་མཁན་ཡོང་སྲིད་པས་དེ་ཡང་མ་རེད་སྙམ། དཔེར་ན་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་མི་ཐོག་མང་པོའི་རིང་ལ་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་བྱས་རྗེས་བཞག་པ་ཆེས་མང་པོ་ཡོད། མི་དེ་དག་གིས་སོ་སོའི་མི་ཐོག་དེ་ལ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པའི་གྲུབ་འབྲས་དེ་ལོངས་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུ་ཡོང་བ་མཐོང་ན་དཀའ་ལས་བརྒྱབ། སོ་སོའི་མི་ཐོག་དེར་འབྲས་བུ་ལོངས་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུ་ཡོང་གི་མ་རེད་བསམ་པ་འདུག་ན་དཀའ་ལས་མ་བརྒྱབ་པ་དེ་ལྟར་བྱས་མེད།

ཉེ་བའི་ཆར་རྒྱ་གར་གྱི་མེས་པོ་གྷན་དྷཱི་དང་། ལྟ་གྲུབ་སྨྲ་བ་གཙོ་ཆེ་བ་ཁག དེ་བཞིན་ཐབས་འཛིང་པ་གཙོ་ཆེ་བ་བྱས་རྗེས་འཇོག་མཁན་མི་དེ་དག་གིས་ཐོག་མར་སོ་སོས་གང་བརྩམ་རྒྱུའི་ལས་དོན་དེ་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་དང་། ཡང་དག་པ་ཡིན་མིན་བསམ་བློ་བཏང་། དཔྱད་པ་བཅུག་སྟེ་དམིགས་ཡུལ་དོན་དང་ལྡན་པ་ཞིག་དང་། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་པར་སོ་སོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ངེས་པ་རྙེད། དེ་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཐོག་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་བྱ་བ་དེ་འགོ་བརྩམས་པའི་རྗེས་ལ་དེ་སོ་སོའི་མི་ཚེའི་ཐོག་ལ་འགྲུབ་ན་ཡང་རུང་མ་འགྲུབ་ན་ཡང་རུང་འབྲས་བུ་བཟང་པོ་དེ་སོ་སོས་ལོངས་སུ་སྤྱོད་ཐུབ་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་ཡང་དག་པ་དེའི་ཆེད་དུ་སོ་སོའི་མེ་ཚེ་ཡོངས་སུ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་དང་། སོ་སོའི་མི་ཚེ་ཙམ་མ་ཚད་དམིགས་ཡུལ་བཟང་པོ་དེ་འགྲུབ་པ་ལ་མི་ཐོག་ནས་མི་ཐོག་སྦྲེལ་ཏེ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་དམིགས་ཡུལ་འགྲུབ་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

དེས་ན་ང་རང་ཚོའི་བོད་པའི་དོན་དག་འདི་ཡང་ལོ་ཁ་ཤས་ནང་ལ་གྲུབ་འབྲས་བྱུང་ན་ལས་ཀ་བྱེད་པ་དང་། ལོ་ཤས་ནང་དུ་གྲུབ་འབྲས་མ་བྱུང་ན་ལས་ཀ་བྱས་མ་བྱས་མི་འདུག་ཅེས་ཤོད་ཤེས་ཐབས་མེད། རྩ་དོན་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་དྲང་བདེན་དང་། རྒྱུ་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཞིག་དང་། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་དོན་གཞན་ཕན་གྱི་ལས་དོན་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ང་རང་སྒེར་གྱི་ལྟ་ཚུལ་དང་བསམ་བློ་དེ་ལྟར་ཡིན། དེར་རྟེན་དཀའ་ངལ་འཕྲད་སྐབས་བསུན་སྣང་དང་ཉོབ་ནས་སྡོད་པ། ཡིད་ཐང་ཆད་པ་སོགས་བྱས་ན་མ་འགྲིགས་ཤིང་། ཚང་མར་སེམས་ཤུགས་ཡོད་པ་དེ་མ་ཆགས་པ་བྱེད་དགོས། འབྲས་བུ་བཟང་པོ་དེ་འགྲུབ་པ་ལ་སོ་སོའི་མི་ཚེ་འདི་ཙམ་མ་ཚད་མི་ཐོག་རྗེས་མ་ཚོས་དཀའ་ལས་རྒྱག་དགོས་བྱུང་ནའང་རྒྱག་སྙམ་དུ་སེམས་ཐག་བཅད་ན་ཇི་ཙམ་གྱིས་སེམས་ཐག་གཙང་མ་བཅད་པ་དེའི་ཚོད་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་བཟང་པོ་ཐོན་མྱུར་བ་ཞིག་དང་། གྲུབ་འབྲས་བཟང་པོ་ཐོན་ཆེ་བ་ཡོང་གི་རེད་སྙམ།

ཆ༽ བལ་འབྲུག་གི་དཀའ་ངལ་དང་། ཉེས་སྐྱོན་སེལ་ཐབས།

ད་ལོའི་ལོ་འདི་ལོ་ནག་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆག་ནས་འབྲུག་དང་། བལ་ཡུལ་སོགས་སུ་གྲ་མ་འགྲིགས་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་ཀྱང་། ཆེ་ས་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན་དེ་དག་ཆུང་ཙག་རེད། འོན་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་རྐྱེན་གྱིས་སེམས་ཞུམ་པ་དང་། སེམས་སྦུག་དོག་པོ་བྱེད་མི་དགོས། རྩ་བ་འབྲུག་དང་བལ་ཡུལ་གཉིས་ཀ་ང་ཚོ་དང་མི་ཐོག་ནས་མི་ཐོག་གི་བར་ལ་འབྲེལ་བ་བཟང་པོ་ཡོད་པའི་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་ཡིན་སྟབས། བར་ལམ་གློ་བུར་འཕྲལ་རྐྱེན་གྱི་གནས་ཚུལ་བྱུང་བ་དེས་དུས་ཡུན་རིང་པོའི་བར་དུ་གནས་པའི་མཛའ་འབྲེལ་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་མ་རེད།

ང་རང་ཚོས་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དགེ་སྐྱོན་མང་པོ་མཐོང་གི་རེད། དཔེར་ན་ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང་དེ་འདྲ་མང་པོ་ཡོང་མྱོང་། སྐྱོན་མཐོང་མ་ཐག་ལམ་སེང་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་ངན་སྨྲས་བྱེད་ཀྱིན་བསྡད་ན། དེ་ནི་སྟོང་བཤད་ཙམ་ལས་ཕན་ཐོགས་ཡོང་བའི་ངེས་པ་མེད། རང་གིས་སྐྱོན་མཐོང་ན་སྐྱོན་དེ་སེལ་བའི་ཐབས་ཤེས་ཇི་འདྲ་ཞིག་འདུག་བསམ་བློ་བཏང་། སྐྱོན་དེ་སེལ་བའི་ཐབས་ལམ་རྙེད་ན་སྐྱོན་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་སྐྱོན་ཆ་སེལ་ཐུབ་པ་བྱ་དགོས། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། དེ་མིན་ཚིག་སྐམ་པོའི་སྐད་ཆ་བརྒྱ་བཤད་སྟོང་བཤད་བྱས་ཀྱང་། དུས་ཚོད་ཆུད་ཟོས་ལྟ་བུ་ལས་ཕན་ཐོགས་འབྱུང་མི་ཐུབ།

ང་ཚོས་སྐབས་རེ་དེ་འདྲའི་རིགས་ཡོང་གི་འདུག་པས། དེ་རིགས་ལ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། དེ་བཞིན་ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞོན་ནུ་ནང་ཁུལ་ལ་ད་ལྟ་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་ཡོད་པ་བཞིན་ད་དུང་ཡག་པོ་ཡོང་བ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཀུན་སློང་ངན་པ་ཡོད་མེད་ཇི་ལྟར་ཡང་། ཕན་ཚུན་སྐད་ཆ་བཤད་དེ་ལེགས་ཉེས་ཀྱི་རྐྱེན་པས་ཚིག་རྩ་སྒྲུག་རེས་བྱས་ནས་སེམས་ལ་ང་ཚོ་དང་ཁོ་ཚོ་ཟེར་བ་ལྟ་བུའི་འཐེན་འཁྱེར་ཞེ་འཁོན་བྱུང་ན་དེ་ནི་དུག་དང་འདྲ་བའི་གནོད་སྐྱོན་ཆེན་པོ་ཡིན། ང་ཚོས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ལ་ཕར་ཚུར་སྐད་ཆ་ཤོད་སྐབས་ཡག་པོ་བྱས་ནས་ཤོད་པ་དང་། ཚིག་གནད་བརྗོད་དུས་ཙ་ན་བརྗོད་རྒྱུ་ཡོད་པ་བྱས་ན་ཡག་པོ་རེད།

ཇ༽ རྒན་གཞོན་བར་གསུམ་དང་། རང་འགན་ལེགས་སྒྲུབ།

དེ་བཞིན་མི་གཞོན་པ་དང་། མི་རྒན་པའི་བར་ལ་བསམ་བློའི་འཁོར་སྟངས་མི་འདྲ་བའི་རིང་ཐུང་སྣ་ཚོགས་ཡོང་བ་དེ་ང་ཚོ་བོད་པ་གཅིག་པུ་མིན་ཞིང་། འཛམ་གླིང་གང་སར་མི་ཐོག་རྒན་གཞོན་བར་ལ་བསམ་ཚུལ་རིང་ཐུང་དང་། བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་འདྲ་མིན་ཡོང་གི་ཡོད། ང་ཚོ་བོད་པར་ཆ་བཞག་ན་མི་ཐོག་རྒན་པ་རྣམས་བོད་ནང་ལ་ཚར་ལོངས་བྱས། བོད་ནང་གི་གོམས་གཤིས་འཇགས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཆུང་བ་ཁ་ཤས་ནི་རྒྱ་གར་ལ་སྐྱེས་པ་དང་། ཁ་ཤས་རྒྱ་གར་ནང་སྐྱེས་མེད་ནའང་བོད་ནས་ཚུར་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ནས་འདིར་སླེབས་ཏེ་འཚར་ལོངས་བྱས་ཡོད་སྟབས། གཅིག་ནས་ལོ་ནའི་བབས་དང་། གཉིས་ནས་རྩ་བའི་འཚར་ལོངས་བྱེད་ས་མི་འདྲ་བའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་བསམ་བློའི་བར་ཁྱད་ཏན་ཏན་ཡོང་ངེས་རེད།

མི་རིགས་གཞན་དག་ལ་དེ་ལྟར་ཡོང་སྐབས་ང་ཚོ་བོད་པར་རྒན་གཞོན་བར་ལ་བསམ་བློའི་ཁྱད་པར་ལོས་ཡོད། དེ་རྒྱུ་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཆགས་པ་དེ་ལྟར་རེད། དེ་འདྲའི་རྒན་གཞོན་བར་ལྟ་ཚུལ་དང་། བསམ་ཚུལ་ཕྲན་བུ་མི་འདྲ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེའི་སྐོར་འབྲེལ་བ་དམ་ཟབ་དང་། བསམ་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤོད་རེས་བྱས་ནས་རྒན་གཞོན་བར་མཐུད་ཁ་ཡག་པོ་རྒྱག་མ་ཐུབ་ན། བསམ་བློའི་ནང་མ་སྐྱིད་པ་དང་། བག་མི་ཕེབས་པ་ཡོང་རྒྱུར། དེ་རིགས་མི་འབྱུང་བའི་ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས།

ངས་ལྷག་བསམ་ལག་ལེན་དུ་འཁྱོལ་དགོས་ཞེས་དུས་རྟག་ཏུ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། སོ་སོའི་ལྷག་བསམ་གྱི་ཐོག་ནས་ཁ་ནས་བཤད་པའི་ཚིག་དེ་ལག་ལེན་གྱིས་ནོན་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་འདུག ཁ་ནས་བཤད་པ་དེ་ལག་ལེན་གྱིས་ནོན་མ་ཐུབ་ན་གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་བརྒྱ་བཤད་སྟོང་བཤད་ཇི་ཙམ་བྱས་ནའང་སྙིང་པོ་མེད། དེར་བརྟེན་ཚང་མས་སོ་སོ་སོ་སོར་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་དོན་སློབ་སྦྱོང་དང་། ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་གང་ཞིག་ཡིན་རུང་། སོ་སོར་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་འཁུར་དེའི་ཐོག་ཏུ་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ནས་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་བྱེད་མི་དགོས་པའི་གཙང་མ་ཞིག་བྱས་ན་དེ་ལ་དཔགས་པ་ཞིག་ཕན་གྱི་རེད།

ཉ༽ དྲག་པོའི་སློབ་སྦྱོང་དང་། གོང་བུའི་ནུས་ཤུགས།

བར་ལམ་ལོ་ཤས་ནང་རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་བྱུས་ཕྲན་བུ་འཇམ་དུ་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང་། བར་ལམ་དེ་ལ་ཡང་བསྐྱར་འགྱུར་བ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུ་འདུག གང་ལྟར་ཡང་མ་འོངས་པར་ང་ཚོ་བོད་དང་རྒྱ་ནག་བར་ལ་རྒྱུ་མཚན་དང་ལྡན་པའི་སྐད་ཆ་བྱས་ནས་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་པ་དེ་འདྲ་ཡོང་སྲིད་པ་ལས་ཡོང་མི་སྲིད་པ་མིན། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་རབ་དང་ཕུལ་རེད། དེ་ལས་དགའ་བ་གང་ཡོད། ཡིན་ནའང་གཅིག་བྱས་ན་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་མིན་པར་འཁྲུག་པ་རྒྱག་དགོས་པ་ཡང་ཡོང་མི་སྲིད་མིན། དེར་བརྟེན་གཞོན་ནུ་ཕོ་མོ་ཚོའི་ནང་ལ་དྲག་པོའི་སློབ་སྦྱོང་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་མིན་ནམ་བསམ་གྱི་འདུག དེ་ལྟའི་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུ་བྱུང་ན་དུས་ཚོད་འགྱུར་བ་གང་འདྲ་ཞིག་འགྲོ་གྲབས་ཡོད་མེད་ཆ་མ་མཆིས་སྟབས། གལ་སྲིད་དགོས་གལ་བྱུང་ན་ཕན་ཐོགས་པོ་ཡོང་གི་རེད།

མ་གཞི་མི་བསད་ཁྲག་སྦྱོར་གྱི་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་རེད། ཡིན་ནའང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་དེ་ལས་ཐབས་ལམ་གཞན་འགྲོ་ས་མེད་ན་བྱ་ཐབས་མེད། རྩ་བ་ནི་ཀུན་སློང་ལ་རག་ལུས་ཤིང་། ཀུན་སློང་བཟང་པོ་ཞིག་དང་འབྲས་བུ་བཟང་པོ་ཞིག་ཡིན་ན། ཀུན་སློང་དང་འབྲས་བུ་གཙོ་ཆེ་བ་ལས་ཐབས་གཙོ་ཆེ་བ་མིན། ཐབས་དེ་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཤེས་ཡིན་པ་ལས་བསྒྲུབ་བྱ་མིན། བསྒྲུབ་བྱ་བཟང་པོ་ཞིག་དང་ཀུན་སློང་བཟང་པོ་ཞིག་ཡིན་ན། ཐབས་ལམ་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གསུངས་ཡོད། དེར་རྟེན་ང་ཚོར་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོང་མི་སྲིད་པ་མིན་སྟབས། ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞོན་ནུའི་ནང་ནས་དྲག་པོའི་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུར་དོ་སྣང་མང་ཙམ་བྱས་ན་ཡག་པོ་མིན་ནམ་སྙམ་གྱི་འདུག

ས་གནས་གཡས་གཡོན་ནས་ཡོང་མཁན་གཞོན་ནུ་ཚོ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ས་གནས་སོ་སོར་གཞོན་ནུའི་རྩ་འཛུགས་ཡག་པོ་བྱས་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས། སྤྱིར་ས་གནས་མང་པོར་ཁ་གྲམ་ནས་བསྡད་པའི་ཁར། ཕན་ཚུན་ཡིག་འགྲུལ་གྱི་ཐོག་ནས་སྐབས་འཕྲལ་གྱི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་འབྲེལ་བ་མ་བྱུང་བའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་བསམ་ཚུལ་རིང་ཐུང་དང་། འདོད་པ་ཁེངས་མིན་ཡོང་སྲིད། དེར་བརྟེན་འཛོམས་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་བའི་སྐབས་སུ་གང་ཅིའི་གོ་བསྡུར་ཞིབ་ལྷུག་བྱ་རྒྱུ་དེ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན། ཁྱེད་ཚོ་སོ་སོ་ས་ཁུལ་གང་ནས་ཡོང་བ་ཡིན་རུང་ཁུངས་སོ་སོར་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་མི་ཡོད་སྟབས། ང་ཚོ་འདིར་བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་གོ་བསྡུར་བྱས་པའི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཕར་སླེབས་ནས་ས་གནས་སོ་སོར་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་དང་། ས་གནས་སོ་སོར་སློབ་གྲྭ་བ་ལྟ་བུ་རེ་ཟུང་ཞིག་ལས་མེད་ནའང་། ཚང་མ་བསམ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་རྡོག་འགྲིལ་པོ་བྱས་ནས་ང་ཚོའི་གོང་བུའི་ནུས་ཤུགས་འདོན་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

མི་རེ་རེ་གཉིས་རེའི་ནུས་པ་དང་། ཤེས་ཡོན་ཇི་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཙམ་ཞིག་རེད། གོང་བུའི་ནུས་པ་བྱུང་ན་དེ་ལ་ནུས་པ་ཞིག་ཡོད། ང་ཚོ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བར་ཆ་མཚོན་ན་མི་གྲངས་མང་པོ་གང་ཡང་མ་རེད། འཛམ་གླིང་ནང་སྲིད་དོན་གྱི་བཙན་བྱོལ་བ་མང་པོ་ཡོད། མང་ཉུང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ང་ཚོ་ལས་ཤར་ཏུར་ཀི་སི་ཐན་ནམ་ཤིན་ཅང་གི་བཙན་བྱོལ་བ་མང་བ་ཡོད། ཧ་ལམ་འབུམ་ཕྲག་གཉིས་ལྷག་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་འདུག དེ་བཞིན་ཤེས་ཚད་ཧྲག་ལོད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཆ་བཞག་ནའང་ཕལ་ཆེར་བོད་པ་རྣམས་ཧྲག་པ་ཡོད་བཟོ་མི་འདུག ཡིན་ནའང་ཤིན་ཅང་གི་བཙན་བྱོལ་བ་དང་། བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བར་རྒྱ་མིར་ན་ཟུག་ཆེ་བ་ཡོང་བ་འདི་ལ་རྒྱུ་མཚན་གཞན་དག་ཡོད་ཤག་ཀྱང་། གཙོ་བོ་གཅིག་ནི་ང་ཚོར་གོང་བུའི་ནུས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་འདིས་བྱས་པ་ཡིན་སྟབས། འདི་ཧ་ཅང་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་ཕྱོགས་མཐའ་གང་དུ་ཡིན་ན་ཡང་གོང་བུའི་ནུས་པ་འདོན་དགོས། ས་ཕྱོགས་མཐའ་དབུས་གང་དུ་གནས་ཡོད་ཀྱང་ཚང་མའི་བསམ་བློའི་ཐོག་ནས་ཕན་ཚུན་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤེས་པ་དང་། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བསམ་བློའི་ཐོག་ནས་སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་བྱས་ཏེ་་གཅིག་སྒྲིལ་གོང་བུའི་ནུས་ཤུགས་བྱུང་ན་འགྲིག་པ་རེད།

༼མཚམས་འདིར་བོད་མི་ནང་ཁུལ་གཅིག་སྒྲིལ་ཡོང་ཐབས་ཐོག་གྲོས་ཆོད་ཅིག་ཕུལ་ཡོད་ལགས་པ་ཞུ་ཕྱོགས་ཇི་འགབ་བཀའ་སློབ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་བ་ཞེས་ཞུས་པར།༽

ཏ༽ དགོས་ངེས་ཀྱི་འགྲེལ་བརྗོད་དང་། འབྲེལ་ལམ་དམ་ཟབ།

སྤྱིར་བཏང་གཅིག་སྒྲིལ་ཡོང་བའི་མཐུན་རྐྱེན་སྒྲུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་གཅིག་དང་། གཅིག་སྒྲིལ་ཡོང་བའི་འགལ་རྐྱེན་འགོག་ཐབས་གཅིག་བཅས་གཉིས་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། དགག་ཕྱོགས་ནས་བཤད་ན་གནས་ཚུལ་ངོ་མ་རང་གིས་ཇི་བཞིན་མ་ཤེས་ཤིང་། དེ་ལ་རྒྱུ་མ་ཕུ་འདེད་ཀྱིས་བརྩད་དཔྱོད་མཐིལ་ཕྱིན་ཡང་མ་བྱས་པར་ཟེར་སྐད་རྗེས་འབྲང་གིས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཁ་མང་པོ་བཏང་། རང་ཉིད་དགའ་མིན་གཞི་བཞག་གིས་སྣོན་མའི་སྒྲོ་འདོགས་བྱས་ཏེ་སྐད་ཆ་མང་པོ་རྒྱ་བསྐྱེད་བྱས་ཏེ་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་འཕར་སྣོན་བྱེད་པ་འདི་དག་གཅིག་སྒྲིལ་ལ་གནོད་འགལ་ཡོང་གི་འདུག་པས། དེ་རིགས་གང་ཉུང་བྱེད་དགོས་ལ། སྒྲུབ་ཕྱོགས་ནས་ང་ཚོ་ཡང་ཡང་འཚོགས་ནས་གོ་བསྡུར་བྱས་ཏེ་བསམ་བློའི་ནང་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་ཡོད་ན་དེ་རིགས་སེལ་ཐབས་བྱེད་དགོས།

རྩ་བ་ངས་གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་ང་ཚོས་ལས་དོན་ཅི་བྱས་ཕྱི་ནང་ངོ་ལྐོག་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་ཡང་བྱེད་མི་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། མདུན་ལ་བསྟན་རྒྱུ་ཞིག་དང་རྒྱབ་ལ་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད་པ་ཞིག་ཡིན། དེར་བརྟེན་ད་ལྟ་ཕན་ལ་བོད་རིགས་ནང་ཁུལ་ལ་ཕྲན་བུའི་བསམ་བློ་རིང་ཐུང་ཡོང་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཕལ་ཆེ་བ་ནི་གནས་ཚུལ་མ་ཤེས་པ་དང་། དགོས་ངེས་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་གསལ་པོ་མ་བྱུང་བ། འབྲེལ་བ་འདང་ངེས་མ་བྱུང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་བྱུང་བ་ཞིག་ལས། ང་ཚོའི་རྩ་བའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་ལ་ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བྱས་པའམ། ངོ་ལྐོག་དང་ཕྱོགས་ལྷུང་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བྱུང་བ་རེད་བསམ་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད།

ཆེས་རེ་ཟུང་ནི་ཐོག་མ་ནས་རང་གི་ཀུན་སློང་འཁྱོག་པ་ཡོང་སྲིད་ཅིང་། དེ་ནི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། སྤྱིར་བཏང་བོད་མི་ནང་ཁུལ་འགྲེལ་བཤད་གསལ་པོ་བྱེད་རེས་དང་། གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་རྟོགས་རེས་བྱུང་ན་ང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་སྒྲིལ་ཡོང་ངེས་ཡིན་པ་ལས། གཅིག་སྒྲིལ་མི་ཡོང་བའི་གཞི་རྩ་གང་ཡང་མེད། རྒྱུ་མཚན་དེ་འདྲར་བརྟེན་ང་ཚོ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཕན་ཚུན་འགྲེལ་བཤད་ཡག་པོ་བྱས་ནས་གནས་ཚུལ་ཤེས་པ་ཞིག་དང་། ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་དམ་ཟབ་ཅིག་བྱུང་ན་སྒྲུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་དེ་རེད། ཆོལ་ཁ་དང་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འཁྱེར་འཐེན་བྱེད་པ་འདི་སྡུག་ཤོས་རེད། སྤྱིར་བཏང་གཞོན་ནུ་ཚོའི་ནང་ལ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འཐེན་འཁྱེར་བྱེད་མཁན་ཕྲན་བུ་ཉུང་བ་མིན་ནམ་བསམ་པ་འདུག ད་ལྟ་དྲན་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་འདུག

ང་རང་ཚོ་མི་སོ་སོས་སོ་སོར་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། རྒན་གཞོན་བར་པ་སུ་ཡིན་རུང་། གཞན་ལ་ཤོད་པ་ལ་ཐོག་མར་རང་ཉིད་གཙང་མ་ཞིག་དགོས་ཤིང་། དེར་བརྟེན་རང་གིས་རང་ལ་དུས་རྟག་ཏུ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་དགོས། ངའི་བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་དང་། བྱེད་ཕྱོགས་འདི་ལ་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་མེད། རང་གིས་རང་ལ་ཞིབ་འཇུག་ཡག་པོ་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། རང་གིས་རང་ལ་ཞིབ་འཇུག་ཡག་པོ་བྱེད་མ་ཐུབ་ན། རང་ཉིད་སྣང་བ་དག་ནས་རང་ཉིད་སྐྱོན་གྱི་གོང་བུ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་། ང་གང་འཚམ་ཞིག་ཡིན་བསམ་པ་དྲན། དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་སྟོང་བཤད་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྨྱོ་མཆོངས་རྒྱག་མཁན་གྱི་རིགས་ཡོང་སྲིད། དེར་རྟེན་རང་གིས་རང་ལ་ཞིབ་འཇུག་ནན་ཏན་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་མིན་གཞན་དག་ཞུ་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༤ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༡༡ ཉིན་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་གཉིས་པའི་སྐབས་ཀྱི་དབུས་རྒྱུན་ལས་དང་། ས་གནས་ཁག་གི་ཚོགས་གཙོ་བཅས་ཚོགས་མི་ཧྲག་བསྡུས་རྣམས་ལ་བསྐྱར་དུ་མཇལ་བཅར་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ རང་བཙན་སྒྲུབ་སྐབས་དང་། ཐོབ་རྗེས་ཀྱི་ལམ་ཕྱོགས།

དེ་རིང་ང་ཚོ་ཚོགས་མི་ཧྲུག་བསྡུས་ཤིག་བྱས་ཏེ་ཐུག་ན་བསམ་པ་བྱུང༌། རྩ་བ་ཁ་སང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན་གཞོན་ནུ་རྣམས་མ་འོངས་པའི་མི་རབས་ཡར་མཐུད་མཁན་གྱི་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། མ་གཞི་མི་སྒེར་སོ་སོར་བསྡད་པ་དེ་མ་འགྲིགས་པ་མེད་ཀྱང༌། ཚོགས་པའམ་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་ན་མིའི་སེམས་ནང་རང་བཞིན་གྱིས་གོང་བུའི་ནུས་པ་འདོན་རྒྱུའི་དགེ་མཚན་ཡོད་སྟབས། གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་བཙུགས་པ་བཞིན་རྩ་བ་རྒྱལ་གཅེས་ཀྱི་ལྷག་བསམ་དང༌། བོད་རང་དབང་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་ཐོག་སེམས་ཤུགས་ཡོད་པ་རྣམས་རྡོག་ལ་འགྲིལ་པོ་བཟོ་རྒྱུ་ཞིག་རེད།

བསྒྲུབ་བྱའི་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་གྱུར་དེ་སྒྲུབ་ཐབས་ཀྱི་སྐོར་ལ་སོ་སོའི་འདོད་ཚུལ་འདྲ་མིན་དང༌། ལྟ་བ་འདྲ་མིན་ད་ལྟ་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་ཤས་ཆེ། གང་ལྟར་རིམ་པས་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་སྲིད། འཕྲལ་སེལ་ང་ཚོའི་རང་བཙན་སྒྲུབ་སྐབས་ཀྱི་རིང་ལ་བྱེད་ཕྱོགས་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་དགོས་མིན་དང༌། ལྷག་པར་བོད་རང་བཙན་ཐོབ་ཟིན་རྗེས་གཞི་རྩ་ཁ་སང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན་བོད་ནང་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་གིས་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་རེད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོ་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་ཐོག་ནས་མ་འོངས་པའི་བོད་དེ་འདི་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད་སྙམ་པ་ཡོང་སྲིད་པ་སྟེ། དཔེར་ན། ཕྱིན་ཆད་བོད་རང་དབང་བྱུང་བའི་མཚམས་ལ་ང་རང་ཚོའི་ལུང་པའི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས་དང་། ས་རྒྱ་ཆེ་ཆུང༌། མི་འབོར་མང་ཉུང་སོགས་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་གཞིགས་པས་དམར་པོའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འཛིན་སྐྱོང་བྱས་ན་ཏན་ཏན་ཚགས་ཚུད་པ་དང༌། སྤྱི་སྨན་ལེགས་པ་ཡོང་གི་རེད་སྙམ་པ་སོ་སོས་ཉལ་ལངས་སྒུར་གསུམ་བསམ་བློ་གང་ནས་བཏང་ཡང་དེ་རང་ལེགས་པའི་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

དེ་བཞིན་ད་ལྟ་རང་བཙན་སྒྲུབ་པའི་རིང་ལ་ཡང་། རྒྱ་གར་ནང་གི་བོད་མི་ཡོད་པའི་སྡེ་ཚོགས་ཁག་ནང་དམར་པོའི་ལྟ་བ་འཁྱེར་ནས་སྒྲིག་འཛུགས་ཚགས་ཚུད་ཡོད་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཏན་ཏན་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སྡོད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡང་ལས་ཀ་མང་པོ་ཞིག་ཚགས་ཚུད་པ་དང་། སྤྱི་སྨན་ལེགས་པ་ཡོང་གི་རེད་སྙམ་པའི་ལྟ་བ་འཁྱེར་མཁན་ཡོང་སྲིད།

གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་ཕྱོགས་གཅིག་ནས། རྒྱ་གར་ལུང་པ་དང་གཙོ་ཆེ་ཤོས་སྤྱིར་བཏང་ཨ་མི་རི་ཀ་ལྟ་བུར་མང་གཙོའི་རང་དབང་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་ལུགས་སྲོལ་ཞིག་ཡོད། དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐོག་ལ་སོ་སོས་དཀའ་ལས་རྒྱག་ཐུབ་ན་གཞན་གྱིས་སྟངས་འཛིན་མེད་པར་གང་ཡང་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ། མི་སྒེར་སོ་སོར་རང་དབང་སྤྲད་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་ནུས་པ་གང་ཡོད་འདོན་དུ་བཅུག་པ། སོ་སོས་ནུས་པ་ཇི་ཙམ་བཏོན་པའི་ཚོད་ཀྱིས་སོ་སོར་ཁེ་ཕན་ཡོང་རྒྱུ་ཞིག་ཡོད་སྟབས། རང་བཞིན་གྱིས་མི་སུ་དང་སུ་ཡིན་རུང་རང་གཅེས་འཛིན་གྱི་བསམ་བློས་རྐྱེན་པས་དེང་སང་འཛམ་གླིང་ནང་མིག་མཐོང་ལག་ཟིན་གྱི་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ནུབ་ཕྱོགས་པ་རྣམས་ཚགས་ཚུད་པ་དང་། ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ལྟར། བོད་པ་ལའང་རང་དབང་གུ་ཡངས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་དེ་རན་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་རེད་སྙམ་དུ་སོ་སོས་ཡིད་ཆེས་བྱེད་པ་དང༌། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སྡོད་པའི་རིང་ལ་ཡང་དེ་འདྲའི་ལྟ་བ་ཞིག་འཁྱེར་ཏེ་ལས་དོན་བྱས་ན་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ལས་ཀ་སོགས་གང་ནས་ཀྱང་ཚགས་ཚུད་པ་ཡོང་གི་རེད་སྙམ་པ་དེ་འདྲའི་བསམ་ཚུལ་ཞིག་ཀྱང་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

ཡང་ཁ་ཤས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་ལ་ཁ་ས་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་རང་ཚོའི་མི་རིགས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་ཐོག་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་དུ་འགྲོ་དགོས་པ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་བས་དེ་བསྟུན་ཆོས་ཀྱི་སློབ་གསོར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ་སོགས་བྱུང་ན་སྙམ་པའི་བསམ་ཚུལ་ཞིག་ཀྱང་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། ཡང་འགའ་ཞིག་ནས་ཆོས་དང་སྲིད་གཉིས་རྩ་བ་ནས་ཐ་དད་རེད། གཞུང་སྲིད་ཀྱི་ལས་དོན་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ལ་ཆོས་གཏན་ནས་མེད་པའི་ལམ་ཕྱོགས་ལ་ཕྱིན་ན་ཡག་པོ་རེད་སྙམ་པའི་ལྟ་བ་སོགས་བསམ་བློའི་ལྟ་ཚུལ་མང་པོ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

དེ་འདྲའི་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་དེ་དག་ལ་ཐད་ཀར་བལྟས་ན་རྒྱབ་འགལ་ལྟ་བུ་ཞིག་མཐོང་གི་ཡོད་ན་ཡང༌། དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་བློ་གཏོང་སའི་དམིགས་ཡུལ་ལམ་དམིགས་འབེན་ལྟ་བུ་དེ་གང་ཡིན་སྙམ་ན། ང་ཚོའི་ལུང་པའི་དོན་དག་དང༌། ང་ཚོའི་བསྒྲུབ་བྱ་རང་བཙན་དེ་མྱུར་དུ་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། ང་ཚོར་རང་བཙན་བྱུང་མཚམས་སུ་ཡང་ང་རང་ཚོའི་ལུང་པ་དེ་ཡག་པོ་དང༌། ཚགས་ཚུད་པོ་ཡོང་བའི་དོན་དུ་བསམ་བློ་བཏང་ནས་ཐབས་ལམ་དེ་དག་འདོན་གྱི་ཡོད་པ་ལས། ང་ཚོར་རང་བཙན་དགོས་ཀྱི་མེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོའི་ལྟ་བ་འདི་འཛིན་གྱི་ཡིན་ཟེར་བ་མིན། གལ་ཏེ་ང་ཚོར་རང་བཙན་དགོས་ཀྱི་མེད་ཅེས་པའི་ལྟ་བུ་འཛིན་མཁན་ནམ། ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ན་ལེགས་ཞེས་བརྗོད་མཁན། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་བསམ་བློ་བཏང་ནས་དགོས་པ་མེད་ཅེས་བརྗོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་དེ་ནི་གཞོན་ནུའི་སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིའི་ཁོངས་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་བུད་པ་རེད། དེ་ནི་སྤྱིའི་དམིགས་ཡུལ་དང་འགལ་བ་རེད།

ཁ༽ སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་དང་། མཐུན་སྒྲིལ་ལ་འགལ་རྐྱེན།

ང་རང་ཚོ་མི་རིགས་ཤིག་གི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པའི་དུས་སྐབས་འདིར་བཙུགས་པའི་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིར་སྤྱི་པའི་དམིགས་ཡུལ་ངེས་ཅན་ཞིག་ཡོད། རྩ་བའི་བསྒྲུབ་བྱ་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་གྱུར་གྱི་གཞོན་ནུ་སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་དེའི་འོག་ནས་ནང་གསེས་རང་རང་སོ་སོའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་རྣམས་སྦས་གསང་བྱེད་མི་དགོས་པར་བཤད་ཆོག་པ་དང༌། དེ་སྒེར་སོ་སོས་ལག་ལེན་བསྟར་ཆོག་པ་མ་ཟད། དམར་པོའི་ལྟ་བ་དང་། མང་གཙོའི་ལྟ་བ་ལྟ་བུའི་ཚོགས་པའམ་རྩ་འཛུགས་ཤིག་བཙུགས་ན་ཡང་མི་འགྲིགས་པ་ཨེ་ཡོད་སྙམ། ད་ལྟ་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལུང་པར་གནས་ཡོད་སྟབས་དེབ་སྐྱེལ་བྱས་པའི་རྒྱ་གར་གྱི་ཚོགས་པ་ལྟ་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་ངོས་ནས་མི་ཤེས།

གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་རང་རང་སོ་སོའི་ལྟ་བ་མཐུན་པ་རྣམས་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་བཟོ་རྒྱུ་བྱུང་ན་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་ལྟ་བ་དེ་ལ་མོས་པའི་མི་དེ་དག་གི་གོང་བུའི་ནུས་པ་ཞིག་ཐོན་ཡོང་རྒྱུ་རེད། ནུས་པ་དེ་དག་སྤུངས་ས་དེ་བོད་རང་བཙན་བསྒྲུབ་པའི་སྤྱིའི་དམིགས་ཡུལ་དེའི་ཐོག་སྤུངས་ན། ཆེ་ས་སྒྲིག་འཛུགས་གཅིག་གི་ཐོག་ལ་ཆུ་བརྒྱ་ཟམ་འདུས་ལྟ་བུར་སླེབས་ཐུབ་པ་དང༌། ནང་གསེས་སོ་སོ་སོ་སོའི་ལྟ་བ་དང་བསམ་ཚུལ་དེ་གཞི་ལ་བཞག་པའི་ཐོག་ནས་བསྒྲུབ་བྱ་དམིགས་ཡུལ་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་ནུས་པ་གང་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་འདོན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་མི་ཡོང་ངམ། ལྟ་ཚུལ་མི་རེ་ངོ་རེའི་ཆ་ནས་ཚགས་ཚུད་པོ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ན་སྤྱི་ལའང་ཕན་པ་དང་། མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་དོན་ལའང་ད་ལྟ་ནས་ཉམས་མྱོང་གསོག་ཐུབ་པ། དེ་བཞིན་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྤྱིའི་ལས་དོན་སྒྲུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཡང་རང་ཉིད་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་དེ་གཞི་ལ་བཞག་པའི་བྱེད་ཕྱོགས་འདི་འདྲ་ཞིག་བྱས་ན་ཡག་པོ་འདུག་བསམ་པའི་བསམ་ཚུལ་ཡོད་ན་རང་རང་སོ་སོས་ལས་རིམ་ཞིག་བཟོས་ནས་ང་ཚོར་སྤྲོད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང༌། བསྟན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ང་ཚོས་དེར་བརྟག་དཔྱད་བྱས། བསམ་བློ་བཏང་ནས་ལེགས་ཆ་ཐོན་རྒྱུ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། རང་རང་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་དེ་དག་གི་ནུས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ནས་བསྟན་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང༌། བེད་སྤྱོད་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་ཐད་ཀར་སོ་སོའི་འདོད་པ་ཡང་ཚིམས་པ་དང་། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ང་ཚོའི་སྤྱིའི་དོན་དག་ཐོག་ལ་ཡང་ནུས་པ་གཟེངས་ཐོན་ཐུབ་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་མི་ཡོང་ངམ་སྙམ། སྲིད་དོན་གྱི་ཚོགས་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་རྒྱ་གར་ནང་རན་པ་ཞིག་བྱུང་ནས་བཙུགས་ན། དེ་ལ་བརྟེན་པའི་འགལ་རྐྱེན་སེལ་ཐབས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས།

དེ་སྔ་ཕན་ཆད་བོད་ནས་ཆགས་བསྡད་པའི་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་གི་ཚོགས་པ་དང༌། རྒྱ་གར་ནང་གསར་ཆགས་ཆིག་སྒྲིལ་ཚོགས་པ་སོགས་བཙུགས་ཡོད་པ་དེ་དག་ཁ་ཤས་ནི་ལུང་ཚན་ལུང་ཚན་ལྟ་བུ་དང་། ཆིག་སྒྲིལ་ཚོགས་པ་ལྟ་བུ་ཐོག་མར་སྲིད་དོན་གྱི་ཆ་ནས་བཙུགས་རུང༌། དེ་ཙམ་ནུས་པ་ཐོན་མ་ཐུབ་པའི་ཁར། ཚོགས་པ་བཙུགས་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་ནང་ཁུལ་འཐེན་འཁྱེར་ཆགས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་མི་མང་པོ་ཞིག་གི་བསམ་ཚུལ་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། དེ་ལྟར་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་ཡང་ཆགས་ཡོད། ཚོགས་པས་རྐྱེན་པས་མཐུན་སྒྲིལ་ལ་འགལ་རྐྱེན་ཡོང་གི་ཡོད་པ་འདི་ད་ལྟ་ཕན་གྱི་ཉམས་མྱོང་ཞིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་དེར་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བལྟས་ན་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་སྐྱོན་དེ་ལྷག་པ་རེད་དམ་བརྗོད་ན། གཅིག་བྱས་ན་ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་མ་རེད། ཚོགས་པ་ཡོད་པ་གང་ཞིག་ལ་ཚོགས་མི་བྱེ་བྲག་པ་སོ་སོའི་བྱེད་སྤྱོད་ཀྱི་རྐྱེན་པས་སྐྱོན་བྱུང་བ་ཡང་ཡིན་སྲིད། གང་ལྟར་ད་ལྟ་ཕན་ལ་ཚོགས་པ་འདྲ་མིན་དེ་དག་མཐུན་སྒྲིལ་མི་ཡོང་བའི་རྩ་རྐྱེན་ཚོགས་པ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་བྱུང་བའམ། ཡང་ན་བྱེད་སྟངས་ཤིག་མ་འགྲིགས་པའི་ཆ་ནས་འགལ་རྐྱེན་བྱུང་བ་ཇི་ཡིན་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད།

ག༽ གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་། དམར་ཤོག་གསར་འཛུགས།

གང་ལྟར་ཕྱིན་ཆད་རྩ་བ་དེ་སྲིད་དོན་གྱི་ལྟ་ཚུལ་བསམ་ཚུལ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཚོགས་པ་ཡག་པོ་ཞིག་བཙུགས། རྒྱལ་གཅེས་ལྷག་བསམ་གྱི་ཐོག་ནས་སོ་སོའི་ལྟ་ཚུལ་དེ་དག་སྤྱིའི་རང་བཙན་བསྒྲུབ་བྱ་ཁོ་ནའི་ཐག་བེད་སྤྱོད་བྱས། ཚོགས་པ་ཕན་ཚུན་རྒྱུན་དུ་འབྲེལ་བ་ལེགས་པོ་བྱེད་ཐུབ་པ། གོ་བསྡུར་ལྷུག་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་བྱུང་ན། ཚོགས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མཐུན་སྒྲིལ་ལ་གནོད་སྐྱོན་རང་ཆགས་ཨེ་ཡོང་སྙམ། གང་ལྟར་དེ་འདྲའི་ཚོགས་པ་གསར་པ་བཙུགས་ན་སྐད་ཆ་མང་པོ་ལྷག་ཡོང་བའི་འགལ་རྐྱེན་ཞིག་ཡོང་སྲིད་པ་ཡིན་པས། འགལ་རྐྱེན་དེ་སེལ་ཐབས་ཤིག་ཀྱང་བྱེད་ཐུབ་པ་དགོས། གང་ལྟར་ང་རང་ཚོ་མིའི་བསམ་བློ་རིགས་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཞིག་རིམ་པས་ཐོན་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས། བསམ་བློ་དེ་དག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་ཞིག་བྱུང་ན་མིའི་བསམ་བློའི་ནུས་པ་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བ་དང༌། ཉམས་མྱོང་མང་པོ་ཐོན་པའི་དགེ་མཚན་མེད་དམ་སྙམ་པ་དེ་ངའི་བསམ་ཚུལ་ཡིན།

ཡང་དམར་པོའི་ལྟ་བ་ཞེས་བརྗོད་པའི་སྐབས་མང་པོ་ཞིག་གི་བསམ་ཚུལ་ལ་ཆོས་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་མཁན་ཞིག་མཐོང་གི་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་སྔོན་ནས་སྐབས་མང་པོར་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང་བ་ལྟར་ང་སྒེར་གྱི་བསམ་ཚུལ་ལ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་དང༌། དེའི་ནང་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། དམར་པོའི་ལྟ་ཚུལ་དེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ལག་ལེན་ཆ་ཤས་ཤིག་ཏུ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ལྟ་བུར་མཐོང༌། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདེ་བ་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཞིག་བཤད་ཡོད་པ་དང༌། དམར་པོའི་ལྟ་བའི་ཐོག་ནས་མི་གཅིག་པུ་དང༌། དེའི་ནང་ནས་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་མི་མང་ཆེ་བ་ཞིག་གི་བདེ་བ་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་བསམ་ཚུལ་དང་སྦྱོར་བ་ཞིག་བཤད་ཡོད། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་བལྟས་ན་ཧ་གོ་ཐུབ་པ་དེ་རང་ཉིད་ཀྱི་བདེ་བར་མི་བསམ་པར་གཞན་མང་ཚོགས་ཀྱི་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་གཅིག་ཏུ་གཞོལ་བའི་སྒྲིག་དང་ལམ་སྲོལ་ཞིག་རེད།

རྒྱ་གར་གྱི་གུང་བྲན་ཏང་མི་འགའ་ཤས་ངས་ཐུག་འཕྲད་བྱེད་མྱོང༌ཞིང་། རྒྱ་གར་ནང་ཡུལ་གོམས་གཤིས་ལུགས་སམ། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྤྱིར་བཏང་སྨོན་ལམ་རྒྱག་པ་དང༌། འདོན་པ་བཏོན་པ། སྔགས་བགྲངས་བ་སོགས་བྱས་ཆོག་པ་དང༌། རྒྱ་གར་གུང་བྲན་ཏང་མི་བྱེད་པ་ལ་སོ་སོའི་ཧིན་དཱུ་སོགས་ཆོས་ལུགས་གང་ཡིན་ཡང་དེ་བཞག་མི་དགོས་པར་ཆོས་དད་ཉམས་ལེན་བྱས་ཆོག་ཚུལ་བརྗོད་མཁན་བྱུང༌། སོག་པོ་ལའང་དེ་བཞིན་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་འདུག ལུང་པ་སོ་སོའི་གནས་ཚུལ་དང་འཚམས་པར་དེ་རིགས་འདྲ་མིན་ཡོང་གི་འདུག དཔེར་ན་རྒྱ་མི་གུང་བྲན་ལ་ཆ་མཚོན་ན། རྒྱ་མི་གུང་བྲན་ཏང་མི་བྱས་ཕྱིན་ཆད་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ལྟ་བ་གང་ཡིན་ཡང་བཞག་དགོས་ཟེར་བ་ཞིག་ཕལ་ཆེར་དོན་ཚན་གཅིག་ནང་ཡོང་བ་ཡོད། དེ་འདྲར་བརྟེན་དམར་པོ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ནང་པའི་ཆོས་དང་འགལ་བ་རེད་ཅེས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བསམ་བློ་གཏོང་མི་དགོས་པ་ཞིག་ཕལ་ཆེར་མིན་ནམ་སྙམ་གྱི་འདུག

གང་ལྟར་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་མིའི་ནང་བསམ་བློ་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ཐོན་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། བསམ་བློ་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་ཇི་བཞིན་ལེགས་ཆ་ཡང་ཡོང་གི་རེད། ལེགས་ཆ་ཡོད་པ་དེ་སྟོན་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། བེད་སྤྱོད་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་ཤིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མིན་ནམ་སྙམ་པ་དྲན་གྱི་ཡོད། སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་ཡོད་པ་དེ་བཏོན། བསམ་ཚུལ་དེ་གཞི་ལ་བཞག་པའི་ཐབས་ཤེས་ལག་ལེན་གང་ཞིག་བསྟར་རྒྱུ་ཡོད་པ་རྣམས་བསྟར་ནས་སྤྱིའི་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་ཏུ་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་ཆགས་ཐུབ་ཀྱི་རེད་ལ། འགྲོ་སྟངས་དེའི་ཐོག་ནས་མཐུན་སྒྲིལ་ཡང་ཡག་ཏུ་འགྲོ་གི་རེད། ལྟ་ཚུལ་གཅིག་དང༌། བསམ་ཚུལ་གཅིག་མ་གཏོགས་གཞན་དག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ས་མེད་པ་དང༌། ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་མ་བྱུང་ན། སྒེར་པ་རང་ཉིད་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ཡོད་པ་དེ་སྦས་ནས་བེད་མེད་དུ་ལུས་འགྲོ་བའི་ཆུད་ཟོས་དང་། མཐུན་སྒྲིལ་ལའང་གནོད་སྐྱོན་བྱེད་སྲིད། རྒྱུ་མཚན་དེ་འདྲར་བརྟེན་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐབས་ཤེས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ན་དགེ་མཚན་མེད་དམ་སྙམ་པ་བྱུང༌།

ངོས་ནས་དེ་རིང་གཞོན་ནུ་སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འོག་ལ་དམར་པོའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང༌། རང་དབང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ལྟ་བུ་བཟོས་ན་ཡག་པོ་རེད་ཅེས་ངས་ཐག་བཅད་ནས་ཤོད་མི་ཐུབ་ལ། བརྗོད་རྒྱུ་ཡང་མེད། དེ་བཞིན་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་ད་རེས་འདིར་གོ་བསྡུར་བྱས་ནས་ལམ་སེང་ཐག་གཅོད་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། ལམ་སེང་ཐག་མ་བཅད་པར་སྔོན་ལ་གནད་དོན་འདི་སྐོར་བསམ་བློ་ཞིག་བཏང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་ས་གནས་སོ་སོར་ཕར་སླེབས་ནས་བློ་རོགས་གྲོས་རོགས་ལྟ་བུ་ཡོང་རྒྱུར་གང་དགའ་ཅི་ལེགས་ཀྱི་གོ་བསྡུར་བྱས། དེ་ནས་ལོ་གཅིག་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་ཁྱེད་རང་ཚོ་འཛོམས་པའི་སྐབས་ལ་ཐག་གཅོད་བྱས་ན་ཡང་འགྲིགས། ཡང་དེའི་གོང་ལ་དགོས་གལ་བྱུང་ན་ཟླ་བ་ལྔ་དྲུག་ཐོག་ལ་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ཏེ་གོ་བསྡུར་བྱས། དེ་དུས་ཐག་བཅད་ན་ཡང་འགྲིག་གི་རེད། ཐག་ག་དུས་བཅད་ཀྱང་འགྲིགས་རྒྱུར་བརྟེན་བྲེལ་འཚུབ་བྱེད་མི་དགོས། སྔོན་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུའི་གཞི་རྩ་ལྟ་བུར་གནས་ཚུལ་འདི་དེ་རིང་བརྗོད་ན་བསམ་པ་བྱུང༌། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༠ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༡༤ ཉིན་བཞུགས་སྒར་དྷ་སར་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་ཐེངས་དང་པོའི་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཤེས་འཇོན་ལྷག་གསུམ་དང་། འགྱུར་མེད་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས།

དེ་རིང་ཁ་སང་གི་དྲི་བའི་མཇུག་བསྐྱལ་ན་བསམ་པ་བྱུང་ཡང་། དུས་ཚོད་མི་འདུག་པས་མི་དགོས་པ་བྱ་རྒྱུ་ཡིན། ཉིན་ཤས་ཀྱི་རིང་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་དོ་སྣང་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་། གོ་བསྡུར་བྱས། སྐད་ཆ་བཤད། རྩོད་པ་བརྒྱབ། རྒྱུ་མཚན་བཀོད། ཚང་མས་དམིགས་ཡུལ་ངེས་ཅན་ཞིག་བཟུང་བ་དེ་བསྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་གང་དགའ་ཅི་ལེགས་དང་། རང་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ལ་འཆར་སྒོ་གང་ཡོད་ཤོད་རེས་བྱས་ནས་དེ་རིང་ཚོགས་འདུ་ཟིན་ཏེ་བཀྲ་ཤིས་ལོ་ལེགས་བྱུང་བར། ངས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། གཞན་དག་ངོས་ལ་ཞུ་རྒྱུ་མི་འདུག

ཁྱེད་རང་ཚོ་འདིར་རྩ་བའི་ཚོགས་འདུའི་སྒྲིག་འཛུགས་བྱེད་མཁན་ཚོ་ཡིན་ཡང་རུང་། ཕྱོགས་མཐའ་ནས་ཡོང་མཁན་ཚོ་ཡིན་ཡང་རུང་། ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་འཁྱེར་ཏེ་འདིར་འཛོམས་ཤིང་། ཉིན་ཤས་དེའི་རིང་མཐུན་རྐྱེན་མ་འཛོམས་པ་དང་། གང་ཅིའི་དཀའ་ངལ་ལ་མ་ལྟོས་པར་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པ་དེ་ཡག་པོ་རེད། སེམས་ཤུགས་དང་ལྷག་བསམ་དེ་དག་གལ་གནད་ཆེན་པོ་རེད། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཟེར་བ་དེ་ལག་ཆ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན། ལག་ཆ་དེ་བེད་སྤྱོད་ཇི་ཙམ་ཡོད་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། ལྷག་བསམ་མེད་ན་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཕྱུག་པོ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཙམ་གྱིས་ནུས་པ་འཇོག་མི་ཐུབ།

ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་སེམས་ཤུགས་ཡོད་པ་དེ་ཡག་པོ་རེད། ད་དུང་ཡང་སེམས་ཤུགས་མ་ཆགས་པ་བྱས་ཏེ་གོང་མཐོར་སྤེལ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། མ་གཞི་མིའི་བསམ་པ་ཟེར་བ་དེ་འགྱུར་སླ་པོ་དང་། བརྟན་པོ་མེད་པ། རང་བཞིན་གྱིས་འགྱུར་བ་འགྲོ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་ཁ་སང་ཞུས་པ་ལྟར་རེད། ལྷག་པར་ཉམས་མྱོང་མང་པོ་མ་བསགས། དཀའ་ངལ་མང་པོ་འཕྲད་མ་མྱོང་མཁན། སྤྱིར་བཏང་བྱས་ན་གཞོན་ནུ་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་དེ་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོའི་རྐྱེན་དང་འཕྲད་སྐབས་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཏན་ཏན་ཡོད། དེར་བརྟེན་ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོར་སེམས་ཤུགས་དང་། ལྷག་བསམ། སྙིང་སྟོབས་ཡོད་པ་དེ་དག་དཀའ་ངལ་གང་འདྲ་ཞིག་དང་འཕྲད་པའམ། གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་པོ་གང་འདྲ་ཞིག་བྱུང་རུང་འགྱུར་བ་མེད་པ་སེམས་ཤུགས་རི་བཙུགས་པ་བཞིན་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

འགྱུར་བ་མེད་པ་ཡོང་བ་ལ་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ང་ཚོས་དང་པོ་ནས་དམིགས་ཡུལ་ངེས་ཅན་ཞིག་བཟུང་ཞིང་། དེ་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་སེམས་ཐག་བཅད་ནས། ལྷག་བསམ་བསྐྱེད་པའི་སྐབས་དེར་ལས་སླ་པོ་མེད་པ་ཞིག་དང་། དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་བསམ་བློའི་ནང་གྲ་སྒྲིག་བྱས་ན། ཕྱིན་ཆད་ལས་ཀ་དེ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ལ་དཀའ་ངལ་ཞིག་དང་འཕྲད་པ་དང་། རྙོག་དྲ་ཚ་པོ་གང་ཞིག་བྱུང་ན་ཡང་། ཐོག་མ་ནས་རང་ཉིད་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་བགྲོད་ལམ་བདེ་པོ་ཞིག་དང་། དུས་ཚོད་ཐུང་ཐུང་ཞིག་ལ་སླེབས་ཀྱི་ཡོད་བསམ་པ་མེད་པར་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་ནས་དུས་ཡུན་རིང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་ལས་ཀ་མ་བྱས་ན་འགྲིགས་ཐབས་མེད་བསམ་པ་བསམ་བློའི་ནང་ཡོད་པའི་དབང་གིས་དཀའ་ངལ་འཕྲད་པའི་སྐབས་ལ་སེམས་འགྱུར་བ་མི་འགྲོ་བ་དང་། སེམས་ཤུགས་ཆག་གི་མ་རེད།

ད་ལྟ་ཞུས་པ་ལྟར། རྩ་བ་ང་རང་ཚོའི་ལྷག་བསམ་རི་བཙུགས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་དགོས་ཤིང་། ཚང་མས་མཁྱེན་གསལ་ལྟར། ང་རང་ཚོའི་རྩ་བའི་འཐབ་རྩོད་བྱ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཞིག་དང་། དྲང་བདེན་ཞིག འབད་བརྩོན་བྱེད་འོས་པ་ཞིག་རེད། དེ་ལ་དཀའ་ངལ་ཇི་འདྲ་ཞིག་འཕྲད་ཀྱི་ཡོད་མེད་ང་ཚོས་ཤེས་ཀྱི་མེད་པར་བརྟེན་རེ་བ་རྒྱག་ས་དེ་ཡག་ཤོས་ཤིག་དང་། བཟང་ཤོས་ཤིག་ལ་རེ་བ་རྒྱག་དགོས་པ་རེད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོས་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་རྒྱུ་དེ་སྡུག་ཤོས་ཤིག་ལ་གྲ་སྒྲིག་བྱས་ན་སྡུག་པ་དེ་མ་བྱུང་ན་ཨང་དང་པོ་དེ། གལ་སྲིད་བྱུང་ཡང་བསམ་བློའི་ནང་གྲ་སྒྲིག་ཡོད་སྟབས། ང་ཚོས་ལས་སླ་པོར་འགྲུབ་ཀྱི་རེད་སྙམ་ནས་ལས་སླ་བཅོས་བདེ་བྱེད་པའི་དབང་དུ་མ་སོང་བར། ང་ཚོས་དཀའ་ལས་རྒྱག་གི་ཡིན་བསམ་པའི་ཐོག་ནས་འགྲོ་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་གནས་ཚུལ་གཅིག་ཡིན།

དེ་ནས་ལྷག་བསམ་བཟང་པོ་ཡོད་པ་དེ་ལག་ལེན་དུ་འགེལ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ད་རེས་ང་ཚོ་འདིར་འཚོགས་པ་དང་། མི་མང་པོ་ཕན་ཚུན་ངོ་ཤེས་ཤིང་། སྐད་ཆ་བཤད། གང་དགའ་ཅི་ལེགས་ཀྱི་གྲོས་བསྡུར་བྱས་པའི་གྲུབ་འབྲས་དངོས་གཞི་ཐོན་དང་མ་ཐོན་ཟེར་བ་དེ་ང་ཚོས་དུས་ཚོད་གཅིག་བསྲིངས་ན་མ་གཏོགས་ཤེས་མི་ཐུབ། དེ་ཡང་ལོ་དང་ཟླ་བ་སྦྲེལ་བ་དང་། ལོ་གཅིག་གཉིས་ཙམ་མིན་པར་ལོ་བཅུ་དང་། བཅོ་ལྔ་ཉི་ཤུ་བར་སྦྲེལ་ནས་ཡུན་བསྲིངས་ན་རིམ་པས་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་ངེས་རེད། ད་ལྟ་བསམ་བློའི་ནང་གོ་རིམ་ཞིག་བསྒྲིགས་པ་ལྟར་ལག་ལེན་དུ་འཁེལ་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཁ་ནས་ཤོད་སྐབས་ལས་སླ་པོ་རེད་ཅེས་མང་པོ་ཞིག་བཤད། ལག་ལེན་བསྟར་སྐབས་སྙུགས་བསྲིངས་མ་ཐུབ་པར་མཇུག་སྡུམ་ཆག་པའི་ལས་ཀ་མང་པོ་ཡོང་གི་འདུག་པ་དེ་འདྲར་མ་སོང་བར། ལྷག་བསམ་དེ་ལག་ལེན་ཐོག་བསྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་ལ། ངེས་པར་དུ་སྒྲུབ་དགོས་ཀྱི་རེད།

མདོ་དོན་ཚིག་གཉིས་ཞུ་རྒྱུར། ལྷག་བསམ་ཟེར་བ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པ། དཀའ་ངལ་གང་འདྲ་ཞིག་འཕྲད་ཀྱང་ལྷག་བསམ་དེ་རི་བཙུགས་པ་བཞིན་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཐོག་ལ་མདུན་ནས་མདུན་དུ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་པ་དང་། ལྷག་བསམ་བཟང་བ་གཅིག་པུས་ཀྱང་མི་འགྲིགས་པར། ལྷག་བསམ་བཟང་པོ་དེ་སྦྱོར་བ་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་ཏེ། ལག་ལེན་དངོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རང་གི་ལྷག་བསམ་བཟང་པོ་དེ་སྟོན་ཐུབ་པ་ཞིག་དང་། གྲུབ་འབྲས་སྨིན་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་པ་བཅས་དོན་དག་དེ་གཉིས་ཚང་མའི་སེམས་སུ་ངེས་པ་བྱེད་དགོས།

ཁ༽ མང་ཚོགས་ཀྱི་ཞབས་ཞུ་དང་། གཅིག་རྒྱབ་གཉིས་སྣོན།

ཁ་སང་ནས་ད་ལྟའི་བར་གཞོན་ནུ་རྣམས་འཚོགས་ནས་ང་ཚོས་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་སམ་ཞེ་ན། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་དགོས་ལ། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་བ་ལ་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དང་འདྲེས་ནས། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་དཀའ་སྡུག་དེ་རང་གི་མཉམ་དུ་མྱོང་བའི་ཐོག་ནས་འགོ་འཁྲིད་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་པ་ལས། འགོ་ཁྲིད་མཁན་དེ་མང་ཚོགས་དང་ཁ་བྲལ་ན་ཡོང་ཐབས་མེད། འགོ་འཁྲིད་པ་དེ་དང་འགོ་འཁྲིད་ཡུལ་གཉིས་མཉམ་དུ་འདྲེས་ཐུབ་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་དགོས། འགོ་འཁྲིད་མཁན་དེའི་བསམ་བློ་སྔོན་དུ་སླེབས་པ་དང་ཆབས་ཅིག་མཉམ་དུ་འདྲེས་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད། འགོ་འཁྲིད་ཐུབ་པ་དང་། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་ཐུབ་ངེས་རེད། སྔོན་མ་ངོས་རང་རྒྱ་ནག་ཏུ་ཕྱིན་སྐབས་པེ་ཅིང་ནས་སང་ཞོགས་ཐོན་རྒྱུའི་དེ་རིང་དེར་མའོ་ཙེ་ཏུང་དང་མཇལ་ནས་བཀའ་མོལ་ལྷོད་ལྷོད་བྱུང་། ཉིན་དེར་མའོ་ཙེ་ཏུང་ནས་བསླབ་བྱ་དེ་བསྐྱོན་བྱུང་། དེ་དངོས་གནས་བསླབ་བྱ་རེད་བསམ་པ་དྲན་བྱུང་། དེ་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གདམས་ངག་རེད།

ད་རེས་ཁྱེད་རང་ཚོ་དང་། གྲ་སྒྲིག་བྱེད་མཁན་ཚོ། མདོར་ན་མ་བྱན་ཚུན་ཆད་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད། ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་གི་ཡོད། དེ་བཞིན་ཕྱོགས་མཐའ་ཁག་ནས་ཡོང་མཁན། དཔེར་ན། མའེ་སོར་དང་། ཀ་རྡོར་ཁུལ་ནས་ཡོང་མཁན་རྣམས་ལ་ཆ་བཞག་ན ལས་སླ་སྟབས་བདེའི་ཐོག་ནས་ཡོང་ཐུབ་ཐབས་མེད་པར་འགྲིམ་འགྲུལ་སོགས་གང་ཅིའི་ཐོག་ནས་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང་། ད་རེས་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱས་ཏེ་སྤྲོ་ཤུགས་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་ཡོང་བར་བརྟེན། ཕྱོགས་མཐའ་ནས་ཕེབས་མཁན་ཚོར་ཡང་ངས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

དེ་ནས་ད་རེས་འདིར་ཉིན་ཤས་རིང་འཚོགས། གོ་བསྡུར་བྱས་ནས་བསམ་བློའི་ནང་གོ་རིམ་སྒྲིག་པ་དེར་དགའ་པོ་བྱུང་། ད་དུང་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕྱིར་ལོག་ཕྱིན་ནས་འདིར་ཡོང་མ་ཐུབ་པའི་གཞོན་ནུ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་ལ་ད་རེས་འདིར་བསམ་ཚུལ་གང་ཞིག་བྱུང་བ་དང་། བསམ་བློའི་གོ་རིམ་གང་ཞིག་བསྒྲིགས་པ་དེ་དག་ཚང་མ་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་དགོས་ཨེ་ཡོད། ཡང་ན་ཁྱེད་རང་ཚོས་ས་གནས་སོ་སོར་གོ་བསྡུར་བྱེད་དགོས་ཨེ་ཡོད། མདོར་ན་འདིར་དངོས་སུ་འབྱོར་མཁན་གྱི་གཞོན་ནུ་གཞན་དག་ཚོར་ཡང་ཁྱེད་རང་ཚོ་བརྒྱུད་ནས་ངས་འཚམས་འདྲི་བྱེད་རྒྱུ་དང་། གཞོན་ནུ་ཚང་མར་སེམས་ཤུགས་ཆེ་བསྐྱེད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་བཟང་པོ་དང་། དྲང་བདེན། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་བསྒྲུབ་རྒྱུར་ཚང་མས་རང་རང་གི་ནུས་ཤུགས་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་དང་། སྒོ་གསུམ་ཡོད་རྒུ་རྩལ་སྤྲུག་གིས་ཐབས་ཤེས་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱང་ཚང་མས་མ་བྱས་དོགས་མེད་ལ། ངེས་པར་བྱེད་རོགས་ཞེས་ངས་རེ་འདུན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

དེ་རྣམས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཕན་ཚུན་ལ་བརྗོད་རོགས་གྱིས། ང་རང་ཚོ་སྤྱི་པའི་ལས་དོན་འདི་ཚང་མས་ཤུགས་བརྒྱབ་ནས་བསྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་ལས། དེ་མིན་ཡོང་ཐུབ་ཐབས་མེད། དེར་བརྟེན་འདིར་ཡོང་ཐུབ་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་རིས་སུ་མ་ཆད་པ་ཚང་མས་སྙིང་སྟོབས་གོང་མཐོར་སྤེལ་ནས་ང་ཚོའི་མདུན་ལམ་བཟང་པོ་འདིའི་ཐོག་འགྲོ་རྒྱུར་འགོ་འཁྲིད་མཁན་ཚོ་ཡིན་ན་ཡང་མདུན་ནས་མདུན་དུ་བསྐྱོད་ངེས་ཡིན་པ་ལས་རྒྱབ་ཤིག་རྒྱག་གི་མ་རེད་ལ། གཞོན་ནུ་རྣམས་ནས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཅིག་རྒྱབ་གཉིས་སྣོན་གྱིས་མདུན་ནས་མདུན་དུ་བསྐྱོད་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་པ་དེ་ཚང་མའི་སེམས་ལ་བཅངས་དགོས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༧ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༢༨ ཉིན་བཞུགས་སྒར་དྷ་སར་ཆུ་སྒང་འགན་འཛིན་མི་འཐུས་བཅས་ནང་འགྲིགས་ཀྱིས་མཇལ་བཅར་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ རྒྱབ་མདུན་དབྱེར་མེད་དང་། ལས་འབྲས་དཔང་འཕེར།

ཁྱེད་རང་ཚོའི་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པའི་ཡིག་ཆ་སྔ་རྗེས་ལ་ཞིབ་ཕྲ་བལྟས་ཆོག་གི་རེད་ལ། ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ངག་ཐོག་ནས་བཤད་པ་བཞིན། ཁྱེད་རང་ཚོ་རྙོག་དྲ་ཤོད་རེས་མ་བྱས་པར་བོད་མི་གཅིག་གིས་བོད་པ་བྱེད་རྒྱུའི་བསམ་བློ་ཞིག་དང་། བོད་ལུང་པའི་ནང་ཡག་པོ་བྱུང་ན་བསམ་པ་ཚང་མར་ཡང་དགོས་ལ་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་གཞི་ལ་བཞག་ནས་ཚང་མ་འཆམ་པོ་དང་། སྤྱི་པའི་ལས་དོན་གྱི་ཐོག་ཏུ་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་ཀྱི་ནུས་པ་སྔར་ལས་ཤུགས་ཆེ་བ་འདོན་རྒྱུའི་བསམ་བློ་བཏང་བ་དེ་ཡག་པོ་བྱུང་ཡོད། ང་ཚོ་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་རིང་སྡུག་ས་ནས་ཆ་བཞག་ན་ཉམས་མྱོང་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། ཚོགས་འདུ་མང་པོ་འཚོགས་པ་དང་། ཡིག་ཆ་བཞག་པ། ས་ཡིག་མང་པོ་བརྒྱབ་ཀྱང་། མདུན་དུ་བཤད་པ་དེ་དང་ལག་ལེན་གཉིས་མི་མཚུངས་པའི་རིང་ཐུང་སྣ་ཚོགས་ཡོང་གི་ཡོད། ད་ཆ་དེ་ལྟར་མིན་པར་ངོས་ནས་རེ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་ངེས་ཡིན།

ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་མཁན་ཤ་སྟག་རེད། གཞན་དག་བསམ་བློ་མ་འཁོར་ཡང་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཤོད་དགོས་བྱུང་ན། མདུན་དུ་བཤད་པ་དང་། རྒྱབ་ཏུ་ལག་ལེན་བྱེད་པ་གཉིས་གཅིག་གྱུར་དགོས་པ་ལས་རྒྱབ་ཏུ་མི་འདྲ་བ་གཅིག་དང་། མདུན་དུ་མི་འདྲ་བ་གཅིག་བྱས་ན་ང་ཚོའི་ལས་དོན་གང་ཡང་འགྲུབ་ཐབས་མེད། གོ་བསྡུར་བྱས་ཀྱང་ཚད་འཛིན་རྒྱུ་མེད་པ་དང་། སྐད་ཆ་བཤད་ཀྱང་ཆ་འཇོག་འཕེར་བ་མེད་པ་དེ་འདྲ་མིན་པར། རྒྱབ་མདུན་གང་དུ་བཤད་ཀྱང་རིང་ཐུང་ཧེ་བག་མེད་པ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ནས་ཞིབ་གྲོས་བྱས་ཏེ་ཡིག་ཆའི་ཐོག་བཞག་པ་དང་། དེ་རིང་འདི་གར་སྒོར་སྒོར་བྱས་ནས་བཤད་པ་དེ་ངའི་མདུན་དུ་ལན་བསྐྱལ་བ་ལྟ་བུ་མིན་པར་དོན་དངོས་པོའི་ཐོག་ནས་ལག་ལེན་ཚུལ་བཞིན་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ཁྱེད་རང་ཚང་མས་སེམས་ལ་ངེས་པ་བྱེད་དགོས།

ད་ཕན་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་རིང་ལ་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་མང་པོ་བྱས་ཡོད་པ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། རྐང་རྗེས་ལག་བསུབ་མང་པོ་བྱས་ཡོད། དེ་འདྲ་མིན་པར་རང་གིས་རང་ལ་ཞུ་དག་ཞིབ་བཤེར་བྱས་ཏེ་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ཞིག་བྱས་ན། ང་ཡང་དགའ་པོ་ཡོང་རྒྱུ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་ཡང་འདི་ཕྱི་དཔང་དུ་འཕེར་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་ཡ་རབས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང་དྲང་བདེན་ཚད་ཐུབ་ཅིག་བྱུང་བ་རེད། དེར་བརྟེན་ཡིག་ཆ་འདྲ་ཆགས་པོ་བཞག་པར་ཆ་འཇོག་མ་བྱས་པར་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ཏུ་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་པས་ཚང་མས་དོ་སྣང་ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས།

རྩ་བའི་ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་བོད་མི་རེད། ད་ལྟ་ང་རང་ཚོས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་འདི་བོད་མིའི་དོན་དུ་རེད། རྒྱ་མི་དང་བོད་མི་ཟེར་བ་གཉིས་རྩ་བ་རང་ནས་ཐ་དད་རེད། ལྟོ་ཟ་སྟངས། སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས། བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་སོགས་སྒོ་ཀུན་ནས་ཐ་དད་ཡིན་པ་ལ། བོད་རྒྱ་མིའི་འོག་རེད་ཅེས་བརྗོད་སྐབས་ནད་ཐེག་ཐབས་མེད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་མི་རྣམས་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ནས་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་པ་ཞིག་དང་། ཁེ་ཕན་བཟང་བ་ཞིག་ཡོད་ན། ང་ཚོས་འདི་གར་རྩོད་དགོས་པ་དང་། ན་རྒྱུ་ཚ་རྒྱུའི་སྐད་ཆ་ཤོད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད་ཀྱང་། ད་དུང་སྡུག་ཏུ་འགྲོ་གི་ཡོད། ཆོལ་ཁ་གསུམ་དབྱེ་བ་མེད་པར་བོད་རིགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་མེད་པ་དང་། རྒྱ་མིར་མ་དགའ་བ་ཆགས་ཡོད།

དེང་སང་ཡང་ས་གནས་ཁ་ཤས་ནང་ཟང་ཟིང་ཕྲན་བུ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོས་རྒྱུ་འདུག དེ་དག་མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་གིས་རྒྱ་མིར་དགའ་མིན་ཞེ་འཛིན་བྱས་པ་མིན་པར། མི་མང་པོ་དཔུང་བསྒྲིགས་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་འདིས་རྟགས་མཚན་གསལ་པོ་རེད། དེ་ལྟར་མིན་ན་ཟང་ཟིང་ཡོང་ཐུབ་ཐབས་མེད། རྒྱ་ཆེའི་བོད་མི་མང་རྣམས་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་རྩ་བ་ནས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་རྒན་པ་ཚོས་རང་ཐོག་ལ་རྒྱ་མིའི་སྡུག་པོ་ག་ཚོད་ཉམས་སུ་མྱོང་ཡོད་པ་སྨོས་མེད་ཐོག ༡༩༥༩ ཚུན་དེ་ལས་ཀྱང་སྡུག་པ། འགུལ་བསྐྱོད་བྱེད་ས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་བསྡད་ཡོད་ན་ཡང་། སེམས་ཤུགས་ཧ་ལས་ཞིག་ཡོད་སྟབས་ང་ཚོ་འདི་གར་གཞན་ཡུལ་དུ་སྡོད་མཁན་ཚོས་གནས་ཚུལ་དེ་དག་མ་བརྗེད་པའི་ཐོག་ནས་ཆེན་པོའི་འོག་ལ་ཆུང་ཆུང་བརྗེད་རྒྱུ་དང་། གཡུགས་དགོས་པ་ལས། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་པོ་དང་། དེ་འདྲའི་ཛ་དྲག་པོ་ཡོད་པ་རྣམས་གཏིང་བརྗེད་བཏང་སྟེ་ཚུར་ཕྱོགས་འདིར་ཚིག་ཁ་མཐོ་དམན་ཕྲན་བུ་ཞིག་ལ་ནད་ཐེག་མ་ཐེག་གི་སྐད་ཆ་རྫོགས་རྒྱུ་མེད་པ་ཟླ་བ་དང་ལོ་སྦྲེལ་ནས་ཤོད་ཀྱིན་བསྡད་ན་དེ་ལ་སྙིང་པོ་དང་། དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཕྱར་གྲུ་མཉམ་འདེགས་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་ཏེ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པར་ང་དགའ་པོ་བྱུང་། ད་ཆ་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ནས་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

ཁ༽ གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་སྟོབས་ཤུགས་དང་། གཞུང་འབངས་ཀྱི་འཐུས་ཤོར།

ང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། མ་འོངས་པར་བོད་རིགས་སྟོབས་ཤུགས་གང་འདྲ་ཡོང་མིན་མི་རིགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་མིན་ལ་རག་ལས་ཤིང་། ང་ཚོ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱུང་ན་ས་ཆའི་ཆ་ནས་དང་། གཙོ་བོ་མིའི་ཆ་སོགས་གང་ནས་ཡིན་ན་ནའང་། དངོས་གནས་ང་ཚོར་ནུས་ཤུགས་ཤིག་ཡོང་གི་རེད། ང་ཚོ་ཆིག་སྒྲིལ་མ་བྱུང་ན་དེ་སྔ་ཡང་བོད་སིལ་བུ་ཆགས་ནས་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད་ལ། མ་འོངས་པར་ཡང་བོད་སིལ་བུར་ཕྱིན་ན་བོད་རིགས་ཡས་མས་ཚང་མར་གྱོང་རག་རྒྱུ་ཞིག་ལས་མེད་ངེས་ཡིན། སྔར་ཕན་བོད་དབུས་གཞུང་ནས་མཐའ་མཚམས་ཁག་ལ་འབྲེལ་བ་དང་། ལྟ་རྟོག་ཡག་པོ་ཞིག་མ་བྱུང་བ་དང་། མཐའ་མཚམས་ཁག་གི་མི་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་བོད་དབུས་གཞུང་འདི་གལ་གནད་ཆེན་པོ་དང་། རྩ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ། འདི་བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་ཁེ་གྱོང་ལ་ཐུག་གི་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཡང་གསལ་པོ་གོ་རྟོགས་མ་ཐུབ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་འདུག

དེ་སྔ་༸གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་སྐབས་ནས་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་བྱུང་ཡོད་མེད་ཞིབ་ཕྲ་གསལ་པོ་ཤེས་རྟོགས་མ་བྱུང་བ་དང་། བར་ལམ་༸རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་རྣམས་དགུང་ལོ་ཆུང་ཆུང་ལས་མ་བཞུགས་པར་སྐུ་ཚེ་མཛད་འཕྲིན་རྒྱས་པོ་ཞིག་མ་བྱུང་ཞིང་། སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་༸རྒྱལ་བ་ཐུབ་བསྟན་རྒྱ་མཚོའི་སྐབས་སུ་ཐུགས་འཁུར་དངོས་གནས་དྲང་གནས་བཞེས་ཡོད། ཁམས་ཕྱོགས་སུ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཞིག་གཟིགས་ཏེ་ས་ཆ་དེ་དག་ནས་རྒྱ་དམག་གི་ནུས་ཤུགས་མཐར་སྐྲོད་གཏོང་རྒྱུ་དང་། མཐར་སྐྲོད་བཏང་སྟེ་ས་ཆ་གཙང་མ་ཆགས་པ་དེ་རྣམས་རང་མགོ་རང་ཐོན་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ་ཁམས་པ་ཚོར་འགན་དབང་ཆ་ཚང་སྤྲད་དེ་རང་སྲུང་བྱེད་རྒྱུའི་དགོངས་བཞེས་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་། ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ལ་འགྲོ་མ་ཐུབ་པའི་གནས་ཚུལ་མི་རྒན་རྒྱུས་ཅན་ཁུངས་ལྡན་གྲས་ནས་ཐོས་རྒྱུ་འདུག དེ་དག་རྣམ་ཐར་ནང་དུ་གསལ་པོ་མི་འདུག ཁམས་ཁུལ་མི་དྲག་ཚོའི་བརྒྱུད་འཛིན་གྲས་ལྷ་སར་སྐད་བཏང་ནས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་དེ་འབྲེལ་བ་དམ་ཟབ་ཏུ་གཏོང་རྒྱུའི་དགོངས་པ་བཞེས་འདུག་ཀྱང་། དངོས་སུ་ལག་བསྟར་མ་ཐུབ་པ་དེ་དག་བློ་ཕམ་གྱི་གནས་ཚུལ་རེད།

ཁམས་ཀྱི་ཡུལ་ལུང་དུ་བོད་དབུས་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་འགྲོ་དུས་བརྡབ་གསིག་གཏོང་མཁན་དང་། སྒེར་གྱི་དངུལ་ཁུག་རྒྱོང་ཆེད་འགྲོ་གི་ཡོད་པའི་འདུ་ཤེས་ལས། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ས་ཁུལ་དེའི་མི་མང་གི་བདེ་རྩ་དང་། ས་ཁུལ་དེའི་སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་བསམ་བློ་བཏང་བ་དང་། སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་ཏེ་འགྲོ་མཁན་དེ་ཙམ་བྱུང་མེད། གཞི་རྩ་དེ་དུས་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་སྐབས་ཀྱི་བོད་གཞུང་གི་འགྲོ་སྟངས་ཁོ་རང་ཤིན་ཏུ་སྐྱོ་པོ་ཡིན་ལ། ལྷག་པར་དུ་ཡང་མཐའ་མཚམས་ཁག་ལ་དམིགས་བསལ་གྱིས་ལྟ་རྟོག་བྱ་རྒྱུའི་ཚབ་ལ། དམིགས་བསལ་གྱི་ལྷོད་ཡངས་ཕྱིན་ཡོད་པ་ང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད།

ངོས་ནས་གསལ་པོར་བཤད་ན། ཁམས་པ་མང་པོ་ཞིག་བློ་ཕམ་བྱུང་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱ་མི་གུང་བྲན་ཐོག་མ་ཡོང་སྐབས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ནས་དགའ་བསུ་ཞུ་མཁན་བྱུང་ཡོད། དེ་དུས་ང་ཚོ་བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་རྒྱབ་གཅིག་གནོན་ཆིག་སྒྲིལ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱས་ཏེ། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༥-༡༩༥༦ མཚམས་ནས་རྒྱ་མིར་ངོ་ལོག་བྱས་པ་ནང་བཞིན་ང་ཚོ་བོད་མི་ཚོས་ཆེ་བཞག་ཆུང་བཤོལ་གྱི་ནུས་པ་བཏོན་ནས་རྒྱ་མིར་འཛིངས་ཡོད་ན་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༠-༡༩༥༡ དེའི་སྐབས་ལ་རྒྱ་མིར་ནུས་པ་ཡང་དེ་ཙམ་མེད་པས་ལོ་གཅིག་གཉིས་ང་ཚོས་ཏན་ཏན་བཀག་འགོག་ཐུབ་ཀྱི་རེད། དེའི་མཚམས་ནས་རྒྱ་གར་ནས་ཀྱང་རོགས་རམ་བྱེད་མདོག་ཁ་པོ་རེད། གང་ས་ནས་གནས་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོང་ངེས་ཡིན་ནའང་དེ་ཡང་མ་བྱུང་བ་རེད། མ་བྱུང་བའི་རྩ་བ་གང་ཞིག་རེད་དམ་ཞེ་ན། ཁམས་པ་ཚོས་བློ་ལོག་ཅིང་། བོད་གཞུང་གིས་ཀྱང་ལྟ་རྟོག་ལེགས་པོ་ཞིག་བྱེད་མ་ཐུབ། ཐབས་ཤེས་ཡག་པོ་བྱེད་མ་ཐུབ་པ་སོགས། གང་ལྟར་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ལྷོད་ཡངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཐབས་སྡུག་པོ་ཆགས་འདུག ད་ཆ་ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། མ་འོངས་པར་ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱས་ནས་རང་བཙན་ཐོབ་པའི་སྐབས་སུ་ང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་བོད་ཡུལ་ཞིག་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

ག༽ ཡར་མར་གྱི་ས་མཚམས་དང་། གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་རྒྱལ་ཁབ།

ང་ཚོ་ཁ་བཤད་སྐམ་པོར་ཕྱིན་ན་ཚང་མར་ཧ་ལས་པའི་གྱོང་ཕོག་གི་རེད། དབུས་གཙང་གི་མི་ལ་ཆ་བཞག་ན་ང་ཚོ་བོད་སྤྱིའི་སྟོབས་ཤུགས་ཡག་པོ་ཞིག་མ་བྱུང་སྟབས་དབུས་གཙང་མི་ལ་ཡང་གྱོང་རག་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཁམས་པ་དང་། ཨ་མདོར་ཆ་བཞག་ན་ད་རེས་ཀྱི་དུས་ཚོད་འདི་ཡར་འགྲོ་མར་འགྲོའི་ས་མཚམས་རེ་བ་རྒྱག་ས་ཡོད་པའི་དུས་ཚོད་ཅིག་རེད། དུས་ཚོད་འདིའི་སྐབས་སུ་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་ན། ཁམས་དང་ཨ་མདོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་འགྲོ་མཁན་དེ་རྣམས་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོའི་རྗེས་ལ་ཇི་ཡོང་བརྗོད་མི་ཐུབ་ཀྱང་། གནས་སྐབས་གཅིག་གི་རིང་ལ་རྒྱ་མིའི་ཚེ་གཡོགས་གཙང་མར་འགྲོ་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ད་རེས་ཀྱི་དུས་ཚོད་འདིར་ང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ནས་ནུས་པ་འདོན་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་སེམས་ལ་བཅངས་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་མདོ་སྟོད་སྨད་དབུས་གཙང་ཚང་མས་ནུས་པ་གང་ཡོད་བཏོན་ཏེ་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་བྱེད་དགོས་པའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་ཡོད་པས་ཚང་མས་ད་ལྟ་ནང་བཞིན་ཧུར་ཐག་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས།

དེ་ཡང་རྒྱ་སྡེ་བོད་སྡེ་ཟེར་བའི་སྐད་ཆ་བཤད་ཡོད་དུས་དབུས་གཙང་གི་མི་ཚོ་ཕྲན་བུ་འདྲ་གི་མ་རེད། དབུས་གཙང་གི་མི་རྣམས་མི་ཐོག་མང་པོ་ཞིག་བོད་གཞུང་གི་ཁུངས་སུ་བསྡད་པར་བརྟེན། རང་བཞིན་གྱིས་བསམ་བློའི་ཡོང་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་བལྟ་སྟངས་དང་བསམ་ཚུལ་གཅིག་འདུག ཁམས་པ་དང་ཨ་མདོ་སྤྱི་དང་། དེའི་ནང་ཚན་ནས་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་སྡོད་མཁན་ཚོའི་རང་བཞིན་གྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ང་ཚོའི་ཚེ་ཕྱི་མའི་བླ་མ་ཡིན། ཚེ་འདིའི་དཔོན་པོ་རྒྱ་མི་ཡིན་བསམ་མཁན་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། རྒྱལ་ཁབ་ཕན་ཚུན་མི་འདྲ་བ་ལྟ་བུའི་གནས་སྟངས་ཆགས་བསྡད་ཡོད།

དཔེར་ན་ང་ལ་ཆ་བཞག་ན། ང་ཚོ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཨ་མདོ་རེད། འོན་ཀྱང་ཨ་མདོའི་སྐད་ནི་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། ང་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ཟི་ལིང་ཁུལ་གྱི་རྒྱ་མིའི་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་ལས། ཨ་མདོའི་སྐད་ཤེས་ཀྱི་མེད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་བསྡད་འདུག རྩ་བ་ང་ཚོ་བོད་རིགས་ཡིན་པ་རེད། འོན་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་དཔོན་རྨཱ་ཕུ་ཕང་ཡིན་བསམ་པ་ལས། དཔོན་པོ་བོད་གཞུང་ཡིན་བསམ་པ་ཧ་ལམ་དྲན་གྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་རིགས་རྩ་བ་ནས་ནོར་འཁྲུལ་རེད། བོད་གཞུང་ནས་ཀྱང་དེ་སྔ་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་འདུག མ་འོངས་པའི་བོད་གཞུང་ངས་དབང་ཆ་ཟིན་ནས་འགན་འཁྱེར་བའི་རིང་ལ་དེ་རིགས་རྩ་བ་ཉིད་ནས་ཡོང་གི་མ་རེད། ཕྱིན་ཆད་ངས་ལས་ཀ་བཞག་པའི་མཚམས་ལ་མི་གསར་པ་དུས་ཚོད་ལ་རན་པ་ཞིག་སླེབས་མདོག་ཁ་པོ་རེད། དེས་ཀྱང་དེ་འདྲའི་ལམ་ཀྱོག་དང་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བའི་ལས་ཀ་བྱེད་མདོག་ཁ་པོ་མ་རེད། དེ་འདྲ་མེད་པའི་རྗེས་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་དོ་བདག་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་བོད་སྤྱི་ལ་ཕན་པའི་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་དགོས་པ་ལས། དེ་སྔའི་བག་ཆགས་རྙིང་པ་བཟུང་སྟེ་ང་ཚོ་རྒྱ་སྡེ་ཡིན་བསམ་པ་དང་། ང་ཚོ་རྒྱ་མི་རིགས་ཡིན་བསམ་པ་ལྟ་བུ། གུང་བྲན་གྱིས་ང་ཚོ་སྡོད་བཟོད་མ་བདེ་བ་བཟོས་པ་ལས། ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་ཁོངས་ཡིན་བསམ་པའི་བག་ཆགས་རྙིང་པ་སེམས་ལ་བཅངས་ན། དེ་ཚོའི་གྲས་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོའི་བསམ་བློ་རེད། གཟབ་གཟབ་བྱས་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ནང་ཚགས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སློབ་གསོ་ཡག་པོ་གཏོང་དགོས།

སྔ་ལོ་དྲིལ་བསྒྲགས་ལས་ཁུངས་ནས་ཡིག་ཆ་ཞིག་བཟོས་ཏེ་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་རེད། དེ་སྐོར་བཀའ་བློན་གྱི་ཐོག་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོར་གསལ་བཤད་བྱས་པ་རེད། དེ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག དེ་དག་ང་ཚོས་འཕྲལ་ཕུགས་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ནས་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཁ་ཤས་ལས་བྱེད་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ལ་སླེབས་ཡོད་པ་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད། དེ་ཚོར་དམིགས་བསལ་གྱིས་དོ་སྣང་བྱས་ནས་ཡག་པོ་མ་བྱས་ན་ཉེན་ཁ་འདུག གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤེས་མིན་རྐྱེན་གྱིས་ང་ཚོའི་ནང་ལ་ཁྲག་གི་འཁྲུག་གི་ཡོང་བ་དང་། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དུ་ཚང་མས་ཕྱར་གྲུ་མཉམ་འདེགས་ཀྱི་སྤྱིའི་ནུས་པ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་འདོན་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་གཡས་ཁག་གཡོན་དཀྲིའི་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཆགས་སྲིད་པ་ཡིན་པས། དེ་དག་ལ་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱས་ཏེ་བསམ་བློ་ཡག་པོ་གཏོང་དགོས་ལ། དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་ང་ཚོ་བོད་རིགས་གོང་བུ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཆགས་རྒྱུར་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་ནས་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

ང༽ གོ་མིན་གྱི་བྱེད་ལུགས་དང་། གཞུང་མང་གི་ལངས་ཕྱོགས།

གོ་མིན་ཏང་གི་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱིས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་གུང་བྲན་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པ་འདི་གོ་མིན་ཏང་ལ་ཞབས་འདེགས་སྒྲུབ་མཁན་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཉེ་ཆར་ལས་བྱེད་ཚོགས་འདུའི་སར་ཨ་རིའི་རོགས་རམ་སྐོར་བཤད་པ་བཞིན། ཧ་ལམ་ང་ཚོའི་བོད་མི་མང་པོའི་ལུས་སྲོག་ལོངས་སྤྱོད་བློས་བཏང་ནས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་འདི་ཨ་རིའི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་མཁན་ལྟ་བུ་ཆགས་ན་མི་འགྲིགས། ང་ཚོས་རྒྱ་མི་རིགས་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་རྒྱུར་སེམས་ཐག་བཅད། སོ་སོ་རང་གིས་འདོད་པས་དང་དུ་བླངས་ནས་དཀའ་ལས་རྒྱག་རྒྱུར་སེམས་ཐག་བཅད་པ་དེ་ལ་མཐུན་འགྱུར་གྱི་རོགས་རམ་བྱུང་ན་གཅིག་ཕན་གཉིས་ཕན་གྱིས་ང་ཚོས་རོགས་རམ་བླངས་པ་ལས། ཨ་མི་རི་ཀའི་རོགས་རམ་ཡོད་ན་ང་ཚོས་རྒྱ་དམར་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་རྒྱུ་དང་། ཨ་མི་རི་ཀའི་རོགས་མེད་ན། ང་ཚོས་རྒྱ་དམར་ལ་གཏད་གཅོག་རྒྱུ་མིན་པ་ལྟ་བུ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། བར་སྐབས་གནས་ཚུལ་ཡོང་སྟངས་དེ་ཁྱད་མཚར་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

ལྷག་པར་གོ་མིན་ཏང་གི་ངོས་ནས་དེང་སྐབས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་ཁག་ལ་ཟང་ཟིང་ཡོད་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་གོ་མིན་ཏང་གི་ཞབས་འདེགས་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་ལུགས་དང་། གོ་མིན་ཏང་གི་སྲིད་བྱུས་འོག་ནས་ལས་འགུལ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་ལུགས་ཉེ་ཆར་གསར་ཤོག་ཅིག་ནང་ཐོན་འདུག དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་དེ་དག་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་དོན་དུ་བསམ་བློ་བཏང་ནས་ང་ཚོས་ལུས་སྲོག་བློས་བཏང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། ཐའེ་ཝན་གྱི་ས་སྡེའི་སྒང་ལ་སྡོད་མཁན་གོ་མིན་ཏང་གི་ལྟ་བའི་འཁྱེར་སོ་དང་། གོ་མིན་ཏང་གི་སྲིད་གཞུང་ལ་ཤ་ཞེན་བྱས་ནས་བོད་ནང་ལ་ཤི་མཁན་སུ་ཞིག་ཡོད།

དངོས་གནས་དྲང་གནས་གནས་ཚུལ་བཤད་ན། གལ་སྲིད་བོད་ནང་ལ་ལུས་སྲོག་བློས་བཏང་བྱེད་མཁན་གོ་མིན་ཏང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་དང་འབྲེལ་བའི་ཆ་ནས་བྱུང་ན་ཡང་བློས་གཏོང་མཁན་དེའི་བསམ་བློའི་ནང་བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་དང་། ངས་བརྗོད་ན་འདྲ་ཆགས་པོ་མི་འདུག་ཀྱང་། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དོན་དག་ཡིན་བསམས་ནས་དཀའ་ལས་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་ལས། ཚུར་ཕྱོགས་འདིར་འཁྱོག་བཤད་དེ་ལྟ་བུ་བྱེད་པ་དེ་ཧ་ཅང་གི་སེམས་ཕམ་དང་། ཐབས་སྐྱོ་པོའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། ད་ཆ་ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་སྔར་ལས་ལྷག་པའི་གཟབ་གཟབ་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

ཅ༽ རྒྱ་སྡེ་བོད་སྡེ་དང་། གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་རང་བཙན།

དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཡིན་ལུགས་ཟེར་བའི་ས་ཁུལ་དེ་དག་ལ་རང་བཙན་ཡོང་དང་མི་ཡོང་སྐོར་ལ་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་ལ་ཁག་མེད། ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། རྩ་བ་བོད་སྤྱིའི་རང་བཙན་ཡོང་དང་མི་ཡོང་ཟེར་བ་དེ་ཡང་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་དག་ཅིག་གིས་སྟེར་སློང་གི་རྩ་བ་མ་རེད། ང་རང་ཚོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་མ་བརྒྱབ་རེད། དེ་བཞིན་དུ་བྱེ་བྲག་དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་སུ་ཚུད་པའི་ས་སྡེ་མི་གསུམ་པོ་དེ་ཕྱིན་ཆད་བོད་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་བཙན་གྱི་ཁོངས་སུ་ཚུད་དང་མི་ཚུད་ཟེར་བ་དེ་ཡང་ས་ཁུལ་དེ་གའི་མི་མང་གི་བསམ་བློར་རག་ལུས་པ་ལས། བོད་གཞུང་གི་སྟེར་སློང་གི་སྐད་ཆ་མ་རེད། དཔེར་ན། ང་རང་སྐྱེས་ས་ཨ་མདོར་ཆ་བཞག་ན། ཕྱིན་ཆད་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་མེད་པའི་སེམས་ཤུགས་ཨ་མདོ་མི་མང་ལ་ཡོད་ན་བོད་རང་བཙན་གྱི་ཁོངས་ལ་ཡོང་རྒྱུའི་རང་དབང་ཡོད། ཨ་མདོའི་མི་མང་གི་སེམས་ནང་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་ཡོད་ན། ལྷ་སར་ཕྱིན་ཆད་རང་བཙན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་དེས་ཨ་མདོ་ཡོང་དགོས་བཤད་ཀྱང་སུས་ཡོང་གི་རེད་དམ། ཨ་མདོ་མི་མང་གིས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་ཡིན་ཟེར་ན། སུ་གཅིག་གིས་འཕྲོག་ལེན་བྱེད་ཐབས་མེད།

དེ་བཞིན་དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཡོད་པའི་ཁམས་པ་ཚོས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་ཡིན། ང་ཚོ་བོད་རང་བཙན་ཁོངས་ལ་འགྲོ་གི་མིན་ཞེས་བརྗོད་ན། དེར་སུ་གཅིག་གིས་ཕར་བསྒྲིལ་དགོས། ཚུར་བསྒྲིལ་དགོས་བརྗོད་མཁན་ཡོང་གི་མ་རེད། དེ་བཞིན་བོད་སྤྱི་ཡོངས་ཁོ་རང་ནས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་ཡིན། རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྐྱིད་པ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ན། སུ་གཅིག་གིས་རང་བཙན་སྐད་ཆ་ཤོད་དོན་མེད། ད་ལྟ་རྒྱ་ཆེའི་བོད་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་མིན་ཞེས་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་པར་བརྟེན། ང་ཚོས་རང་བཙན་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་ལ། དེ་བཞིན་དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་སུ་ཚུད་པའི་ཨ་མདོ་དང་། དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཚུད་པའི་ཁམས་པ་སུ་ཞིག་ཡིན་ནའང་། ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ནས་འགྲིག་གི་མི་འདུག ནད་ཐེག་གི་མི་འདུག་ཟེར་བ་ལྟར་ང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་སྒྲིལ་བྱེད་དགོས་པ་ལས། དེ་མིན་ཡོང་ཐབས་མེད། དེ་རིགས་ང་ཚོས་དེ་སྔ་ནས་དྲིལ་བསྒྲགས་ཡིག་ཆའི་ནང་བཀོད་ཡོད་པ་ལྟར། ཚང་མས་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་ཡག་པོ་ཐུབ་པའི་ཐོག་ནས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

ད་ཕྱིན་ཆད་ཁ་སྐྱོག་སྣ་སྐྱོག་མ་ཡོང་བའི་ཆེད་དུ་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་ཡག་པོ་གྱིས། ཚང་མར་ལྷག་བསམ་ནི་ཡོད། བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲའི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་གཅིག་ལ་བསྡད་ཡོད་པ་དེ་ཁྱེད་རང་ཚོས་མ་བརྗེད་པ་གྱིས། དེ་ནས་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ཞིག་དང་། ལས་ཀ་འགོ་བཙུགས་པ་དེ་མཇུག་འཁྱོལ་བ་བྱེད་དགོས། གཞན་དག་བརྗོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༧ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༡༣ ཉིན་བཞུགས་སྒར་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གི་ཕོ་བྲང་ཚོམས་ཆེན་དུ་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་གསུམ་པའི་ཚོགས་མི་རྣམས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ རྗེས་ལུས་ཀྱི་རྒྱང་མཆོངས་དང་། ལན་དགུ་ཆད་མཐུད།

ད་རེས་ས་གནས་ཁག་ཇི་ཙམ་ནས་འཛོམས་ཡོད་དམ་ཞེས་བཀའ་འདྲི་གནང་བར། ས་གནས་ཉི་ཤུ་རྩ་གྲངས་ཤིག་གི་འཐུས་མི་འཛོམས་ཡོད་ཅེས་ཞུས་རྗེས། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཁུར་བླངས་ཏེ་དོན་དག་ཅིག་ལ་བརྩིས་ནས་འདིར་ཡོང་། ཚང་མས་ཕན་ཚུན་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་གང་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་བཤད་རེས་བྱས་པ་ཡག་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པའི་སྐབས་ལ་གོ་བསྡུར་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། གཞོན་ནུ་རང་གི་སྒེར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཡིན་ཡང་རུང་། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཡིན་ཡང་རུང་། ཡག་ཉེས་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡོད་གོ་བསྡུར་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་སངས་པོ་བྱས་ནས་བཤད། ད་དུང་ལེགས་ཆ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས་པ་གང་ཞིག་འདུག་གམ། ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བ་སྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་པ་གང་ཡོད། གོ་བསྡུར་ཞིབ་ཞིབ་མོལ་མོལ་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། གང་ཡང་གོ་བསྡུར་བྱེད་ས་ཡོད་པ་དང་། གང་ཡང་ཐབས་ཤེས་སྤྲོད་ས་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་འདིར་འཛོམས་ནས་གོ་བསྡུར་བྱས་པ་ཡག་པོ་རེད། འདོད་བློ་ཁེངས་པ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ངམ།

ང་རང་ཚོའི་མི་ཐོག་གི་གནས་སྟངས་འདི་སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་གི་དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་དང་བསྟུན་ན་ཧ་ཅང་རྗེས་ལུས་རེད། དུས་རབས་བརྒྱ་ཕྲག་ཁ་ཤས་རྗེས་ལ་ལུས་པའི་མི་ཐོག་གཅིག་ནས་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་འཁྲུག་ཆ་དོད་པོ་འདི་འདྲ་ཞིག་གི་ནང་ལ་རྒྱང་མཆོངས་རྒྱག་དགོས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ནང་སླེབས་ཡོད་པ་དང་། རང་དབང་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་རྒྱག་རྒྱུ་ཞིག་ཡིན་ན་ལས་སླ་གི་རེད། དེ་ཡང་མེད་པ་རེད། རང་གི་ལུང་པ་མིའི་ལག་པར་ཤོར། དཔོན་པོ་གསར་པ་གདུག་རྩུབ་ཆེ་ཐག་ཆོད་ཅིག་སླེབས། བོད་མི་རིགས་ལ་མཐོང་ཆུང་ཁྱད་གསོད་ཤུགས་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་མནན་མཁན་ཞིག་ཆགས་པ་དང་། ང་རང་ཚོ་ནི་སོ་སོའི་རང་ས་བྲལ་ཞིང་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ཏེ། མཐུན་རྐྱེན་མ་འཛོམས་པའི་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོའི་ངང་ང་ཚོ་རྒྱང་མཆོངས་རྒྱག་དགོས་ཀྱི་ཡོད།

སྤྱིའི་དུས་རབས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཀྱང་དཀའ་ངལ་ནང་ལ་སླེབས་པ་ཞིག་དང་། སྒོས་སུ་ང་རང་ཚོ་བྱེ་བྲག་གི་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཀྱང་ཁག་པོའི་སྐབས་ལ་སླེབས་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་དུས་ཚོད་གཉན་འཕྲང་རིག་པས་མི་འདུམ་པ་ཞིག་ལ་སླེབས་ཡོད་པར་བརྟེན་ཚང་མས་སྤྱི་སེམས་ཡག་པོ་འཁྱེར། ད་ལྟ་ནང་བཞིན་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱེད་དགོས། ལས་ཀ་གྲ་འགྲིགས་པ་ཡོང་གི་རེད་ལ། གྲ་མ་འགྲིགས་པ་ཡང་ཡོང་གི་རེད། གྲ་འགྲིགས་པ་ཁ་ཤས་ཤིག་ཡོང་གི་རེད། གྲ་མ་འགྲིགས་པ་ཁ་ཤས་ཡོང་རྒྱུ་ཆོས་ཉིད་རེད། གྲ་མ་འགྲིགས་ཐོན་པའི་སྐབས་ལ་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་གྲ་མ་འགྲིགས་ཐོན་གྱིན་ཐོན་གྱིན་ལ་ང་རང་ཚོས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཀྱིན་བྱེད་ཀྱིན་བྱས་ནས་འགྲོ་དགོས། ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ཁ་རྒྱུན་ལ་ལན་དགུ་ཆད་མཐུད་ཟེར་བ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་འདུག ཚང་མས་ཧུར་ཐག་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད།

ཁ༽ ཀུན་སྤྱོད་ཀྱི་མིག་དཔེ་དང་། རང་འགན་ལེགས་སྒྲུབ།

ད་རེས་ཁྱེད་རང་ཚོ་འདིར་འཛོམས་ཤིང་། རང་ཉིད་འདོད་བློ་ཁེངས་པའི་ཕར་ཚུར་བཤད་རེས་བཏང་སྟེ་གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུ་བྱུང་ཡོད་ན་ཡག་པོ་བྱུང་བ་རེད། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། གོ་བསྡུར་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་སྐད་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ། སྟོང་ཐམ་པ་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡོད་བཤད་དགོས། ཡིན་ན་ཡང་སྐད་ཆ་བཤད་པ་ནང་བཞིན་ལག་ལེན་ཡག་པོ་འགེལ་དགོས། ང་ཚོ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ནས་དོན་སྤྱོད་པ་དང་། དོན་མཐུན་པ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟར། དུས་རྒྱུན་སོ་སོར་ལས་འགན་གང་འཁྲི་ཡོད་ན་ཡང་དེ་ཆུ་ཚོད་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་སྦྲེལ་ནས་ཡག་པོ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞིས་ཆགས་ནང་ནས་ཡོང་མཁན་ཚོ་ཡིན་ན་གཞིས་ཆགས་ནང་ལ་སོ་སོའི་ནམ་རྒྱུན་ཉིན་རེའི་ལས་འགན་གཅིག་ཡོད། སོ་སོའི་ཉིན་རེའི་ལས་ཀའི་བྱེད་སྒོ་རྣམས་འཐུས་ཚང་མ་བྱས་པར་མི་གཞན་ལ་ཁག་འཕངས་ལག་འཕྱིས་བྱས། སོ་སོ་རང་ས་ནས་མ་སྒྱིད་པ་དང་། ཁུར་ཡག་པོ་ཞིག་ཀྱང་མ་བླངས། ཐེ་གུ་སྣེ་ཤོར་གྱི་འཐུས་ཤོར་བཏང་ན། ཚོགས་འཛོམས་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་སྐད་ཆ་མང་པོ་བཤད་པ་དེ་དག་སྟོང་བཤད་དང་སྟོང་སྐད་ཡིན་པས་དེ་ལ་སྙིང་པོ་གང་ཡང་མེད།

འདི་སྐོར་ངས་སྔོན་མ་ནས་ཚར་ཁ་ཤས་བརྗོད་ཟིན་པ་ཡིན། དགེ་སྐྱོན་བཤད་ན་ཡག་པོ་རེད། སྐྱོན་འདོན་བྱས་པ་དང་ཆབས་ཅིག་སྐྱོན་དེ་སེལ་ཐབས་འདི་ལྟར་བྱེད་དགོས་ཞེས་དགེ་འདོན་སྐྱོན་སེལ་བྱས་ན་ཡག་པོ་འདུག སྐྱོན་ཆ་སེལ་བའི་ཐབས་ལམ་བསྟན་རྒྱུ་མེད་པར་ཆུ་དཀྲུག་པ་ལྟ་བུའི་རྙོག་དྲ་ཤོད་ཀྱིན་བསྡད་ན་དགོས་པ་མི་འདུག བར་ལམ་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག རྩ་བ་ནས་ཡོང་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་དང་། འགྲུབ་རྒྱུ་མེད་པ་ཞིག་ལ་སྟོང་བཤད་མང་པོ་བྱས་པར་དགོས་པ་མི་འདུག འཕུར་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་མ་བྱུང་བ་ལས་འཕུར་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་ན་ངས་འཕུར་གྱི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ན་འཕུར་རྒྱུ་མེད་པ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། མ་ཡོང་ས་ཞིག་ནས་བཤད་ན་གད་མོ་ཤོར་གྱི་འདུག

དེང་སང་བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བའི་ཁྲོད་ཀྱི་ལས་ཀ་ཆེ་ཕྲ་ཆུང་གསུམ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནའང་དངོས་དང་བརྒྱུད་པའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དང་། བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་དག་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། དེ་ང་ཚོས་ཉིན་རེ་བཞིན་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཞིག་དང་། སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། དེ་ཡག་པོ་ཞིག་བསྒྲུབས་ན་དེའི་ནུས་པ་བསགས་ནས་ང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཚགས་སུ་ཚུད་པར་ཕན་འགྲོ་གི་ཡོད།

དེ་བཞིན་ད་ལྟ་སློབ་གྲྭའི་ནང་ཡོད་པ་ཚོར་ཆ་བཞག་ན། དམིགས་བསལ་ལས་འགན་སྒྲུབ་པའི་རིམ་པར་ད་ལྟ་སླེབས་མེད་ཀྱང་། སོ་སོ་སློབ་གྲྭའི་ནང་ལ་སྡོད་སྐབས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་སློབ་སྦྱོང་གི་ཐོག་ནས་ཨང་ཀི་ལོན་ཐུབ་པ་ཞིག་དང་། གལ་སྲིད་སློབ་སྦྱོང་གི་ཐོག་ནས་ཨང་ཀི་ལོན་མ་ཐུབ་ནའང་སྤྱོད་ལམ་གྱི་ཐོག་ནས་ཨང་ཀི་ལོན་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་འདུག མཐོ་སློབ་ཚོའི་ནང་ལ་མི་རིགས་འདྲ་མིན་གྱི་བུ་ཕྲུག་ཡོད་ལ། དེ་ལྟར་མེད་ནའང་རྒྱ་གར་གྱི་ཕྲུ་གུ་མང་པོ་ཡོད་ཅིང་། དེ་དག་གི་ཁྲོད་དུ་སྐད་ཆ་བཤད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡོང་ངེས་ཡིན། བོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་དང་། བོད་པའི་མི་རིགས་ཀྱི་གཤིས་ཀ་སྟོན་ཐུབ་པའི་གོ་སྐབས་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་སྐབས་སུ་བོད་པའི་ཞབས་འདྲེན་མ་ཞུས་པར་བོད་པའི་མཚན་མཐོང་ལ་རྒྱ་སྤེལ་ཐུབ་པ་དང་། བོད་དོན་གྱི་གནས་ལུགས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་རེད།

མི་གཞན་དག་གིས་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ལ་ལྟ་སྟངས་ནོར་འཁྲུལ་ཅན་ཡོད་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་གསལ་བཤད་བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཤིག་ཡོང་གི་ཡོད། རང་རང་སོ་སོའི་ཉིན་རེའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་སའི་ནང་ལ་རང་གིས་རང་ལ་ཞུས་དག་འཕེར་བའི་གཟབ་གཟབ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སོ་སོ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་དང་། ཡང་སྒོས་བོད་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་ཆ་འཇོག་འཕེར་བ་ཞིག་དང་། ཚད་ལོངས་པ་ཞིག མིའི་མིག་དཔེ་འོས་པ་ཞིག་བྱས་པའི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་ན་དགའ་བསུ་ཞུ་གི་རེད། སུ་ཡིན་ན་ཡང་བརྩི་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་རེད།

དེ་ལྟར་མིན་པར་སོ་སོ་སྒེར་གྱི་སྤྱོད་ལམ་འཁྱེར་སྟངས་དང་། རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་དེ་ཁྲམ་པ་དང་། གཡོ་སྒྱུ། ངོ་ལྐོག རང་ཤེད་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་བསྡད་ནས་སྐད་ཆ་སྟོང་བཤད་བྱས་ན། རྒྱུས་མེད་འགའ་ཤས་གཏམ་ཆེན་པོ་གཏོང་གི་འདུག་བསམ་མཁན་ཡོང་ཤས་ཆེ། འོན་ཀྱང་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་བསྒྲུབ་རྒྱུ་དང་། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་བདེ་དོན་བསྒྲུབ་རྒྱུ་འདི་སྐད་ཆ་སྟོང་པ་ཚར་གཅིག་བཤད་ནས་འགྲིགས་འགྲོ་བ་ཞིག་མིན་པར། ལོ་དང་ཟླ་བ་སྦྲེལ་ནས་ནུས་པ་འདོན་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན། ཆུ་ཚོད་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་ནང་སོ་སོའི་ཀུན་སྤྱོད་དེ་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཆ་འཇོག་ཡོད་པ་དང་། གདེང་འཁེལ་བ། བློ་གཏད་འོས་པའི་མི་གཅིག་བྱས་ཏེ་ཚར་རྒྱུ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་དང་། ལྷག་དོན་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དུ་ལས་ཀ་བྱ་རྒྱུ་ཞིག་ཡིན་ན། ལོ་དང་ཟླ་བ་སྦྲེལ་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་པ་དང་། དེ་ཡང་ཐོག་མར་སོ་སོ་ཆ་འཇོག་འཕེར་བ་ཞིག་བྱས་ཏེ། དེའི་ཐོག་ནས་ཐབས་ཤེས་སྙུགས་བསྲིངས་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ག༽ ཡ་རབས་ཀྱི་སྡོང་པོ་དང་། ཤེས་ཡོན་གྱི་ཡལ་འདབ།

ངོས་ནས་རྟག་ཏུ་ཤོད་མུས་ལྟར། མི་ཡ་རབས་བྱ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་པ་རྟག་ཏུ་དྲན་གྱི་ཡོད། ངས་རྟག་པར་ཡ་རབས་དང་ཡ་རབས་ཞེས་བརྗོད་སྐབས། ཁྱེད་རང་ཚོ་གཅིག་བྱས་ན་རྣ་བ་བསུན་གྱི་མེད་དམ་སྙམ། མི་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ཡ་རབས་ཟེར་བ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། མི་ལ་བསམ་བློ་མང་པོ་འཁོར་རྒྱུ་ཡོད་ལ། བསམ་བློ་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་མིས་ཐབས་ཤེས་མང་པོ་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་བསམ་བློ་མང་པོ་འཁོར་ཐུབ་མཁན་དང་། ཐབས་ཤེས་མང་པོ་བྱེད་ཐུབ་མཁན་གྱི་མི་དེའི་རྩ་བའི་བསམ་བློ་དེ་མ་རབས་ཤིག་ཆགས་ན། མི་ལ་སྡུག་བསྔལ་སྣོན་མ་ཡོང་རྒྱུ་ཞིག་དང་། རྙོག་དྲ་སྣོན་མ་བཟོ་རྒྱུ་ཞིག་ལས་ཡོང་ཐབས་མེད། ང་རང་ཚོའི་ཁ་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཅེས་བཤད་པ་བཞིན་འབུ་སྲིན་གྲོག་སྦུར་ཚུན་ཆད་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བསམ་མ་ཐུབ་ན་ཡང་། སྔོན་ལ་ང་རང་ཚོ་མིའི་རིགས་ནང་ཁུལ་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་རེད། མིའི་རིགས་རང་གཞན་སུ་ཡིན་ཡང་བདེ་བ་འདོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་ཤ་སྟག་རེད། དེས་ན་ཡིན་པ་ཤེས་བཞིན་དུ་རང་བདེ་ཁོག་ཏུ་བཅུག་ཅིང་། གཞན་གནོད་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པར་མ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་པར་ཞུགས་ན་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཧ་ལས་པའི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད།

ཡང་སྒོས་ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་ཀྱི་ནང་དུ་ཆ་བཞག་ན། མ་རབས་ཅན་གྱི་མི་གཅིག་ཡིན་ནའང་མང་དྲགས་པ་དང་། ཡ་རབས་ཅན་གྱི་མི་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཡོད་ཀྱང་ཉུང་དྲགས་པ་རེད། ཆོས་ཁས་བླངས་མིན་དང་། སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་ཁས་བླངས་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང་། སྨྲ་ཤེས་དོན་གོ་བའི་མི་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ཆད་ལ་ཡ་རབས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་དངོས་གནས་གལ་གནད་ཆེ་ལ། དེ་ནི་ང་ཚོ་མིའི་རིགས་ཀྱི་གཞི་རྩ་གལ་ཆེ་ཞིག་རེད། ཡ་རབས་དེ་རྩ་བའི་སྡོང་པོ་ལྟ་བུར་ཆ་བཞག་སྟེ། སྡོང་པོ་དེའི་ཐོག་འཇོན་ཐང་དང་། ཤེས་ཡོན་གྱི་ཡལ་ག་དང་། ལོ་མ། འབྲས་བུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཇི་ཙམ་རྒྱས་པ་བྱུང་ཡང་ལེགས་ཤིང་། རྩ་བ་སྡོང་པོ་ལྟ་བུའི་ཡ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་པས་གཞི་རྩ་འཛིན་མ་ཐུབ་ན། ཤེས་ཡོན་གྱི་བཀྲག་མདངས་དང་། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཡལ་ག་དང་། ལོ་མ། འབྲས་བུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་དུག་དང་སྨན་གང་ཡིན་མི་ཤེས་པའི་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཡོད།

དེང་སང་འཛམ་བུ་གླིང་སྒང་ལ་རྙོག་དྲ་ཡོད་པ་མང་པོ་ཞིག་གི་རྩ་བ་དེ་ཡ་རབས་མ་རབས་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། ཡ་རབས་ཇི་ཙམ་ཤུགས་ཆེ་བ་ཡོད་པ་དེ་སྐྱིད་པ་དང་། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལའང་བག་ཕེབས་པ་ཡོད། མ་རབས་ཇི་ཙམ་ཤུགས་ཆེ་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་འཁོས་མ་སྙོམས་པ་དང་། ལྷིང་མ་འཇགས་པ་ཡོང་གི་ཡོད། ཡ་རབས་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡིན་ན་ཡང་། དེ་ངེས་པར་དུ་ང་ཚོས་མིའི་སྲོག་དང་འདྲ་བར་ལྟ་དགོས། དབང་པོ་ཡན་ལག་གཞན་དག་ལ་སྐྱོན་མེད་ན་ཡང་སྲོག་དང་བྲལ་ན་རོ་ཡིན་ཞིང་། སྲོག་དང་མ་བྲལ་ན་མིག་གསལ་པོ་མེད་ཀྱང་ད་དུང་གསོན་པོའི་གྲལ་སུ་ཚུད་ཐུབ་པ་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་ཡ་རབས་ཀྱི་སྲོག་དང་མ་བྲལ་བ་ཞིག་བྱུང་ན་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་གཞན་དག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མེད་ཀྱང་མིའི་གྲལ་དུ་སླེབས་ཐུབ་པ་དང་། ཚུད་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། སྲོག་དང་འདྲ་བའི་ཡ་རབས་དང་བྲལ་ན་དབང་པོ་ཡན་ལག་གཞན་རྣམས་ཆ་ཚང་ཡོད་ཀྱང་བཟང་པོའི་ཆ་ནས་མིའི་གྲལ་ལ་མ་ཚུད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། ཡ་རབས་དེ་མིའི་སྲོག་དང་འདྲ་བ་ཞིག་ཡིན་ཨང་བསམ་པ་ཞིག་དམ་བཅའ་བཞག་སྟེ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

ཉིན་རེའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་སྐབས་རང་ཉིད་ཀྱིས་བསམ་བློ་གཟབ་གཟབ་བཏང་། རང་གིས་རང་ལ་ཞུས་དག་འཕེར་བ་ཞིག་བྱེད་སྙམ་དུ་སྙིང་ལ་དམ་བཅའ་བཀོད་དེ་འབད་བརྩོན་བྱས་ན། རིམ་པས་ལོ་ངོ་གཅིག་སོང་གཉིས་སོང་རྗེས་ག་ལེར་རང་ཉིད་ཀྱང་གདེང་འཁེལ་བ་ཞིག་དང་། བཟང་པོའི་ཕྱོགས་ལ་གོམས་ཆ་འཕེལ་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད། གཞན་དོན་དང་འབྲེལ་བའི་དགོས་པ་རླབས་ཆེན་ཞིག་གི་དོན་དུ་ཡིན་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན་པ་ལས། དེ་མིན་རྫུན་ཤོད་དགོས་བསམ་ཡང་ཁ་ནས་བརྗོད་མི་ནུས་པ་ཞིག་དང་། མི་ལ་མགོ་སྐོར་གཏོང་དགོས་བསམ་པ་བློའི་ཟུར་ནས་དྲན་ནའང་ཁ་ནས་ལམ་སང་མ་ཐོན་པ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། མ་རབས་ཀྱི་ཐོག་ལ་གོམས་ན་སྐབས་དེར་བློའི་ནང་ནས་རྫུན་ཤོད་དགོས་བསམ་པ་མེད་ཀྱང་ངམ་ངམ་ཤུགས་ཤུགས་ཀྱིས་ཁ་ནས་རྫུན་ཐལ་འགྲོ་མཁན་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག མི་ཁ་ཤས་སྐད་ཆ་ཤོད་པའི་སྐབས་ལ་ཁོ་རང་ངོ་ཚ་གི་མེད་ཀྱང་དེ་ཉན་མཁན་ངོ་ཚ་བ་ལྟ་བུ་ཡོང་གི་འདུག ཁོ་རང་ངོ་ཚ་གི་མེད་པ་དེ་མ་རབས་ཐོག་ལ་གོམས་པས་རེད། བཟང་པོའི་སྤྱོད་པ་དེ་དུས་གཅིག་ལ་ཡོང་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡིན་ནའང་དེ་ལ་གོམས་འདྲིས་བསྟེན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ང་ལ་ཆ་བཞག་ན། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡ་རབས་དང་། གཞན་ཕན། སེམས་བསྐྱེད་བཟང་པོ་བྱེད་དགོས་པ་སོགས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ངོས་རང་ལོ་བཅུ་གྲངས་ནང་ནས་རྣ་བར་གོ་ཐོས་ཡོད་ཀྱང་། ལམ་སེང་ལག་ལེན་བསྟར་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་འདུག འོན་ཀྱང་ལོ་ཟླ་རིམ་སོང་གིས་ད་ཆ་བཞི་བཅུའི་ནང་སླེབས་ཡོད། ད་ལྟ་ནས་བརྩིས་པའི་ལོ་བཅུའི་གོང་དང་། ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་གྲངས་ནང་ངའི་བསམ་བློ་དང་། དེའི་གོང་ཉི་ཤུ་རྩ་གྲངས་ཀྱི་བསམ་བློ་དང་བསྡུར་སྐབས། གཞན་ཕན་གྱི་བློ་དེ་ཡར་རྒྱས་ཕྲན་བུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་རེད། ད་དུང་ངོས་རང་ཚད་ལོངས་པ་གང་ཡང་མིན་པར་ཆོས་པ་ཐེབས་ཆག་ཅིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་རང་རང་སོ་སོའི་མི་ཚེའི་ནང་ལ་ལོ་བཅུ་བཅོ་ལྔའི་གོང་གི་བསམ་བློ་དང་བསྡུར་ན་ཕྲན་བུ་བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་དང་། སེམས་དུལ་དུ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུ་ཤེས་ཡོང་གི་འདུག

དེ་འདྲའི་བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་དང་། བསམ་བློའི་ནང་ཡ་རབས་འཇགས་པ་ཟེར་བ་དེ་ཉིན་མ་གཅིག་ལ་ཤེས་ཙམ་ཉིན་ནས་ལམ་འཕྲལ་ལག་ལེན་འཁེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང་། ལམ་འཕྲལ་འགྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་མ་རེད། ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་རིམ་པས་དེའི་ཕྱོགས་སུ་བློའི་གོམས་འདྲིས་བསྟེན། རྩོལ་བ་བྱས། བློ་དེ་ཡི་ཕྱོགས་སུ་དྲངས་ཏེ་རྒྱུན་བསྲིངས་རིམ་པས་ཡག་པོ་ཆགས་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་སོ་སོའི་ཉིན་རེའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་སྟངས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དང་། སོ་སོ་སྒེར་གྱི་དོན་དག་གང་ཡིན་ཀྱང་། ཕན་གནོད་འབྲེལ་བ་དེའི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་རེད།

ང༽ བསྒྲུབ་བྱའི་རང་བཙན་དང་། ཉིན་རེའི་ཞུ་སྒོ།

ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚོགས་འདུ་གྲོལ་ནས་ཁ་གྱེས་པའི་རྗེས་ལ་སྔར་ལས་ལྷག་པའི་རང་རང་སོ་སོའི་མཇིང་པའི་སྒང་ལ་འཁྲི་བའི་འགན་འཁུར་དེ་མིས་འདེད་མཁན་དང་། ཞུ་དག་གཏོང་མཁན། རྩིས་བཤེར་གཏོང་མཁན་ཞིག་མདུན་དུ་ཡོད་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་སོ་སོས་ལས་འབྲས་དཔང་དུ་འཕེར་བ་ཞིག་དང་། རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་འཕེར་བ་ཞིག་བྱེད་བསམ་པ་བྱས་ཏེ་འགན་འཁྱེར་དགོས་པ་དེ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་དཔག་ཚོད་ཀྱི་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་རྒྱ་མཚོ་ཆུ་ཐིགས་ལྟ་བུར་ཕན་གྱི་རེད།

དེ་མིན་ཚོགས་འདུ་ལྟ་བུ་ཞིག་འཚོགས་པ་དང་། སྐད་ཆ་མང་དག་ཅིག་བཤད། གྲོས་ཆོད་བཞག་པ་སོགས་བྱས་ཀྱང་། སོ་སོས་འགན་འཁྱེར་ས་དེར་སླེབས་སྐབས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དང་། ཉིན་རེ་ཉིན་རེ་སྒྲུབ་དགོས་པའི་ལས་འགན་གཉིས་པོ་ཐ་དད་ལ་ཕྱིན་ན་མི་འགྲིགས། སོ་སོའི་འགན་འཁུར་སྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་ལས་ལོགས་སུ་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཤེས་འདི་ཡིན་ཟེར་བའི་ད་ལྟ་དམིགས་བསལ་བྱ་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། བོད་རང་བཙན་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་དེའི་དོན་དུ་ང་ཚོས་བོད་གཞུང་ཞིག་བཙུགས་ཡོད། བཙན་བྱོལ་གཞུང་ཡོངས་གྲགས་ཀྱིས་ཁས་ལེན་ཡོད་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ནང་ལྟར་དུ་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་མཚོན་པས་གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་ཆ་འཇོག་དང་ནུས་པ་ཡོད་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཆགས་ཡོད། རྩ་བ་ཆ་རྐྱེན་གཅིག་འདི་ཡིན་ལ། འདི་ད་དུང་ཚགས་སུ་ཚུད་པའི་ཐབས་ཤེས་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། ད་དུང་ཚགས་ཚུད་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐབས་དང་། བོད་མི་སྤྱིའི་ནུས་པ་ཆ་ཚང་དེའི་ཐོག་བསྒྲིལ་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། གཞིས་ཆགས་དང་། སློབ་སྦྱོང་གི་གནས་ཚུལ་ཚང་མ་བོད་རང་བཙན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་དེ་དང་སྦྲེལ་ནས་ང་ཚོས་དང་པོ་ནས་འཆར་གཞི་བཀོད་ཡོད་པ་ལྟར། སོ་སོར་སྐབས་བབས་ལས་འགན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་ཧུར་ཐག་གིས་ཡག་པོ་ཞིག་སྒྲུབ་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་སྤྱི་དོན་ལ་ཕན་ཡོང་གི་ཡོད། བསམ་བློ་ཐག་རིང་པོ་དང་། རྒྱང་རིང་པོ་གཏོང་དགོས། ཁྱེད་རང་ཚོ་སོ་སོ་སོ་སོའི་ལས་འགན་གང་དང་གང་ཡོད་པ་དེ་དག་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་ཞེས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཡ་རབས་ཟེར་བ་དེ་སྲོག་གི་སྙིང་པོ་ལྟ་བུར་བཟུང་སྟེ་ཡ་རབས་ལེགས་པོ་ཞིག་བྱས་ན། སོ་སོའི་སྐད་ཆར་ཚིག་བཙུན་པ་ཞེས་པ་དེ་ཡོང་གི་རེད། སོ་སོས་སྐད་ཆ་བཤད་པ་དེར་མིས་ཡིད་ཆེས་དང་། ཆ་འཇོག་ཐོབ་ཅིང་། མིས་ཆ་འཇོག་དང་མིས་ཡིད་ཆེས་བྱས་ན་དེས་ནུས་པ་ཐོན་གྱི་རེད། མིས་ཡིད་ཆེས་དང་། མིས་ཆ་འཇོག་མ་བྱས་ན་ཚིག་འདྲ་ཆགས་ཇི་ལྟར་བཤད་ཀྱང་ནུས་པ་ཐོན་མི་ཐུབ། སོ་སོའི་ལུས་ངག་གི་སྤྱོད་ལམ་གྱི་ཐོག་ནས་མི་ལ་གཟེངས་ཐོན་སྟོན་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་པ་ལས་མི་ཚང་མ་ལྐུག་པ་མིན།

ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ནས་ད་བར་ལོ་བཅུ་དགུ་ཙམ་གྱི་དུས་ཡུན་གང་འཚམ་ཕྱིན་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ཡིད་ཐང་ལྟ་བུ་ཆད་དེ་ཉི་མ་རིང་དྲགས་སོང་བསམ་པ་ཡོད་ཤས་ཆེ། ང་ལ་ཡང་ཡོང་གི་འདུག ད་ལྟ་ང་ལོ་བཞི་བཅུ་ཞེ་གྲངས་ཤིག་ལ་སླེབས་ཡོད། ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདིར་བོད་ལ་ལོག་ཐུབ་པ་དང་། བོད་ལུང་པའི་ནང་ངས་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ཅིག་ཤར་ན་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་ཀ་དང་། བོད་གཞུང་གི་འགོ་ཁྲིད་དེ་ལས་ཀ་བྱེད་བསམ་པ་མེད་ཀྱང་། བོད་མི་ཚོས་སྤྱིར་བཏང་ང་ལ་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། ང་རང་གི་ངོས་ནས་ཀྱང་ད་ཕན་གནས་ཚུལ་མཐོང་ཐོས་མང་པོ་བྱུང་། ཆོས་དང་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ངས་བོད་རྒྱ་ཁྱབ་གང་སར་ཕར་ཚུར་ཕྱིན། བསླབ་བྱ་རྒྱག་པ། ལྟ་རྟོག་བྱ་རྒྱུ། བདེ་སྡུག་ཉན་སོགས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གི་ཕན་བཏགས་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན་ད་ལྟ་ན་རྒས་རྫི་རྡིབ་མ་བྱུང་གོང་ལ་ཞབས་འདེགས་གང་འཚམ་ཞིག་འགྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ད་དུང་ལོ་བཅོ་ལྔ་ཉི་ཤུ་ཕྱིན་ཚེ་ང་ཡང་ལོ་དྲུག་ཅུ་བདུན་ཅུར་སླེབས་ན། དེ་འདྲའི་མཚམས་ལ་བོད་དུ་སླེབས་ན་ཡང་སོ་སོ་ན་རྒས། རྫི་རྡིབ། དབང་པོ་མ་གསལ་བ་ཆགས། དེ་འདྲ་ཆགས་ན་སེམས་ཀྱིས་སླེབས་སར་ལུས་པོས་སླེབས་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད།

ཚིག་གཞན་དག་ཅིག་ནས་བཤད་ན། ང་རང་གི་རོ་སྐྱེལ་བར་འགྲོ་མཁན་ལྟ་བུ་ལས། སོ་སོའི་ལོ་ན་ཚོད་ཀྱི་རྣམ་དཔྱོད་གཏོང་ཐུབ་རྒྱུ་དང་། རང་རིགས་སྤྱི་ཚོགས་ལ་ཞབས་འདེགས་ཕྲན་བུ་ཞུ་ཐུབ་པའི་དུས་ཚོད་དེ་མིའི་ལུང་པར་རྫོགས། རང་ཉིད་སེམས་ཀྱིས་སླེབས་སར་ལུས་པོས་མ་སླེབས་པའི་སྐབས་སུ་སོ་སོ་ཡང་ཡིད་ཐང་ཆད་རྒྱུ་ཞིག་དང་། བོད་མི་ཚོ་ཡིན་ཀྱང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་གདོང་མཐོང་བའི་སྐབས་ལ་སེམས་སྐྱོ་བའི་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་བྱུང་ན། ངའི་མི་ཚེ་དེ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཆགས་སོང་བསམ་པ་དྲན་རྒྱུ་ང་ཡང་དྲན་གྱི་འདུག

ཡིན་ན་ཡང་ང་རང་ཚོའི་སེམས་ནང་ལ་ལོ་མ་འཁྱོལ་བ་དང་། ཉི་མ་མ་འཁྱོལ་བའི་དངངས་སྐྲག་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཡོད་པ་གཅིག་པུས་ང་ཚོའི་དོན་དག་འདི་འགྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་སྤྱི་མཐུན་གྱི་ལས་དང་། ཡང་སྒོས་མིའི་ཐབས་ཤེས་ལ་བསྟེན་དགོས། ང་ཚོས་ཁ་གཏད་གཅོག་ས་དེ་རྒྱ་མིར་གཅོག་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པས་ལས་སླ་པོ་ཞིག་མ་རེད། དུས་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཞིག་ཕྱིན་ཏེ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་དུས་ཚོད་སྨིན་པ་ཞིག་མ་བྱུང་བར་དུ་ང་རང་ཚོའི་འདོད་པར་ཉི་མ་འཁྱོལ་གྱི་མི་འདུག་ཅེས་འཚབ་འཚུབ་དང་། ཟང་ཟིང་བྱས་པས་འགྲིགས་ཐབས་མེད།

ཅ༽ ས་མཚམས་ཀྱི་དཀའ་རྙོག་དང་། འཕགས་བོད་ཀྱི་འབྲེལ་བ།

བར་ལམ་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ས་མཚམས་སྐོར་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་སྐབས་ང་ཚོའི་ནང་ནས་དོ་སྣང་བྱས་པ་ཡག་པོ་རེད། རྩ་བ་བོད་པའི་ས་ཆའི་སྐོར་ལ་བདག་ཐོབ་མེད་པའི་རྒྱ་མིས་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུ་འགྲིག་གི་མི་འདུག དེ་ལ་ང་ཚོས་བརྩི་འཇོག་མེད་ཅེས་བཤད་པ་དེ་འགྲིགས་པ་རེད། སྒེར་སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་པར་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མི་འདུག ཁ་ཤས་ལ་དགོས་པ་དགེ་མཚན་འདྲ་ཡང་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། ང་ཚོ་དུས་ཚོད་ངེས་ཅན་ཞིག་ཏུ་སླེབས་ན་དེ་སྐབས་ས་མཚམས་སྐོར་སྐད་ཆ་བཤད་པ་དེར་ང་ཚོས་ངོས་ལེན་མེད་ཅེས་ངས་བརྗོད་མ་བདེ་བ་ཡོད་པ་མ་རེད། བོད་དེ་རྒྱ་མིས་ཐོབ་ཐང་མེད་པར་ཟིན་པར་བརྟེན་དེ་ལ་ང་ཚོས་ངོས་ལེན་མེད། བརྩི་འཇོག་མེད་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུའི་ཐོབ་ཐང་ང་ཚོར་ཡོད། དེ་ལྟའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་ཡོང་བ་ལས། ད་ལྟ་དོན་མེད་རྒྱ་གར་གཞུང་བསུན་པོ་བཟོས་པས་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མེད་ཅེས་བཀའ་ཤག་དང་སྐད་ཆ་བྱུང་། ད་ལྟ་ཕན་ལ་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་གང་ཅིའི་ཐོག་ནས་མཁྱེན་རྟོགས་ཡག་པོ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་དང་། ང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ད་དུང་ཡང་ཕལ་ཆེར་དེ་མུར་གནས་ཀྱི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་ནི་གཙོ་ཆོ་ཤོས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་ཞིག་རེད།

ཁ་ཤས་ཀྱིས་འདི་ལྟར་དྲན་གྱི་མེད་དམ་སྙམ། ང་ལ་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་སྐུ་མགྲོན་ཡིན་ཞེས་མིང་བཏགས་པར་བརྟེན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་སྐུ་མགྲོན་དེ་བློས་མ་ཐོངས་པར་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་སྤྲེལ་ལད་འཁྲབ་ཀྱི་འདུག་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག་གམ། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་དེ་ལས་ཡ་ཡུད་ཆེ་ཙམ་ཞིག་བསྒྲིལ་ཐུབ་ན་དེ་ལས་ཡག་ཙམ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག་གམ། ངས་རྒྱ་གར་གཞུང་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་མཐོང་གི་འདུག ད་ལྟ་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ལ། མ་འོངས་པར་ཡང་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ང་ཚོར་ད་ལྟ་གང་ཞིག་འདང་གི་མི་འདུག་ཅེ་ན། རྒྱ་གར་ནང་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག ལྡི་ལིར་ཡོད་པའི་སྲིད་དོན་གྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོར་འབྲེལ་བ་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས། དེ་ནི་ཁ་ཡམ་ཡམ་ལ་ཕྱིན་པ་ཞིག་རེད། འབྲེལ་བ་གཙོ་བོ་དེ་རྒྱ་གར་ནང་ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་མི་མང་ལ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག སློབ་གྲྭ་ཁག་དང་། དགེ་རྒན་གྱི་རིགས། ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་ནང་ལ་ང་ཚོ་བོད་དང་རྒྱ་གར་གྱི་བར་ལ་ཆོས་དང་ཤེས་རིག་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དེ་ང་ཚོས་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་སྟེ་གཏིང་ཟབ་པོའི་འབྲེལ་བ་ཞིག་བཟོ་ཐུབ་ན། ལྡི་ལིའི་སྲིད་དོན་གྱི་ཚོགས་པ་འགྱུར་བ་གང་འདྲ་ཞིག་ཕྱིན་ན་ཡང་། རྒྱ་གར་བ་ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་མིའི་ནང་ལ་འཇགས་ཐུབ་པ་དང་། དེའི་ཚོར་བ་སླེབས་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་དེས་ཏན་ཏན་ཕན་གྱི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

ཁྱེད་རང་ཚོ་སོ་སོ་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ནུས་པ་འདོན་ཐུབ་པའི་གོ་སྐབས་བྱུང་ན། དེ་སེམས་ལ་འཇོག་དགོས། རྒྱ་གར་གྱི་ཤེས་ཡོན་ཅན་དེ་སྔའི་རྒྱ་གར་གྱི་རིག་གཞུང་ཤེས་མཁན་ཚོས་བོད་དང་རྒྱ་གར་གྱི་འབྲེལ་བ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། མི་དེ་ཚོས་བོད་པའི་ཐོག་ལ་འཕྲལ་སེལ་གྱི་ཤ་ཚ་མིན་པར་དོན་དམ་པར་བོད་མི་རྒྱ་གར་གྱི་དགེ་ཕྲུག་དང་། རྒྱ་གར་གྱི་སྤུན་མཆེད་ཡིན་བསམ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། གདོང་གི་ཐོག་ནས་སྤུན་ཟླའི་བཟོ་ལྟ་མེད་ན་ཡང་། ཆོས་དང་ཤེས་རིག་གི་ཐོག་ནས་རྒྱ་གར་གྱི་སྤུན་མཆེད་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། དགའ་བརྩེ་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད་པར་བརྟེན་དེ་ང་ཚོར་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ས་བོན་ལྟ་བུ་འདེབས་ས་དེར་བཏབ་སྟེ་ཡག་པོ་སྨིན་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ང་ཚོར་ཕན་ཁྱད་ཆེན་པོ་ཡོད།

མི་ཁ་ཤས་ནས་དོན་དེ་རྒྱ་གར་གྱི་དོན་དག་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པར་བརྟེན་ལྡི་ལིའི་གཞུང་ལ་རྒྱ་གར་གུང་བྲན་སླེབས་ན་ཡང་བོད་དོན་བློས་གཏོང་གི་མ་རེད་ཅེས་ཤོད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཤེས་མཁན་དང་། བསམ་བློ་དེ་འདྲ་ཡོད་མཁན་གྱིས་དེ་འདྲ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། གཞི་རྩའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་མི་དང་མིའི་བར་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་དང་། བརྟན་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། དེ་ཡང་སོ་སོའི་ཁེ་ཕན་དང་། ཚོང་ལྟ་བུ་མིན་པ། ཉི་མ་གཅིག་གྲོགས་དང་། ཉི་མ་གཅིག་དགྲ་ཡིན་མཁན་དེ་འདྲ་མིན་པར། ཆོས་དང་ཤེས་རིག་གི་འབྲེལ་བ་ཟེར་མཁན་དེ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་གཏིང་རིང་པོའི་འབྲེལ་བ་གཞི་རྩ་ཡོད་སྟབས་བེད་སྤྱོད་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ན་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག དེ་བྱུང་ན་བརྟན་པོ་ཡོང་གི་རེད། ང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར། བོད་པའི་དོན་དག་ནི་རྒྱ་མིར་ཁ་གཏད་གཅོག་རྒྱུ་ཡིན་པ་དང་། རྒྱ་མིར་ཁ་གཏད་གཅོག་པར་དོ་ཡ་ལོན་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད། ང་ཚོ་མི་ས་ཡ་དྲུག་གིས་དོ་ཡ་ལོན་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། དེ་ལ་རེ་བ་རྒྱག་ས་ཡོད་ན་མེད་ན་རྒྱ་གར་གཞུང་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ད་ལྟའི་བར་རྒྱ་གར་ནང་ང་ཚོ་ལོ་དེ་ཙམ་ཕྱིན་པ་རེད། ད་ལྟའི་བར་ཨང་ཀི་དང་པོ་རེད། ད་དུང་ཡང་ཡག་པོ་སྡོད་ཀྱི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

ཆ༽ ལས་འགུལ་གྱི་ལྗིད་ཚད་དང་། རྒྱ་གཞུང་གི་གསལ་བསྒྲགས།

ཡང་ཁ་ཤས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ཕྲན་བུ་འུ་ཐུག་པའི་གནས་ཚུལ་ལྟ་བུ་ཤར་ནས་ཛ་དྲག་གམ། གཏོར་བཤིག་གི་ལས་ཀའི་རིགས་བྱས་ན་ཡག་པོ་མེད་དམ་སྙམ་པའི་བསམ་ཚུལ་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་བྱེད་པ་ལ་ཡང་བྱེད་སྟངས་རེད། སྙིང་པོ་ཡོད་པ་དང་། ཕྲན་བུ་ལྗིད་ཚད་ཡོད་པ་བྱ་རྒྱ་བྱུང་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། དེ་མིན་གནམ་གྲུ་གཏོར་རྒོལ་གཏོང་བ་ལྟ་བུ་དང་། ཡང་རྒྱ་མིའི་གཞུང་ཚབ་ཀྱི་མི་རེ་ཟུང་འཛིན་བཟུང་བྱས་པ་ལྟ་བུས་ཕན་ཐོགས་གང་འདྲ་ཡོང་གི་ཡོད་དམ། དྲིལ་བསྒྲགས་གཅིག་ཡོང་གི་རེད། ང་ཚོར་དྲིལ་བསྒྲགས་གང་འདྲ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ཤ་ཚ་སླེབས་པའི་དྲིལ་བསྒྲགས་ཤིག་དགོས་པ་ལས། གང་བྱུང་བྱས་པའི་དྲིལ་བསྒྲགས་ཤིག་བྱུང་ནའང་ཡག་རྒྱུ་མི་འདུག ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདིར་ཕྲན་བུ་སྔ་དྲགས་པ་མིན་ནམ་སྙམ། ད་དུང་ལོ་ཤས་ཕྱིན་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་གང་འདྲ་ཆགས་གྲབས་ཡོད་དམ། གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་ལ་དེ་འདྲའི་གློ་བུར་ལས་སྦྱོར་གྱི་ཟང་ཟིང་བྱས་ན་དགོས་པ་ཆེ་བ་ཨེ་ཡོད་བསམ་གྱི་འདུག

ཁ་སྔོན་པེ་ཅིང་དུ་ཉི་ཧོང་ནས་ལྟ་སྐོར་ཡོང་མཁན་དང་མཇལ་འཕྲད་སར་ང་བོད་དུ་ཡོང་ན་རྩ་བའི་ལངས་ཕྱོགས་དང་། བསམ་སྤྱོད་འཁྱེར་སྟངས་མ་ནོར་བ་བྱུང་ན་འཚོ་བའི་བཀོད་སྒྲིག་ཀྲུང་དབྱང་ནས་གནང་གི་རེད་ཅེས་ང་ཕོད་ཀྱིས་གསུངས་པ་དེ་པེ་ཅིང་ཤིན་ཧྭ་གསར་འགྱུར་ཁང་ནས་ཆེད་མངགས་གསལ་བསྒྲགས་ལྟ་བུ་བྱས་པ་རེད། དེ་སྐོར་རྒྱ་གར་གྱི་ཚགས་པར་ནང་ལ་ཡང་གནས་ཚུལ་ཐོན་པ་རེད། ངོས་ནས་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ལ་འགོ་སྟོད་ནས་སྙིང་པོ་དེ་ཙམ་མཐོང་མ་བྱུང་།

ཉི་ཧོང་གི་ལྟ་སྐོར་ཚོགས་པ་ཁོང་ཚོས་ངའི་མིང་དངོས་སུ་སྨོས་ཏེ་སྐད་ཆ་དྲིས་པ་དེར་ང་ཕོད་ཀྱིས་རྩ་བ་རྒྱ་ནག་དབུས་གཞུང་གི་སྲིད་བྱུས་དང་། དེའི་འོག་ནས་བོད་ཀྱི་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་འཐུས་མི་ལྷན་ཁང་ཞེས་པའི་ཐོག་ནས་གྲོས་ཆོད་བཞག་པའི་རྩ་དོན་གཞི་ལ་བཞག་ནས་ཡུལ་གྱར་ཕྱིན་པའི་མི་རྣམས་དང་སྤྱི་འགྲེ་མཚུངས་ཀྱི་ལན་བརྒྱབ་པ་ཞིག་ལས། དེ་དམིགས་བསལ་གྱིས་བཤད་པ་ཞིག་ཨེ་ཡིན་སྙམ་སྟེ་ངས་གལ་ཆེན་པོར་མ་བརྩིས། ཕལ་ཆེར་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་བཟོ་འདུག མ་འོངས་པར་གང་འདྲ་ཡོང་མིན་མི་ཤེས།

ཇ༽ རྒྱ་གཞུང་གི་བརྗོད་བབ་དང་། བོད་ཀྱི་བདེན་དོན།

ཡང་བར་ལམ་གནས་ཚུལ་ཞིག་ལ། པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་ནང་ལ་བཞུགས་པ་བོད་ལ་གདན་འདྲེན་ཞུས་ནས་རང་འཇགས་ལས་ཀ་བསྐུལ་རྩིས་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་དང་། པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེས་གསུངས་ན། ང་བོད་ལ་ཡོང་བ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས། དེ་སྔའི་ཐོབ་ཐང་ཆ་ཚང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་གསུངས་པ་རེད་ཅེས་པའི་གནས་ཚུལ་གོ་ཐོས་ཡོང་གི་འདུག བདེན་པ་ཡིན་མིན་མི་ཤེས། གལ་སྲིད་དེ་འདྲའི་འགྱུར་བ་ཕྱིན་ན་རྒྱ་མིས་བསམ་བློ་གང་འདྲ་ཞིག་བཏང་ཡོང་། གཅིག་བྱས་ན་འགྱུར་བ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། ད་ལྟ་ཚོད་ཐིག་གི་མི་འདུག

ང་ལ་གསར་འགོད་པ་འགའ་ཤས་ཀྱིས་སྐད་ཆ་དྲིས་བྱུང་། ངོས་ནས་ཧ་ཅང་ལས་སླ་པོ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ང་ལོག་དང་མ་ལོག་ཟེར་བ་དེ་ངའི་དོན་དག་མིན་ལ། བོད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཁྲི་བཅུ་ཙམ་གྱི་དོན་དག་ཀྱང་མིན། དེ་ནི་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་དོན་དག་ཆགས་ཡོད། ས་ཡ་དྲུག་གི་འདོད་བློ་ཁེངས་པ་ཞིག་ཡོད་ན་བཙན་བྱོལ་བ་ཚོ་འདོད་པ་ཁེངས་རུང་མ་ཁེངས་རུང་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད་ལ། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་འདོད་པ་ཁེངས་རུང་མ་ཁེངས་རུང་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་འདོད་པ་ཁེངས་པའི་མཇུག་ཏུ་བཙན་བྱོལ་བ་མི་གཅིག་མེད་ཀྱང་བོད་དོན་རྙོག་དྲ་ཡོད་མུས་ཡིན་པ་ལས། རྙོག་དྲ་མེད་པ་མིན་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན།

མི་འགའ་ཤས་ནས་བོད་ནང་ལ་གནས་ཚུལ་སྤྱིར་བཏང་ཆགས་ཏེ་རྙོག་དྲ་གང་ཡང་མེད་པ་དང་། རྙོག་དྲ་ལྷགས་པ་དེ་བཙན་བྱོལ་བ་དང་། ཡང་སྒོས་ལྷག་པར་ཅན་དུ་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ནས་བསྡད་པ་དེས་བོད་དོན་རྙོག་དྲ་ལྷགས་པ་རེད། ད་ཆ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་བོད་ལ་ལོག་ན་རྙོག་དྲ་ཞིག་ཚར་བ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག དེ་ནི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རྩ་བ་ནས་མ་ཤེས་པའམ། ཡང་ན་ཤེས་བཞིན་ཁྱད་གསོད་བྱས་པའི་སྐད་ཆ་རེད། ང་ཚོས་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཐུག་སྟེ་སྐད་ཆ་བཤད་པ་དེ་མཐར་གཏུགས་ན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མི་གཅིག་གི་ཁེ་ཕན་ལ་ཐུག་པ་ལྟ་བུ་དང་། དེ་ཡང་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་ཐོབ་ཐང་འདོད་མཁན། རུལ་པ། རྙིང་ཞེན། རང་དོན་མ་གཏོགས་བསམ་རྒྱུ་མེད་མཁན། དུས་རབས་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་རྗེས་ལུས་ཐེབས་པའི་དུས་ཚོད་འདི་འདྲ་ཞིག་གི་ནང་ད་དུང་ཀླད་པ་རྙིང་པ་འཁྱེར་མཁན་ཞིག་ལ་ཐུག་པ་ལྟ་བུའི་སྐད་ཆ་ཡོང་སྟངས་འདི་དག་ཤིན་ཏུ་སྡུག་ཅག་རེད། འདི་དག་ནི་དགོས་དབང་དང་། བསམ་གནག་གི་ཐོག་ནས་བཤད་པའི་སྐད་ཆ་རེད།

ང་ཚོ་བོད་པའི་རྙོག་དྲ་འདི་ཆེ་རུང་། ཆུང་རུང་། མང་རུང་། ཉུང་རུང་། སྲོག་ཡོད་པའི་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་རྙོག་དྲ་རེད། དེ་དག་མང་ཆེ་བའི་འདོད་པ་ཚིམ་པ་ཞིག་དང་། གྲོད་ཁོག་ཁེངས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་འགྲིགས་པ་རེད། དེ་དག་གྲོད་ཁོག་ཁེངས་པ་དང་། འདོད་པ་ཚིམ་པ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་འགྲིགས་ཐབས་མེད་ཅེས་ངས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ཡིན་ཡང་འདི་རང་ཡིན། བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་ཆགས་ན་བཙན་བྱོལ་བ་དེ་དག་གི་ནང་ནས་ཁ་ཤས་ལོག་འགྲོ་གི་རེད། ཁ་ཤས་ནི་རྒྱ་མིར་ད་དུང་ཞེད་སྣང་བྱས་ཏེ་མི་ལོག་མཁན་ཡོང་སྲིད་ཅིང་། ངོས་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ང་རང་གི་འདོད་པ་རེད། དེ་འདྲ་ཞིང་མ་བྱུང་བར་སོ་སོའི་མི་ཚེ་མིའི་ལུང་པར་སྐྱེལ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང་། དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཞིག་དང་གཞི་རྩ་ཞིག་ཡོད་པ་ལས། རང་བཞིན་ཅོལ་ཆུང་བྱས་ཏེ་བསྡད་པ་མ་རེད།

ང་ཚོ་བོད་ནས་བྲོས་ཡོང་བའི་ཉིན་མོ་དེར་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ནས་བྲོས་ཡོང་བ་རེད། མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་ད་ལྟ་བར་དུ་ང་ཚོ་རང་བཙན་དང་རང་བཙན་ཟེར་བ་འདི་ཡང་སོ་སོའི་ལུང་པ་དྲན་ནས་བཤད་པ་མིན་པར་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་དག་ལ་ཐུག་ནས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། བོད་པའི་རྙོག་དྲ་དེ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ལོག་མིན་ལ་ཐུག་པ་མ་རེད། ངོས་རང་ལོག་མིན་ཟེར་བ་དེ་ལས་སླ་པོ་དང་སྟབས་བདེ་པོ་རེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ཇི་སྲིད་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་འདོད་པ་ཁེངས་པ་བྱུང་ན་ང་མི་གཅིག་ལ་འདོད་པ་ཁེངས་མ་ཁེངས་གང་ཞིག་ཡོད། ངས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་ཀྱི་ནི་མེད། ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔར་མ་སླེབས་བར་དུ་ཐོབ་ཐང་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུ་བྱུང་བས། ང་གྲོད་ཁོག་དེ་གས་རྒྱགས་སོང་། ད་ནི་བསྐྱར་དུ་ཐོབ་ཐང་རྩོད་འདོད་ནམ་ཡང་མེད། རྒྱ་སེའི་སྟོད་འགག་གྱོན་པ་ཡིན། རྒྱ་སེའི་ལྷམ་ཡང་གྱོན་པ་ཡིན། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བལྟས་ན་བླ་མ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བལྟས་ནས་གསེར་གྱི་རླུང་ཙིའི་ནང་བླུག་བཞག་ཡོད། ཐོབ་ཐང་ཡག་པོ་ཡིན་ན་ཡང་གསེར་གྱི་རླུང་ཙི་རེད། སྡུག་པོ་ཡིན་ཡང་གསེར་གྱི་རླུང་ཙི་རེད། བེད་སྤྱོད་བྱས་པ་ཡིན། གྲོད་ཁོག་ཀྱང་རྒྱགས་སོང་། ད་ཆ་ང་ལ་དགོས་འདོད་གང་ཡང་མེད།

ང་སྒེར་གྱི་ཆ་ནས་དགེ་སློང་ཞིག་ཡིན། ལོ་བཞི་བཅུ་ཞེ་གྲངས་ཕྱིན་ཚར་སོང་། ལོ་ལྷག་མ་བསྡད་པ་དེ་ཁ་ཁུ་སིམ་པོའི་ངང་ཆོས་བྱས། མི་ཚེ་བཟང་པོ་ཞིག་ལ་སྐྱེལ་རྒྱུ་བྱུང་ན་བསམ་པ་ཡིན། ཚེ་གཅིག་ལ་ཟུང་འཇུག་གི་གོ་འཕང་རྙེད་ཐུབ་པ་མ་བྱུང་ན་ཡང་། ཚེ་འདིར་ལམ་སྣེ་ཟིན་པ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ན་བསམ་པ་སྔོན་མ་ནས་ཡོད། ད་ཆ་ཆོས་ཉམས་ལེན་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱེད་སར་སླེབས་དུས་ན་ཚོད་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད། སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་དུ་ལས་ཀ་བྱེད་སར་སླེབས་དུས་ཆགས་སྡང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག མི་ཁ་ཤས་ལ་ཡག་འདུག་ཟེར་བ་དང་། མི་ཁ་ཤས་ལ་སྡུག་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག དེ་ལྟར་བརྗོད་དགོས་དོན་ནི་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཡིན་པ་ལས། ང་མི་སྒེར་གྱི་དོན་དག་མིན། ཡག་ཉེས་ངའི་ཁ་ནས་ཤོད་དགོས་སྟབས། སེམས་ནང་ཆགས་སྡང་གི་བློ་ཞིག་སྐྱེ་གི་ཡོད། དོན་དུ་ང་རང་སྒེར་གྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་རྒྱུར་གནོད་ཀྱི་འདུག ཡིན་ན་ཡང་བྱ་ཐབས་གང་ཡང་མི་འདུག གཞན་ཕན་གྱི་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཡིན་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་གཞན་ཕན་སྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་རེད། ཆོས་བཤད་དེ་གཞན་ཕན་སྒྲུབ་ན་ཡང་གཞན་ཕན་རེད། འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བའམ། སྲིད་ལུགས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱས་ཏེ་གཞན་ཕན་བྱས་ན་ཡང་གཞན་ཕན་རེད། ཁྱད་པར་མི་འདུག་བསམ་སྟེ་བསྡད་ཡོད་པ་ལས། ང་རང་དགེ་སློང་ཆོས་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ངས་སྲིད་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱ་རྒྱུ་འདིས་རང་གི་བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུར་གནོད་ཡོང་གི་འདུག དཀའ་ངལ་འདུག ང་སྒེར་གྱི་འདོད་པ་དེ་རེད།

ད་ལྟ་བརྗོད་པ་བཞིན་སྒེར་གྱི་སྔོན་མའི་ཐོབ་ཐང་གི་རེ་འདོད་ནི་བསམ་བློའི་གོ་ཡུལ་ལ་མེད་ལ། ངོས་ཀྱི་རྨི་ལམ་ལ་མེད། འོན་ཀྱང་མིས་བེད་སྤྱོད་དེ་འདྲ་བྱས་ཏེ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ལོག་མ་ལོག་ལ་ཐུག་པ་ལྟ་བུ་དང་། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ལོག་མ་ལོག་ཟེར་བ་དེ་ཡང་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་སྔར་གྱི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་མེད་ལ་ཐུག་པ་ལྟ་བུ་བཤད་ཡོང་གི་ཡོད། ང་ཚོའི་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཐུག་པའི་དོན་དག་ཆེན་པོ་དེ་མི་གཅིག་ལ་ཐུག་པ་ལྟ་བུ་བཟོས་ན་གང་བྱས་སོང་ངམ། ཡག་པོ་མི་འདུག དེ་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག

དེང་སང་རྒྱ་མིའི་སྲིད་བྱུས་ཕྲན་བུ་ཞི་འཇམ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དེ་ཐག་རིང་ཐུང་ཇི་ཙམ་འགྲོ་གྲབས་ཡོད་མེད་ཚོད་མི་ཐིག་ཅིང་། བོད་མི་མང་གི་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོར་བཞིགས་པས་ང་ཚོ་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། ང་རང་ཚོ་གནས་ཚུལ་མང་པོར་སྤྱང་པོ་དང་གྲུང་པོའི་ཐོག་ནས་བརྟག་དཔྱད་དང་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས། སྐད་ཆ་མང་པོ་ཤོད་མི་དགོས་པ་བྱས་ན་ལེགས་པ་མེད་དམ་སྙམ། དེང་སང་གསར་འགོད་པ་ཁ་ཤས་ལ་གཡོལ་དགོས་ཀྱི་འདུག ཁོ་རང་ཤེས་འདོད་ཡོད་པ་ཞིག་དང་། གསར་འགྱུར་ཛ་དྲག་ཅིག་བཀོད་སྙིང་འདོད་ནས་དྲི་བ་ཁྱད་མཚར་དེ་འདྲ་དྲིས། དེར་ལན་མ་བརྒྱབ་པའི་སྐབས་ལ་རླུང་སྟོན་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག

ཡང་འགའ་ཤས་ཉན་ཤེས་གོ་ཤེས་ཡོད་མཁན་རིགས་ལ་ལྷོད་ལྷོད་བྱས་ཏེ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། དེང་སང་དུས་ཚོད་འགྱུར་བ་འགྲོ་བའི་སྐབས་ལ་སྐད་ཆ་གསལ་པོ་བྱས་ཏེ་བརྗོད་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་དང་། དོན་དག་ཁ་ཤས་གསལ་པོ་མ་བརྗོད་པར་བཞག་ན་ལེགས་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང་།

ཉ༽ གཞོན་ནུའི་གལ་གནད་དང་། རྒན་རྗེས་གཞོན་མཐུད།

གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནི་བོད་ནང་གི་བདེ་སྐྱིད་རེད། བདེ་སྐྱིད་དེ་ལ་གཞིགས་པས་ང་ཚོས་བསམ་བློ་བཏང་། ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་པར་བརྟེན། ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདི་འདྲའི་སྐབས་ལ་ང་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་སྒྲིག་འཛུགས་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དཔེར་ན། གཞོན་ནུ་ཚོགས་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལྟ་བུ་རྩ་བ་དང་ཡན་ལག ཉིང་ལག་བཞིན་དུ་འབྲེལ་བ་དམ་པོ་དང་། སངས་པོ། སྒྲིག་ཁྲིམས་ཡོད་པ། ནང་ཁུལ་སྐད་ཆ་མང་པོ་མ་ལྷགས་པ། བསམ་ཚུལ་རྡོག་ལ་འགྲིལ་པོ། ཡང་ཞེ་ལྷོད་དུ་ཡེངས་ནས་བསྡད་པ་མིན་པར་གནས་ཚུལ་ཚང་མར་དོ་སྣང་ཡོད་པ། ཚང་མ་ཤེས་ཐུབ་པ། གང་བྱེད་དགོས་བྱུང་ཡང་ཨང་གསར་ཡོད་པ་ཞིག་དགོས། དུས་ཚོད་སྨིན་པ་དང་། སྲིད་བྱུས་གཏན་འབེབས་བྱུང་བའི་སྐབས་སུ་དེ་ཐོག་བཤར་བསྐྱོད་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། གཞོན་ནུ་ཚོ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

དེ་མིན་དམིགས་བསལ་ཤོད་རྒྱུ་མེད། ཤོད་རྒྱུ་ད་ལྟ་ཕན་ལ་མང་པོ་བཤད་པ་རེད། ད་ལྟ་ནས་བརྩིས་པའི་ལོ་ ༡༨-༡༩ གོང་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཆུང་ཆུང་རེད། ད་ཆ་ཁྱེད་རང་ཚོ་བསམ་བློ་འཁོར་མཁན་དང་། ཤོད་ཐུབ་མཁན། མི་གོ་གཅོད་རྒྱུའི་མཚམས་ལ་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་མི་གོ་གཅོད་མཚམས་སུ་མ་སླེབས་བར་དུ་བྱས་རྗེས་ཡོད་མེད་ཇི་ལྟར་ཡང་། ད་ཆ་ང་ཚོའི་མི་ཐོག་འདི་རྫོགས་འགྲོ་གི་མེད་དམ་བསམ་གྱི་འདུག གྲིའི་རྣོ་ལྟ་བུ་གང་འཚམ་རྫོགས་འགྲོ་གི་ཡོད་། ཡིན་ན་ཡང་རྣོ་རྫོགས་འགྲོ་གི་འདུག་ཅེས་ལམ་འཕྲལ་བཞག་པས་ལ་དག་ཐབས་དང་། འགྲིག་གི་མ་རེད།

ད་ཆ་ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞོན་སྐྱེས་འཚར་ལོངས་ཡོང་མཁན་ཚོས་རིམ་པས་ལས་འགན་འཁྱེར་ཏེ་ལྷིང་པོ་བྱེད་དགོས། དོན་ཐོག་ལ་འཁྱོལ་བའི་ཐོག་ནས་ག་ལེར་མཐུད་རྒྱག་ཐུབ་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། ང་ཚོའི་རེ་བ་ཡང་དེ་རེད། ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག རྒན་པ་དང་གཞོན་པའི་བར་རྙོག་དྲ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་འདི་སྤྱིར་བཏང་ཆོས་ཉིད་རེད། ཉིན་གཅིག་ལ་རྒན་པ་གཅིག་ཀྱང་མེད་པར། གཞོན་པས་ཆ་ཚང་བྱེད་ཐུབ་པ་དེ་ཡང་ཡོང་ཐབས་མེད། མེ་ཏོག་ལྡུམ་རའི་ནང་ལོ་ཁོར་མོ་ཡུག་ཏུ་མེ་ཏོག་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པས། མེ་ཏོག་རྙིང་པ་རྣམས་འཐོག་བཞིན་དུ་གསར་པ་འཛུགས་ཀྱིན་བྱས་ཏེ་གང་ལྟར་ལྡུམ་ར་དེའི་ནང་མེ་ཏོག་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་ཡོང་ཐབས་བྱེད་དགོས། མེ་ཏོག་རྙིང་པ་དེ་དག་བསྡེབས་གཅིག་ལ་བཅད། མེ་ཏོག་གསར་པ་དེ་དག་མ་ལོངས་པར་ཟླ་བ་ཁ་ཤས་རིང་མེ་ཏོག་གཏན་ནས་མེད་པ་བྱས་ཏེ་སྡོད་དགོས་བྱུང་ན་ཡང་དགོས་པ་མེད།

དེ་བཞིན་དུ་ང་ཚོ་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་རྒན་པ་རྫོགས་ཀྱིན་རྫོགས་ཀྱིན་གཞོན་པས་མཐུད་ཀ་རྒྱག་གིན་རྒྱག་གིན་བྱས་ཏེ་འགྲོ་རྒྱུ་རེད་མ་གཏོགས། ང་ཚོ་གསར་བརྗེ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ཉི་མ་གཅིག་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་དོན་མེད། ད་ལྟ་ངས་སྲིད་བྱུས་དེ་འདྲ་ཞིག་འཛིན་གྱི་ཡོད། ཁྱེད་རང་གཞོན་སྐྱེས་ཚོར་འགན་བསྐུར་གྱི་མི་འདུག ཆ་བཞག་གི་མི་འདུག་བསམི་དགོས་དོན་མེད། གཞོན་སྐྱེས་ཁ་ཤས་ཁ་སྤུ་གསོག་གི་འདུག ཁ་སྤུ་བསགས་ཏེ་རྒན་པའི་རྒན་ཚུགས་མ་བྱས་ན་མིས་སློབ་ཕྲུག་གི་མཐོང་མ་གཏོགས་ཆ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་ཟེར་མཁན་འདུག དེ་ཡང་བདེན་པ་རེད།

གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་རྒན་བརྫུ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཡོང་གི་རེད། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་པ་དང་། ལྷག་དོན་ང་ཚོས་འཇོན་རུང་མ་འཇོན་རུང་། བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་གི་མིང་བཏགས་ཡོད་སྟབས་ཕྲུ་གུའི་རྣམ་འགྱུར་མ་ཡོལ་གོང་དུ་བཀའ་བློན་ཡིན། ཡས་ཡིན། མས་ཡིན་བྱས་ན་འདྲ་ཆགས་པོ་གང་ཡང་མི་འདུག རིམ་པས་རིམ་པས་མཐུད་བརྒྱབ་སྟེ་སླེབས་ཡོང་གི་རེད། བསྒྱུར་བཅོས་འགྲོ་གི་རེད། གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་རེད།

ཡང་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་བཟོད་སྒོམ་བྱེད་དགོས། ང་ཚོས་འཐུས་ཤོར་དང་། སྲིད་དོན་རས་སུ་བོར་བ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ན་ལ་དག་གི་མ་རེད། དེ་འདྲ་ནི་མ་རེད། གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ག་ལེར་ག་ལེར་སོ་སོའི་སྒང་ལ་འགན་སླེབས་ཡོང་གི་རེད། དེ་དུས་འགན་དེ་ཐེག་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། ཁ་ནས་སྟོང་བཤད་སྦར་བ་གང་། ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་ཐུག་པ་ལུང་པ་གང་བསྐོལ་ན་དེ་ལ་དགའ་གི་མི་འདུག བར་ལམ་དེ་འདྲ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག

ཏ༽ སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་གལ་གནད་དང་། དཀྲོག་གཏམ་གྱི་སྐུ་ངལ།

ང་ཚོར་ད་ལྟ་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད། ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་མི་རེ་ངོ་རེའི་ཆ་ནས་དགེ་འདོན་སྐྱོན་སེལ་བཤད་ས་དེར་བཤད། ཐབས་ལམ་ཡང་དག་པ་མིག་ཁ་ཕྱེ་བ་ནང་བཞིན་ཞིག་བསྟན་ཏེ་གོ་བསྡུར་བྱས། མཉམ་རུབ་བྱས་ན་ཡག་པོ་རེད། དེ་ལྟར་མེད་པར་མི་མང་གི་ཁྲོད་དུ་གཏམ་འཆལ་གཡུགས་ཏེ་བོད་གཞུང་གིས་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག ལོ་བཅོ་བརྒྱད་རིང་ལ་གང་ཡང་བྱས་ཡོད་པ་མ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ན་མི་འགྲིགས། བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། འགྲུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ན་བདེན་པ་རེད། ངའི་ཁ་ནས་ད་ལྟ་བར་དུ་བྱས་པ་འདི་ལས་ལྷག་པ་བྱེད་དགོས་མེད་ཅེས་ནམ་ཡང་བཤད་མ་མྱོང་། འགྲུབ་ཀྱི་མི་འདུག ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག་བསམ་སྟེ་བསྡད་ཡོད། བྱས་ཡོད་པ་མ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ན་ནོར་འཁྲུལ་དང་ཧམ་པ་རེད། སྐྱག་རྫུན་བཤད་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད།

ད་ལྟ་ང་རང་ཚོར་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། ཁལ་བསྐུར་སའི་དྲེལ་ལེགས་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་དགོས་པ་རེད། འོན་ཀྱང་ཐ་མ་དྲེལ་མ་བྱུང་ན་བོང་བུ་ཆད་ལ་ཁད་ཅིག་ཡོད་པ་དེ་དྲིན་ཆེན་པོ་རེད། བོང་བུ་དེ་མ་འགྱེལ་བ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་ལས། དྲེལ་རག་གི་མི་འདུག་ཅེས་བོང་བུ་དེ་མེད་པ་བཟོས་ན་གང་ཞིག་ཡོང་བ་འདུག་གམ། དེ་ལྟར་ཡིན་མིན་བསམ་བློ་ཞིག་ཐོངས་དང་། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཁ་ཐབས་དང་། ཤེས་ཡོན་འཇོན་ཐང་གི་ཐོག་ནས་ང་ལ་ཆ་བཞག་ན། དེང་དུས་དང་མཐུན་པའི་ཤེས་ཡོན་གང་ཡང་བསླབས་མེད།

མདོར་ན་ངས་དབྱིན་ཇི་མགོ་འདྲོངས་པ་ཞིག་ཀྱང་ཤེས་ཀྱི་མེད། སྤྱིར་བཏང་ཤེས་ཡོན་ཡང་གང་ཡང་ཤེས་ཀྱི་མེད། རྒྱ་མི་དང་མཉམ་དུ་ལོ་དགུ་ཙམ་ཞིག་བསྡད་པ་དང་། དེ་ནས་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ཏེ་ཉམས་མྱོང་ཕྲན་བུ་བསགས་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་རང་རེད། བོད་ཀྱི་དུས་ཚོད་གཉན་འཕྲང་གལ་ཆེན་པོ་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་འགོ་ཁྲིད་མཁན་མི་ཁ་ཐབས་འདི་འདྲ་ཞིག་མ་གཏོགས་ཡོད་པ་མ་རེད། འཇོན་གྱི་མེད་པ་ང་རང་གིས་ཤེས་ཀྱི་འདུག ཡིན་ན་ཡང་ང་ཚོ་ཕར་བཞག་ནས་འདི་ལས་ལྷག་པ་ཞིག་བཙལ་ན་དེ་ཡང་རྙེད་ཀྱི་མེད། འཇོན་གྱི་མི་འདུག་ཀྱང་མེད་པ་ལས་དྲག་པ་ཆགས་བསྡད་ཡོད། ད་དུང་དེའི་ནུས་པ་གོང་མཐོར་གཏོང་ཐབས་དང་། ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་བཟོ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས་པ་ལས། དེ་ལ་འཕྱ་དམོད་བྱེད་པ་དང་། ལག་པ་འཕྱིས་ས་ལྟ་བུ་བྱས་ན་དེ་ཡང་གད་མོ་ཤོར་གྱི་འདུག

བར་ལམ་དེ་འདྲ་ཁ་ཤས་བྱུང་། བོད་གཞུང་གི་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་མི་མང་གི་ཁྲོད་དུ་དཀྲོག་གཏམ་དཀྲུག་ཤིང་རྒྱག་མཁན་དེ་དག་ཐབས་སྐྱོ་པོ་འདུག གནས་ཚུལ་དེ་ཚོའི་གྲས་ཐེངས་མ་གཅིག་མིན་པར་གནས་ཚུལ་ཐེངས་མ་གསུམ་ཙམ་བྱུང་བ་རེད། ངས་རྟག་ཏུ་བཤད་དང་ཤོད་མུས་ལྟར། བསམ་འཆར་ཨ་རུ་ཐེར་འདོན་བྱས་ནས་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་ན་དགའ་བསུ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། སྤྱི་སྤོམ་གྱི་ཐོག་ནས་བཀའ་ཤག་གིས་འགྲིག་གི་མི་འདུག བོད་གཞུང་གིས་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ན། དེ་ནི་རང་གིས་རང་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཟེར་བ་དེ་ཡིན་པས་ཡག་པོ་མི་འདུག འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་དངོས་དང་བརྒྱུད་པའི་ཐོག་ནས་གནས་ཚུལ་གསལ་བཤད་གོ་བརྡ་སྔ་རྗེས་སྤྲོད་རྒྱུ་བྱུང་ཡང་། དེ་དག་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་ནུས་པ་མ་ཐོན་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་ཤེས་བཞིན་དུ་དེ་འདྲ་བྱས་ན་ཤེས་བཞིན་ཁྱད་གསོད་ཟེར་བ་དེ་རེད།

ཡང་ན་ངས་བཤད་པ་ཞིག་ལ་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཐོག་ནས་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ན་ང་ཡིན་ནའང་བསམ་བློ་གཏོང་གི་རེད། བསམ་བློ་བཏང་བའི་རྗེས་ལ་སྒྱུར་བཅོས་བཏང་ཆོག་གི་རེད། ནོར་འཁྲུལ་ངོས་ལེན་བྱས་པ་ལ་སྐྱོན་གང་ཡང་མེད། དྲང་པོ་ཞིག་ཡིན་ན་དགྲ་བོས་བཤད་ཀྱང་བརྩི་འཇོག་བྱེད་དགོས་པ་དང་། ནོར་འཁྲུལ་ཞིག་ཡིན་ན་སོ་སོས་བཤད་ནའང་ངོས་ལེན་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད། ཡིན་ཡང་དེ་འདྲ་གང་ཡང་མེད་པར་ལས་འགན་བསྐུར་བའི་སྐབས་ལ་ཡག་པོ་སྒྲུབ་མ་ཐུབ། སྐད་ཆ་སྟོང་བཤད། ས་བཞག་མེ་འབར་འདྲ་པོ་བྱས་ན་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། བར་ལམ་དེ་འདྲ་ཡོང་གྲབས་བྱས་བྱུང་། མ་གཞི་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤེས་གསལ་རེད། ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ཤེས་སོང་ངམ།

ངས་གསུང་བཤད་དང་། བཀའ་སློབ་གནང་ཞེས་ང་ལ་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། ད་ཕན་མང་པོ་བཤད་ཟིན་པ་རེད། ད་ཁྱེད་རང་ཚོས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་ལས། གཞན་དག་ཞུ་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས། ངོ་ལྐོག་མེད་པ་བྱེད་རོགས། སྐྱག་རྫུན་བཤད། ངོ་ལྐོག་བྱས་ན་ང་རང་ཡང་མགོ་སྦོས་ཡོང་གི་འདུག གདོང་ཐུག་སྟེ་སྐད་ཆ་ཤོད་དུས་མི་དེ་སེམས་ཤུགས་ཆེ་བ་ལ། དེ་ལྷག་བསམ་དག་མདོག་ལ་བསམ་པ་གཅིག རྒྱབ་སློག་པ་དང་འདྲ་མིན་ཆགས་ཡོང་དུས་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ་བསམ་སྟེ་དངོས་གནས་མགོ་སྦོས་པ་དང་། སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག ངོ་ལྐོག་བྱ་རྒྱུ་མེད། བསྲེག་བཏུབ་འཕེར་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

སྐད་ཆ་དྲི་རྒྱུ་ཡོད་ན་དྲིས་ཤོག དགའ་པོ་བྱུང་། ཁྱེད་རང་ཚོ་གལ་ཆེན་པོར་བརྩིས་ཏེ་འདིར་ཡོང་བ་རེད། ངས་གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ་ཁྱེད་རང་ཚོ་རང་རང་སོ་སོར་ལས་འགན་འཁྲི་བ་དེ་ཡག་པོ་སྒྲུབ་དགོས། མདུན་དེར་འདྲ་ཆགས་པོ་བཤད། ཆེ་ས་གཅིག་ནས་མང་པོ་ཞིག་བྱ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ཏེ་དེས་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་སྐད་ལུང་པ་གང་བརྒྱབ། འགྲུབ་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་། གོམ་པ་རིམ་བགྲོད་བྱེད་དགོས་པ་དེ་འཐུས་ཤོར་བཏང་ན་གད་མོ་ཤོར་རྒྱུ་རེད། དེ་འདྲ་མ་སོང་བ་བྱེད་དགོས།

ཡང་གནས་ཚུལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་ཏེ་སོ་སོར་བསམ་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག་ན། ཁྱེད་རང་ཚོར་གཞོན་ནུའི་རྒྱུན་ལས་རྟག་ཏུ་ཡོད་མུས་ལ་བསམ་འཆར་བཤད། ཡང་བསམ་འཆར་ང་ཚོར་ཐད་ཀར་བཤད་ཀྱང་འགྲིག་གི་རེད། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་གཞིགས་པས་བསམ་འཆར་གང་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང་གསལ་པོ་བཤད་དགོས། དགའ་བསུ་ཡོད། ཧུར་ཐག་གྱིས། ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༨ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༢༩ ཉིན་ལྡི་ལིར་གནས་འཁོད་རང་རིགས་གཞོན་ནུ་ཁག་གཅིག་མཇལ་བཅར་སྐབས་བཀའ་འདྲི་ཞུས་ཁག་གི་བཀའ་ལན་དང་། བཀའ་སློབ།

ཀ༽ སྤྱི་འཐུས་ཀྱི་འོས་འདེམས་དང་། གཟུགས་མེད་གྲིབ་གཟུགས།

ས་གནས་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་གཙོ་ནས་བཀའ་འདྲི་ཞུས་སྙིང་། ད་ལྟ་བར་དུ་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་ནས་ང་ཚོའི་སྤྱི་འཐུས་འོས་འདེམས་བྱེད་ཕྱོགས་ཐད་ལ་འགྱུར་བ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་གྲོས་ཆོད་སྔ་རྗེས་བཞག་ནས་བཀའ་ཤག་དང་། སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཁང་ལ་འགྱུར་བ་གཏོང་དགོས་པའི་སྙན་སེང་ཞུས་ཀྱང་། ད་ལྟ་བར་དུ་དམིགས་བསལ་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་པ་གང་ཡང་བྱུང་མ་སོང་། དེའི་སྐོར་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་བཀའ་སློབ་གསལ་བཤད་གནང་རོགས་གནང་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

བཀའ་ལན། དེ་སྐོར་གཞོན་ནུ་ཚོར་བསམ་འཆར་སྔ་རྗེས་བྱུང་ཡོད། བསམ་འཆར་དེ་དག་ལྷག་བསམ་གྱི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་རེད། ལྷག་བསམ་ཙམ་མ་ཟད་དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད། དེ་དངོས་སུ་ལག་ལེན་འགེལ་ཕྱོགས་སྐོར་ལ་ཁ་སང་རྒྱུན་ལས་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ལ་གོ་བསྡུར་བྱས་པ་རེད། རྒྱུན་ལས་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ལ་གོ་བསྡུར་བྱས་པ་དེ་དག་ཆ་ཚང་བཀའ་ཤག་དང་། ཚོགས་གཙོ་གཉིས་བཅས་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང་། ཁྱེད་ཚོའི་བསམ་འཆར་དེ་དངོས་སུ་ལག་ལེན་འགེལ་བ་ལ་དཀའ་གནད་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། བར་ལམ་ཁྱེད་རང་ཚོས་རོབ་ཙམ་ཤེས་ཡོད་ཤས་ཆེ། དེང་སང་མདོ་སྟོད་སྨད་གཉིས་ལ་དགོས་དབང་གི་ཐོབ་ཐང་ཉུང་དུ་གཏོང་གི་འདུག་བསམ་པའི་གཟུགས་མེད་གྲིབ་ཆགས་ཀྱི་མཐོང་ཕྱོགས་ཡོད་མུས་རེད། འདི་འདྲའི་དུས་སྐབས་ཤིག་འཁེལ་གྱི་ཡོད་སྟབས་གནས་སྐབས་ད་ལྟའི་བྱེད་སྟངས་དེ་གར་བཞག་ན་ལེགས་པ་འདུག་ཅེས་ཐག་ཆོད་པ་རེད། དེ་ཡང་ང་ཚོ་ཚང་མ་གོ་བསྡུར་ཏན་ཏན་བྱས་ནས་ཐག་བཅད་པ་རེད། ང་རང་གི་བསམ་ཚུལ་ཡང་དེ་ག་རང་ཡིན།

ཁ༽ བོད་ཀྱི་དམར་ཤོག་དང་། ཐུན་མིན་གྱི་དམར་ཤོག

དྲི་བ། ཉེ་བའི་ཆར་གཞོན་ནུ་འགའ་ཤས་ཤིག་གིས་བོད་ཀྱི་དམར་པོའི་ཚོགས་པ་ཞིག་དགོས་པ་རེད་ཟེར་ནས་བསམ་ཚུལ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་འདུག་དེའི་སྐོར་ལ་བཀའ་སློབ་ཅིག་གནང་རོགས།

བཀའ་ལན། དམར་པོའི་ཚོགས་པ་དགོས་ཀྱི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོས་ད་ལྟ་རྒྱ་མིར་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་འདི་ལྟ་བའི་ཐོག་ནས་མིན་ལ། ལམ་ལུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མིན་ཞེས་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་འདི་འདྲ་ཆགས་བཤད་པ་དེ་འདྲ་མ་རེད། ཕལ་ཆེར་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཤེས་ཡོད་ཤས་ཆེ། དེ་སྔ་ནས་ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ་གྱིས་མཚོན་པའི་བོད་རིགས་གུང་བྲན་ཏང་མི་ཡིན་པ་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་ཡོད་ལ། གང་འཚམ་ཞིག་ངོས་ནས་ངོ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ལྟ་བ་དམར་པོའི་ལྟ་བ་རེད། ཁོང་ཚོས་བོད་རིགས་ལ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུའི་ཐབས་ལམ་དྲག་ཤོས་དེ་དམར་པོའི་ལྟ་བའི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་བསམ་ཚུལ་དེ་འཁྱེར་གྱི་ཡོད་ལ། ཡིད་ཆེས་ཀྱང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མི་མཉམ་དུ་ལས་ཀ་བྱས་པ་རེད། འདིའི་སྐོར་སྔོན་མ་ནས་སྐད་ཆ་བྱུང་ཡོད་པ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད། དེར་བརྟེན་ཐ་མ་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དུ་ཁོང་ཚོ་རྒྱ་མིས་ལས་བྱེད་ནང་ནས་གནས་དབྱུང་བཏང་། ཁ་ཤས་ནི་ཧ་ལམ་བརླག་པ་ལྟ་བུ་ཡང་བྱུང་ཡོད།

དེ་བཞིན་དེང་སང་ང་རང་ཚོས་གོ་མིན་ཏང་གི་ཐོག་མཁྲེགས་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་བྱས་ན། ང་ཚོས་ལྟ་བའི་ཆ་ནས་གུང་བྲན་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱ་རྒྱུ་ཁོ་ན་ཡིན་ཚེ་གོ་མིན་ཏང་ལ་ང་ཚོས་ཧ་ལམ་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་བྱས་ནས་ལག་པ་བརྐྱངས་འོས་པ་ཞིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི་ལྟ་བའི་ཐོག་ནས་མིན་པའི་རྟགས་གསལ་པོར་སྟོན་རྒྱུའི་དོན་དག་ལ་གོ་མིན་ཏང་གི་ཐོག་ལ་ཡིན་ནའང་ང་ཚོས་ཁ་གཏད་གཅོག་གི་ཡོད།

རྒྱ་གར་ནང་རང་དབང་དུ་གནས་པའི་བོད་རིགས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་འདིའི་ནང་ལ་སོ་སོའི་རང་དབང་གི་ཐོག་ནས་དམར་པོའི་ལྟ་བ་ལ་དགའ་མོས་དང་། ཡིད་ཆེས་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་ཚོགས་པ་བཙུགས་ན། དེ་ནི་ང་ཚོའི་ལྟ་ཚུལ་ཁུངས་སྐྱེལ་ར་སྤྲོད་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ང་ནི་ཡག་པོ་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ཡིན་ན་ཡང་དེ་འདྲ་ཆགས་ཆགས་དང་། རྫུན་བཤད་པ་ལྟ་བུ་མིན་པ་ཞིག་དགོས། ཁ་ནས་དམར་པོ་ཡིན་པ་ལ་ལག་ལེན་ངོ་ཐོག་བྱེད་དུས་ངས་འཇོན་པ་མི་འདུག་ཟེར་བ་དེ་འདྲ་མིན་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད།

ལྷག་དོན་ངའི་བསམ་ཚུལ་ལ་ནང་པའི་ཆོས་དང་དམར་པོའི་ལྟ་བ་མཉམ་དུ་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ང་རང་ཚོའི་བོད་རིགས་དམར་ཤོག་ཚོགས་པ་དེ་ཐུན་མོང་མིན་པའི་དམར་ཤོག་ཅིག་དགོས་ཀྱི་རེད། དཔེར་ན་རྒྱ་གར་བའི་གུང་བྲན་ནང་ཧིན་དཱུའི་ལམ་ལུགས་དེ་དག་ཆ་ཚང་རྩི་མཁན་དེ་འདྲ་འདུག ང་ལ་སེ་ལོན་གྱི་གྲྭ་པ་ཞིག་ཐུག་མྱོང་། ཁོ་རང་ཐེག་དམན་གྱི་དགེ་སློང་རེད། དགེ་སློང་ཡིན་མུས་ལ་དམར་པོའི་ལྟ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ཁོང་གིས་སེ་ལོན་ནང་ནང་པའི་ཆོས་དད་ཡོད་མཁན་ལ་ལྟ་བའི་ཐོག་ནས་དམར་པོའི་ལྟ་བ་ཡིན་པའི་མི་མང་པོ་ཡོད་ཟེར་གྱི་འདུག དེ་འདྲ་ཡིན་ན་སྙིང་རྗེ་པོ་རེད།

ང་ཚོས་ཀྱང་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཞི་རྩ་བྱས། ནང་པའི་ཆོས་སྤྱི་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་བསམ་བློ་ཡོད་མཁན་དེའི་ཐོག་ལ་མི་ཚེ་གཅིག་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལྟ་བ་དང་། དཔལ་འབྱོར་གྱི་འགྲོ་སྟངས་དམར་པོའི་ལྟ་བ་འཁྱེར་མཁན་བྱུང་ན་དམར་པོ་ཐུན་མོང་མིན་པ་ཞིག་ཆགས་པ་རེད། བོད་ཀྱི་དམར་ཤོག་གི་རྟགས་ལ་ཟོ་ར་དང་ཐོ་བའི་ཐོག་སྣོན་མ་མི་འདྲ་བ་ཞིག་རྒྱག་ཆོག་གི་རེད། ང་དེ་འདྲ་དྲན་གྱི་འདུག

ག༽ བོད་རྒྱའི་དཀའ་རྙོག་དང་། གཉེན་འཕྲད་ཀྱི་འགྲོ་འོང་།

བཀའ་འདྲི། དེང་སང་ཡོ་རོབ་རྒྱལ་ཁབ་ལྔ་ཙམ་ནང་བོད་ཀྱི་ཟློས་གར་ཚོགས་པ་ཡིན་ཟེར་བ་ལྷ་ས་ནས་ལྟར་སྐོར་ལ་བཏང་བ་དང་། དེ་བཞིན་ཉེ་ཆར་བལ་ཡུལ་ནང་ལ་བོད་ལྗོངས་མཛའ་འབྲེལ་མཐུན་ཚོགས་ཟེར་བ་ཞིག་བཏང་འབྱོར། དེ་བཞིན་རླུང་འཕྲིན་ཁག་ནང་སྔོན་མ་མི་བཞི་ཤོག་ཚོགས་ལ་ཁ་འཕངས་དང་། ད་ཆ་སྤྱིར་སོ་སོའི་ནང་ལ་རྒྱུ་ནོར་རང་བདག་ཡོང་གི་རེད་ཟེར་ནས་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས་པ་དེ་དག་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ།

བཀའ་ལན། རྒྱ་མིས་ཕྲན་བུ་གུ་ཡངས་སུ་གཏོང་གི་ཡོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཞིག་སྟོན་གྱི་འདུག བོད་ནང་དུ་ཡང་ཕྲན་བུ་གུ་ཡངས་སུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་འདུག དེང་སང་སྤྱིར་འཛམ་གླིང་གི་འགྲོ་སྟངས་དང་། བྱེ་བྲག་རྒྱ་མིའི་བྱེད་སྟངས་ལ་གཞིགས་པའི་ང་ཚོའི་སྲིད་བྱུས་གང་འདྲ་ཞིག་འཛིན་གྱི་ཡོད་དམ་ཟེར་ན། གནས་སྐབས་རྒྱ་མིས་ཕྲན་བུ་གུ་ཡངས་གཏོང་གི་ཡོད་པའི་གོ་སྐབས་དེ་ཟིན་ནས་ང་ཚོས་བོད་ནང་ལ་ཕར་རང་དབང་བྱས་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང་། ཚུར་ཡང་རང་དབང་བྱས་ནས་ཡོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་བྱུང་རོགས་བྱས་ནས་བསམ་པ་དེ་དྲན་གྱི་འདུག དཔེར་ན་བལ་ཡུལ་ནང་ཁོ་ཚོ་ལྟ་སྐོར་ལ་ཡོང་མཁན་ཁོ་ཚོའི་གྲས་ལ་རྒྱ་མི་འགའ་ཤས་ཡོད། ཡིན་ནའང་རྩ་བའི་བོད་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་པ་ཟེར་བའི་མིང་ཞིག་བཏགས་པར་བརྟེན་ང་ཚོས་དེ་གའི་མིང་ནས་ཟིན་ཏེ་དྷ་རམ་ས་ལ་ནས་ཁོང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་ལྟ་སྐོར་ལ་གདན་ཞུའི་ཏར་ཞིག་བཏང་བ་རེད། ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་མེད་མི་ཤེས།

ཁ་སང་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་གྱི་གསུང་བཤད་ནང་ལ་བརྗོད་པ་ལྟར་རྒྱ་མིས་བོད་ནང་ལ་ཡར་རྒྱས་བཏང་ཡོད་ན་སྦས་དགོས་དོན་མེད་པ་དང་། བསྟན་འོས་པ་ཞིག་ཡོད་ན་བོད་མི་ཕར་བཏང་། བོད་ནང་གི་མི་ཚུར་བཏང་ན་མི་སུ་ཡིན་རུང་སྐྱིད་ས་དེ་འདེམས་ངེས་ཡིན་པ་ལས། སྡུག་ས་དེ་འདེམས་ཀྱི་མ་རེད། བོད་ནང་དངོས་གནས་སྐྱིད་པོ་ཡོད་ན་ཕར་འགྲོ་མཁན་ཚོ་བོད་ནང་སྡོད་མདོག་ཁ་པོ་རེད། བོད་ནང་གི་མི་གཅིག་རྒྱ་གར་ལ་ལྟ་སྐོར་དུ་ཡོང་ན་ཡང་བོད་ནང་ལ་སྐྱིད་པ་ཡོད་ན་ཁོ་རང་ཕྱིར་ལོག་བྱེད་པ་ལས་རྒྱ་གར་ཚ་བའི་ལུང་པར་སྡོད་ཀྱི་མ་རེད། ང་ཚོས་བདེན་པའི་ཐོག་ནས་རྩོད་པ་བྱེད་དགོས་པར་བརྟེན་ཁ་སང་བསམ་ཚུལ་དེ་འདྲ་བཤད་པ་རེད།

དེ་གཞི་ལ་བཞག་པའི་སྟེང་ནས་འབྲེལ་བ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ན་བསམ་པ་དྲན་གྱི་ཡོད། རྒྱ་མི་དང་འབྲེལ་བ་བྱས་ནས་གདོང་ཐུག་པའི་ཉིན་མོ་དེ་གར་རང་བཙན་དང་། རང་སྐྱོང་གི་རྩོད་རྙོག་སྐད་ཆ་ཤོད་དགོས་ཀྱི་མ་རེད། སྔོན་ལ་གང་ཞིག་ཤོད་དགོས་སམ་ཞེ་ན། རྒྱ་མིས་བོད་ནང་ལ་དཀའ་ངལ་འདུག་ཟེར་གྱི་ཡོད། སྔོན་ལ་དཀའ་ངལ་ཡོད་མེད་དེ་ང་ཚོར་སྟོན་དང་། བོད་ནང་ས་ཆ་གང་སར་སླེབས་ཐུབ་པའི་གོ་སྐབས་སྤྲོད་མདོག་ཁ་པོ་མ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ང་ཚོའི་ངོས་ནས་དེ་འདྲའི་གོ་སྐབས་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་རེད། དེ་བཞིན་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བོད་མི་རྒྱ་གར་ནང་ཕ་མ་སྤུན་མཆེད་ཡོད་པ་འཕྲད་འདོད་དང་། ཡོང་འདོད་ཡོད་པ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། དེ་འདྲའི་རིགས་ཚུར་ཡོང་ཆོག་པ་བྱུང་ན་དེ་མཚམས་ང་ཚོས་གནས་ཚུལ་གང་འཚམ་ཤེས་ཀྱི་རེད། གཞི་རྩ་ད་ལྟ་བར་ལོ་ཉི་ཤུའི་རིང་ལ་ང་ཚོས་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ལྐོག་དང་ངོས་བྱས་ནས་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད།

ང་ཚོ་འདིར་མིའི་ལུང་པའི་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་དེ་རྩ་བའི་བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ་གཞི་ལ་བཞག་པའི་སྟེང་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་བྱེད་ཀྱི་ཡང་ཡོད་པ་ལས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཐོབ་ཐང་གི་སྐོར་ནས་ང་ཚོས་བོད་ལ་རྩོད་ཀྱི་མེད། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ས་ཡ་དྲུག་གི་འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ང་ཚོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་སྐོར་དེ་འདོད་པ་ཤུགས་ཀྱི་ཁེངས་ཀྱི་རེད། གལ་སྲིད་འདོད་པ་མ་ཁེངས་ན་ཡང་སོ་སོ་སྡུག་གྱོང་ཡིན་པ་ལས་དེ་ལས་ལྷག་པའི་རིན་ཐང་རྩི་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། དེར་བརྟེན་བོད་ནང་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་མེད་ང་ཚོས་ཤེས་དགོས་པ་ལྟར། ད་ཕན་ལོ་ཉི་ཤུའི་རིང་ལ་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་གང་ཐུབ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་ལ། ད་ཆ་དེའི་ཐོག་ལ་དངོས་སུ་རྒྱ་མིས་བཀག་འགོག་མེད་པའི་ཐོག་ཕྱི་རྒྱལ་ནས་བོད་ནང་ལ་ཕར་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང་། བོད་ནང་ནས་ཚུར་ཡོང་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ང་ཚོས་གནས་ཚུལ་ཇེ་གསལ་དུ་ཤེས་པ་ཞིག་དང་། མང་དུ་ཤེས་པ་ཞིག་ཡོང་ངེས་རེད། བོད་ནང་ཕར་འགྲོ་ཚུར་ཡོང་བྱེད་ཡུན་ལོ་གཅིག་གཉིས་ཤིག་བྱུང་ན་དེ་ནས་གང་འདྲ་ཞིག་འདུག་གམ་ང་ཚོས་བལྟས་ཆོག་གི་རེད།

ང་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་གནས་ཚུལ་སྤྲད་པ་ལས། གལ་སྲིད་རྩ་དོན་ངོ་མའི་ཐོག་རྒྱ་མིས་བརྗོད་པ་བཞིན་བོད་ནང་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་ཏེ་བོད་མི་ཚོས་རྒྱ་མིར་དགའ་མོས་ཡོད་པ་དང་། རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ན་སྐྱིད་པོ་འདུག་བསམ་པ་ཞིག་ཡོད་ན་ང་ཚོའི་ལས་ཀ་བཞག་རྒྱུ་རེད། ང་ཚོས་ད་དུང་བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་རྒྱ་མིར་དགའ་གི་མ་རེད་བརྗོད་དེ་རྩོད་པ་བརྒྱབ་ན་དེ་སྐྱག་རྫུན་རེད། དེ་བཤད་ནས་དགོས་པ་མི་འདུག ང་དེ་འདྲ་དྲན་གྱི་འདུག ང་དྲང་པོ་དྲང་བཞག་ཡིན། འོན་ཀྱང་ཐག་གཅོད་དེ་རྗེས་ལ་བྱེད་རྒྱུ་རེད།

ང༽ རྒྱ་བོད་ཐ་དད་དང་། དངོས་ཡོད་ཀྱི་དཀའ་ངལ།

དེ་སྔ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལ་གཞི་བཞག་ན། ང་ཚོ་རང་བཙན་རེད། རྒྱ་བོད་གཉིས་རྩ་བ་ནས་ཐ་དད་རེད། ད་དུང་གཙོ་གལ་ཆེ་ཤོས་གང་ཡིན་ཟེར་ན། ད་ལྟའི་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་ཡིན་པ་རེད། ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་གནས་ཚུལ་ལ། ང་ཚོའི་མི་རྣམས་སྔར་གྲོད་ཁོག་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་ཞིག་དེང་སང་རྒྱག་གི་མེད་པ་དང་། སྔ་མོ་གྱོན་གོས་དང་དངུལ་ཡོད་ན་སོ་སོས་རྣམ་དཔྱོད་འདོན་རྒྱུ་དང་། རང་དབང་དུ་སྤྱོད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་དེང་སྐབས་མེད་པ། དོན་སྙིང་སྲིད་དོན་གྱི་རང་དབང་དང་། གཏམ་བརྗོད་ཀྱི་རང་དབང་། ཆོས་དད་རང་མོས་སོགས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཕར་བཞག་ནས། ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་མིའི་གྲོད་པ་མི་འགྲངས་པ་དང་། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ལ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ནས་ང་ཚོར་ཁེ་ཕན་མི་འདུག དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་མི་མང་ཆེ་བ་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག རྒྱ་མིར་དགའ་གི་མི་འདུག རྒྱ་མིར་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག

ལྟ་བའི་ཐོག་ལ་དམར་པོའི་ལྟ་བ་དང་། མང་གཙོའི་ལྟ་བ་འཁྱེར་མཁན་ཡོང་གི་རེད། ལྟ་བ་གང་ཞིག་འཁྱེར་གྱི་ཡོད་རུང་མེད་རུང་། མདོ་དོན་ཡང་སྙིང་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ནས་ཁེ་ཕན་མེད་པའི་དབང་གིས་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་དངོས་ཡོད་ལ་བརྟེན། ང་ཚོས་འདིར་ལས་ཀ་བྱེད་དོན་དང་། བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་རེད། ད་བར་དུ་ལས་ཀ་འདི་དག་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་གསར་བརྗེ་བྱས་ནས་བྱས་པ་མིན་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག མི་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་སྐོར་ཞིག་གི་འགྲོ་སྟངས་ཀྱི་དོན་དག་ལ་སྐད་བརྒྱབ་པ་མིན་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་དེ་ཚོའི་ཆེད་དུ་བསམས་ནས་སོ་སོས་དངོས་གནས་བློ་བདེ་པོ་བྱས་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཡང་མི་ཚེ་བློས་བཏང་ནས་རི་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་བྱེད་མ་ཐུབ་རུང་། མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་དག་ལ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་འདི་ཆོས་ལྡན་གྱི་ལས་ཀ་རེད། སྤྱོད་འཇུག་སྐབས་ནས་གསུངས་པ་བཞིན་གཞན་ཕན་གྱི་བྱ་བ་རེད། སྔོན་གྱི་སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་ནང་ལ་སོ་སོ་བུག་སྒོ་འདག་སྦྱར་དུ་བསྡད་ནས་ཚེ་བློས་བཏང་གིས་སྒྲུབ་པ་བྱས་ནས་འཚང་རྒྱ་མཁན་གྱི་རིགས་གཅིག་དང་། རིགས་གཅིག་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་འདྲེས་ནས་གཞན་ཕན་སྒྲུབ་མཁན་རིགས་གཅིག་བྱུང་ཡོད། ང་རང་ནས་ད་ལྟ་སེམས་ཤུགས་དེ་འདྲ་ཞིག་འཁྱེར་ནས་བསྡད་ཡོད། ད་ལྟ་ང་ཚོའི་བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོ་འདོད་པ་མ་ཁེངས་པར་བསྡད་ཡོད་པའི་སྐོར་ཡིད་ཆེས་འཕེར་བའི་གནས་ཚུལ་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད།

ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་གྱི་ཐོབ་ཐང་ལ་རྩོད་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་འདིར་ང་ཚོ་བོད་ནང་ལ་ལྟ་སྐོར་ལ་འགྲོ་གི་ཡིན་ཟེར་བ་འདིས་ང་ཚོའི་རྩ་དོན་དེའི་ཐོག་ལ་འགྱུར་བ་གང་ཡང་འགྲོ་གི་མ་རེད། རྒྱ་མིས་བོད་ནང་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཡོད་ཚུལ་བཤད། དེའི་ཐོག་ལ་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་དགའ་པོ་ཉེ་པོ་ངོ་ཤེས་པ་ཁ་ཤས་བསྒྲུགས་ནས་བོད་ནང་ལ་འཁྲིད། དུས་ཡུན་ཐུང་ཐུང་ཞིག་གི་ནང་ལ་ཁོ་ཚོར་འདྲ་ཆགས་པོ་ཞིག་བསྟན། ཁོང་ཚོས་ཕྱེད་ཀ་རྒྱ་མིར་གྲོད་པ་ཚོང་བའི་སྒེར་གྱི་དོན་དག་ཀྱང་བྱས། ཕྱེད་ཀ་དེ་སྔའི་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཀྱང་མ་ཤེས། བསམ་བློ་ཡང་ཇི་བཞིན་མ་བཏང་། སོ་སོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་གང་ཤར་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཡག་པོ་འདུག་ཟེར་མཁན་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད།

དེ་ལྟར་ཡོང་སྐབས་ང་ཚོས་ཁྱོད་རང་ཚོས་མཐོང་བ་དེ་བདེན་པ་མ་རེད། ང་ཚོས་བཤད་པ་འདི་བདེན་པ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ན་བྱབ་ཆུང་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག དེ་ལ་ལན་གང་ཞིག་རྒྱག་དགོས་སམ་ཞེ་ན། འགྲིགས་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོར་ཡག་པོ་ཡོད་ན་ང་ཚོར་སྟོན་དང་བརྗོད་ན་ཡག་ཤོས་རེད། སྟོན་སྐབས་ཡག་པོ་ཡོད་ན་ནི་ང་ཚོས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱིས་ཁས་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་རེད། སྟོན་སྐབས་ཡག་པོ་མེད་ན་ཁོ་ཚོ་ཕམ་རྒྱུ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་སྟབས་བར་ལམ་ངས་བོད་ཀྱི་སྒོ་ཕྱེ་དགོས་ཟེར་དོན་དེ་རེད།

བཀའ་འདྲི། རྒྱ་མིས་༸གོང་ས་མཆོག་བོད་ལ་ཕེབས་ན་ཕེབས་སྒྲིག་ཞུ་གི་ཡིན་ལུགས་བརྗོད་སྐོར་དགོངས་བཞེས་གང་ཡོད་དམ།

བཀའ་ལན། ང་ཕར་ཤོག་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག འོན་ཀྱང་ད་ལྟ་ང་ལོག་སྤྱོད་པའི་གྲས་ལ་བསྡད་པ་རེད། སྔོན་ལ་ལོག་སྤྱོད་པ་དེ་བཀྲུས་ཏེ་གཙང་མ་བཟོ་དགོས། ལོག་སྤྱོད་པ་མ་རེད་ཡར་ཐོན་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ན་ཕྱིན་ཆོག་གི་རེད། ཡག་པོ་འདུག་ན་ཡག་པོ་འདུག ཡག་པོ་མི་འདུག་ན་ཡག་པོ་མི་འདུག་ཟེར་རྒྱུ་རེད། དེ་ནི་ད་ལྟ་བསམ་བློའི་ནང་གི་རྣམ་རྟོག་ཙམ་ལས་དུས་ཚོད་ལ་དངོས་སུ་སླེབས་མེད། དེ་གང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད།

ཅ༽ རྒྱ་དཀར་ནག་དང་། རྒྱ་གར་གྱི་གཟིགས་སྐྱོང་།

བཀའ་འདྲི། རྒྱ་གར་གྱི་ཕྱི་སྲིད་བློན་ཆེན་རྒྱ་ནག་ལ་གཟིགས་སྐོར་ཕེབས་སྐད་ལྟར། གལ་སྲིད་རྒྱ་གར་གྱི་ཕྱི་སྲིད་བློན་ཆེན་རྒྱ་ནག་ལ་ཕེབས་ན་བོད་དོན་ཐོག་ཁྱད་པར་གང་ཞིག་ཡོད་དམ།

བཀའ་ལན། ཁྱད་པར་དེ་ཙམ་ཕྱིན་ཨེ་ཡོང་སྙམ། རྩ་བ་བོད་རྒྱ་འོག་རེད་ཅེས་དེ་གོང་ནས་བཤད་ཟིན་པ་རེད། རྒྱ་མིར་དགའ་དྲགས་ནས་བཤད་པ་ནི་མ་རེད། དེ་འདྲ་ཞིག་མ་གཏོགས་བྱེད་ཐབས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ནས་ཁས་ལེན་བྱས་པ་ཞིག་རེད། རྩ་བ་རྒྱ་གར་བར་གནས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་ཐོག་ནས་སུ་དང་སུ་ཡིན་ནའང་གྲོགས་པོ་སྒྲིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད། ལྷག་པར་དུ་ཁྱིམ་མཚེས་ཚོ་དང་གྲོགས་པོ་སྒྲིག་རྒྱུ་ནི་འཛམ་གླིང་སྤྱི་དང་མཐུན་པ་ཞིག་རེད་ལ། རྒྱ་གར་གྱིས་ཀྱང་དེའི་ཐོག་ལ་ཤུགས་རྒྱག་གི་ཡོད། དོན་ངོ་མའི་ཆ་ནས་ཡིན་ནའང་རྒྱ་ནག་ལ་རྒྱ་གར་གྱིས་དམག་རྒྱག་མདོག་ཁ་པོ་མ་རེད། དམག་རྒྱག་འདོད་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཁུངས་འཁྱོལ་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་རུང་མེད་རུང་ཞི་འགྲིགས་མ་བྱས་རང་བྱས་ཡིན་པ་ལས། དེ་མིན་པའི་ལམ་ཁ་གསུམ་པ་ཞིག་འདེམས་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། འཆམ་པ་ཡིན་ཟེར་ལྟ་རྒྱུ་མེད་མཁན། མ་འཆམ་པ་ཡིན་ཟེར་བ་ཡང་མེད་མཁན་དེ་འདྲ་ཞིག་ལ་གནས་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

ང་ཚོ་བོད་དོན་ཐོག་ཆ་བཞག་ན་རྒྱ་གར་རྒྱ་ནག་གཉིས་ཕྱི་འབྲེལ་གྱི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་ཞིག་བྱུང་། ཕར་ཚུར་གདོང་བསྟན་རེས་བྱས། ཕར་ཚུར་སྐད་ཆ་ཤོད་རེས་བྱས་ན་དེའི་ཐོག་ནས་མཐུན་ལམ་འདྲ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་འབྲེལ་བ་བཟང་དུ་ཕྱིན་ན་དེ་ལ་ང་ཚོས་དགའ་བསུ་ཞུ་རྒྱུ་ལས་སྐྱོན་ཨེ་ཡོད་བསམ། དཔེར་ན་རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་བྱུང་བའི་མཚམས་ལ་རྒྱ་གར་གྱིས་བོད་དོན་རྩ་བ་ནས་བརྗེད་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་བློ་གཡེང་གང་ཡང་མི་འདུག ཕྱི་སྲིད་ལས་ཁུངས་ནས་བོད་རིགས་སྡོད་ས་ཁག་མང་པོ་ཞིག་ནས་ཡི་གེ་མང་པོ་ཞིག་འབྱོར་ཡོང་གི་འདུག ཡི་གེའི་ནང་ལ་རྒྱ་གར་ཕྱི་སྲིད་བློན་ཆེན་རྒྱ་ནག་ཕེབས་རྒྱུའི་སྐོར་དང་། བོད་དོན་ཐོག་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག་ཟེར་བའི་སྐྱོན་བརྗོད་མང་པོ་བྱས་ཚུལ་ནང་ཚགས་བྱས་ནས་གསལ་པོ་ཤོད་ཀྱི་འདུག

རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ད་ལྟ་བར་དུ་ང་ཚོར་རོགས་རམ་བྱས་པ་ལྟ་བུ་གཞན་དག་བྱེད་མཁན་སུ་ཡོད་དམ། མ་འགྲིགས་པ་མ་འཐུས་པ་ཤ་སྟག་བཤད་ན་མི་འགྲིགས། རྒྱ་གར་གཞུང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་བོད་པར་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་རེད། རྒྱ་གར་རང་གི་དཀའ་ངལ་ལ་མ་འཛེམས་པར་ཐུབ་ཚོད་ཡོད་པ་དེ་དག་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་བྱས་ཡོད། འདས་པའི་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པའི་རིང་ལ་ང་ཚོས་ཕྱི་མིག་བལྟས་ན་ང་ཚོའི་གཞི་རྩ་དེ་མ་བརླག་པ་དང་། མ་ཡལ་བའི་སྒྲོམ་གཞི་བརྟན་པོར་འཛིན་ཐུབ་པ་འདི་གཙོ་བོ་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་རོགས་རམ་དང་། ཕྱེད་ཀ་ང་རང་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་རེད། ང་ཚོ་ ༡༩༥༩ ལོར་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་སྐབས་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་དང་། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་དེའི་འོག་ནས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྟངས་སྐོར་ལ་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་གསུང་ཕྱོགས་འདྲ་ཆགས་པོ་དང་། ལྷུག་པོ་ཡོད་པ་མ་རེད།

དོན་སྙིང་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ནས་དམིགས་བསལ་གྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྟངས་དེ་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ངོས་འཛིན་དང་། མི་མཐོང་ཆ་འཇོག་བྱས་པ་རེད། དེ་བྱས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ད་ལྟ་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པའི་རྗེས་ལའང་ང་ཚོ་མཆོད་རྟེན་མགོ་མཇུག་ལོག་ཀྱང་བང་རིམ་སྐེད་པར་གནས་ཐུབ་པ་འདི་བྱུང་བ་རེད། དེ་དུས་ང་ཚོ་ནི་མགོ་སྦོས་ནས་བསྡད་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ནི་གཞི་ནས་འཚར་ལོངས་བྱེད་རྒྱུ་རེད། སྐབས་དེར་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་སྤྱིར་བཏང་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་ཚོར་བྱས་པ་བཞིན་ང་ཚོར་སྲིད་དོན་བཙན་བྱོལ་བ་སྤྲད་པ་ལས། དེ་ལས་ལྷག་པའི་དམིགས་བསལ་གང་ཡང་མེད་པར་མཁྲེགས་ཐག་ཆོད་བྱས་ནས་བསྡད་ན། ད་ཚོད་ང་ཚོ་སྐད་རྒྱག་སའི་ཡུལ་ཁོ་རང་བསྡད་ཡོད་པ་མ་རེད། རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ང་ཚོར་ད་བར་དུ་ཡང་བྱམས་སྐྱོང་གང་ཆེ་བྱས་ནས་ང་ཚོ་བཟོ་ལྟ་ཕྲན་བུ་འདི་ཆགས་ཡོང་དུས་དེ་ལས་ལྷག་ཙམ་གཅིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལས་ལྷག་ཙམ་གཉིས་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་ན་འོས་པོ་གང་ཡང་མི་འདུག ང་དེ་འདྲ་དྲན་གྱི་འདུག རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ཐུབ་པ་དེ་ང་ཚོར་ཨང་ཀི་དང་པོ་བྱས་ཡོད།

ངས་རྒྱ་གར་ལ་སྤྲེལ་ལད་ཤོད་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད། དཔེར་ན་རྒྱ་མིར་ཨ་མི་རི་ཀས་སྤྲེལ་ལད་ག་ཚོད་འཁྲབ་ཀྱི་མི་འདུག་གམ། ཡོ་རོབ་རྒྱལ་ཁབ་ཚོས་སྤྲེལ་ལད་ག་ཚོད་འཁྲབ་ཀྱི་འདུག ཁོ་ཚོས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཨུ་རུ་སུ་ལ་འབྱར་རྒྱུའི་གཡོ་བྱུས་དང་། གཉིས་ནས་གང་འགྲིག་འགྲིག་འདྲ་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་འདྲ་རང་བྱེད་དགོས་ཨེ་ཡོད་བསམ་པ་ལྟ་བུ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གནས་ཚུལ་དེ་དག་ལ་བལྟས་ན་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་དཀའ་རྙོག་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད་པས། རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་ཧ་ཅང་བསུན་པོ་བཟོས་ན་ཡག་པོ་ཨེ་ཡོད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

ད་ལྟ་དོན་དག་སྙིང་པོ་རང་གི་དྲི་བ་དེའི་སྐོར་ལ་བློ་གཡེང་གང་ཡང་མེད། ལར་ནས་ང་ཚོས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་བདེན་པ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་རྩོད་པ་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་ལས། ང་ཚོས་མི་བདེན་རྫུན་སྒྲིག་ཧམ་པའི་ཐོག་ནས་འགྲོ་གི་མེད། རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ལག་ལེན་འཁེལ་ཚོད་གཅིག་དང་། ཐུབ་ཚོད་ཅིག་ཀྱང་མ་བྱས་པར་ང་ཚོར་སྣང་ཆུང་ཁྱད་གསོད་བྱས་བྱུང་ན། དེའི་དུས་ང་ཚོས་རྩོད་པ་རྒྱག་རྒྱུ་འདུག་ན་རྒྱག་ཤེད་ཡོད། རྒྱུ་མཚན་ཡོད། ང་ཚོ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་ཐོག་ནས་བལྟས་ན་ད་ལྟའི་ཆར་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་དེ་ལྷག་གནང་ཐབས་མེད་པ་ལྟ་བུ་རེད། རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་མི་ནུས་མི་ཐུབ་བཞིན་དུ་ཚད་ལས་བརྒལ་བ་ཞིག་དང་། དེ་ལས་ལྷག་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཞེས་རྙོག་དྲ་ཤོད་ཀྱིན་བསྡད་ན་སེམས་ལ་ཕོག་རྒྱུ་དང་། ད་ལྟ་ཤ་ཚ་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་དེ་ཡང་བརླག་རྒྱུའི་རྐྱེན་མ་གཏོགས་གང་ཡང་མེད།

ཆ༽ འཕགས་བོད་རྒྱ་གསུམ་དང་། ས་མཚམས་ཀྱི་དཀའ་རྙོག

བཀའ་འདྲི། རྒྱ་གར་དང་རྒྱ་ནག་གཉིས་དབར་ས་མཚམས་སྐོར་ཐག་གཅོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས་དེ་ཚོའི་གྲས་རྒྱ་ནག་ལ་ཐོབ་ཐང་མེད་པར་བྱེད་ཆོག་གི་ཨེ་ཡོད།

བཀའ་ལན། ད་ལྟའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་བཤད་ན། དེ་སྐོར་ང་ཚོར་བྱུས་གཏོགས་མེད་པ་ལྟ་བུ་རེད། རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་བོད་རྒྱ་ནག་གི་ཆ་ཤས་རེད་བརྗོད་ཟིན་པ་རེད། དེང་སང་བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་རྒྱལ་སྲུང་བྱེད་མཁན་ལ་པེ་ཅིང་ནས་བཀའ་བཀོད་གཏོང་གི་ཡོད་པ་ལས། ལྷ་ས་ནས་བཀའ་བཀོད་གཏོང་མཁན་ཡོད་པ་མ་རེད། རྒྱ་གར་གཞུང་གི་སྤྱིར་བཏང་སྲིད་བྱུས་ཐོག་ནས་བོད་རྒྱ་མིའི་ཆ་ཤས་སུ་ངོས་འཛིན་བྱེད་པའི་སྐབས་ཤིག་ཡིན་སྟབས་ཁག་པོ་རེད། རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་ཀྱི་ས་མཚམས་སྐོར་ལ་རྒྱ་གར་གྱིས་ས་ཡིག་རྒྱག་མི་ཆོག་ཅེས་ང་ཚོས་བཀག་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། འོན་ཀྱང་ང་རང་ཚོའི་ཕྱོགས་ནས་བོད་ཀྱི་བདག་པོ་བོད་མི་ཡིན། རྒྱ་མི་བོད་ལ་ཡོང་བ་དེ་ཁྲིམས་མཐུན་མིན། ཁྲིམས་འགལ་ཡིན། བཙན་འཛུལ་ཡིན་ཞེས་ང་ཚོས་སྐད་རྒྱག་བཞིན་པ་རེད། བོད་པའི་ས་ཆའི་ཐོག་ལ་རྒྱ་མིས་སྐད་ཆ་ཤོད་པའི་ཐོབ་ཐང་མེད་ཅེས་ཤོད་རྒྱུའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་ལ། ང་ཚོར་བབས་ཐོབ་ཡོད་པ་དེ་བཤད་ཆོག་གི་རེད།

ད་ལྟ་ལམ་སང་རྒྱ་དཀར་ནག་དབར་ས་མཚམས་ཐག་ཆོད་གཙང་མ་ཞིག་ཡོང་གི་མ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག གལ་སྲིད་བྱུང་ན། དེའི་སྐབས་སུ་ངའི་མིང་ཐོག་ནས་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་བལྟས་ཆོག་གི་རེད། གསུང་བཤད་ལྟ་བུའི་ཡིག་ཆ་འགྲེམས་སྤེལ་བྱ་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། དེས་ཁོ་ཚོའི་ལག་ལེན་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་ཐེབས་མིན་གང་ལྟར་ཡང་ང་ཚོས་དེར་ངོས་འཛིན་ཆ་འཇོག་མ་བྱས་པའི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ཕྱིན་ཆད་ཡིག་ཆའི་ནང་སྡོད་ཀྱི་རེད། དེ་སྐོར་ང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད།

ཇ༽ ཡ་རབས་སེམས་བཟང་དང་། ཞུ་མེད་ཀྱི་སེམས་ཤུགས།

བཀའ་སློབ་ཅིག་གནང་རོགས་ཞུས་པར།

བཀའ་སློབ་གནང་རྒྱུ་དེ་ཙམ་མི་འདུག ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། ཁྱེད་རང་ཚོ་ལོ་ཡར་འཚར་ལོངས་ཡོང་གི་ཡོད། སློབ་སྦྱོང་བྱས་པའི་དགོས་དོན་ལེགས་ཉེས་དཔྱོད་པའི་རྣམ་དཔྱོད་འཕེལ་ཡོང་བའི་སྐབས་ཡིན་སྟབས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ཆོས་ཚོགས་ཤིག་ཏུ་ནང་པའི་ཚབ་བྱས་ནས་བཤད་པ་ལྟ་བུ་མིན་པར། མི་ལ་ཕན་པ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམས་ནས་བཤད་པ་རེད། ངས་མར་ཁ་བསློགས་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོ་བཟང་པོ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བརྗོད། ང་རང་གིས་བཟང་པོའི་ལྡོག་ཕྱོགས་བྱས་པས་ལ་ག་ནས་དག ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན། སྤྱོད་འཇུག་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས། སྤྱོད་འཇུག་གི་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཁུལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སེམས་བཟང་པོ་བྱེད་རྒྱུ་དང་། གཞན་ཕན་གྱི་བློ་ཕྲན་བུ་བཟང་དུ་འགྲོ་བའི་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད། ཉམས་ལེན་དེ་འདྲ་བྱེད་ཁུལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ཁྱེད་རང་ཚོ་ཡིན་ནའང་དེ་བཞིན་གྱི་བཟང་པོའི་བློ་ལ་གོམས་འདྲིས་བྱས། མི་བཟང་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་སོ་སོ་ཡང་སྐྱིད་པ། རོགས་པ་ཚོ་ཡང་བག་ཕེབས་པ། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་ཡང་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། བྱེ་བྲག་ཏུ་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་སོ་སོའི་མི་རིགས་ལ་ལ་རྒྱ་ཞེན་ཁོག་དགོས་ཀྱི་རེད། ང་རང་ཚོའི་མི་རིགས་འདི་རྩ་མེད་དང་། ཤུལ་སྟོང་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁའི་མཚམས་ལ་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད་སྟབས། ཚང་མ་སེམས་ཤུགས་མ་ཆགས་པ་བྱས། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་བསམ་པ་བྱས། བོད་པ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་དང་། སྤོབས་པ་ཆུང་དུ་མ་བཏང་བར་ད་དུང་ང་ཚོ་བོད་པ་ཡིན་པས་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་བ་ཡིན་བསམ་པའི་སྤོབས་པ་བསྐྱེད་དགོས།

ཉོན་མོངས་ཀྱི་ང་རྒྱལ་སྤོང་དགོས་ཀྱང་། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་སྤོབས་པ་དང་བཅས་པའི་ང་རྒྱལ་བསྐྱེད་དགོས། ངས་ནུས་ཀྱི་མ་རེད། ང་ཚོས་ཡོང་གི་མ་རེད་བསམས་ནས་ཞུམ་ན་སྐྱོན་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོས་མི་ཐུབ་པ་ཅི་ཡོད་བསམ་པའི་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། གཞན་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། མ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྣམས་སྣང་མེད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ངན་གོམས་སུ་འཇགས་འགྲོ་མཁན་ཞིག་དང་། བཟང་པོའི་སྤྱོད་པ་རྣམས་དོ་སྣང་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་དམིགས་བསལ་གྱི་རྩོལ་བ་བསྐྱེད་ན་མ་གཏོགས་མི་ཡོང་མཁན་ཞིག་ཡིན་དུས། དམིགས་བསལ་གྱིས་དོ་སྣང་གིས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོ་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་དེ་བཤད་པ་རེད། མ་རེད་དམ། ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། སེམས་སྐྱིད་པོ་བྱས་ནས་སྡོད། ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༨ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༢༨ ཉིན་མདོ་སྨད་པའི་ཚོགས་མི་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་ལྔ་མཇལ་བཅར་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གླེང་རྙོག་དང་། མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ།

དེང་སང་སྐད་ཆ་བཟང་ངན་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ལ་ཐལ་ཆ་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། སྤྱིར་བཏང་དུས་ཚོད་ཁོ་རང་འགྱུར་འགྲོ་གི་ཡོད། ང་ཚོའི་མང་གཙོ་ཟེར་བ་འདི་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་དང་། ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་མང་གཙོ་ཡིན་པས་རེ་ཟུང་གིས་འདྲ་མིན་གང་བྱུང་བཤད་པར་ཚིག་ཟ་ཁོང་ཁྲོ་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་དེ་རིང་ཁྱེད་རང་ཚོ་འདི་གར་ཡོང་བ་རེད། དེ་ཡང་ས་གནས་སོ་སོའི་མི་མང་གི་ཚབ་བྱས་ཏེ་ཡོང་བ་ཡིན་ན་ཡག་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་སླེབས་ནས་ལོ་ཉི་ཤུ་སྐོར་ཕྱིན་པ་རེད། མི་རང་ཡིན་སྟབས་བསམ་བློ་ཕྲན་བུ་མཐུན་མིན་ལྟ་བུ་ཡོང་ངེས་ཡིན། ད་ལྟ་ཕན་ལའང་ཁ་ཤས་བྱུང་བ་རེད། ད་དུང་མ་འོངས་པ་ལའང་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། དོན་དག་ངོ་མའི་ཐོག་ནས་ཛ་དྲག་པོ་དང་། གལ་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས་པ་དེ་འདྲ་ཡོད་པ་མ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ཡིན་ནའང་མི་མང་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཁྲོད་ལ་གཏམ་ངན་པ་འཁྱེར་ཏེ་ཟིང་ཆ་སློང་བ་དང་། བློ་ཕམ་པ། སེམས་ཤུགས་ཆག་རྐྱེན་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་མང་ཚོགས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་དང་། རྣམ་འགྱུར་དེ་ཁྱེད་རང་ཚོ་མི་རེ་ངོ་རེའི་གདོང་ལ་འཁྱེར་ཏེ་ཡོང་བ་ཡིན་པ་ལ་ངས་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོས་མི་མང་གི་དོན་ལ་མང་གཙོའི་སྐད་ཆ་བཤད་ནའང་རེད། ཆོས་ཀྱི་སྐད་ཆ་བཤད་ནའང་རེད། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་མང་ཚོགས་ཀྱི་བདེ་སྡུག་དང་། མང་ཚོགས་ཀྱི་བསམ་བློ་དེ་ང་ཚོས་གཙུག་ཏུ་འཁྱེར་རྒྱུ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་མང་ཚོགས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ཚབ་བྱས་ཏེ་ཡོང་བ་དེ་ལ་ངས་དོ་དོ་ཏན་ཏན་བྱས་ནས་དོགས་གཅོད་བྱས་པ་ཡིན་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་གསལ་བཤད་བྱས་པ་བཞིན་ངས་མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ལ། རྒྱབ་སྐྱོར་ཡང་ཡོད། དེ་ཡག་པོ་རེད།

དེ་རིང་ང་ཚོ་བཀའ་ཤག་ཚོགས་དགོས་པ་ཞིག་ཡོད། ཁོང་ཚོ་འབྱོར་ཞོར་ལ་ངས་ད་ལྟ་འདིར་བསྡད་ན་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང་། དེ་རིང་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕྱོགས་མཐའ་ནས་ཨ་མདོ་རྣམས་ཡོང་བ་རེད། གཞི་རྩ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཤེས་མུས་རེད། འོན་ཀྱང་དེ་རིང་འདིར་གོ་སྐབས་ཤིག་བྱུང་བར་བརྟེན་ཁྱེད་རང་ཚོའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་ཀྱི་སྐོར་ལ་ངས་འདིར་འགྲེལ་བཤད་ཅིག་རྒྱག་གི་ཡིན།

ཁ༽ བསྒྲུབ་བྱའི་རང་བཙན་དང་། གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་གལ་གནད།

ང་རང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་བསྒྲུབ་བྱ་གང་ཡིན་ཟེར་ན་བོད་རང་བཙན་རེད། བར་ལམ་གྱི་གནས་སྟངས་བྱས་ན་འབྲི་ཆུ་ཕར་བཅད་ཚུར་བཅད་ཀྱི་ས་མཚམས་ཕྱེ་ནས་བོད་ཀྱི་དུམ་བུ་གཅིག་གི་བོད་ཆགས་པ་རེད། བར་སྐབས་བོད་གཞུང་གི་མངའ་འོག་ཏུ་བོད་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ཐུབ་མེད། དེང་སང་ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་དེ་གང་འདྲ་ཡིན་ཟེར་ན། སྐད་དང་ཡི་གེས་ཤན་ཕྱེ་བའི་བོད་རིགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་ཡིན་པ་ངས་སྔ་རྗེས་རིམ་པར་བཤད་པ་ལྟར་རེད། མདོ་སྟོད་སྨད་གཉིས་ནས་ཡིན་ནའང་། ད་རེས་ཀྱི་དུས་སྐབས་འདི་ལ་སྐད་རྒྱག་རྒྱུ་དང་། ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུའི་དུས་སྐབས་ཡིན་པ་ལས། ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདིར་ང་རང་ཚོ་སྐྱིད་སྡུག་གཅིག་ཏུ་མ་བསྒྲིལ་བར་མདོ་སྟོད་སྨད་གཉིས་ཟུར་དུ་ཡིན་མདོག་མདོག་དང་། མདོ་སྟོད་སྨད་གཉིས་དེ་སྔ་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་འོག་ལ་བསྡད་མྱོང་མེད་མདོག་བཤད་དེ་ད་རེས་ཀྱི་དུས་ཚོད་འདི་སྤྱི་ས་བར་ས་བྱས་ཏེ་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་ན། དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་འོག་ཏུ་བསྡད་པ་རྣམས་སླར་ཡང་དུས་ཡུན་རིང་པོ་གཅིག་རྒྱ་སྡེའི་འོག་ལ་ཚུད་དེ་ཕྱིན་ཆད་སྐབས་གཅིག་གི་རིང་སྐད་རྒྱག་ས་དང་། རེ་བ་རྒྱག་ས་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་རྒྱུ་རེད། དེ་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ན་རྒྱ་སྡེའི་འོག་ལ་ཚུད་པ་དེ་དག་སྐབས་གཅིག་གི་རིང་རེ་བ་རྒྱག་ས་རྩ་བ་ནས་མེད་པར་རྒྱ་མིའི་ཚེ་གཡོག་དང་བྲན་གཡོག་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་དང་། དབུས་གཙང་ཁུལ་རྣམས་བོད་རིགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་། ས་ཆ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་དང་ཁ་བྲལ་ནས་ཚུར་ཕྱོགས་འདིར་བོད་རིགས་ས་ཁུལ་དུམ་བུ་གཅིག་ལ་རང་བཙན་བྱུང་ནའང་དེ་ལ་སྟོབས་དང་གང་ཅིའི་ནུས་པ་ཞན་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་རེད།

རྒྱུ་མཚན་དེ་ལྟར་ཡིན་སྟབས་ང་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ནས་བོད་རང་བཙན་ལེན་རྒྱུ་དེ་ང་ཚོའི་སྲོག་ལ་ཐུག་ཀྱང་བློས་གཏོང་མི་ཐུབ་པའི་རྩ་དོན་ཆེན་པོ་ཞིག་རེད། རྩ་དོན་དེ་ང་ཚོས་ཐོག་མ་ཉིད་ནས་དམིགས་ཡུལ་དུ་བཟུང་ཡོད། ང་ཚོ་རྒྱ་གར་དུ་སླེབས་པའི་ཉིན་མོ་ནས་བོད་རིགས་འདི་དག་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཀྱི་བོད་རིགས་དང་། བོད་རིགས་འདི་དག་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་འོག་ལ་སྡོད་མཁན་གྱི་བོད་རིགས་རེད་ཅེས་སུ་གཅིག་གིས་བཤད་མེད་ལ། སུ་གཅིག་གིས་དབྱེ་བ་ཕྱེ་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་འདྲའི་རང་བཙན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་ནི་ང་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་བཙན་དགོས་པ་དེ་རེད།

ང་རང་ཚོས་ལས་ཀ་བྱེད་པ་དང་། སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ལའང་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ནས་ཕྱར་གྲུ་མཉམ་འདེགས་བྱས་ཏེ་སྒྲུབ་དགོས། སྔར་ཕན་བོད་གཞུང་གི་ཁོངས་ཡིན་མིན་དང་། དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཡིན་མིན་གང་ཞིག་ཡིན་ནའང་། ད་ལྟ་ང་ཚོ་དུས་ཚོད་གསར་པ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་སླེབས་ཡོད་ལ། དམིགས་ཡུལ་གསར་པ་ཞིག་འཛིན་གྱི་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་དེ་སྔའི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་དང་། ཆོས་འབྱུང་མང་པོའི་ནང་དུ་ཁམས་པ་དང་བོད་ཅེས་པ་དང་། ཨ་མདོ་དང་བོད་ཅེས་པ། བོད་དང་བོད་ཆེན་པོ་ཞེས་དབྱེ་བ་ཕྱེ་སྟེ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་རྒྱ་མིས་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་ལ་སྡུག་པོ་བཏང་བ་ལས། ཨ་མདོ་དང་ཁམས་པ་གཉིས་ལ་དམིགས་བསལ་གང་ཡང་བྱུང་མེད། ཚང་མར་སྡུག་པོ་གཅིག་གྱུར་བཏང་བ་རེད། ང་ཚོ་ཚང་མས་སྡུག་པོ་གཅིག་གྱུར་མྱངས་པ་རེད། རྒྱ་མི་རིགས་ལ་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱིས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་མཁན་དེ་ཡང་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་བྱས་པ་ལས། དུམ་བུ་གཅིག་གིས་ངོ་རྒོལ་བྱས་པ་དང་། དུམ་བུ་གཅིག་གཉིས་ཀྱིས་ངོ་རྒོལ་མ་བྱས་པ་མ་རེད། ང་ཚོ་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་དུས་ཚོད་འོག་ལ་བསྡད་ཡོད་དུས་ང་རང་ཚོ་རྡོག་རྩ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ཐོག་ནས་རང་བཙན་ཞིག་སྒྲུབ་དགོས་ཀྱི་ཡོད།

དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་སུ་ཚུད་པའི་ས་ཁུལ་དེ་དག་ལ་རང་བཙན་ཡོང་མིན་གྱི་སྐོར་ལ་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་ལ་ཁག་མེད་ཅིང་ཡོང་སྲིད་པ་རེད། རྩ་བ་བོད་སྤྱིའི་རང་བཙན་ཡོང་དང་མི་ཡོང་ཟེར་བ་དེ་ཡང་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་ཅིག་གིས་སྟེར་སློང་གི་རྩ་བ་མ་རེད། ང་རང་ཚོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་མ་བརྒྱབ་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རེད། དེ་བཞིན་དུ་བྱེ་བྲག་དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་སུ་ཚུད་པའི་ས་སྡེ་མི་གསུམ་པོ་དེ་ཕྱིན་ཆད་བོད་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་བཙན་གྱི་ཁོངས་སུ་ཚུད་དང་མི་ཚུད་ཅེས་པ་དེ་ཡང་ས་ཁུལ་དེ་གའི་མི་མང་གི་བསམ་བློར་རག་ལུས་པ་ལས། བོད་གཞུང་གི་སྟེར་སློང་གི་སྐད་ཆ་མ་རེད། དཔེར་ན། ང་རང་སྐྱེས་ས་ཨ་མདོ་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཕྱིན་ཆད་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་མེད་པའི་སེམས་ཤུགས་ཨ་མདོ་མི་མང་ལ་ཡོད་ན་བོད་རང་བཙན་གྱི་ཁོངས་ཡོང་རྒྱུའི་རང་དབང་ཡོད། ཨ་མདོའི་མི་མང་གི་སེམས་ནང་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་ཡོད་ན། ལྷ་སར་ཕྱིན་ཆད་རང་བཙན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་དེས་ཨ་མདོ་ཡོང་དགོས་བཤད་ཀྱང་སུས་ཡོང་གི་རེད། ཨ་མདོ་མི་མང་གིས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་ཡིན་ཟེར་ན། སུ་གཅིག་གིས་འཕྲོག་ལེན་བྱེད་ཐབས་མེད།

དེ་བཞིན་དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཡོད་པའི་ཁམས་པ་ཚོས་ང་ཚོ་རྒྱ་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་ཡིན། ང་ཚོ་བོད་རང་བཙན་ཁོངས་ལ་འགྲོ་གི་མིན་ཞེས་བརྗོད་ན་སུ་གཅིག་གིས་བསྒྲིལ་དགོས་བརྗོད་མཁན་ཡོང་གི་མ་རེད། དེ་བཞིན་བོད་སྤྱི་ཡོངས་ཁོ་རང་ནས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་ཡིན། རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྐྱིད་པ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ན། སུ་གཅིག་གིས་རང་བཙན་སྐད་ཆ་ཤོད་དོན་མེད། སོ་སོའི་སེམས་ཤུགས་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་མིན་ཞེས་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་སྟབས། ང་ཚོས་རང་བཙན་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད། དེ་དེ་བཞིན་སྔ་རྒྱ་མིའི་ཁོངས་སུ་ཚུད་པའི་ཨ་མདོ་ཚོ་ཡིན་ནའང་འདྲ། དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཡོད་པའི་ཁམས་པ་ཚོ་ཡིན་ནའང་འདྲ། ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ན་འགྲིག་གི་མི་འདུག ནད་ཐེག་གི་མི་འདུག ང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་བོད་གཅིག་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ས་གནས་དེ་གའི་མིས་སྐད་བརྒྱབ་ནས་གཅིག་བསྒྲིལ་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས་པ་ལས། རང་དགར་ཡོང་ཐབས་མེད། དེ་ཚོའི་གྲས་ང་ཚོས་དེ་སྔ་ནས་དྲིལ་བསྒྲགས་ཡིག་ཆའི་ནང་བཀོད་ཡོད་པ་ལྟར་ཚང་མས་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་ཐུབ་པའི་ཐོག་ནས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

ག༽ རང་ས་རང་སྲུང་དང་། སྔོན་བྱས་ཀྱི་འཐུས་ཤོར།

ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་འབྱོར་སྐབས་ངས་འགོ་འཁྲིད་པའི་འོག་ཏུ་བཀའ་ཤག་ཡོད་པའི་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་གཅིག་པུས་ནུས་པ་འདང་གི་མེད་པ་དང་། དེ་སྔ་བོད་གཞུང་གི་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་སྟངས་ཐོག་ལ་འཐུས་ཤོར་ཆེན་པོ་ཕྱིན་པའི་སྐྱོན་ང་རང་ཚོས་མཐོང་གི་ཡོད། སྔ་མོ་སྔ་མོ་ནི་མི་ཤེས། ༸རྒྱལ་བ་ལྔ་པའི་སྐུ་དུས་སུ་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཚུགས་པ་ནས་གཞུང་གི་འཛིན་སྐྱོང་དབུས་གཙང་གི་མི་ཁེ་གཙང་གི་ཐོབ་ཐང་ལྟ་བུ་བྱས་ནས་བསྡད་པ་རེད། ཁམས་རིགས་དང་། ཨ་མདོ་པ་རེ་ཟུང་ཡོད་ཤས་ཆེ། འདི་ང་ཚོས་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་འདུག་ཅེས་གསལ་པོ་བྱས་ནས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

སྐུ་གོང་མའི་སྐབས་ལའང་ས་མཚམས་མི་མང་དེ་དག་གལ་ཆེན་པོར་བརྩིས་ཏེ་ཁམས་ཁུལ་མི་དྲག་གི་ཕྲུ་གུ་ཚོ་ལྷ་སར་བསྐོང་ནས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུའི་དགོངས་བཞེས་གནང་འདུག་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཁམས་ཀྱི་ས་ཁུལ་རྣམས་སུ་དབུས་གཙང་གི་དམག་མི་གཏོང་མི་དགོས་པ་བྱས་ཏེ་ཁམས་རིགས་རང་ནས་རང་ས་རང་སྲུང་བྱས་ཏེ་འཇོག་རྒྱུའི་དགོངས་བཞེས་གནང་འདུག་ཀྱང་དེ་དག་ལག་ལེན་ཡག་པོ་འཁེལ་མི་འདུག འདི་ང་ལ་མི་རྒན་རྒྱུས་ཅན་སྤོམ་མདའ་རབ་དགའ་ནས་འགྲེལ་བཤད་གསལ་པོ་བྱས་བྱུང་། སྐུ་གོང་མའི་སྐབས་ལ་དགོངས་པ་འདི་འདྲ་བཞེས་འདུག་ཀྱང་། གང་ལྟར་ལག་ལེན་མ་འཁེལ་བར་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད། ཁམས་ཁུལ་ལ་མདོ་སྤྱི་ངོ་ལས་ཀྱིས་ལྟ་རྟོག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཡིན་ནའང་། མི་མང་དང་ལས་བྱེད་པའི་དབར་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་གུས་བརྩི་དང་། ཤ་ཚ་སླེབས་ཐུབ་པའི་འབྲེལ་བ་བཟང་པོ་རྒྱུན་བསྲིངས་བྱུང་མ་ཐུབ་པར་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད།

དེ་བཞིན་ཨ་མདོ་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་ཁྱེད་རང་ཚོའི་ད་ལྟ་ཡི་གེའི་ནང་བྲིས་པ་ལྟར་དེ་སྔ་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་ལ་ལྷ་ས་ནས་དམག་དཔུང་བཏང་བའི་རིགས་རྒྱུད་ལས་མཆེད་དེ་བསྡད་པའི་མི་རྒྱུད་དེ། མཁས་གྲུབ་རྗེས་མཛད་པའི་རྣམ་ཐར་ཞིག་ནང་སྔར་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་ལ་བོད་ཀྱི་མངའ་འབངས་སུ་གཏོགས་པ་ཞེས་གསལ་པོ་བྱས་ཏེ་བཀོད་འདུག མཁས་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེས་སྲིད་དོན་གྱི་སྐད་ཆ་བཤད་པ་མིན་པར་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་བཤད་པ་རེད། བར་ལམ་བོད་སིལ་བུར་ཕྱིན་པ་རེད། ཕྱིས་སུ་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཚུགས་པའི་སྐབས་ལ་མདོ་སྨད་ཁུལ་རྒྱ་བོད་ཧོར་གསུམ་ཞེས་པའི་ཧོར་ཁོངས་སུ་བརྩི་གི་མེད་དམ། གསལ་པོ་ཤེས་ཀྱི་མི་འདུག སྐུ་འབུམ་མཁན་པོ་སོགས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་ཐད་ཀར་བསྐོ་གཞག་བྱེད་པ་ལྟ་བུ་དང་། ཡང་སྐབས་རེ་ལྷ་ས་ནས་གོ་གནས་ཀྱི་མིང་སྤྲད་པ། སྐབས་རེ་དོན་བྱེད་པ་བཏང་བ་འདྲ་མ་གཏོགས། ཡུལ་གྱི་དཔོན་པོ་ལས་བྱེད་གཏན་སྡོད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་ཚོ་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་རེད།

དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྲྭ་སར་ཡོད་པའི་སྐབས་ལ་ང་ཚོ་ཨ་མདོ་ཚོས་བོད་དབུས་གཙང་གཞུང་ལ་བློ་གཏད་ཆེན་པོ་བཅོལ་གྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་བོད་དབུས་གཙང་གཞུང་ནས་ལྟ་རྟོག་ཡག་པོ་གནང་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག་པས་བློ་ཕམ་ཡོད་ཅེས་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱིས་དགེ་བཤེས་ནང་ཁུལ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་དགེ་འདུན་རྒན་པ་ཚོས་ང་ལ་ཤོད་ཀྱི་འདུག དེ་དངོས་གནས་རེད། དེ་སྔ་བོད་གཞུང་ནས་ཁྱབ་ཆེན་པོའི་ལྟ་རྟོག་མ་ཐུབ་པར་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་བྱུང་བ་དེ་ང་ཚོས་ནོར་འཁྲུལ་རང་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ང༽ མང་གཙོའི་སྲིད་གཞུང་དང་། གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་གྲུབ་ཆ།

ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་སླེབས་པ་དང་། ང་ཚོའི་བཀའ་ཤག་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིས་ནུས་པ་འདང་གི་མེད་པའི་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱས་ཏེ་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་ངོ་བོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་བོད་གཞུང་གཅིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་རྒྱུ་གཏན་འབེབས་བྱས། དེའི་བཀའ་བློན་ནང་ལའང་ཨ་མདོ་དང་། དབུས་གཙང་། ཁམས་པ་བཅས་ཀྱི་མི་ཡོད། ཡང་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་དང་། རན་པོ་མེད་བཞིན་དུ་རྐུབ་སྟེགས་སྲུང་མཁན་ལྟ་བུ་བྱས་ན་ཡང་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད། ཆོལ་ཁ་གསུམ་གའི་མི་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་གང་འཚམ་ནས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ལ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་གསུམི་དགོས་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། དེ་ནི་ཅོལ་ཆུང་རེད། དཔེར་ན། དགེ་ལུགས་ལ་ཆ་བཞག་ན་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་གསུམི་དགོས་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་སུ་གཅིག་གི་བསམ་བློའི་ནང་ལའང་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་གནས་ཚུལ་རྦད་དེ་ཐ་དད་རེད།

ཡང་རྩ་བའི་འགན་འཁུར་མཁན་ནང་ལ་དབྱེ་བ་མེད་པ་ངེས་པར་དགོས་པ་མ་ཟད། དམིགས་བསལ་མདོ་སྟོད་སྨད་ཀྱི་མི་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ད་ཆ་ང་ཚོའི་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོའི་རང་བཙན་སྒྲུབ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་དེ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཚང་མ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ཏེ་དབྱེ་བ་མེད་པར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་བཞིན་མང་གཙོའི་བསྒྱུར་བཀོད་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྤྱི་འཐུས་འདེམས་བསྐོ་བྱས་ཡོད། རྒྱ་གར་ནང་མི་མང་ཉུང་གི་ཆ་ནས་བརྩིས་ན་སྟོད་དང་དབུས་གཙང་ཁུལ་གྱི་མི་མང་བ་དང་། ཨ་མདོ་ཉུང་ཤོས་ལྟ་བུ་རེད། འོན་ཀྱང་མ་འོངས་པར་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་འདྲ་མཉམ་ཡོང་རྒྱུའི་དོན་ལ་སྤྱི་འཐུས་གྲངས་ཀ་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་བྱས་ཏེ་བཞག་ཡོད།

དེ་དང་ཆབས་ཅིག་བོད་དུ་ནང་པའི་ཆོས་ལུགས་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་བཞི་དང་། མདོར་ན་བོན་དང་བཅས་པའི་ཆོས་རྒྱུད་ཁག་གཙོ་ཆེ་བ་ལྔ་ཡོད། དེ་སྔ་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་འབྲས་སྤུངས་ཀྱི་བླ་མ་བྱས་ཏེ་ཆགས་པ་རེད། སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་སྐབས་ལ་གཞུང་ཟེར་ནའང་ཕལ་ཆེར་སྒེར་པ་ཞིག་ཡིན་ན་སྒེར་པའི་ཁྱིམ་ཚང་ལྟ་བུ་དང་། བླ་མ་ཞིག་ཡིན་ན་དེའི་བླ་བྲང་རྒྱ་བསྐྱེད་ནས་གཞུང་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོད། དེ་ང་ཚོ་སྡུག་དྲགས་པ་མ་རེད། སྤྱིར་བཏང་སྐབས་དེ་དང་དེའི་གནས་དུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དེ་ལྟར་བྱུང་བ་རེད། དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཐོག་མར་ཆགས་ཡོང་དུས་དགེ་ལུགས་པའི་བླ་མ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་བྱུང་བར་བརྟེན་དམིགས་བསལ་དགེ་ལུགས་པ་དང་འབྲེལ་བ་ཆགས་པ་རེད།

རྒྱ་གར་ནང་འབྱོར་སྐབས་དེས་འགྲིག་གི་མི་འདུག་པས་རིས་མེད་ཞིག་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་སྲིད་བྱུས་གསར་པ་ཞིག་བཏིང་བ་ཡིན། ཆོས་ལུགས་རིས་མེད་ཀྱི་སྤྱི་པའི་གཞུང་ཚང་མར་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་ཡོད་པ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོའི་སྲིད་བྱུས་གསར་པ་འདི་ལ་ཆོལ་ཁའི་དབྱེ་བ་དང་། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མེད་པར་རིས་མེད་རྩམ་ཟན་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་བཙན་དེ་ང་ཚོའི་བསྒྲུབ་བྱའི་དམིགས་ཡུལ་དུ་བཟུང་གི་ཡོད།

ཅ༽ སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འགྱུར་ལྡོག་དང་། ཡང་དག་གི་སྲིད་བྱུས།

ད་ཕན་ལོ་ཉི་ཤུ་ཙམ་སོང་རིང་འཛམ་གླིང་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད། རྒྱ་མིར་ཆ་བཞག་ནའང་དགྲ་གཉེན་ལ་ཕྱིན། གཉེན་དགྲ་ལ་ཕྱིན་པ་རེད། འཛམ་གླིང་འཕོ་འགྱུར་གྱི་རྐྱེན་པས་དེ་སྔ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་དེང་སང་མི་དགའ་བ་བྱེད་པ་དང་། དེ་སྔ་དགའ་པོ་བྱེད་མཁན་དེང་སང་མི་དགའ་བ་བྱེད་པ་སོགས་འགྱུར་འགྲོ་གི་ཡོད། བོད་དོན་འདི་བོད་པའི་དོན་དག་ཡིན་སྟབས་བོད་པས་ཐག་གཅོད་བྱེད་དགོས་པ་ལས། ཨ་མི་རི་ཀ་དང་། རྒྱ་གར་གྱིས་ཐག་གཅོད་བྱེད་མི་ཐུབ་ལ། དགྲ་བོས་ཀྱང་ཐག་གཅོད་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་བྱུང་ན་ཡང་རོགས་རམ་བྱེད་པའི་རྗེས་ལ་རྒྱུགས་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད།

དཔེར་ན། ཨུ་རུ་སུར་ཆ་བཞག་ན་ཐོག་མར་ང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་རོགས་རམ་གང་འཚམ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་། ང་ཚོས་རོགས་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ཅེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལ་བརྟེན་ནས་དེའི་མཇུག་ལ་རྒྱུགས་དགོས་པའང་མེད། དུས་ད་ལྟ་ཕན་འཛམ་གླིང་འདིར་འཕོ་འགྱུར་མང་པོ་ཕྱིན་ཀྱང་། ང་ཚོའི་རྩ་བའི་སྲིད་བྱུས་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྩ་བ་ནས་མེད། སྲིད་བྱུས་ཡང་དག་པ་ཡིན་བསམ་གྱི་འདུག སྲིད་བྱུས་ཡང་དག་པ་ཡིན་པའི་བདེན་མཐུའི་ནུས་པ་ཇེ་ཆེ་ནས་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་གི་འདུག ང་ཚོའི་ཕྱི་ལོགས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་འདི་ཡང་དག་པ་བྱུང་འདུག་བསམས་ནས་ང་རང་ཡང་སྤོབས་པ་བསྐྱེད་ཀྱི་འདུག་ལ། བློ་སྟོབས་ཀྱང་ཆེ་རུ་འགྲོ་གི་འདུག

དེ་བཞིན་དུ་ང་ཚོའི་ནང་ཆོལ་ཁ་དང་། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་འཛིན་སྟངས་དེ་ཡང་དག་པ་ཡིན་སྙམ་ནས་ཕྱི་ནང་གི་མི་སུ་ཞིག་ནས་བློ་མ་རངས་པའི་སྐད་ཆ་བྱུང་ནའང་ང་ཚོའི་གདོང་སྦས་དགོས་པ་དང་། ངོ་དམའ་དགོས་པ་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་མེད་སྙམ་པའི་སྤོབས་པ་ཡོད། མི་སུ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་རུང་ཡི་གེའི་ཐོག་ནས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དགོས་ཨེ་ཡོད། ངག་ཐོག་ནས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དགོས་ཨེ་ཡོད། ང་ཚོ་མཉམ་དུ་བསྡད་དེ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་དབྱེ་བ་མེད་པ་དང་། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མེད་པའི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུར་ང་ཚོ་ངོ་དམའ་དགོས་པ་དང་། མདོ་སྦུག་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་ཡང་མེད། དེ་ཚོ་ང་ཚོའི་རྩ་བའི་སྲིད་བྱུས་རེད།

ཆ༽ ཐའེ་བོད་ཀྱི་དཀའ་རྙོག་དང་། རྩ་དོན་གྱི་སྲིད་བྱུས།

ཨ་མདོ་དང་། ཁམས་པ་རྣམས་ནས་དེང་སང་བསམ་བློ་གང་འདྲ་ཞིག་གཏོང་དགོས་སམ་ཞེ་ན། སྡོད་སའི་ཆ་ནས་བྱས་ན་ང་ཡང་ཟི་ལིང་སྐུ་འབུམ་རྨ་ཕུ་ཕང་འོག་ལ་སྡོད་མཁན་རེད། གོ་མིན་ཏང་ལ་ཆ་བཞག་ན། རྩ་དོན་བོད་རྒྱ་ཁོངས་སུ་འཛིན་པའི་སྲིད་བྱུས་འདྲ་མཚུངས་རེད། ལུགས་སྲོལ་ཐད་པེ་ཅིང་དམར་པོ་དང་། གོ་མིན་ཏང་རང་དབང་མང་གཙོ་ཡིན་པ་རེད། བོད་རྒྱ་ཁོངས་རེད་ཟེར་མཁན་འདྲ་མཚུངས་ཤིག་ལ་ང་ཚོས་མོས་པོ་བྱས། གཅིག་ལ་ང་ཚོས་དགྲ་ལྟ་བུར་བལྟས་ན་ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་པའི་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་ངོ་བོ་འདི་ལྟ་བའི་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་ཕྱིན་པ་རེད། གོ་མིན་ཏང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་ལ་བལྟས་ན་བོད་མི་ནང་ཁུལ་དཀྲུག་ཤིང་དང་། དངུལ་གྱི་ཐོག་ནས་ཁ་བྲལ་གཏོང་བ་སོགས་ལས་ཀ་བཙོག་པ་བྱེད་ཀྱི་འདུག

གཉིས་ནས་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་རྒྱུའི་འཐབ་རྩོད་ནི་ལྟ་བའི་ཆ་ནས་མིན་པར་རྩ་དོན་ཞིག་ལ་ཐུག་ཡོད་སྟབས་ང་ཚོས་གོ་མིན་ཏང་གི་ཐོག་ལ་སྲིད་བྱུས་འཛིན་སྟངས་འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག མི་འགའ་ཤས་དེ་སྔ་རྒྱ་མི་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དང་། རྒྱ་མིའི་མི་སེར་ལྟ་བུ་ཆགས་ཏེ་བསམ་བློའི་ནང་ལ་དོ་སྣང་མ་བྱུང་བའི་ལྷོད་ཡངས་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། དེར་ཁག་ཡོད་པ་མ་རེད། ད་ཆ་ངེས་པར་དུ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། མ་ནོར་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས། འདི་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་ཐུག་ཡོད། གོ་མིན་ཏང་གི་གནས་ཚུལ་འདི་ང་རང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་རྩ་དོན་ཞིག་དང་། ལྟ་བའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ལ་ཐུག་པ་རེད། ང་ཚོའི་སྲིད་བྱུས་འཛིན་སྟངས་དེ་འདྲ་ཡིན།

སྲིད་བྱུས་དེ་ལག་ལེན་འགེལ་སྟངས་ལ་མ་ལན་མ་འགྱོད་པའི་ཐབས་ཤེས་ཡོད་རྒུ་རྩལ་སྤྲུགས་བྱས་ཡོད། གོ་མིན་ཏང་རང་ལ་ང་ཚོས་ཐད་ཀར་འབྲེལ་བ་བྱས་ཡོད། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་རང་ཐག་རང་གཅོད་ཟེར་བའི་སྐད་ཆ་དེ་ཀུན་ལ་གྲགས་ཤིང་གྲུབ་པ་དང་། ཀུན་གྱིས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པའི་སྲིད་བྱུས་གསར་པ་འདི་འདྲ་ཞིག་དར་བའི་སྐབས་ཡིན་སྟབས། གོ་མིན་ཏང་ཁོ་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཡིན་ནའང་ཕྲན་བུའི་བསམ་བློ་གསར་པ་ཞིག་གཏོང་གི་མེད་དམ་སྙམ་ནས་ང་ཚོས་ཐབས་ཤེས་མ་བྱས་པ་མིན། ཐབས་ཤེས་བྱས་པ་ཡིན་ནའང་རྒྱ་རྒན་ཁ་ཤས་ཀྱི་ཀླད་པ་མཁྲེགས་ཐག་ཆོད་ནས། དེ་སྔའི་བསམ་ཚུལ་ཁོ་ནའི་ཐོག་ཏུ་ལྐུག་པ་ཨུ་ཚུགས་བྱེད་པ་ལས། ང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་ལ་ཉན་ཤེས་གོ་ཤེས་གུ་ཡངས་ཀྱི་བསམ་བློ་རྩ་བ་ནས་མི་འདུག

དེར་བརྟེན་ང་ཚོའི་དྲིལ་བསྒྲགས་ལས་ཁུངས་ཀྱི་མིང་ཐོག་ནས་མཐའ་གསལ་མཐིལ་མཐོང་གི་གནས་ལུགས་གསལ་བསྒྲགས་བྱེད་དགོས་པ་བྱུང་བ་རེད། ང་རང་ཚོ་ཨ་མདོ་ཚང་མས་གནད་དོན་འདི་དག་གསལ་རྟོགས་དགོས་པ་ཞིག་དང་། འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་ཤེས་དགོས་པ་ལས། ང་ཚོས་རང་དགར་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་གི་སྐད་ཆ་བཤད་པ་དེ་འདྲ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། ང་ཚོ་སྒེར་གྱི་ཐོག་ནས་གོ་མིན་ཏང་ལ་སྡང་སེམས་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། ང་ཚོའི་རྩ་དོན་གཅིག་ལ་ཐུག་པ་དང་། རྩ་དོན་གྱི་སྲིད་བྱུས་གཅིག་ལ་ཐུག་ཡོང་གི་ཡོད་བསམ་པ་དེ་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱེད་དགོས།

ཇ༽ བོད་རྒྱའི་དཀའ་རྙོག་དང་། བདེ་སྡུག་གི་གནས་ཚུལ།

ང་རང་ཚོས་ཁ་གཏད་གཅོག་ས་མི་རིགས་དེ་ཤུགས་ཆེན་པོ་རེད། དེང་སང་རྒྱ་མིས་འཛམ་གླིང་གང་སར་ཕྱི་འབྲེལ་གྱི་སྲིད་བྱུས་གུ་ཡངས་པོ་དང་། རྒྱ་ཆེན་པོའི་བསམ་བློ་བཏང་ནས་རྒྱ་མིའི་སྲིད་བྱུས་ཐོག་ལ་རྒྱལ་ཁ་གང་ལ་གང་འཚམ་ཐོབ་ཀྱི་ཡོད། དེ་བཞིན་རྒྱ་ནག་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་མཁན་དང་། རྒྱ་ནག་གི་ལམ་འགྲོར་དགའ་པོ་བྱེད་མཁན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཤུགས་མ་ཐུབ་ཀྱི་བོད་དོན་གྱི་ཐོག་ལ་རྒྱང་ཐག་རིང་དུ་འགྲོ་བ། དཔེར་ན། གཙོ་བོ་ཨ་མི་རི་ཀ་ལྟ་བུ་དེ་འདྲ་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་ནའང་། ང་ཚོས་སེམས་ཤུགས་ནམ་ཡང་ཆག་དགོས་ཀྱི་མ་རེད། བོད་ཀྱི་གནད་དོན་འདི་དངོས་འབྲེལ་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་གཅིག་དང་། བདེན་པ་བདེན་ཐུབ་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་གཏོགས། ང་རང་ཚོས་ཧམ་པས་མི་བདེན་རྫུན་སྒྲིག་བཤད་པ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མ་རེད།

དཔེར་ན། ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན། བོད་དོན་གྱི་སྲིད་བྱུས་སྐོར་ལ་རྒྱ་གར་དཔོན་རིགས་ཤིག་ཐུག་ན་ཡང་ངས་སྐད་ཆ་གཅིག་མ་གཏོགས་གཉིས་ཤོད་ཀྱི་མེད། ང་ཚོ་བོད་རིགས་ནང་ཁུལ་ཐུག་སར་ཡང་སྐད་ཆ་གཅིག་མ་གཏོགས་གཉིས་ཤོད་ཀྱི་མེད། རྒྱ་མི་ལ་དགའ་པོ་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་དེ་འདྲ་ཐུག་གི་འདུག་པ་དེ་དག་དང་། དེ་བཞིན་ཨུ་རུ་སུའི་ཚགས་པར་རྒྱག་མཁན་དང་། ཨ་མི་རི་ཀའི་མི་སུ་འདྲ་ཞིག་ཐུག་ན་ཡང་ངས་སྐད་ཆ་གཅིག་མ་གཏོགས་གཉིས་ཤོད་ཀྱི་མེད། དེ་གང་ཡིན་ཟེར་ན། ང་ཚོའི་གནས་ཚུལ་འདི་བདེན་པ་བདེན་ཐུབ་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་དང་། མང་ཡང་ཉུང་ཡང་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནས་ཚུལ་གཅིག་ཡིན། དེ་ལས་ལྷག་པའི་ལུགས་སྲོལ་རྙིང་པའི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་པ་དང་། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཐོབ་ཐང་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་པ་དེ་འདྲ་རྩ་བ་ནས་མིན། བོད་མི་མང་རྣམས་དེ་སྔ་བོད་རང་བཙན་ཡོད་པའི་སྐབས་ལས་ཀྱང་ལྷག་ཙམ་གྱི་བོད་ནང་ལ་བདེ་སྐྱིད་དངོས་འབྲེལ་ཡོད་ན་ང་ལ་བསམ་འཆར་རྩ་བ་ནས་མེད། དེ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་ཡིན་པ་ལས། ངས་འདྲ་ཆགས་པོ་བཤད་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན།

འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་མ་གཞི་སྐབས་འགར་སྟོབས་དང་། ནུས་པའི་ཐོག་ནས་བདེན་པ་ཟེར་བ་དེར་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པ་དང་། སྐབས་རེ་རྫུན་པ་དེར་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པ་འགའ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་ན་ཡང་། སྙུགས་བསྲིངས་ཏེ་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་ཕྱིན་སྐབས་རིམ་པས་བདེན་པའི་རྒྱལ་ཁ་དེ་ནུས་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་གི་ཡོད། དཔེར་ན། ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པའི་གོང་ལ་ཆ་བཞག་ན། རྒྱ་མིས་བོད་དང་བོད་དོན་ཟེར་བ་མར་མེ་ལྟ་བུ་ནག་བསུབ་བཏང་སྟེ་རྩ་མེད་བཟོས་པ་རེད། དེ་དུས་ཨ་མི་རི་ཀས་མཚོན་པས་རྒྱལ་ཁབ་འགའ་ཞིག་གིས་ཁོ་རང་ཚོས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་རྩ་བའི་སྲིད་བྱུས་དེའི་ཡན་ལག་གི་གྲས་སུ་བོད་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། སྲིད་དོན་གྱི་ཐོག་ནས་ལྟ་རྟོག་དང་། དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ད་ཆ་ལོ་ཉི་ཤུ་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ལ་རྒྱ་ནག་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་སྲིད་བྱུས་ཆེན་པོ་དེའི་ཡན་ལག་གི་ཐོག་ནས་བོད་ལ་རོགས་རམ་བྱེད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་འགྱུར་བ་རེད། དེའི་ཆ་ནས་རྒྱལ་ཁབ་དེ་ཚོས་བོད་དོན་གྱི་ཐོག་ལ་དམིགས་སུ་བཀར་ནས་རོགས་རམ་བྱེད་ཤུགས་ཆུང་དུ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུ་རེད། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བལྟས་ན། ལོ་ཉི་ཤུའི་གོང་ལ་བོད་དོན་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་དང་། བོད་དོན་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་མཁན་ཕལ་ཆེ་བ་སྲིད་དོན་གྱི་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་ཤ་སྟག་རེད། ལོ་ཉི་ཤུ་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ལ་བོད་དོན་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་དེ་ཚོ་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་དང་། བོད་ཀྱི་མི་རིགས་དེ་ལ་ཁྱད་ཆོས་ཤིག་འདུག་བསམ་པའི་སྒོ་ནས་དོན་དམ་གྱི་ཤ་ཚ་དང་། དོ་སྣང་ཞིག་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད།

ང་ཚོར་བདེན་པ་མེད་པ་དང་། དེ་སྔ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོའི་ཟིང་འཁྲུག་དེ་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་བེད་སྤྱོད་འོག་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། སྲིད་དོན་གྱི་དུས་སྐབས་དེ་ཡོལ་བའི་རྗེས་ལ་བོད་དོན་བརླག་ཚར་བ་རེད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོའི་གནས་ཚུལ་འདི་བདེན་པའི་གནས་ཚུལ་ཡིན་པར་བརྟེན། ལོ་ཉི་ཤུ་སོང་བའི་རྗེས་ལ་སྲིད་དོན་ལ་དོ་སྣང་མེད་པ་དང་། འགྲོ་བ་མིའི་ལྟ་སྤྱོད་བཟང་པོ་ལ་དགའ་མོས་ཡོད་པའི་མིས་རང་བཞིན་གྱིས་བོད་པའི་ཤེས་རིག་ལ་དོ་སྣང་དང་། བོད་མི་རིགས་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་བོད་མིར་ཤ་ཚ་སླེབས་པ་འདི་ང་ཚོར་བདེན་པ་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བྱུང་བ་རེད། སྲིད་དོན་གནས་ཚུལ་གྱི་ཆ་ནས་རྒྱལ་ཁབ་འགའ་ཤས་ཀྱིས་བོད་དོན་ལ་དོ་སྣང་ཆུང་དུ་གཏོང་གི་ཡོད་ནའང་། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་སྡུག་བདེན་པའི་གནས་ཚུལ་ཡིན་པ་འདི་ལ་ད་དུང་ཡང་རྒྱབ་སྐྱོར་མུ་མཐུད་ཡོང་རྒྱུ། ང་ཚོ་སེམས་ཤུགས་ཆག་དགོས་དོན་རྩ་བ་ནས་མེད།

ཉ༽ རྒྱ་གཞུང་གི་བསམ་རྩིས་དང་། བདེན་དོན་གྱི་གཟི་བརྗིད།

ད་དུང་བསམ་བློ་ཞིག་བཏང་ན། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་རྒྱ་མིས་བོད་དུ་དྲག་གནོན་བྱེད་སྐབས། རྒྱ་མིའི་འགོ་ཁྲིད་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་། ལོ་ཉི་ཤུ་ཙམ་ཕྱིན་རྗེས་ད་ལྟའི་བོད་དོན་གྱི་གནས་སྟངས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་རྩ་བ་ནས་ཡོད་པ་མ་རེད། རྒྱ་མིའི་བསམ་བློའི་ནང་བོད་ཡོངས་རྫོགས་ལ་བཅིངས་བཀྲོལ་དམག་མིས་དྲག་གནོན་བྱས་ཏེ་གསོད་དགོས་པ་བསད། གཏུབ་དགོས་པ་བཏུབ། བཙོན་ལ་འཇུག་དགོས་པ་བཙོན་འཇུག་བྱས། བོད་ཕྲུག་རྣམས་ལ་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་བསམ་བློ་མ་འགོས་པ་དང་། གསར་བརྗེའི་སློབ་གསོ་མཐིལ་ཕྱིན་པ་བརྒྱབ། རྒན་གཞོན་བར་ལ་འབྲེལ་མཚམས་གཙང་མར་བཅད། ཏཱ་ལའི་བླ་མས་མཚོན་པས་ཕྱི་ལ་ཕྱིན་པའི་བཙལ་བྱོལ་བ་ཉུང་ཤས་རྣམས་སྡུག་གྱོང་དུ་བཏང་སྟེ་བཞག་ན། ལོ་ཇི་སོང་གི་ནུས་པ་ཇེ་ཆུང་དུ་ཕྱིན་ནས་མཐར་འཇལ་ཡལ་བ་བཞིན་དུ་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་པའི་ཚོད་དཔག་བྱས་ཡོད།

འོན་ཀྱང་། ལོ་ཉི་ཤུ་སོང་རྗེས་ཏཱ་ལའི་ལོག་སྤྱོད་པ་དང་མཉམ་དུ་པཎ་ཆེན་ལོག་སྤྱོད་པ་ཞེས་བོད་མི་མང་གི་མི་གྲལ་ནས་ཕུད་ཟིན་པ་ཞིག་སླར་ཡང་ཕྱིས་བདར་བཏང་ནས་གཙང་མ་བཟོ་དགོས་པ་དང་། སླར་ཡང་རེ་བ་རྒྱག་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་པ་དང་། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་རྒྱ་མིས་མནན་ནས་བསྡད་ཡོད་ཀྱང་། བོད་དོན་ཟེར་བ་རྙོག་དྲ་དེ་ད་དུང་སེལ་མ་ཐུབ་པར་བསྡད་ཡོད་པར་རྒྱ་མིས་ངོས་འཛིན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་པ་འདི་ང་ཚོའི་བདེན་པའི་གཟི་བརྗིད་རེད།

དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་དྲག་གནོན་བྱས་རྗེས་རྒྱ་མིས་བོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱིས་ཕན་ཐོགས་མེད་པ་དང་། སྤྱི་ཚོགས་ལ་གནོད་མཁན། རུལ་པ། ཤིན་ཏུ་ཐ་ཆད་ཅིག་རེད་ཅེས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་དགག་པ་བྱས་པ་རེད། བོད་མི་ལྐུག་པ་ཚོས་ཆོས་ལ་རྨོངས་དད་བྱས་པ་ཡིན་ཤས་ཆེ་སྟེ། དེང་སང་ལོ་ཉི་ཤུ་ཙམ་སོང་རྗེས་འཛམ་གླིང་ཐོག་ཚན་རིག་དང་། ཤེས་ཡོན་ཡར་རྒྱས་ཡོད་པ། ཀླད་པ་གྲུང་པོ་ཡོད་པའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་སྤྱིར་ནང་པའི་ཆོས་དང་། ལྷག་པར་བོད་ཀྱི་ནང་པའི་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་འདི་ལ་བྲོ་བ་མྱང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང་། ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

རྒྱ་མིས་བོད་ནང་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་། ཤེས་རིག་རྩ་མེད་བཟོས་ན་འགྲིག་གི་རེད་བསམ་གྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་ད་ཆ་ལོ་ཉི་ཤུའི་རྗེས་ལ་རྒྱ་མིའི་བསམ་བློའི་ནང་མེད་པའི་གནས་སྟངས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད་ཅིང་། དེ་ལྟར་ཡོང་བ་ནི་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་དང་། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་བདེན་པ་ཡིན་པའི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་རེད། དེར་བརྟེན་སེམས་ཤུགས་ཆག་མི་རུང་། སེམས་ཤུགས་ཆག་ན་འགྲུབ་སྲིད་པ་ཞིག་ཀྱང་འགྲུབ་མི་ཐུབ་ལ། སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་ན་སྤྱིར་བཏང་འགྲུབ་མི་སྲིད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཀྱང་འགྲུབ་སྲིད་ཀྱི་རེད། འདི་ནི་བོད་སྤྱི་པའི་རྩ་དོན་ཡིན་པས་ལན་དགུ་ཆད་མཐུད་ཅེས་པའི་དཔེ་ལྟར་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་འདི་དག་ཁྱེད་རང་ཚོའི་སེམས་ལ་ངེས་པ་བྱ་དགོས།

ཏ༽ བར་སྐབས་ཀྱི་ཟང་ཟིང་དང་། ཚོགས་ཁག་བཅུ་གསུམ།

དེ་ནས་ད་རེས་ཉེ་ཆར་གནས་ཚུལ་ཟང་ཟིང་ཕྲན་བུ་བྱུང་བ་རེད། དེས་རྐྱེན་པས་ང་བློ་ཕམ་བྱུང་མེད་དམ་སྙམ་པའི་ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་དོགས་ཡོང་གི་ཡོད། འོན་ཀྱང་བློ་ཕམ་གང་ཡང་མེད། ང་ཚོ་མི་གཅིག་པ་རེད། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་སྡོད་དུས་རྙོག་དྲ་རྒྱུན་དུ་ཡོང་གི་རེད། ད་ཕན་ལོ་ཉི་ཤུའི་རིང་ལ་ཡང་རྙོག་དྲ་བྱུང་ཡོད་ལ། ད་དུང་མ་འོངས་པར་རྙོག་དྲ་ཡོང་གི་རེད། མིའི་ལུས་བླངས་ཤིང་། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་གནས་དགོས་པའི་ཚེ་རྙོག་དྲ་སངས་གིན་ཡོང་གིན་ཡོང་གིན་བྱ་རྒྱུ་ཆོས་ཉིད་རེད། ཡོང་མི་སྲིད་པ་ཞིག་བྱུང་བ་མིན་པས། ང་སེམས་ཤུགས་ཆག་གི་མི་འདུག དཀའ་ངལ་དང་། རྙོག་དྲ་བྱུང་ན་གདོང་ལེན་བྱེད་སྟངས་དེ་ཡང་། ཧམ་པ་བཤད་པ་དང་། ཐུབ་ཚོད་བཤད་པ་མ་ཡིན་པར། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་དང་། དྲང་བདེན་གྱི་ཐོག་ནས་བྱེད་དགོས། ཚུར་ངར་པོ་བྱས་པར་ཕར་ཡང་དེ་བཞིན་བྱས་ཏེ་གྲི་དང་། མེ་མདའ་རྒྱག་རེས་བྱས་ན་ཅོལ་ཆུང་ཡིན་པས་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་གསལ་བཤད་བྱས་པ་ལ་ཉན་ཤེས་མེད་པར་ཚུར་ཧམ་རྩོད་བྱས་ཏེ་མངོན་སུམ་ལ་བསྙོན་ན་དེ་ལ་བློ་ཕམ་དང་། ཞུམ་པ་བྱ་དོན་མེད།

དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པ་མི་ཡི་ཁྱད་ཆོས་ཤིག་ཡིན་པ་དང་། དེའི་ནང་ཚན་ནས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པས་དཀའ་ངལ་ལ་གཡོལ་ན་མི་འགྲིགས། དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་ནས་བཤད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཉམས་ལེན་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མ་ཚང་བ་ཡིན། ང་ནི་རྙོག་དྲ་མང་ཙམ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། ང་ཚོ་འགྲེལ་བཤད་མང་ཙམ་རྒྱག་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ད་རེས་ཚོགས་པ་བཅུ་གསུམ་གྱི་མི་རྣམས་འདིར་ཡོང་དུས་བཀའ་ཤག་དང་། ཚོགས་གཙོ་གཉིས་ལ་ཡག་པོ་རེད་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང་། གང་ཡིན་ཞེ་ན། བློ་མ་རངས་པ་དང་། དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་མང་པོ་ཞིག་སྐད་ཆ་དྲི་བར་ཡོང་བ་དེ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་དག་ལ་ང་ཚོས་གཅིག་ནས་གཉིས་སུ་བགྲངས་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་འགྲེལ་བཤད་སྤོབས་པ་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་རྒྱག་རྒྱུ་དང་། ངོམས་འོས་པའི་དུས་ཚོད་བྱུང་བ་རེད་ཅེས་ཟེར་རྒྱུ་བྱུང་། དེ་རིགས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་ང་བློ་ཕམ་དང་། གུ་དོག་བྱུང་མེད་དམ་སྙམ་པའི་ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་གཡེང་བྱེད་མི་དགོས།

ཁྱེད་ཚོས་བརྟན་བཞུགས་འབུལ་དགོས་ཟེར་ཡང་། ད་ལན་བརྟན་བཞུགས་མི་དགོས་ཤིང་། རྗེས་སུ་དུས་སྐབས་བྱུང་ན་བལྟས་ཆོག་ལ། བརྟན་བཞུགས་ཀྱི་ཆོ་ག་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱི་སྒོ་ནས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་རེ་བ་རྒྱག་ས་ཡིན་པས། ཚེ་རིང་པོ་ཡོང་བ་ཤོག་ཅེས་ཟེར་བ་དེ་ཉིད་བརྟན་བཞུགས་ངོ་མ་ཡིན། དེ་སྐོར་ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་གཡེང་བྱེད་མི་དགོས། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཁྲེགས་ཐག་ཆོད་ཅིག་ཡོད་སྙམ་དུ་བློ་བདེ་པོ་བྱས་ནས་སྡོད། སྐད་ཆ་མང་པོ་བྱུང་ན་ཞུམ་ཆོག་ཆོག་ཅིག་ཡོད་སྙམ་པ་གཏན་ནས་བྱེད་མི་དགོས།

བར་ལམ་གྱི་གནས་ཚུལ་སྐོར་ཁ་སང་འདིར་ཚོགས་འདུ་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་གསལ་བཤད་གང་འཚམ་བྱས་པ་རེད། འོན་ཀྱང་གསལ་བཤད་བྱས་པ་མ་ཉན་པར་མུར་རྫོག་བསྒྲེངས་ཏེ་ཤ་ལན་ལེན་དགོས་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ཤོད་དུས་གནས་སྐབས་བྱ་ཐབས་མི་འདུག མི་ཁོང་ཁྲོ་ལངས་པར་ཁག་མེད་ཅིང་། རིམ་པས་ཁོང་ཁྲོ་ཞི་འཇགས་བྱུང་མཚམས་ང་ཚོས་སྐད་ཆ་ཤོད་ས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

ཐ༽ གནས་ཚུལ་ལ་བགྲོ་གླེང་དང་། ལས་བྱེད་པའི་འཐུས་ཤོར།

མཐའ་མ་ང་ཚོའི་སྐད་ཆའི་བཞག་མཚམས་ནི། ཨ་ཁུ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྐྱེན་འདས་བྱུང་བའི་སྐོར་ཁྲིམས་ས་ནས་ཐག་ཆོད་བྱུང་བའི་མཚམས་ལ། ཚོགས་ཁག་བཅུ་གསུམ་གྱི་མི་རྣམས་དང་། ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག ཆིག་སྒྲིལ་ཚོགས་པ། དབུས་གཙང་དང་། དེ་བཞིན་མདོ་སྟོད་སྨད་ཚང་མའི་འཐུས་མི་ཡོད་པའི་ཚོགས་འདུ་གཞི་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་ཞིག་འཚོགས། དེའི་སར་བོད་གཞུང་གི་སྲིད་བྱུས་ཀྱི་ཐོག་ནོར་འཁྲུལ་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་མེད་པའི་འགྲེལ་བཤད་མཐིལ་ཕྱིན་པ་བརྒྱབ། སྲིད་བྱུས་ལ་ནོར་འཁྲུལ་མེད་ཀྱང་། ལས་བྱེད་རེ་ཟུང་གི་ཐོག་ནས་ནོར་འཁྲུལ་ཡོང་སྲིད་ལ། ཡང་སྐབས་རེ་དོ་སྣང་ཆུང་སྐྱོན་དང་། ལྷོད་ཡངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འགའ་ཤས་ལ་གྱོང་ཕོག་པ་ལྟ་བུ་ཡོང་སྲིད། དེ་ལྟར་བྱུང་ཡོད་ན་ངར་པོ་དང་། འུར་ཤོད་མིན་པར་དྲང་པོ་དྲང་བཞག་གི་སྒོ་ནས་ས་གནས་འདིར་ཟླ་དུས་ཚེས་གྲངས་འདི་ལ། ལས་བྱེད་འདིས་བྱ་སྤྱོད་འདི་ལྟ་བུ་བྱས་སོང་། དེ་ལ་ང་ཚོ་ནད་ཐེག་གི་མི་འདུག་ཅེས་བཤད་ན། དེ་ལ་སྲིད་བྱུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་མེད་པ་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་གནས་ཚུལ་ཡིན་པ་ལས། ངས་མགོ་སྐོར་བཏང་བའི་སྐད་ཆ་མིན། ས་གནས་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག་ལ་གནས་དུས་བྱེ་བྲག་པའི་འོག་ཏུ་ལས་བྱེད་བྱེ་བྲག་པ་གཅིག་གིས་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བ་གཅིག་ཡོད་ན། སྐབས་དེའི་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཐོག་ནས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད་ན་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་ཆོག་གི་རེད། དགོས་པ་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་མེད་པར་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་ངེས་ཤིག་ཡིན་ན་དགོངས་དག་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་ལས་དེ་ལ་ངོ་ཚ་དགོས་པ་དང་། དེ་ལ་སྤམ་ཤོར་རྒྱུ་རྩ་བ་ནས་མེད། དཔེར་ན། ང་ལོ་གཅིག་ལ་དྭགས་སུ་འགྲོ་སྐབས་སླེའི་འགོ་འཛིན་ཀརྨ་དང་། བྱང་ཐང་འགོ་འཛིན་ཟླ་བ་ཆོས་འཕེལ་གཉིས་ནས་ས་གནས་ཐོག་ཏུ་འཐུས་ཚང་མ་བྱུང་བའི་སྐོར་ལ་ལས་བྱེད་པ་བོད་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་རེད། བོད་གཞུང་གི་འགོ་ངས་འཁྲིད་ཀྱི་ཡོད། གོ་མ་ཆོད་བྱུང་བ་དེར་ནང་ཚོགས་ལ་ངས་དགོངས་དག་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན། དེ་ལ་ངོ་ཚ་དོན་གང་ཡང་མེད།

དེ་བཞིན་དུ་ལས་བྱེད་པའི་ངོས་ནས་ནོར་བ་དང་། ལྷོད་ཡངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་ཡོད་ན་ངར་དགོས་དོན་མེད་ལ། དཔུང་ཡང་ངོམས་མི་དགོས། གྲི་མགོར་ལག་པ་འཆང་མི་དགོས། ང་ཚོས་རྒྱུ་མཚན་ལ་བསམ་ཤེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དགོངས་དག་བརྗོད་ངེས་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་ཞིབ་ཞིབ་མོལ་མོལ་བྱེད་པའི་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོགས་ན་བསམ་པ་དྲན་བྱུང་། དེ་སྐབས་ཆིག་སྒྲིལ་ཚོགས་པ་དང་། ཚོགས་པའི་ལས་བྱེད་པའི་ནོར་འཁྲུལ། ཡང་ང་ཚོས་མ་ཤེས་པར་ཆིག་སྒྲིལ་ཚོགས་པའི་ལས་དོན་མདོ་སྦུག་གཉིས་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡོད་ན་གསལ་པོར་བཤད། ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཀྱང་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད་པ་རྣམས་བརྒྱབ། ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་ཡོད་ན་དགོངས་དག་ཞུས།

དེ་བཞིན་དུ་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་ལའང་མ་འགྲིགས་མ་འཐུས་པའི་སྐོར་ཤོད་མཁན་ཡོད་ན་སྐབས་དེར་བཤད། ལན་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད་ནའང་དེའི་སྐབས་སུ་བརྒྱབ། ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་ཡོད་ན་དགོངས་དག་ཅེས་བརྗོད། དེ་འདྲའི་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོགས་ནས་ད་ཕན་ལོ་ཉི་ཤུའི་རིང་ལ་བྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཞིབ་ཞིབ་མོལ་མོལ་གྱིས་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡོད་རྣམས་བཤད། དེ་ནས་ཐག་གཅོད་ཅིག་བྱེད་ཐུབ་ན་སྙམ་པ་ངའི་རེ་བ་དང་བསམ་ཚུལ་དེ་ཡིན། ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

མང་ཚོགས་ནས་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་མ་ཤེས་པ་བྱས། དེའི་བར་ལ་མི་རེ་ཟུང་གིས་དཀྲུག་ཤིང་བརྒྱབ། དེ་ལ་བློ་ཕམ་བྱུང་བ་དང་། བློ་ཕམ་པའི་དབང་གིས་བསམ་བློའི་ནང་འུར་འདྲོགས་ལངས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། སྐྱོན་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ཚོགས་པ་བཅུ་གསུམ་དང་། མདོ་སྟོད་སྨད་གང་ཟེར་ཡང་། རྩ་བའི་མི་སོ་སོའི་ངོས་ནས་བྱས་ན་རྒྱ་མིར་མི་དགའ་བ་ཞིག་དང་། བོད་མི་རྒྱ་མི་བྱེད་འདོད་མེད་པ་ཞིག་རང་གཞན་ཚང་མར་ཡོད་པས། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ཕྱག་འཚལ་འོས་པ་དང་། བློ་གཏད་བཅོལ་འཕེར་བའི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་པར་ཡིད་ཆེས་ཡོད། གནས་ཚུལ་གང་ཅིར་ངང་རིང་དང་། ཞི་ལྷིང་པོའི་ངང་ནས་ཕན་ཚུན་འགྲེལ་བཤད་ཡག་པོ་བྱེད་ཐུབ་ན། ད་ཕན་བྱུང་བའི་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་རྣམས། ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་དང་། ས་གཞི་རྡུལ་དག་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་ཡོད།

ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་མི་རེ་ངོ་རེ་ནས་ཁུར་བླངས་ཏེ་འགྲེལ་བཤད་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། ད་དུང་ཁྱེད་རང་ཚོ་ནས་བོད་གཞུང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་ཤེས་འདོད་ཡོད་པ་དང་། གཞུང་གི་བྱེད་སྟངས་མ་འགྲིགས་པའི་མཐོང་ཚུལ་འདྲ་ཡོད་ན་ད་རེས་ཁྱེད་རང་ཚོ་འཛོམས་ཐོག་འདིར་བཀའ་ཤག་ལ་སྐད་ཆ་དྲིས་ན་འགྲེལ་བཤད་བྱས་ཆོག་གི་རེད། དྲི་བ་དྲིས་ལན་ཞིབ་ཆ་བྱས་ན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ས་གནས་སོ་སོར་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་དུས་གདེང་འཁེལ་བ་ཡོང་གི་རེད།

དེ་ལྟར་ཞིབ་ཞིབ་མོལ་མོལ་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་སྐོར་ཞིག་ཡོད་པའི་ནང་ནས་ཆེས་རེ་ཟུང་ར་ཅོ་ཀྱོག་ནས་སྐྱེས་པ་ཡང་ཡོང་སྲིད་པ་སྟེ། གནས་ཚུལ་མ་གོ་མ་ཐོས་མེད་པ་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ། རྒྱུ་མཚན་བཤད། ར་སྤྲོད་འཕེར་བ་ཡོད་བཞིན་དུ་ལྐུག་པ་ཨུ་ཚུགས་དང་། གོ་བ་ལོག་སྒྲུབ། གཞན་གྱིས་རྒྱུད་བསྐུལ་སོགས་མདོར་ན་ཤེས་བཞིན་ཁྱད་གསོད་བྱས་ན། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་འདིར་མི་རིགས་གཅིག་དང་འབྲེལ་བའི་སྲིད་བྱུས་ཀྱི་ལས་དོན་གྱི་ཆ་ནས་བལྟས་ན། འདི་རིགས་རྒྱལ་ཚོང་པ་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱལ་ཚོང་པ་བྱུང་ན་དགྲ་གཉེན་གྱི་ནང་ནས་དགྲ་ཕྱོགས་སུ་ངོས་འཛིན་བྱེད་རྒྱུ་རེད། དེ་རིགས་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་མ་རེད། གལ་ཏེ་དེ་རིགས་ཅི་སྟེ་ངེས་མེད་བྱུང་ན། དེ་ལ་ང་ཚོས་དཀར་ནག་ཚད་ཐིག་གིས་དབྱེ་བ་གསལ་པོ་ཕྱེ་སྟེ། འདི་ཕན་དང་འདི་ཚུན་ཞེས་བཤད་ཆོག་ལ་བཤད་འོས་པ་རེད། ལས་རྒྱུ་འབྲས་ལ་བསྟུན་ན་ཡང་བདེན་པ་རེད། འཇིག་རྟེན་སྲིད་ལུགས་དང་བསྟུན་ན་ཡང་འོས་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་ངར་ངར་ཕད་ཕད་བྱས་ཏེ་གསོད་ཀྱི་ཡིན། གཏུབས་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་བཤད་ན་ཞབས་འདྲེན་ཞུ་རྒྱུ་ལས་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད།

ད༽ ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཤི་རྐྱེན་དང་། ཤ་འཁོན་གྱི་དཀའ་རྙོག

ད་རེས་གུང་ཐང་ཚུལ་ཁྲིམས་རྐྱེན་འདས་བྱུང་བ་རེད། ཚུལ་ཁྲིམས་གནས་ཚུལ་ཤེས་མཁན་ཞིག་རེད། གནས་ཚུལ་ཤེས་བཞིན་དུ་ལོ་ཤས་རིང་གི་བྱེད་སྟངས་ལ་བལྟས་ན། ང་ཚོ་འགན་འཁུར་བྱེད་མཁན་ཚོ་དངོས་གནས་བློ་ཕམ་དགོས་པ་བྱུང་། གུང་ཐང་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ་ཞེས་པ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་བླ་བྲང་གི་ལས་བྱེད་པ་ཞིག་རེད། མིང་ལ་གུང་ཐང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་ཐོགས་ཤིང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་མིང་སྨོས་པའི་སྐབས་ལ་གུང་ཐང་རིན་པོ་ཆེའི་མཚན་ནས་དྲངས་ཡོད་དུས་བློ་ཕམ་པའི་གཞི་ལྟ་བུ་རེད། གུང་ཐང་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ་ནི་མདོ་སྔགས་གང་གི་ཆ་ནས་རི་བོ་དགེ་ལྡན་པའི་མཁས་པ་ཚད་འཛིན་ས་ཞིག་རེད། བར་ལམ་སྐུ་ཐོག་འདི་ཡང་ང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ལ་འགྲོ་དུས་མཇལ་མྱོང་། ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་དཀྱིལ་ལ་ཡོད་པས་ཧ་ཅང་སྐད་ཆ་མང་པོ་དེ་ཙམ་ཤོད་ས་མེད། འོན་ཀྱང་བཀའ་མོལ་ཞོར་འཕྲོས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་ལ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཞེན་ཁོག་དང་། སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་ཞེན་ཁོག་དད་པ་སྐྱེ་དགོས་པ་ཞིག་འདུག དེའི་དྲུང་དུ་བསྡད་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་། སྤྱིར་བོད་མི་རིགས་ལ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་དང་། དེའི་ནང་ཚན་ཨ་མདོར་ཆ་བཞག་ན་ཐབས་སྐྱོ་པོ། བྱེ་བྲག་ཏུ་དགེ་ལུགས་པ་ལ་བསམས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་བྱས་སོང་། ཁོ་རང་གསོན་པའི་སྐབས་ལ་ཡང་བསྙད་སེ་བསྐོ་སིའི་རྙོག་མ་གཏིང་སློང་ཤ་སྟག་བྱས་བྱུང་། གྲོངས་པའི་སྐབས་སུ་ཡང་མི་ཚེ་ལས་གཏམ་ཚེ་རིང་བ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཆགས་པ་རེད། སྤྱིར་བཏང་སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་ཁས་ལེན་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན། མི་གྲོངས་པའི་རྗེས་ལ་མཆོད་འབུལ་བྱེད་པ་དང་། མི་མང་པོའི་རྒྱུད་ལ་དགེ་བའི་བློ་བསྐྱེད་ཐབས་བྱེད་དགོས་པ་རེད། ཚུལ་ཁྲིམས་གྲོངས་ཁའི་སྐད་ཆ་དེས་མང་པོའི་རྒྱུད་ལ་དགེ་བ་སྐྱེ་རྒྱུའི་ཚབ་ལ་མི་དགེ་བའི་བློ་སྐྱེ་བ་དང་། སེམས་འཁྲུག་པའི་རྐྱེན་བྱུང་བ་དེ་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་པོ་རེད། སྙིང་རྗེ་བའི་ཡུལ་ལྟ་བུ་ཆགས་སོང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཡོང་སྟངས་དེ་ཐབས་སྡུག་པོ་རེད། ང་ཚོ་བློ་ཕམ་ཡོད།

ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ལམ་དུ་འགྲོ་མཁན་ཞིག་ཡིན་པས། ཤོད་རེས་གཏོང་བ་དེ་མང་གཙོའི་ངོ་བོ་རེད། གཉིས་ནས་ང་ཚོས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་ཡིན་ལས། གསོད་དགོས་དོན་གཏན་ནས་ཡོད་པ་མ་རེད། ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་ནི། ཅུང་ཟད་ཅིག་མ་འགྲིགས་པར་ལམ་སེང་གསོད་གཏུབས་བྱེད་པ་དེ་ཡིན་པས། རྐྱེན་འདས་བྱུང་བ་དེ་ལ་རང་གཞན་ཚང་མ་བློ་ཕམ་སྐྱེ་དགོས་པ་དང་། ཐབས་སྡུག་པོ་ཞིག་ཆགས་སོང་ཡང་། ད་ཆ་བྱ་ཐབས་གང་ཡང་མི་འདུག རྐྱེན་ངན་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བཞིན་དུ། ངར་ནས་ཤ་ལན་ལེན་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་བཤད་ན་དགོས་པ་འདུག་གམ། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་བཤད་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། མཐའ་མཇུག་རྒྱ་གར་བཙོན་ཁང་ནང་བཙོན་པ་མང་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་ལས། དགེ་མཚན་གང་ཡང་མེད་པས་ངར་པོ་བྱེད་མི་རུང་། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་བྱས་པ་མིན་པར་སྲིད་བྱུས་ཤིག་གི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་པ་ནི་ཡག་པོ་རེད། རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ལམ་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དང་། གཉིས་ནས་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་ཡོད། གསུམ་ནས་ང་ཚོས་འགྲེལ་བཤད་བྱ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། རྡོ་དང་དབྱུག་པའི་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་དོན་མེད་པ་ཞིག་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྐྱེན་འདས་ཕྱིན་པ་དེར་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ངོ་རྒོལ་ཡོད། དེ་འགྲིགས་ཤག་བསམ་པ་རྩ་བ་ནས་མེད། བོད་གཞུང་དང་འབྲེལ་བ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད་པ་ཞིག་ལ། མི་འགའ་ཤས་ནས་བོད་གཞུང་གིས་བསད་པ་རེད་ཅེས་མཐའ་བཀག་གིས་ཤོད་སྟངས་དང་། བྱེད་སྟངས་དེ་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོས་ཁོག་ཡངས་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་རླུང་ལངས་ཐོག་གི་སྐད་ཆ་རེད་བསམས་ནས་ཚུར་བྱེད་སྟངས་ལྟ་བུ་ཕར་བྱས་པ་རྩ་བ་ནས་མེད། རྒྱུ་མཚན་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ཨ་མདོ་དང་། ཁམས་པའི་བྱེད་སྟངས་ཕྲན་བུའི་མ་འགྲིགས་པར་ལམ་སེང་ཀི་ཧི་ཧི་བྱས་ན་གཏན་ནས་ཡག་པོ་མ་རེད།

ད་རེས་ཤ་ལན་ལེན་དགོས་ཟེར་དུས་ངོས་རང་བགད་མོ་ཤོར་བྱུང་། ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལུང་པའི་ནང་བསྡད་ཡོད་ལ། རྒྱ་གར་ལ་ཁྲིམས་ཡོད། སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས་དེ་དག་ལ་ལྟ་སྐབས་བྱང་ཐང་མི་མེད་ལུང་སྟོང་དཔོན་དང་། ཁྲིམས་མེད་པའི་སར་སླེབས་པ་ལྟ་བུ་རེད། སྐད་ཆ་ཤོད་མཁན་དེ་དག་གི་སྣང་བར་འབྲོང་ལྟ་བུ་ཤར་གྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲའི་བསམ་བློ་གཏོང་མི་རུང་། ལྷིང་པོ་དང་ཞི་འཇམ་བྱེད་དགོས། དེ་མིན་གཞན་དག་ཟེར་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༩ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༢༩ ཉིན་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུའི་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་མཇལ་བཅར་སར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ བོད་མིའི་ལག་རྗེས་དང་། མི་མཐོང་ཆ་འཇོག

ཁྱོད་རང་ཚོས་སྐད་ཆ་འདྲི་རྒྱུ་འདྲ་ཡོད་དམ། ང་ལ་དམིགས་བསལ་ཤོད་རྒྱུ་དེ་ཙམ་མི་འདུག ད་ལྟ་བར་དུ་གཞོན་ནུ་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད། ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་གི་གཞོན་ནུ་ཚོ་ཙམ་མ་ཟད། སུད་སིར་ཡོད་པའི་གཞོན་ནུ་ཚོ་ཡང་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡག་པོ་འདུག དེ་བཞིན་ཨ་མི་རི་ཀ་དང་། ས་ཁུལ་གཞན་དག་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་རྒན་གཞོན་ཚང་མ་ནང་ཚགས་རྡོག་འགྲིལ་པོ། བོད་སྤྱི་པའི་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡག་པོ་འདུག ཁྱོད་རང་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད། ད་དུང་ཡིན་ན་ཡང་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

ང་རང་ཚོ་དེང་སང་དུས་ཚོད་འགངས་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་སྐབས་སུ་སླེབས་ཡོད་སྟབས་ཚང་མས་སྲིད་དོན་གྱི་དོན་དག་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས། རང་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་གང་བབས་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱ་གང་དང་གང་ཡོད་པ་དེ་དག་ཚགས་ཚུད་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་ལོ་ཉི་ཤུ་ཙམ་སོང་བ་འདིའི་རིང་ལ། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་སྐད་ཆ་འདྲ་མིན་ལྷགས་ཏེ་བསུན་པོ་ལྟ་བུ་ཞིག་དང་། འགྲིགས་མ་འགྲིགས་ཡོང་གི་ཡོད། ཡིན་ནའང་ཆེ་ས་ནས་བཤད་ན་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པ་འདིའི་རིང་ལ་ང་ཚོས་བྱས་རྗེས་ངེས་ཅན་ཞིག་བཞག་ཡོད།

ང་ཚོ་སྡོད་ས་རང་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་མིའི་ལུང་པར་སྡད་ཡོད་པ་དང་། མཐུན་རྐྱེན་གཞན་ལ་རེ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ། མི་ལ་བསྟུན་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་སོགས་འགལ་རྐྱེན་དང་། དཀའ་ངལ་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་འོག་ནས་ང་ཚོས་གཙོ་ཆེ་ཤོས་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཆོས་དང་ཤེས་རིག་གིས་མཚོན་པའི་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་རྣམ་པ་མ་ཡལ་བར་རྒྱུན་འཛིན་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ང་ཚོས་མིའི་ལུང་པར་ཡག་པོ་བྱས་ཡོད། རང་གི་ལུང་པའི་ནང་བོད་མི་ཚོས་རང་གི་ཆོས་དང་ཤེས་རིག་དང་། སོ་སོའི་གོམས་གཤིས་དེ་དག་ལ་དགའ་ཞེན་མེད་པ་དང་། དེ་ལ་ལྷོད་ཡངས་སུས་བྱེད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཧ་ལས་པའི་སེམས་ཤུགས་ཡོད་ནའང་། དགའ་ཞེན་བྱེད་སར་སླེབས་དུས་ཁྲིམས་འགལ་ལ་བརྩི་གི་ཡོད། དེ་འདྲའི་དཀའ་ངལ་འོག་ལ་རང་གི་ལུང་པར་མི་རིགས་ཀྱི་རྣམ་པ་རིམ་པས་ཡལ་འགྲོ་བའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད། ང་ཚོས་མིའི་ལུང་པར་རང་གི་མི་རིགས་ཀྱི་ཆོས་དང་། ཤེས་རིག་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་བྱས་རྗེས་ཡག་པོ་བཞག་ཡོད། སྤོབས་པ་དང་བཅས་མི་ལ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་བྱུང་ཡོད།

དེ་བཞིན་ང་ཚོས་མིའི་ལུང་པའི་ནང་ང་ཚོའི་ཆོས་དང་། ཤེས་རིག་དང་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དག་ཡིན་ཟེར་ནས་ཀླད་པ་གུ་དོག་དང་གཏི་ཐུག་བྱས་ནས་མ་བསྡད་པར། སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་བསམ་བློ་དེ་ཡོད་པའི་ཐོག་ལ་དེང་དུས་དང་མཐུན་པའི་ལམ་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་རྒྱུར་ང་ཚོས་འབད་རྩོལ་བྱས་ཡོད་ལ། དེ་ལྟར་བྱས་པའི་ལག་རྗེས་ལ་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལུང་པའི་ནང་ལ་ཡིན་ཡང་རུང་། ཕྱི་རྒྱལ་ལུང་པ་ཁག་ནང་ལ་ཡོད་པ་ཚོ་ཡིན་ཡང་རུང་། ལུང་པ་གང་དུ་ཡོད་ཀྱང་ལུང་པ་དེ་གའི་ནང་གི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་སྟངས་ཆ་ཚང་ཤེས་ཤིང་། ལུང་པ་དེ་གའི་ནང་གི་མི་རྣམས་དང་ཁྱུ་འདྲེས་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད།

སྤྱིར་བཏང་བོད་མི་ཚང་མས་རང་རང་སོ་སོ་སྡོད་སའི་ལུང་པ་དེ་གའི་ནང་ལ་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་ཀྱི་འགྲོ་རྒྱུགས་འཕེར་བ་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད། དེའི་ཐོག་ལ་ལུང་པ་གང་དུ་ཡིན་ན་ཡང་བོད་པ་ཞེས་བརྗོད་སྐབས་ལྟོ་གོས་འཚོལ་སྒྲུབ་ལ་མགོ་གྲུང་པོ་དང་། སྡུག་དཀའ་ལས་རྒྱག་ཐུབ་མཁན། མི་གཞུང་བཟང་པོ། མི་རྒྱུ་སྤུས་དག་པོ། བོད་མི་ལ་བློས་བཀལ་ན་ཆ་འཇོག་དང་། ཡིད་བརྟན་འཕེར་བ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཡང་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་ཡོད། འདི་ལོ་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་སྐབས་ལ་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་ལྟར་རེད། དེ་བཞིན་ཨ་མི་རི་ཀ་དང་། སུད་སིར་ཡང་བོད་པར་ཡིད་ཆེས་འཕེར་བ་ཡོད་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་འདུག ང་ཚོ་བོད་མི་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད།

ཁ༽ གཞིས་བྱེས་ཀྱི་དཀའ་སྤྱད་དང་། སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་གནས་སྟངས།

གཉིས་ནས་གཞོན་ནུའི་ནང་ནས་སློབ་སྦྱོང་ཐོན་མཁན་དང་། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་མཐོ་རིམ་སློབ་སྦྱོང་གི་གནས་ཚད་ཡོད་མཁན་སུམ་བརྒྱ་ཙམ་ཞིག་ཡོད། བོད་ལུང་པའི་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་ནང་ལ་གཞོན་ནུ་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོད་ན་ཡང་། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་གི་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་གནས་ཚད་ཡོད་མཁན་ཧ་ལམ་སྟོན་རྒྱུ་མེད།

གང་ལྟར་འདས་པའི་ལོ་དེ་དག་རིང་ལ་ང་ཚོ་འཛམ་གླིང་ནང་བཙན་བྱོལ་བ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་ཙམ་གྱི་བཟོ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་པ་དང་། ཕྲ་ཞིག་ཚུགས་ནས་བསྡད་ཡོད། དེ་དག་རྩ་བའི་ཡོང་ས་ང་ཚོའི་ཁ་ནས་ཚིག་སྐམ་པོ་ཞིག་བཤད་ནས་བྱུང་བ་གང་ཡང་མིན། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་མི་རེ་ངོ་རེའི་ཆ་ནས་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོས་དཀའ་ངལ་ལ་བཟོད་བསྲན་དང་། དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱས། སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་འབད་རྩོལ་ལུ་གུ་བརྒྱུད་དུ་བྱས་པའི་ལག་རྗེས་ཆགས་ཡོད། དེ་དག་ལམ་སེང་ཡོང་ཆོག་ཆོག་ཅིག་མིན། དེ་དག་ལ་བསམས་ན་བོད་མི་རིགས་དེ་གྱོང་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། བོད་མི་རིགས་དེ་ཀླད་མེད་ནུས་མེད་ཅིག་མིན་པ་གཞི་ནས་སོ་སོའི་སེམས་ལ་ངེས་པ་རྙེད་པ་དང་། ངེས་པ་རྙེད་སྐབས་སྤོབས་པ་སྐྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པའི་ནང་གནས་སྟངས་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱས་ནས་བསྡད།

དེ་བཞིན་བོད་ལུང་པའི་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན་རྒྱ་མིས་མནར་གཅོད་དང་གདུག་རྩུབ་ཇི་ཙམ་ཆེན་པོ་ཡོད་ཀྱང་། བོད་མི་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་ཧ་ལས་པའི་མཁྲེགས་པོ་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད། དེ་ལྟར་བསྡད་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་ད་ལྟ་ཕན་ལ་རྒྱ་མིས་བོད་པར་སྡུག་སྦྱོང་གཏོང་རྐྱང་བྱེད་པའི་སྲིད་བྱུས་དེ་ཕལ་ཆེར་འགྱུར་གྱི་ཡོད། བོད་པ་ཚོར་ངོ་གདོང་གསར་པ་ཞིག་བསྟན་ནས་ཐབས་ཤེས་གསར་པ་ཞིག་བཙལ་ན་མ་གཏོགས། ད་ལྟ་ཕན་གྱི་བྱེད་སྟངས་འདི་འགྲོ་ཐུབ་པ་མི་འདུག་བསམ་པ་ཞིག་དྲན་གྱི་ཡོད། རྩ་བ་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ནང་ལའང་ཁོ་རང་ཚོའི་སྲིད་བྱུས་འགྱུར་གྱི་ཡོད་ལ། དེ་དང་བསྟུན་པའི་བོད་ནང་ལའང་ད་ལྟ་བར་དུ་བྱས་པ་དེས་དམིགས་ཡུལ་བསམ་ཐོག་དོན་འཁེལ་མི་ཡོང་བ་མཐོང་ནས། ད་ཆ་ངོ་གདོང་གསར་པ་ཞིག་བསྟན་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་དག་བོད་ཕྱི་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚང་མས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་བསྡད་པའི་ཉེར་ལེན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

དེར་བརྟེན་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ད་དུང་སེམས་ཤུགས་སྔར་ལས་ཆེ་བསྐྱེད་བྱེད་དགོས་པ་དང་། ལས་ཁུར་གང་འདྲ་ཞིག་ཐོག་ཏུ་བབས་པ་དང་། གོ་སྐབས་ནམ་བྱུང་ལ་སྐབས་དང་འཚམས་པའི་བྱེད་ཐབས་གང་དང་ཅི་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་རྗེས་ལུས་མ་ཐེབས་པ་དང་། ལྷོད་ཡངས་མ་ཤོར་བ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། འདས་པའི་ལོ་ཉི་ཤུའི་རིང་ལ་བྱུང་བའི་ཉམས་མྱོང་ལ་གཞིགས་པས་མ་འོངས་པར་ད་དུང་ང་ཚོས་གང་དང་གང་བྱེད་རྒྱུ་འདུག་གམ། དེ་དག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། ཁྱོད་རང་ཚོ་ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། སྐད་ཆ་འདྲི་རྒྱུ་འདྲ་ཡོད་དམ། གང་ཞིག་འདུག་གམ།

༼ཞེས་བཀའ་འདྲི་གནང་བར། གཞོན་ནུའི་ཚོགས་གཙོས། ཉེ་དུས་པེ་ཅིང་ལ་འབྲེལ་བ་གནང་སྟངས་སྐོར་བཀའ་སློབ་ཡོང་བ་ཞུས་པར།༽

ག༽ རྒྱ་བོད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དང་། སྐུ་ཚབ་ཀྱི་གཟིགས་སྐོར།

བར་ལམ་རྒྱ་མི་དང་ང་ཚོ་འབྲེལ་བ་ཆགས་བསྡད་ཡོད། དང་པོ་གྲོས་འགོ་དེ་རྒྱ་མིས་ཚུར་བཏོན་པ་རེད། ང་ཚོའི་རྩོད་པ་བྱེད་སྟངས་སྐོར་ངས་ནམ་རྒྱུན་རྟག་པར་བཤད་མུས་ལྟར། ཚུར་ཙམ་དེར་རྒྱ་གར་ཡིན་ནའང་རུང་། ཕར་ཙམ་དེར་རྒྱ་མི་ཡིན་ནའང་རུང་། དེ་བཞིན་ཨ་མི་རི་ཀ་དང་། ཨུ་རུ་སུ་སོགས་སུ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་ང་ཚོས་གདོང་དང་གདོང་བསྟན་ནས་རྒྱུ་མཚན་བཤད་དགོས་པ་ཡིན། ང་ཚོས་བོད་དོན་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་འདི་ངོ་གདོང་བསྟན་མ་ནུས་པ་དང་། བཤད་མ་ནུས་པར་རྒྱབ་ལོགས་ལ་རྒྱབ་བཤད་བརྒྱབ་ནས་བསྡད་དགོས་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་མིན། རྒྱ་མིས་ཚུར་ང་ཚོར་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུའི་གྲོས་འགོ་བཏོན་སྐབས། ང་ཚོ་ངོ་གནོང་དགོས་པ་དང་། གདོང་སྦས་དགོས་དོན་མེད་སྟབས། ཚུར་ལག་པ་རྐྱོང་སྐབས་ཕར་ལ་ཡང་ང་ཚོས་སྤོབས་པ་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་ལག་པ་བརྐྱངས་ཏེ་འབྲེལ་བ་བྱས་པ་རེད།

རྒྱ་མིས་བོད་ནང་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་བཏང་ལུགས་དང་། བོད་མི་རྣམས་སྔོན་མེད་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་འཚོ་བར་ལོངས་སུ་སྤྱོད་ཀྱི་ཡོད་ལུགས་བཤད་པ་ལྟར། དངོས་འབྲེལ་ཡོད་མེད་ང་ཚོས་དངོས་སུ་མཐོང་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་བཤད་དེ་བོད་ནང་ལ་ལྟ་སྐོར་ལ་འགྲོ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་བ་རེད། དེ་ཡང་སྔོན་མ་མི་བརྒྱད་བོད་ལ་ཡོངས་བསྒྲགས་བྱས་ནས་འགྲོ་ཐབས་བྱེད་སྐབས་རྒྱ་མིའི་ས་ནས་ལག་འཁྱེར་ལེན་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། ལག་འཁྱེར་ལེན་དགོས་སྟབས་མི་རིགས་བཀོད་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ང་ཚོར་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ཡོང་གི་ཡོད། ད་རེས་ལྟ་སྐོར་ལ་དེ་འདྲའི་ཡོངས་བསྒྲགས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་ལེན་མི་དགོས་པར་ཧོང་ཀོང་བར་དུ་ཕྱིན། ཧོང་ཀོང་ནས་རྒྱ་གཞུང་གི་དམིགས་བསལ་སྐུ་མགྲོན་ལྟ་བུ་བྱས་ནས་ཕྱིན་པ་རེད།

རྩ་བའི་ལས་དོན་གྱི་ངོ་བོ་དེ་བོད་ནང་གི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་ལྟ་རྟོག་བྱེད་རྒྱུ་དང་། བོད་ནང་གི་བོད་མི་ཚོར་འཚམས་འདྲི་བྱེད་རྒྱུ། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པ་བསྡད་པའི་རིང་ལ་ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་མེད། བོད་པའི་ཆོས་དང་། རིག་གཞུང་གི་ཐོག་ལ་ང་ཚོས་ལས་ཀ་གང་འདྲ་ཞིག་བྱས་ཡོད་མེད། སོ་སོའི་མི་རིགས་རྒྱུད་འཛར་བོད་རིགས་གཙང་མ་ཡོང་བའི་དོན་དག་ལ་ང་ཚོས་བསམ་བློ་གང་འདྲ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་དང་། ང་ཚོས་ལས་དོན་གང་འདྲ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་དག་སྟོན་ཐུབ་པའི་དོན་དུ་ཕྱིན་པ་ལས། ལྐོག་ལ་ཕར་ཚུར་འགྲོ་མཁན་གྱི་ས་ནས་ང་ཚོས་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་སྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང་། ཕར་ཤོད་ཐུབ་པ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད། བཤད་ས་དེ་ཡང་སོ་སོའི་བློ་འཁེལ་བའི་མི་རེ་ཟུང་ལས། རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་ཤོད་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་རེད། རྒྱ་མིའི་ཆོག་མཆན་ལྟ་བུ་ཐོབ་ནས་རྒྱ་གཞུང་གི་ངོས་ལེན་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་འགྲོ་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཇི་ཙམ་མིན་ཟེར་ན་ཡང་ཡོངས་བསྒྲགས་བྱས་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་དེ་བྱུང་འདུག

རྒྱ་གར་ནང་ལ་ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་དེ་དག་བོད་མི་རུབ་རུབ་བོད་ས་དེ་དག་ལ་སྤོབས་པ་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་གང་ལ་གང་འཚམ་ཤོད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་འདུག དང་པོ་ནས་ལྟ་སྐོར་ལ་གཏོང་རྒྱུའི་བསམ་བློ་དེ་འཁོར་སྐབས་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལུང་པའི་ནང་ལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ཏེ་སྐྱིད་སྡུག་ལེགས་ཉེས་གང་ཞིག་བྱུང་ཡང་། སྐྱིད་གཅིག་སྡུག་གཅིག་བྱེད་རྒྱུའི་བསམ་ཚུལ་ཡོད་པ་འདི་བོད་ནང་གི་མི་ཚོས་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤེས་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་ལ་ང་ཚོས་རྒྱ་གར་ནང་ཆོལ་ཁ་གསུམ་དབྱེ་བ་མེད་པ་གཅིག་གྱུར་བྱས་ཏེ་བསྡད་ཡོད་པ་དང་། ང་ཚོས་བསམ་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་འཁྱེར་གྱི་ཡོད་པ་རྣམས་ཕར་བཤད་ན་གོ་བ་ཞིག་ཆགས་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ང་ཚོས་སློབ་གསོ་གཞན་དག་གང་ཡང་རྒྱག་དགོས་པ་མི་འདུག་སྙམ་པ་ང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་དེ་རེད།

ང༽ གཟིགས་སྐོར་དང་པོ་དང་། གསང་རྒྱའི་རྒྱུ་མཚན།

བར་ལམ་ལྟ་སྐོར་བ་རྣམས་པེ་ཅིང་བརྒྱུད་ནས་བོད་ལ་ཕྱིན་པ་རེད། པེ་ཅིང་ལ་རྒྱ་ནག་གི་འགོ་ཁྲིད་ཁ་ཤས་ཐུག་སྐབས་སྐད་ཆ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག དེ་ནས་ཨ་མདོ་ཁུལ་ལ་ལྟ་སྐོར་བྱས་ཤིང་། ཉེ་ཆར་ལྷ་སའི་ཁུལ་ལའང་ལྟ་སྐོར་བྱས། དེང་སང་ཁམས་ཕྱོགས་ལ་སླེབས་བསྡད་མེད་དམ། དེ་ནས་པེ་ཅིང་བརྒྱུད་ཚུར་ལོག་ཡོང་གི་རེད།

དེ་ནས་ལྟ་སྐོར་བའི་མི་འགྲོའི་ཐད་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ལས་འགན་གྱི་བསམ་བློ་དང་། གཉིས་ནས་ཆོལ་ཁའི་བབས་གང་ཅིར་བསམ་བློ་ཏན་ཏན་བཏང་སྟེ་གཏན་འཁེལ་བྱས་པ་ཡིན། གསང་བ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་གསང་བ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་ང་ཚོར་བརྗོད་དེ་གསང་བ་བྱས་པ་རེད། གསང་བ་བྱེད་པའི་དགོས་དོན་གཙོ་བོ་ང་ཚོའི་ལས་ཀ་དེ་ལྐོག་ལ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་དབང་གིས་ང་ཚོས་གསང་བ་བྱས་པ་མ་རེད། དེ་ལ་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་ཞིག་ཡོད། དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡོད་ཟེར་ན། ཡོངས་བསྒྲགས་བྱས་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་བྱས་ན། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རྒྱ་མིའི་ལག་འཁྱེར་ལེན་དགོས་པའི་དཀའ་ངལ་གཅིག་འཕྲད་ཀྱི་ཡོད་ལ། གཉིས་ནས་ཡོངས་བསྒྲགས་བྱས་ཕྱིན་ཆད་ལ་རྒྱ་མིའི་གསར་ཤོག་ཁག་གི་ནང་ལ་གནས་ཚུལ་བཀོད་ཡོང་གི་རེད།

གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་རིགས་ས་ཁུལ་ཁག་གི་གསར་ཤོག་ཁག་ནང་གནས་ཚུལ་བཀོད་ཡོང་གི་རེད། གསར་ཤོག་ཁང་ནང་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་འདོད་པ་གང་ཡོད་པ་ལྟར། ཁོང་ཚོ་ཀྲུང་དབྱང་ལ་གུས་བཏུད་ཞུ་བར་ཡོང་བ་རེད་ཟེར་བ་དང་། ཁོང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་ཁུངས་མ་འཁྱོལ་བར་འ་ཆད་འུ་ཐུག་གི་ཐོག་ནས་བོད་ལ་ཡོང་གི་ཡོད་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་བྲིས་མདོག་ཁ་པོ་རེད། དེ་ལྟར་བྲིས་ན་ང་རང་ཚོའི་མི་རྣམས་རྒྱ་མིའི་གསར་ཤོག་གར་ཁྱབ་སར་སླེབས་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། ང་ཚོའི་མི་ངོ་མ་སླེབས་པ་དེ་དག་ལ་ཚོས་ཀྲུང་དབྱང་ལ་མཐེ་བོང་ཀེར་ནས་ཡོང་བ་ཡིན་མིན་དང་། ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་ཁུངས་མ་འཁྱོལ་བར་འ་ཆད་འུ་ཐུག་གི་བོད་ལ་ཡོང་བ་ཡིན་མིན་ངོ་མ་གདོང་ཐུག་པ་དེ་དག་ཤེས་ཀྱི་རེད། ས་གནས་ས་ཐོག་ལ་ང་ཚོའི་མི་ངོ་མ་སླེབས་མ་ཐུབ་པའི་ས་ཆ་དེ་དག་ལ་བོད་པ་ཚོས་སེམས་ཤུགས་ལ་ཕན་གནོད་ཇི་ཡོང་ཚོད་དཔག་ཁག་པོ་འདུག དེར་བརྟེན་རྒྱ་གཞུང་ནས་གསང་བ་བྱེད་དགོས་བཤད་པ་ལྟར། ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་གསང་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་ཕྱིན་པ་རེད། འོན་ཀྱང་རྗེས་ལ་གསང་བ་ཡོངས་གྲགས་ཆགས་པ་རེད། ལྟ་སྐོར་བ་རྣམས་རིམ་པས་ཚུར་འཁོར་བའི་མཚམས་ལ་གནས་ཚུལ་གང་དང་ཇི་བྱུང་ཡོངས་གྲགས་ཕྱི་རྒྱལ་གསར་འགོད་མཁན་ཁག་ལ་ཤོད་དགོས་པ་ཡོང་གི་རེད།

དེ་བཞིན་ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་ནང་ཁུལ་ལ་ཡང་ལས་བསྡོམས་ལྟ་བུ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། ད་ལྟའི་ཆར་ཕྱི་རྒྱལ་ཚགས་པར་རྒྱག་མཁན་ཁག་ལ་ང་ཚོ་རྒྱ་མི་དང་འབྲེལ་བ་ཡོང་གི་ཡོད། ཡིན་ནའང་ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད་ཅེས་ཟེར་གྱི་ཡོད། ཨ་མི་རི་ཀ་དང་། སུད་སི་ཁུལ་ལ་གནས་ཚུལ་དེ་ཤེས་ཚར་འདུག ལྷག་དོན་ཨ་མི་རི་ཀར་ཚང་མ་ཡོངས་བསྒྲགས་ལྟ་བུ་ཆགས་ཏེ་ཚགས་པར་རྒྱག་མཁན་ཚོས་ང་ལ་རྟག་པར་སྐད་ཆ་དེ་འདྲི་གི་འདུག་པར། ང་ལ་ཤོད་རྒྱུ་གང་མེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ཕན་ཐོགས་ཡོད་མེད་ལ་ལྟ་དགོས། སྐབས་རེ་སྐད་ཆ་མང་ཙམ་བཤད། འགྲེལ་བཤད་མང་ཙམ་བརྒྱབ་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པའི་སྐབས་ཤིག་ཡོང་གི་རེད། སྐབས་རེ་སྐད་ཆ་མང་པོ་མ་བཤད་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བ་ཡོང་གི་རེད། ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདིར་སྐད་ཆ་མང་པོ་མ་བཤད་ན་ལེགས་པ་ལྟ་བུ་འདུག

ཅ༽ འབྲུག་བོད་ཀྱི་དཀའ་རྙོག་དང་། ཕྱི་རྒྱལ་དུ་གནས་སྤོས།

དེང་སང་འབྲུག་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་ཛ་དྲག་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་རྒྱུ་མཚན་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་རྒྱ་གར་ནང་བོད་མི་ལེན་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་ཡིན་འདུག ང་ཚོས་ཐབས་ཤེས་གཙོ་བོ་དེ་འབྲུག་གཞུང་རང་གིས་རྒྱབ་ཁབ་ཁག་བདུན་བརྒྱད་ཅིག་ལ་འབྲེལ་བ་གནང་ནས་འབྲུག་ནང་ཡོད་པའི་བོད་པ་འབྲུག་ནང་ལ་སྡོད་འདོད་ཡོད་པ་དེ་དག་ལུང་པ་དེ་གའི་ནང་ལ་སྡོད་ཐུབ་པའི་ཐབས་ཤེས་གནང་བ་དེ་གའི་མཇུག་མཐུད་དེ་ཨ་མི་རི་ཀ་དང་། ཁེ་ན་ཌ། དེ་བཞིན་ཨོ་སི་ཊི་ལི་ཡ། ནོར་ཝེ་སོགས་སུ་མུ་མཐུད་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། ང་ཚོས་འབྲུག་པར་ངོ་རྒོལ་བྱས་པ་གང་ཡང་མ་རེད།

བོད་པ་འབྲུག་ནང་སྡོད་འདོད་མེད་པ་དེ་དག་ཕྱི་ལོགས་ལ་ཚུར་ཡོང་ཐབས་ཟེར་བ་འདི་སྐོར་ཕྱིན་ཆད་འབྲུག་བོད་གཉིས་དད་པ་དམ་ཚིག་གཙང་མ་ཡོང་བ་ཞིག་དང་། བོད་གཞུང་ལ་རྒྱ་གཅིག་སྒྲིལ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་བའི་རྩ་བ་ལ་ཕྱིན་ཆད་འབྲུག་གཞུང་ལ་རྟག་པར་སྙན་བསུན་མི་ཡོང་བ་དང་། འབྲུག་གཞུང་དང་ང་ཚོ་བོད་རིགས་དབར་ལ་ཕྱིན་ཆད་སྐད་ཆ་ཉུང་བ་དང་། རྙོག་དྲ་ཉུང་བ་ཞིག་གི་རྩ་བར་འབྲུག་ནང་སྡོད་འདོད་མེད་པ་རྣམས་འབྲུག་ནས་ཕྱིར་ཐོན་ཆོག་པ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་བསམ་འཆར་བྱུང་བ་ལས། ང་ཚོས་འབྲུག་གཞུང་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་ཀྱི་རྩ་བ་དང་། འབྲུག་གཞུང་ལ་མ་དགའ་བའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་པ་གང་ཡང་མ་རེད། ཁ་སང་ང་ཨ་མི་རི་ཀར་ཡོད་པའི་སྐབས་ལ་དམིགས་བསལ་གཞུང་འབྲེལ་གང་ཡང་བྱུང་མེད། སྔོན་ལ་སྒེར་གྱི་ངོ་ཤེས་པ་དེ་འདྲ་ཁ་ཤས་ལ་སྐད་ཆ་བྱུང་། ལྡི་ལིར་འབྱོར་ནས་རྒྱ་གར་སྲིན་བློན་མཇལ་འཕྲད་མ་བྱུང་ཡང་། ཁ་སེང་ཕྱི་སྲིད་དྲུང་ཆེར་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་རྒྱུ་བྱུང་། རྒྱ་གར་ནང་ལ་ལེན་རྒྱུར་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཞིག་འདུག འབྲུག་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་རེད།

འབྲུག་ནང་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོའི་ཐོག་ལ་ང་ཚོས་སེམས་འཁུར་མ་བླངས་པ་ག་ལ་སྲིད་ཀྱང་། ཨ་མའི་པང་ནས་ཕྲུ་གུ་གཡུགས་པ་ལྟ་བུ་བྱས་བྱུང་ཞེས་འུ་ཐུག་གི་ཡི་གེ་བཏང་ཡོང་གི་འདུག ང་ཚོས་སེམས་འཁུར་བླངས་ནས་ཐབས་ཤེས་མ་བྱས་པ་མིན་ཡང་། འགྲུབ་དང་མི་འགྲུབ་ཟེར་བ་དེ་ང་ཚོའི་ལག་པར་མེད་པར་གཞན་ལ་རག་ལས་ཡོད་སྟབས། ལམ་སེང་བྱ་ཐབས་གང་ཡང་མི་འདུག འབྲུག་གཞུང་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་དང་། རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་མཛད་དཀའ་བཟོ་རྒྱུའི་ལས་ཀ་བྱས་ན་དགོས་པ་ཨེ་ཡོད་བསམ་གྱི་འདུག མ་གཞི་ལས་བྱེད་རྣམས་དང་ང་ཚོ་ཚོགས་འདུ་ཞིག་བྱེད་དགོས་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པ་དྲན་བསྡད་ཡོད། ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་སྟབས་ངས་ཕྲན་བུ་བརྗོད་པ་ཡིན།

ཆ༽ སྒྲིག་འཛུགས་ཚགས་ཚུད་དང་། ལས་དོན་གྱི་འགན་འཁུར།

ཁྱོད་རང་ཚོ་གོ་བསྡུར་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། ད་དུང་མུ་མཐུད་ནས་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ཚགས་ཚུད་པོ་ཡོང་བའི་དོན་དག་གང་དང་གང་བྱེད་རྒྱུ་འདུག་གམ། ད་ལྟ་བར་གྱི་ཉམས་མྱོང་ལ་གཞིགས་པའི་ཐོག་ནས་གོ་བསྡུར་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། ངས་བཀའ་ལྟ་བུ་གཏང་ནས་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། སོ་སོས་བསམ་བློ་བཏང་། སོ་སོས་སེམས་འཁུར་བླངས་དགོས། ངས་གནས་ཚུལ་གང་བྱུང་བ་དེ་དག་དང་། ངའི་བསམ་ཚུལ་གང་ཡོད་པ་དེ་དག་ཤོད་ཀྱི་རེད། གཙོ་བོ་སོ་སོས་སེམས་འཁུར་ལེན་དགོས།

ང་ཚོ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་འདི་བོད་སྤྱི་བོ་གནམ་བསྟན་ཚང་མས་ཁུར་བླངས་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། རེ་ཟུང་གིས་བྱེད་རྒྱུའི་ལས་ཀ་གང་ཡང་མ་རེད། ང་ཚོ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ང་ཚོ་ནང་ཚགས་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པའི་སྐབས་ལ་ནང་ཞོ་དཀྲོག་ནས་དགེ་སྐྱོན་སྦྱང་བཤད་བྱ་རྒྱུ་གང་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་གསལ་པོ་བྱས་ནས་བཏང་ན་ཡག་པོ་རེད། ནང་ཁུལ་ཚོགས་འདུ་འཚོགས། གོ་བསྡུར་བྱེད་སྐབས་སྦྱང་བཤད་བཏང་རྒྱུ་གང་ཡང་མ་བྱུང་བར་རྒྱབ་ལོགས་ལ་ཡས་བྱས་འདུག མས་བྱས་འདུག་ཅེས་བཤད་ནས་བསྡད་ན་ཡག་པོ་གང་ཡང་མི་འདུག

དཔེར་ན། ད་ལམ་ཨ་མི་རི་ཀ་ལའང་ངས་དེ་ལྟར་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང་། ཚགས་པར་རྒྱག་མཁན་དེ་འདྲ་ནས་ཨ་མི་རི་ཀར་མཐོང་ཚུལ་གང་ཞིག་འདུག་གམ། ལེགས་པའི་ཆ་ནས་མཐོང་ཚུལ་གང་ཞིག་འདུག་གམ། ཡང་ཉེས་པའི་ཆ་ནས་མཐོང་ཚུལ་གང་ཞིག་འདུག་གམ་ཞེས་དྲིས་བྱུང་བར། ང་རང་གི་བསམ་ཚུལ་གང་ཡོད་དྲང་པོ་བྱས་ནས་བཤད་དེ་ལེགས་པའི་མཐོང་ཚུལ་འདི་དང་འདི་ལྟར་འདུག ཉེས་པའི་མཐོང་ཚུལ་འདི་དང་འདི་ལྟར་འདུག་ཅེས་བཤད་པ་ཡིན། དེ་ལ་ཉེས་སྐྱོན་སེལ་ཐབས་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཞིག་འདུག་ཅེས་ཟེར་བར། སེལ་ཐབས་ཤོད་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། སྐྱོན་སྒྲུག་རྒྱུ་ལས་སླ་པོ་ཡིན་ནའང་། སྐྱོན་སེལ་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། ངས་ཤོད་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག་བརྗོད་པ་ཡིན།

དེ་བཞིན་དུ་ང་རང་ཚོའི་ལས་ཀ་གང་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་ཉེས་སྐྱོན་སེལ་བའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་ཡིན་པས། ང་ཚོ་ཚོགས་འདུ་འཚོགས། གོ་བསྡུར་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་དགེ་སྐྱོན་གང་དང་གང་ཡོད་ལ་གོ་བསྡུར་བྱས། སྐྱོན་ཆ་དེ་དག་སེལ་བའི་ཐབས་ཤེས་གང་ཞིག་ཡོད་མེད་སྐོར་ལ་ངེས་པར་དུ་གོ་བསྡུར་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས།

སྔོན་ལ་ངས་ཐེངས་གཅིག་བརྗོད་པ་ཡིན་བསམ་གྱི་འདུག སྐྱོན་རེ་རེ་བཤད་ན་སྐྱོན་དེ་སེལ་བའི་ཐབས་ཤེས་འདི་དང་འདི་འདྲ་བྱེད་དགོས་ཞེས་ཤོད་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་འདུག ཉེས་སྐྱོན་སེལ་བའི་ཐབས་ཤེས་འདི་ཡིན་ཞེས་མཛུབ་མོ་འཛུགས་རྒྱུ་མེད་པར་རང་དགར་གང་བྱུང་ཤོད་ཀྱིན་བསྡད་ན་དགོས་པ་མི་འདུག མགོ་འཚོས་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། མགོ་མ་འཚོས་མཁན་ཚོས་ངོ་ཐོག་འཐུས་ཤོར་ཆེན་པོ་འགྲོ་གི་མེད་དམ་སྙམ་ནས། མིའི་བསམ་བློ་དཀྲུག་ཐུབ་ཙམ་ལས། ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མི་འདུག ང་རང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་ཡོད་པའི་སྐབས་ཤིག་ཡིན་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་གནས་སྟངས་ཁག་པོའི་ངང་བསྡད་ཡོད་པའི་གནས་སྐབས་འདིར་ཡང་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་རེད། དེ་གནད་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ཇ༽ རུ་སུར་འབྲེལ་ལམ་དང་། བོད་རྒྱའི་འབྲེལ་ལམ།

ཁྱོད་རང་ཚོར་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡོད་དམ། ༼ཞེས་བཀའ་འདྲི་གནང་བར། ཨུ་རུ་སུར་ང་ཚོས་འབྲེལ་བ་བྱས་ན་གང་འདྲ་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།༽ ཡག་པོ་འདུག གཅིག་བྱས་ན་མ་འོངས་པར་ང་ཚོར་གོ་སྐབས་འདྲ་མི་ཡོང་ངམ། སྒེར་གྱི་རྣམ་པའི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་བྱས་ན་སྐྱོན་གང་ཡང་མི་འདུག བར་ལམ་ཨུ་རུ་སུའི་རྩ་བའི་ལྟ་སྟངས་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་པ་རེད། ང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཕན་པ་ཞིག་དང་། སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་རན་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་འདུག་ན། རིང་ལུགས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནས་རྩོད་པ་གང་ཡང་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། མ་འོངས་པའི་བོད་ལ་ཆ་བཞག་ན། རིང་ལུགས་གང་འདྲ་ཞིག་དང་། ལམ་དང་ལུགས་སྲོལ་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་མིན་དེ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གིས་ཐག་གཅོད་རྒྱུ་ལས། ང་ཚོས་ལུགས་སྲོལ་འདི་བྱེད་ཀྱི་ཡིན། ང་ཚོའི་འགྲོ་སྟངས་འདི་ཡིན་ཞེས་ང་ཚོས་ཤོད་ཐབས་གང་ཡང་མེད།

ང་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་ཨུ་རུ་སུར་བསམ་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་འཁྱེར་བའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་ཨུ་རུ་སུའི་ཕྱོགས་ནས་ཀྱང་བོད་པར་ལྟ་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་ཡོད། ཁ་སང་ང་རང་སོག་ཡུལ་དུ་འགྲོ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཤིག་བྱུང་བ་རེད། དེ་ལ་སོག་པོ་ཚོས་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག ཁོང་ཚོར་ཆོས་དད་ཤུགས་ཆེན་པོ་འདུག གཞུང་གི་ཆ་ནས་ཀྱང་བོད་དོན་གྱི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཏན་ཏན་བྱེད་ཀྱི་འདུག སྤྱིར་བཏང་ང་ཚོའི་མི་མང་སྒེར་སོ་སོའི་རྣམ་པའི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་བྱས་ཡོད། ད་དུང་སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱས་ན་ཡག་པོ་འདུག

ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདིར་ང་ཚོ་རྒྱ་མིར་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། རྒྱ་མིར་འབྲེལ་བ་བྱས་པའི་ལག་རྗེས་སུ་བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་འབྲེལ་བ་བྱུང་བ་དང་། བོད་ནང་གི་མི་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་ཡོད། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་ཡིན་ན་ཡང་བོད་ནང་ལ་ཕྲན་བུ་ལྷུག་ཏུ་དང་། གུ་ཡངས་སུ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། མཐའ་མའི་རྩ་དོན་ཐོག་བཟོ་ལྟ་ཆགས་རྒྱུ་ལམ་སེང་དཀའ་ལ། ལོ་གཅིག་གཉིས་ནང་ལ་ཚོད་ཐིག་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་འབྲེལ་བ་བྱུང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་བོད་ནང་གི་མི་ཚོས་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པའི་རིང་ལ་ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་གནས་ཚུལ་མང་བ་ཤེས་པའི་ཚོད་ཀྱིས་སེམས་ཤུགས་འཕེལ་བ་དང་། དགའ་སྤྲོ་ཡི་རངས་སྐྱེ་བ་ལ་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཡོད།

ང་ཚོ་རྒྱ་མི་དང་མཉམ་དུ་འབྲེལ་བ་ཆགས་ཡོང་དུས་ཕྱོགས་ཁ་ཤས་ནས་རྒྱ་མིས་དོགས་པ་དང་། དེ་ལ་མི་དགའ་བ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། ཁ་སེང་ང་ཨུ་རུ་སུ་བརྒྱུད་ནས་སོག་ཡུལ་ལ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་རྒྱ་མིས་མ་འདོད་པ་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེང་སང་རྒྱ་མི་དང་ཨུ་རུ་སུ་གཉིས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དགྲ་ཟླ་དགྲ་གཤེད་ལྟ་བུའི་མཐོང་ཚུལ་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད་སྟབས་ང་ཚོས་ཐབས་ཤེས་མཁས་པོ་བྱེད་དགོས།

ཉ༽ ཕན་ཚུན་མཐུན་ལམ་དང་། དཀྲོག་གཏམ་ལ་ཡིད་གཟབ།

ང་རང་ཚོས་རྒྱལ་འབྲེལ་གྱི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས་པ་མ་ཟད། ང་ཚོ་བོད་རིགས་ནང་ཁུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་ལ་ཡང་ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས། སྐབས་རེ་གནས་ཚུལ་མགོ་མ་འཚོས་པར་དཀྲོག་གཏམ་དཀྲུག་ཤིང་བྱེད་པ་དང་། མགོ་མ་འཚོས་ཀྱི་གཏམ་འཆལ་སྤེལ་བ་དེ་རིགས་མི་ཡོང་བ་དང་། ཉུང་ཙམ་ཡོང་བའི་དོ་ཁུར་བྱེད་དགོས། ཆོས་ལུགས་ཐོག་ནས་འཐེན་འཁྱེར་མི་བྱེད་པའི་སྐོར་ཡག་ཐག་ཆོད་ཡོད་ན་ཡང་། ད་དུང་དོན་མེད་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཕྲན་བུ་ལྷགས་ཡོང་གི་འདུག དཀྲོག་གཏམ་བློ་ལ་ཤར་མི་ཐུབ་པ་དེ་འདྲ་ཡང་བཤད་འདུག ང་ཚོ་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ལ་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་སྙན་གྲགས་ཅན་གྱི་བླ་མ་དེ་དག་བཀྲོང་རྒྱུའི་ལས་འགན་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་དང་། རང་བཙན་ལས་འགུལ་གྱི་དངུལ་སྣེ་སེལ་ཞིག་བསྡུས་པ་དེ་དག་ཀྱང་བླ་མ་བཀྲོང་རྒྱུའི་དོན་དག་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོས་ཆོལ་ཁའི་འཐེན་འཁྱེར་བྱེད་པ་དང་། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འཐེན་འཁྱེར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ། གནས་ཚུལ་ངོ་མ་ཞིག་ཡིན་ན་ཁག་མེད། ནད་མ་ཐེག་པའི་ཐོག་ནས་བཤད་པ་རེད། རྨི་ལམ་ལའང་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་དཀྲོག་གཏམ་དེ་འདྲ་ཤོད་སྐབས་ཧ་ཅང་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། བསམ་མེད་རེ་ཟུང་གིས་བཤད་པ་དེ་མཐའ་འཁྱོལ་ཐབས་མེད་ན་ཡང་། སྤྱིར་བཏང་མང་ཚོགས་ཀྱི་སེམས་ནང་ལ་གང་ཞིག་ཡིན་ནམ་བསམས་ནས་རྣམ་རྟོག་སྐྱེ་གཞི་དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད།

ད་ལམ་ཨ་མི་རི་ཀར་མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་དེ་འདྲ་བཤད་བྱུང་། ཁོང་ཚོས་ང་ལ་དགའ་པོ་བྱས་ནས་བཤད་པ་རེད། ངས་གནས་ཚུལ་འདི་དག་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་དོགས་པ་གཏན་ནས་བྱེད་མི་དགོས། བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་རྩ་བ་ནས་བདེན་པ་མིན་པ་ངས་ཤོད་ཐུབ་ཀྱི་རེད། དེ་ལས་ལྷག་པ་ཁྱེད་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་དུ་ཡོང་ནས་ང་ཚོས་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མེད་ལྟ་བར་ཡོང་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན། གཏན་ནས་བློ་ཡུལ་ལ་མ་ཤོང་པའི་དཀྲུག་ཤིང་གི་སྐད་ཆ་འདི་འདྲ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

འདི་རིགས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གསལ་བཤད་བྱེད་པ་ལ། ང་ཚོས་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་ཆོག་མཆན་ཞུ་མི་དགོས་ལ། རྒྱ་མིར་ཡང་འབྲེལ་བ་བྱེད་མི་དགོས་པར་ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད། སྐད་ཡིག་གཞན་དག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་མི་དགོས་པར་སོ་སོའི་བོད་སྐད་བརྒྱབ་ནས་ཤོད་རྒྱུ་ཞིག་དང་། ང་ཚོ་ངོ་གདོང་བསྟན་ནས་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། གནད་དོན་འདི་དག་གི་སྐོར་མི་གཅིག་གིས་སྐྱོན་ལྟ་བུ་ཞིག་བཤད་ན། ཁྱོད་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་ལམ་སེང་ངར་ངར་ཕད་ཕད་བྱས་ནས་དེ་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་པ་དང་། གཅིག་ལན་གཉིས་ལན་འཇལ་བ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། དྲང་པོ་དྲང་བཞག་དང་། ཞིབ་ཞིབ་མོལ་མོལ་གྱི་སྐད་ཆ་དྲིས་རྒྱུ་དང་། རྒྱུ་མཚན་བཤད་པའི་སྒོ་ནས་རྣམ་རྟོག་སེལ་ཐབས་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེ་མཐོང་གི་འདུག

ཏ༽ དམར་པོའི་ལྟ་བ་དང་། ཕུན་དབང་གི་གནས་སྟངས།

དམར་པོའི་ལྟ་བའི་སྐོར་ལ་སྔོན་མ་ནས་ངས་གཞོན་ནུ་ཚོར་བཤད་ཟིན་པ་ཞིག་རེད། ཁྱོད་རང་ཚོས་དྲན་གྱི་འདུག་གམ། སྔོན་མའི་བསམ་ཚུལ་དེ་ག་རང་ཡིན། གང་ལྟར་འཕྲལ་དང་ཕུགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་བསམ་བློ་བཏང་བ་རེད། དེ་སྔ་ཕན་ཆད་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་ཡིན་ནའང་ཕལ་ཆེར་ཚོད་ཐིག་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ་གྱིས་མཚོན་པའི་བོད་པ་གུང་བྲན་རྒན་པ་དེ་ཚོར་དངོས་གནས་མི་རིགས་ཀྱི་ཞེན་ཁོག་ཧ་ལས་པ་རེད། ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ་ལ་རྒྱ་གཞུང་གིས་ནག་མེད་ཉེས་འཛུགས་བྱས་ཏེ་ ༡༩༦༠ ལོ་ནས་བཙོན་ཁང་དུ་བཀག་ཉར་མི་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་ཙམ་བྱས་འདུག ཁོ་རང་ཡང་ནད་པ་ཆགས། ཕྲུ་གུ་དེ་དག་ལ་ཤེས་ཡོན་སྦྱོང་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་མ་བྱུང་བའི་ཁར། འགའ་ཞིག་གློ་ནད་ཀྱིས་མནར་ནས་བསྡད་ཡོད་ཚོད་འདུག ཕྲུ་གུ་དེ་ཚོའི་ཕ་གུང་བྲན་ཏང་ཡོན་རེད། ཆོས་ལ་དད་པ་མེད་པས་ཕྲུ་གུ་དེ་དག་ལ་ཡང་ཆོས་དད་ཡོང་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་མི་རིགས་ཀྱི་ཞེན་ཁོག་ཆེན་པོ་ཡོད། ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༠ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༨ ཉིན་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་བཞི་པའི་ཐོག་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གཉེན་འཕྲད་འགོ་འཛུགས་དང་། གོ་བསྡུར་ཞིབ་ལྷུག

ཁྱེད་རང་ཚོ་དུས་དུས་ལ་ཚོགས་འཛོམས་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་འདྲ་ཆགས་ཆགས་དང་། སྤམ་པོ་མིན་པར། ཚོགས་འཛོམས་བྱེད་གོ་ཆོད་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕྱོགས་མཐའ་ནས་ཡོང་མཁན་ཚོས་ཕྱི་ནས་སྐད་ཆ་འདྲ་མིན་གོ་བ་དང་། བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན། མཐོང་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་དེ་དག་བཤད། དེ་ཡང་བཀའ་ཤག་གིས་མཚོན་པའི་ལས་ཁུངས་ཚང་མ་འདིར་ཡོད་པས། ཁྱེད་རང་ཚོས་བསམ་འཆར་འདྲ་ཡོད་ན་བཤད། དོགས་པ་སེལ་དགོས་པ་དེ་འདྲ་ཡོད་ན་སྐད་ཆ་དྲིས། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་ཕྱོགས་མཐའ་ལ་ཡོད་པའི་བསམ་ཚུལ་དང་མཐོང་ཚུལ་དེ་དག་གསལ་པོར་བཤད་དགོས། གང་ལྟར་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་དང་། གཡོ་ཟོལ་དང་། འདྲ་ཆགས་ཆགས་ཙམ་མ་ཡིན་པར་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ་དང་། གོ་བསྡུར་གསལ་པོ་བྱེད་དགོས།

ད་ལོ་དམིགས་བསལ་བོད་ནང་ལ་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་འོང་གི་གོ་སྐབས་བྱུང་བ་ལྟར། ཁ་སང་ཁོང་ཚོ་ལྟ་སྐོར་ལ་ཕྱིན་པ་རེད། ད་ལམ་ཉེ་ཆར་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་མགོ་འཚོས་མཁན་ཁ་ཤས་ཡོད། དེ་རིགས་ལ་ཕར་ཚུར་འབྲེལ་བ་བྱས་ཏེ་གནས་ཚུལ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས། ཁོང་ཚོས་དཀའ་ངལ་དང་བདེ་སྡུག་དངོས་སུ་མྱངས་ཡོད། ཡང་གྲོང་གསེབ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་མགོ་མ་འཚོས་པར། ཤོད་སྟངས་ཁ་མཐུན་པོ་མེད་པ་དེ་འདྲ་ཁ་ཤས་ཡོང་གི་འདུག དེ་ཚོར་དོ་སྣང་ཞིབ་འཇུག་ནན་ཏན་བྱེད་དགོས།

ང་ཚོས་རྒྱུན་དུ་མཐུན་བསྒྲིལ་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཟེར་གྱི་ཡོད། བོད་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཚང་མ་དགྲ་བོའི་བཙན་གནོན་འོག་ལ་གནས་ཡོད་སྟབས་རང་བཞིན་གྱིས་རྡོག་འགྲིལ་པོ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཆིག་སྒྲིལ་གྱི་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་སྡོད་མཁན་ཚོ་གཞི་རྩའི་ཐོག་ནས་གནས་སྟངས་ཡག་ཐག་ཆོད་ཡོད་ཀྱང་། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་དངངས་སྐྲག་དེ་ལྟར་མེད་པའི་དབང་གིས་ང་རང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་ངར་ཤུགས་ཕྲན་བུ་ཆུང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེ་ནི་ཆོས་ཉིད་རེད། དེ་འདྲའི་རྐྱེན་གྱིས་དོན་དག་ཆེ་སའི་བསམ་བློ་མ་འཁོར་བར། ཆུང་ཙག་ཕྲན་བུར་ལམ་སེང་ཁོང་ཁྲོ་ལངས་པ་དང་། བཤད་རེས་བྱེད་པ་ཡོང་གི་ཡོད།

བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་དང་བཅུ་གྲངས་ཡོད་པའི་ནང་ལ་དེ་འདྲ་རེ་ཟུང་ཡོད་སྲིད་ཀྱི་རེད། དེ་དག་ནི་སོ་སོས་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཞིག་མ་རྟོགས། སྲང་ལམ་ནང་གི་གཏམ་འཆལ་ལ་བདེན་འཛིན་བྱས་པའི་སྐྱོན་ཆ་རེད། དེར་བརྟེན་དུས་དུས་ལ་ཚོགས་འཛོམས་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་ཕར་ཚུར་གནས་ཚུལ་གསལ་བཤད་དང་། གནས་ཚུལ་སྦྱངས་བཤད་བཏང་ནས་གསལ་པོ་བཟོ་ཐུབ་ན། དེའི་ཚོད་ཀྱིས་ཕན་ཚུན་ཡིད་ཆེས་མང་དུ་རྙེད་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད། ས་གནས་སོ་སོའི་གནས་ཚུལ་འདྲ་མིན་དེ་དག་གསལ་པོ་རྟོགས་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། སྤྱི་ཚོགས་ནང་མགོ་མ་འཚོས་པའི་དཀྲོག་གཏམ་དང་། དཀྲུག་ཤིང་གི་སྐད་ཆ་དེ་ཚོར་ཕན་ཡོང་གི་རེད། ཚོགས་འཛོམས་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་དུས་ཚོད་ཆུད་ཟོས་མ་བཏང་བར་སྦྱངས་བཤད་ཡག་པོ་བྱས་ཏེ་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཚིམས་པོ་དང་། བསམ་བློའི་ནང་བློ་ཁ་ཁེངས་པ་ཞིག་བྱུང་ན། མཐུན་སྒྲིལ་དེའི་ཐོག་ཡོང་གི་རེད། ཡིད་ཆེས་ཀྱང་དེའི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་རེད། ང་རང་ཚོ་ཚོགས་འདུ་ཡང་ཡང་འཚོགས་ནས་ཉམས་མྱོང་མང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། གྲུབ་འབྲས་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་བར་ཚང་མས་འབད་བརྩོན་དང་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

ཁ༽ གཞིས་བྱེས་རྒྱུས་ལོན་དང་། གཞིས་ལུས་ཀྱི་དཀའ་སྡུག

རྩ་བའི་ང་རང་ཚོའི་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ནི། འདས་པའི་ལོ་དེ་དག་གི་ནང་ལ་གནས་ཚུལ་ཇེ་བཟང་དུ་ཕྱིན་པ་རེད། ང་རང་ཚོའི་རྩ་དོན་ཐོག་ལ་བཟོ་ལྟ་ཐོན་རྒྱུའི་དུས་སྐབས་ལ་སླེབས་མེད་ན་ཡང་། བོད་ཕྱི་ནང་ཕར་ཚུར་འགྲོ་འོང་གི་འབྲེལ་བ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། དེ་ཡང་ཁུག་ཁུག་ཀྱོག་ཀྱོག་མིན་པར། གདོང་དང་གདོང་བསྟན་ནས་ཡོངས་གྲགས་ཐོག་ནས་འགྲོ་ཐུབ་པའི་གོ་སྐབས་ཤིག་བྱུང་བ་རེད། ད་ཕན་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་སྒྲུབ་རྒྱུ་ལས་འགན་གཙོ་བོ་ཞིག་ལ་བརྩིས་ནས་ང་ཚོས་གནས་ཚུལ་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། ད་ཆ་ང་རང་ཚོའི་མི་ས་གནས་ས་ཐོག་ལ་གཅིག་མཇུག་གཉིས་མཐུད་ཀྱིས་ཕྱིན། སོ་སོས་མིག་གིས་མཐོང་ཞིང་། ལག་གིས་ཟིན་པའི་ཐོག་ནས་གནས་ཚུལ་རྟོགས་ཐུབ་པའི་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་ཡོད།

གཉིས་ནས་ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་གནས་སྟངས་དང་། བསམ་ཚུལ་སྤྱོད་ཚུལ་གང་ཡོད་བོད་ནང་ལ་བཤད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་སྟབས། བོད་ནང་གི་མི་དེ་དག་བློ་བདེ་པོ་ཡོང་བ་དང་། སྤོབས་པ་རྙེད་པ་བྱུང་ཡོད། བོད་ནང་སེམས་ཤུགས་ཡོད་མུས་ཐོག ད་དུང་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བར་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཡོད། བོད་དོན་ནི་བོད་མི་མང་གི་དོན་དག་ཡིན། བོད་མི་མང་གི་དོན་དག་ནི་བོད་མི་མང་གི་བསམ་བློ་ལ་རག་ལུས་པ་རེད། བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་ལ་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོའི་བསམ་བློའི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་རྟོགས་ཡོང་དུས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད། ད་ལྟ་ཕན་ལ་ལྟ་སྐོར་ཐེངས་གསུམ་ཕྱིན་པ་རེད། ཐེངས་བཞི་པ་དེ་གནས་སྐབས་འགྱངས་པ་རེད།

གང་ལྟར་ཐེངས་གསུམ་ཕྱིན་པ་དེའི་ཐོག་ནས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་ནང་བར་སྐབས་དཀའ་སྡུག་མྱོང་ཚུལ་རྣམས་བོད་ནས་བསྐུར་བའི་ཡི་གེ་དང་། འཕྲིན་ལན། མི་འགྲོ་རྣམས་ཀྱི་ངག་ཐོག་གི་འགྲེལ་བཤད་གོ་ཐོས་ཡོང་སྐབས་ཧ་ལས་པ་དང་། བློ་ཡུལ་དུ་མ་ཤོང་བ་ལྟ་བུ། མིག་ཆུ་མ་ཤོར་ཐབས་མེད་པ་ལྟ་བུ་འདུག འཛམ་གླིང་དམག་ཆེན་གཉིས་པའི་སྐབས་སུ་ཧི་ཀྲི་ལར་གྱིས་མི་ཁྲི་ཕྲག་འབུམ་ཕྲག་འཁྲུལ་འཁོར་བརྒྱུད་ནས་བསད་པ་ལྟར། གྲངས་ཀ་མང་ཉུང་དང་། བྱེད་སྟངས་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ་ཙམ་ལས་གདུག་རྩུབ་དཀའ་སྡུག་མྱོང་སྟངས་གཅིག་གྱུར་མྱངས་འདུག

གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་དེང་སང་ས་ཁུལ་འགའ་ཞིག་ལ་བོད་མི་ཁྱོ་ག་རྒན་པའི་གྲས་ཧ་ལམ་མཐོང་རྒྱུ་མེད་པ་ཆགས་འདུག དེ་དག་ཚང་མ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཐར་མེད་པར་མང་ཆེ་བ་བསད་པ་དང་། ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་པ། རང་ཤི་བརྒྱབ་པ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རྫོགས་པ་ཞིག་རེད། ས་གནས་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་སླེབས་ན་ཡང་། ཚང་མ་ལྟོ་ཆས་ཕྱེད་འགྲངས་བྱས་ནས་སྡོད་དགོས་པ་དང་། དེ་ཡང་ལྟོ་ཆས་རྙིང་པ་བཟའ་དགོས་པ། ས་ཁུལ་ཁ་ཤས་ལ་གྲོ་ཞིབ་དང་རྩམ་པའི་ནང་ལ་ཤིང་ཕྱེ་འདྲེས་པ་དེ་འདྲ་ལོ་དང་ཟླ་བ་བསྟུད་ནས་བཟས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཕོ་བར་སྐྱོན་ཤོར་བའི་ནད་པ་མང་པོ། དངངས་སྐྲག་དང་བསམ་བློ་མ་སྐྱིད་པའི་དབང་གིས་རླུང་ནད་ཅན་མང་པོ། སྨྱོན་པ་མང་པོ། གྲིབ་སྐྱོན་ཕོག་མཁན་མང་པོ་ཡོད་པ་སོགས་ཧ་ལས་པའི་དཀའ་སྡུག་མང་པོ་མྱངས་འདུག

ཡིན་ན་ཡང་བོད་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཧ་ལས་པའི་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་འདུག རྒྱ་མིས་བསླུ་བྲིད་ཐབས་ཤེས་བྱས་པ་དང་། བཙན་པོ་དབང་ཡོད་ཐོག་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱས་ཡོད། སློབ་སྦྱོང་ཐོག་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱས་ཡོད་། ཐབས་ཤེས་འཇམ་རྩུབ་རྣམ་པ་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་བྱས་ཡོད་ཀྱང་། གང་ལྟར་དེ་དག་ཕམ་ཉེས་ཕྱིན་པ་རེད། ད་ཆ་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་ཁ་ནས་ད་ལྟ་བར་བོད་ལ་སྲིད་བྱུས་འཛིན་སྟངས་ནོར་འདུག་ཟེར་གྱི་ཡོད།

ག༽ གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་སེམས་ཤུགས་དང་། སྲིད་དོན་གྱི་རྩ་དོན།

བོད་མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་བསམ་པའི་བསམ་བློ་དེང་སང་ཧ་ཅང་ཤུགས་ཆེན་པོ་འདུག དཔེར་ན། ཨ་མདོ་ཁུལ་དང་། ལྷ་ས་ཁུལ་ནས་ང་ལ་ཡི་གེ་བཏང་བ་དེ་ཚོའི་ནང་ལ་གངས་ལྗོངས་དང་། ང་ཚོ་གངས་ཅན་པ་ཟེར་བ། བོད་དང་བོད་ཆེན་པོ་ཞེས་པའི་མིང་ཚིག་བྲིས་ཡོང་གི་འདུག དེས་རྟགས་མཚན་གང་ཞིག་སྟོན་གྱི་ཡོད་ཅེ་ན། ང་ཚོ་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་གྱི་ཡོད། བསམ་ཚུལ་འདི་དངོས་གནས་རླབས་ཆེན་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་མི་ས་མ་རིར་ཐོག་མར་འབྱོར་སྐབས་ནས་བཟུང་ང་ཚོས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་གྱུར་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེར་བརྩིས་ནས་ལས་ཀ་བྱས་ཡོད། དཔེར་ན། མི་གྲངས་མང་ཉུང་ཆ་ནས་བརྩིས་ན་དབུས་གཙང་དང་། སྟོད་ཁུལ་གྱི་མི་མང་ཤོས་ཆགས་ཡོད་ཀྱང་། མདོ་སྟོད་སྨད་ཆོལ་ཁ་འདྲ་མཉམ་གྱི་ཐོག་ནས་སྤྱི་འཐུས་ཀྱི་མི་གྲངས་གཏན་འབེབས་བྱས་ཡོད། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་པ་རྣམས་ནས་ཀྱང་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱ་རྒྱུ་འདི་དང་པོ་ནས་རྩ་དོན་གཅིག་ལ་ཟིན་ཏེ་མང་ཚོགས་ལ་སློབ་གསོ་བཏང་། འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་ཡོད། དེ་དུས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་ཡིན་ཡང་། དེང་སང་ཁྱེད་རང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཟེར་བའི་བསམ་བློ་དང་། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་ཅེས་པའི་གོ་དོན་ཞིག་བློ་ལ་འཆར་གྱི་ཡོད། གང་ལྟར་ང་ཚོས་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་སྐྱིད་ན་སྐྱིད་མཉམ་དང་། སྡུག་ན་སྡུག་མཉམ་བྱེད་རྒྱུའི་སྲིད་བྱུས་དེ་ཟིན་པ་རེད།

སྔར་བོད་རྗེ་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་སུ་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཡོད་ཀྱང་། དུས་ཕྱིས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གིས་སྲིད་བྱུས་སྐྱོང་སྟངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད། དཔེར་ན། ང་སྐྱེས་ས་ཨ་མདོར་ཆ་བཞག་ན། དུས་རབས་བརྒྱ་ཕྲག་འགའ་ཤས་ཁ་བྲལ་ནས་བསྡད་པ་རེད། ཁམས་ཁུལ་ལ་མཚོན་ན་ཡང་། སྐབས་བསྟུན་ས་མཚམས་ཡས་མས་ངེས་མེད་ལྟ་བུར་བསྡད་པ་ལས། མདོ་སྟོད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་མངའ་འོག་ཏུ་ཧྲ་ཏག་ཏག་ཟིན་པ་གསལ་པོ་ཨེ་ཡོད་སྙམ་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཐོག་གནས་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་དེང་སང་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པ་འདི་རང་བཞིན་གྱི་བསམ་བློའི་ནང་བག་ཆགས་གསལ་དུ་ཕྱིན་པ་འདི་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ང་ཚོའི་སྲིད་དོན་གྱི་ཆ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ཡང་འདི་རེད།

བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོས་སོ་སོའི་སྐད་ཡིག་དང་། ཆོས་དང་རིག་གཞུང་། མདོར་ན་གཞས་དང་ཞབས་བྲོས་མཚོན། སོ་སོའི་གོམས་གཤིས་ལ་དགའ་པོ་བྱེད་པ་འདི་ང་ཚོའི་རྩ་དོན་རེད། ང་ཚོས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་རང་དབང་ཐོབ་ཐང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་བཤད་པ་འདི་ཡང་རྩ་བ་མི་རིགས་ཐ་དད་ཡིན་པ་དང་། ཆོས་དང་རིག་གཞུང་། བསམ་བློ། གོམས་གཤིས་སོགས་ཐ་དད་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་འདི་དག་ཐོག་ནས་ང་ཚོས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་ཀྱི་ཡོད།

དེང་སང་བོད་ནང་ལ་བོད་མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ་གཞི་རྩའི་ཆ་རྐྱེན་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་འདུག དེ་དག་ཡོང་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཕྱེད་ཀ་རྒྱ་མིའི་བཀའ་དྲིན་རེད། རྒྱ་མིའི་བཀའ་དྲིན་ཡིན་ལུགས་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། ཐོག་མར་རྒྱ་དམག་བོད་ལ་ཡོང་དོན་ནི། བཙན་རྒྱལ་རིང་ལུགས་ཀྱི་བཙན་དབང་འོག་ནས་བོད་བཅིངས་བཀྲོལ་གཏོང་བའི་ཆེད་དང་། བོད་ལ་བདེ་སྐྱིད་སྒྲུབ་ཆེད་ཡིན་ཞེས་བཤད་ཡོད། བོད་ནང་ལ་བཙན་རྒྱལ་རིང་ལུགས་ཀྱི་བཙན་དབང་མེད་ཀྱང་། བོད་ནང་ལ་གྲལ་རིམ་རྙིང་པ་དང་། སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་བྱེད་སྟངས་རན་མིན་ཕྲན་བུ་དང་། རྗེས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཏན་ཏན་ཡོད། དེ་དག་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་སྒྱུར་བཅོས་བཏང་། ལུང་པ་འཛུགས་སྐྲུན་ཡག་པོ་ཞིག་བྱས། གྲོས་མཐུན་ནང་བོད་དམག་སྲིད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་འཛུགས་རྒྱུ་གསལ་བ་དེ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༤ ལོར་ངོས་རང་པེ་ཅིང་དུ་སླེབས་སྐབས་བོད་ལ་དམག་སྲིད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་འཛུགས་མི་དགོས་པར། ད་ཆ་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་གྲ་སྒྲིག་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་བཙུགས་ན་འགྲིགས་པའི་གཏན་འཁེལ་བྱུང་བ་རེད། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཟེར་བ་འདི་མི་རིགས་རང་གི་ས་ཁུལ་ལ་མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱིས་བདག་དབང་འཛིན་རྒྱུའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།

ང༽ བོད་རྒྱ་ཐ་དད་དང་། བདེན་པའི་ནུས་ཤུགས།

ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༦ ལོར་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་གྲ་སྒྲིག་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་བཙུགས་ཤིང་། རྒྱ་མིས་བོད་མི་རིགས་ལ་ཤ་ཚ་དང་། བྱམས་སྐྱོང་། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་ལས་དོན་ཡག་པོ་ཞིག་བྱས་ཡོད་ན། ད་ཚོད་རྒྱ་མི་དང་བོད་པའི་དབར་འགལ་ཟླ་འདི་ལྟ་བུ་ནམ་ཡང་ཡོང་ཐབས་མེད། དེང་སྐབས་མཐོ་བ་ལས་བྱེད་པའི་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན། རྒྱ་བོད་གཉིས་ཟེར་བའི་བསམ་ཚུལ་ཐ་དད་དུ་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། བར་དུ་སློབ་གྲྭའི་ནང་དང་། བཟོ་པའི་ནང་དུ་ཡིན་ཡང་རུང་། སྤྱི་བཏང་སྲང་ལམ་ནང་ལ་ཡིན་ཡང་རུང་། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ནང་ལའང་རྒྱ་བོད་གཉིས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་རྣམ་པ་ཐ་དད་དུ་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད།

དམའ་ས་བཙོན་ཁང་ནང་ལའང་ཆ་བཞག་ནའང་། རྒྱ་མིའི་བཙོན་པ་དང་བོད་པའི་བཙོན་པ་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད། གང་ལྟར་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོས་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་དེ་དག་རྒྱ་མི་རིགས་ཆེན་པོ་དང་མཉམ་དུ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ནས་མེས་རྒྱལ་ཁྱིམ་ཚང་ཆེན་མོ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་དགོས་ཞེས་ཁ་ནས་བཤད་པ་ཙམ་ལས། ངོ་ཐོག་ཡང་སྙིང་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་རྣམས་ལ་མནར་གཅོད་སྡུག་པོ་བཏང་བའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་ད་ཆ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་ཚང་མ་ཞེ་ཐག་པ་ནས་བློ་ཕམ་དང་། ཡིད་ཐང་ཆད་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོས་བཟོས་པ་རེད།

བོད་པ་རྣམས་ཀྱང་རྒྱ་མིར་ཞེ་ལོག་པ་འདི་ཕྱེད་ཀ་རྒྱ་མིས་བཟོས་པའི་བཀའ་དྲིན་དང་། ཕྱེད་ཀ་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱིས་སོ་སོའི་མི་རིགས་ལ་ཞེན་དང་ཤ་ཚ་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་རེད། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་མི་རིགས་རྣམས་བསམ་བློ་རྡོག་ལ་བསྒྲིལ་ཏེ་བརྟན་པོའི་ཐོག་ཏུ་བསྡད་ཡོད། དེ་ནི་ང་ཚོའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་རྩ་དོན་བདེན་པའི་ནུས་པ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་རེད། བོད་ནང་ལ་དཀའ་ངལ་ཆེ་ལ། མཐུན་རྐྱེན་མ་འཛོམས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་འོག་ནས་སྙིང་སྟོབས་མ་ཞུམ་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་བཞིན་ཡོད། སྲོག་ལ་ཕངས་སེམས་མེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར་ཡིན་ཐག་ཆོད་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཐག་གཅོད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། བོད་ནང་སྒུག་ཡུན་མ་འཁྱོངས་པར་འདོད་ཐག་ཐུང་ཐུང་བྱས་ནས་ཛ་དྲག་གི་ཐལ་ཆ་ལྟ་བུ་ཕྱིན་མི་ཡོང་ངམ་སྙམ་པའི་ང་ཚོ་བློ་གཡེང་བྱེད་དགོས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་སླེབས་ཡོད།

ཅ༽ འཐབ་རྩོད་ཀྱི་འགན་ལེན་དང་། རྒྱུན་མཐུད་ཀྱི་འབད་བརྩོན།

སྔོན་མ་རྒྱ་གར་གྱི་དཔོན་རིགས་ཚོས་བརྗོད་པ་ལྟར། རང་དབང་གི་དོན་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་འདིར་འགན་ལེན་བྱེད་མཁན་སུ་ཡང་མེད། རང་ཉིད་ཀྱིས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་དེ་དྲང་བདེན་ཡིན་པ་དང་། འོས་པ་ཞིག་ཏུ་བལྟས་ཏེ་སེམས་ཐག་བཅད་ནས་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད། དཔེར་ན། རྒྱ་གར་རང་བཙན་གྱི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་སྐབས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༤༧ ལོར་རང་བཙན་ཐོབ་རྒྱུའི་འགན་ལེན་བྱེད་མཁན་སུ་གཅིག་མེད་ཀྱང་། སེམས་ཐག་བཅད་ནས་འབད་བརྩོན་བྱས་ཏེ་དོན་འབྲས་བྱུང་བ་རེད། དཔེ་དེ་བཞིན་བོད་པར་ཆ་བཞག་ནའང་། གཙོ་བོ་སོ་སོའི་སེམས་ཤུགས་ལ་རག་ལས་ཤིང་། སྔོན་མ་ང་རང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་སླེབས་སྐབས་ང་ཚོར་བདེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་དང་། སེམས་ཤུགས་དང་སྙིང་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་ཐག་བཅད་ནས་འབད་བརྩོན་བྱས་པའི་དགོས་དོན་དེང་སྐབས་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་ལ་ཡོད་པའི་བཙན་བྱོལ་བ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་བར་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་། གཞིས་ཆགས་ཁག་གི་གནས་ཚུལ། ཆོས་དང་རིག་གཞུང་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་ལས་དོན་སོགས་གང་ཅིའི་ཆ་ནས་གྲུབ་འབྲས་གང་འཚམ་ཐོན་ཡོད།

ད་ཆ་ང་རང་ཚོ་ཕྱི་ནང་གི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པ་དང་། མདུན་ལམ་ཡང་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་བཞིན་པར་བརྟེན། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་དམ་བཅའ་བརྟན་དུ་གཏོང་བ་དང་། ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་དགོས་པའི་དུས་སུ་སླེབས་ཡོད་པས། ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་སྔར་ལྷག་གིས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས་པ་ལས། ལྷོད་ཡངས་དང་། སྒྱིད་ལུག་བྱས་ན་གཏན་ནས་མི་འགྲིགས།

དངོས་གཞི་སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་ནས་ལག་ལེན་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་སམ་ཞེ་ན། སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་ནས་བོད་ནང་དམག་ལ་འགྲོ་དགོས་ཟེར་བ་མིན། ད་ལྟ་བར་དུ་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་འཆར་གཞི་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། དེ་ཡང་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་འཆར་གཞི་དང་། སློབ་གྲྭའི་འཆར་གཞི། འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་འཆར་གཞི། དཔལ་འབྱོར་འདུ་འགོད་ཀྱི་འཆར་གཞི་སོགས་འཆར་གཞི་འདྲ་མིན་མང་དུ་ཡོད་པའི་འདི་དག་གི་རྩ་བ་མི་རིགས་གཅིག་ཧྲ་ཏག་ཏག་ཡོང་བའི་དོན་དག་ཤ་སྟག་དང་། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཤ་སྟག་རེད། དཔེར་ན། མིའི་ལུས་པོ་བདེ་ཐང་ཡོང་བར་ཡན་ལག་གི་ཆ་ཕྲ་མོ་རེ་རེ་ནས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས་ཏེ་ལུས་ཧྲིལ་པོ་ནད་མེད་བདེ་ཐང་བཟོ་དགོས་པ་ལྟར། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་གི་ཚུལ་དུ་འབྲེལ་ཡོད་ལས་རིགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འདི་དག་ཚུལ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་དགོས། ཁྱེད་རང་གཞོན་ནུ་ཚོར་རང་བཙན་སྒྲུབ་རྒྱུའི་སེམས་ཤུགས་ཡོད་པ་ལྟར། རང་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་གང་བབས་ཀྱི་ལས་ཀ་གང་དང་གང་ཡོད་དེ་དག་ལག་ལེན་དོན་ཐོག་འཁྱོལ་བ་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། དེང་སྐབས་རྒྱ་མིའི་སྐད་ཆར། ཏང་གི་སྲིད་བྱུས་དོན་འཁྱོལ་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས་ཟེར་བ་ལྟར། རང་ཉིད་ཀྱི་ལས་འགན་གང་ཡོད་དོན་དག་གི་ཐོག་ལ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་སྟོན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དགོས་པ་གལ་གནད་ཆེ་བ་ལས། ས་བཞག་མེ་འབར་བྱས་ཏེ་སྐད་ཆ་མང་དུ་བཤད། ངོ་ཐོག་ལས་འགན་ཞིག་འཁྲི་སྐབས་ཕར་ཁག་ཚུར་དཀྲི་དང་། ལག་པ་འཕྱིས་མ་ཚར་བར་བསྡད་ན་སྙིང་པོ་གང་ཡང་མེད། རང་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་གང་བབས་ཀྱི་ལས་འགན་གང་ཡོད་དེ་དག་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་དང་། ངོ་ལྐོག་མེད་པར་སྒྲུབ་དགོས།

ཆ༽ གཞོན་ནུའི་ལས་འགན་དང་། སྐྱོན་བརྗོད་ཀྱི་དགོས་དམིགས།

ལྷག་པར་དུ་གཞོན་ནུ་རྣམས་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་མ་འོངས་པའི་འགན་འཁྱེར་མཁན་ཡིན་པ་དང་། གཉིས་ནས་ཕྱི་ནང་གི་གནས་ཚུལ་གོ་རྟོགས་མང་བ་ཡོད་པས། སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཞབས་འདེགས་སྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་གཞིས་ཆགས་ཁག་གི་ནང་དུ་སྤྱིར་བཏང་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་ལ་འབོད་སྐུལ་བྱེད་རྒྱུ་དང་། མང་ཚོགས་ཀྱི་གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་ཐོག་ལ་འབོད་སྐུལ་བྱེད་རྒྱུ་སོགས་ད་ལྟ་བྱས་དང་བྱེད་མུས་དེ་དག་ཤིན་ཏུ་ལེགས་ལ། ལས་དོན་དེ་དག་གིས་རང་བཙན་གྱི་དོན་དག་དང་། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་སྒྲུབ་རྒྱུའི་དོན་ལ་ཕན་གྱི་ཡོད་སྟབས། སྤྱིར་བཏང་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཤེས་ཚད་གོང་མཐོར་གཏོང་རྒྱུ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་འགན་ཡག་པོ་སྒྲུབ་དགོས། མ་འགྲིགས་མ་འཐུས་པའི་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཡོང་ངེས་ཡིན། དེ་རིགས་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་སྐབས་གསལ་པོ་བྱས་ཏེ་སྟོན་དགོས་ལ། རྒྱབ་བཤད་མིན་པར་མདུན་ལ་གསལ་པོར་ཤོད་དགོས། སྤྱིར་བཏང་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་པ་དེ་མང་གཙོའི་འགྲོ་སྟངས་ཐོག་དགེ་མཚན་ཡོད་ཀྱང་། དེང་སྐབས་ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་གཞན་ཡུལ་དུ་རང་གི་ས་ཆ་སྦར་མཐིལ་ཙམ་ཡང་མེད་པར་བསྡད་ཡོད། སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་པ་དེས་ཕན་པ་ཞིག་དགོས་པ་ཡིན། དགེ་སྐྱོན་གྱི་བསམ་འཆར་ངེས་པར་ཤོད་དགོས་ཀྱང་། དེའི་དམིགས་ཡུལ་བཟང་པོ་ཞིག་དང་། ལྡོག་ཕྱོགས་མིན་པ་ཞིག་དགོས་གལ་ཆེ།

འདི་ལྟ་བུའི་ཚོགས་འཛོམས་བྱེད་སྐབས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་འགན་འཁུར་ང་ཚོ་ཚང་མར་ཡོད་པ་ལྟར་དགེ་སྐྱོན་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡོད་གསལ་པོར་ཤོད་དགོས། ད་ལྟ་ཕན་ལོ་དེ་ཙམ་ཕྱིན་པ་རེད། ཉམས་མྱོང་གང་འཚམ་བསགས་ཡོད། གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་གནས་ཚུལ་ཤེས་རྟོགས་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། ད་ཆ་ཤེས་མ་བྱུང་ཟེར་བའི་དུས་ཚོད་ཕལ་ཆེར་ཡོལ་ཟིན་ཅིང་། མ་སྒྱིད་པ་དང་། མ་ནུས་པ། གཡོལ་བ། སྤྱི་ཟོམ་བྱས་པ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འཐུས་ཤོར་མ་སོང་བར་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

ཇ༽ བོད་རྒྱའི་དམིགས་ཡུལ་དང་། བོད་རྒྱའི་དཀའ་རྙོག

ད་ཕན་བོད་ལ་ལྟ་སྐོར་ཕྱིན་པ་དེ་དག་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་བརྟག་ཞིབ་བྱེད་པར་ཕྱིན་པ་ལས། དོན་དག་རང་གི་ཐོག་ཏུ་རྒྱ་མི་དང་གོ་བསྡུར་བྱེད་པར་ཕྱིན་པ་ཞིག་མིན། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ནས་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་རྟོགས་པ་རྣམས་བཤད། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་ཀྱང་ད་ལྟ་ཕན་གྱི་བྱེད་སྟངས་བོད་ཀྱི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དང་མ་རན་པ་རྣམས་སྒྱུར་བཅོས་གཏོང་གི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ཁོ་རང་ཚོས་ཁ་ནས་བཤད་པ་ལྟར་ལག་ལེན་དུ་ཇི་ཙམ་བསྟར་མིན་ང་ཚོས་བལྟ་དགོས་པ་ཡིན། བོད་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བ་ཞིག་རྒྱ་མི་ལ་ཡང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ལ། ང་ཚོ་བོད་པ་ལའང་དགོས་ཀྱི་ཡོད། བོད་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་དེ་རྒྱ་མི་དང་བོད་པ་གཉིས་ཀའི་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་པ་རེད། རྒྱ་མིས་ཁ་ནས་བཤད་པ་དེ་བདེན་པ་ཡིན་ཚེ། ལག་ལེན་ལ་གང་འདྲ་ཞིག་བསྟར་མིན་ང་ཚོས་བལྟ་དགོས་ཀྱི་འདུག

དེ་ནས་རྩ་བའི་འཛམ་གླིང་གི་སྲིད་དོན་ཐོག་འཕོ་འགྱུར་ཆེན་པོ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་ཅིང་། རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་ཀྱི་བར་ལའང་སྲིད་དོན་གྱི་འཕོ་འགྱུར་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། དེ་བཞིན་རྒྱ་ནག་རང་གི་ནང་ལའང་དཔལ་འབྱོར་གྱི་དཀའ་ངལ་དང་། བར་སྐབས་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་གི་ཐོག་ཏུ་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་དེང་སྐབས་རྒྱ་ནག་མི་མང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་བློ་ཕམ་དང་། ཡིད་མ་རངས་པའི་གནས་ཚུལ་ཤུགས་ཆེ་ཡོད་བཟོ་འདུག གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་ཀྱི་ས་ཁུལ་དུ་སྡུག་ནད་མི་ཐེག་པའི་གནས་ཚུལ་ཡོད་པ་ལྟར་རྒྱ་མི་རིགས་ཁོ་རང་ཚོའི་ས་ཁུལ་དུའང་བློ་ཡིད་མ་རངས་པའི་གནས་ཚུལ་ཤུགས་ཆེ་ཡོད་པས། དེ་དག་གི་གནས་ཚུལ་ལ་ང་ཚོས་བལྟ་དགོས། ད་ལྟ་ང་ཚོར་བསམ་བློ་གཏོང་ལོང་ཡོད། ཧོལ་རྒྱུག་ཤོར་ནས་ཐག་གཅོད་སྔ་དྲགས་ན་ཉེན་ཁ་ཡོད་པས། ཐག་གཅོད་ཕྱིས་དྲགས་ནའང་མི་འགྲིགས། ཕྱི་ནང་གི་ཆ་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་ལ་སྒོ་བསྟུན་གྱི་ཐོག་ནས་རིམ་པས་རྒྱ་མིར་དོན་དག་གི་ཐོག་ཏུ་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་དང་། གོ་བསྡུར་བྱས་ན་སྙམ་པའི་བསམ་ཚུལ་དེ་ལྟར་རེད། ད་བར་གྱི་གནས་ཚུལ་འདི་དག་ཁྱེད་རང་ཚོར་རགས་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་ན་སྙམ་བྱུང་། གཞན་དེ་ག་ཡིན། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༡ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༡༣ ཉིན་མདོ་སྨད་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་གཉིས་པའི་ཚོགས་མི་རྣམས་མཇལ་བཅར་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་། སྒེར་འབྲེལ་གྱི་གསལ་བཤད།

བོད་ཀྱི་རྩ་བའི་དོན་དག་ཐོག་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ཁྱེད་རང་ཚོ་འདིར་སླེབས་པ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདིར་རྒྱ་མིས་བསམ་བློ་ཇི་ལྟར་གཏོང་མིན་དེ་གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་ནང་ས་གནས་སོ་སོར་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དང༌། རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་ལ་རག་ལུས་ཡོད། ང་ཚོ་ཐོག་མར་མི་ས་མ་རིར་འབྱོར་སྐབས་ནས་བཟུང་ང་ཚོས་བསམ་བློ་གང་འདྲ་ཞིག་བཏང་ཡོད་ཅེ་ན། ང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར། ཆོལ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་ཐོག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད། བར་སྐབས་དབུས་གཙང་ཁུལ་དང༌། འབྲི་ཆུ་ནུབ་བརྒྱུད་དུམ་བུ་དེ་ཡི་ནང་སྡོད་མཁན་ཚོ་མ་གཏོགས་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་དེ་ཙམ་བྱུང་མེད།

ད་ཆ་ང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་ནས་གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་བའི་ཉིན་མོ་འདིར་གཞི་ནས་བློ་ཁོག་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ཏེ་ཆོལ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ལས་ཀ་བྱེད་ས་ཁག་དང༌། གང་ལྟར་སྒྲིག་འཛུགས་ཆེ་ཆུང་ཚང་མའི་ནང་ལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་དབྱེ་བ་མེད་པ་འགྲོ་རྒྱུར་ང་ཚོས་ནུས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ཡོད། དེང་སང་གཞི་ནས་བོད་ནང་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་བའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་པའི་སྐབས་འདིར་ང་ཚོ་ཐོག་མར་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་པའི་ཉིན་དང་པོ་ནས་ཆོལ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱ་རྒྱུའི་དམ་བཅའ་ཡོད་པ་དེ་བརྟན་པོར་འཛིན་དགོས། རྒྱ་མིར་ངའི་ངོས་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་སྐབས་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་ཅེས་རྟག་ཏུ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་མིའི་ཕྱོགས་ལ་ངས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ག་དུས་ཡིན་ནའང་བྱེད་ངེས་ཡིན།

མདོ་སྨད་ས་ཆ་རྒྱ་ཆེན་པོ་རེད། མི་མང་ཚོར་ཤེས་ཡོན་དེ་ཙམ་མེད། ང་རང་ཚོ་ཆོལ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བ་འདི་སྔ་མོའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་དུ་ཡོད་པ་ལས། བར་སྐབས་དུས་རབས་འགའ་ཤས་རིང་ལ་བྱུང་མེད་སྟབས། ཨ་མདོ་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་དམ། ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་བསམ་ཚུལ་འདི་སྐོར་ཁྱེད་རང་ཚོས་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཕན་ཚུན་སྒེར་གྱི་ཡི་གེ་གཏོང་སྐབས་དང༌། འགྲུལ་མིར་གླེང་མོལ་བྱེད་སྐབས་ཆོལ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཞེས་གསལ་པོར་བརྗོད་བདེ་ཡོད་ན་འགྲིགས།

ཡང་གསལ་པོར་བརྗོད་བདེ་མེད་རིགས་ལ། ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཆོལ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་གྱི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཡོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དགོས། རྒྱ་གར་ནང་ལ་བོད་མི་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོད། བོད་གཞུང་གི་ལས་ཁུངས་ནང་དང༌། སློབ་གྲྭ་ཁག དགོན་པ་ཁག གཞིས་ཆགས་ཁག་ཚང་མའི་ནང་ལ་ང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་བོད་རིགས་ཚང་མ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་ན་འགྲིགས། ང་ཚོ་འདིར་རྒྱ་གར་ནང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་འགོ་འཁྲིད་ནས་བསམ་བློ་གང་འདྲ་ཞིག་གཏོང་གི་ཡོད་པ་དང༌། ད་ལྟ་བར་དུ་ལག་ལེན་གང་འདྲ་ཞིག་བསྟར་གྱི་ཡོད་པ་སོགས་རང་བཞིན་གྱི་གནས་སྟངས་ཤིག་ཡོད་པ་དེ་དག་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་སྟེ་བསམ་བློའི་ནང་ལ་སླེབས་ཐུབ་པའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས།

ལྟ་སྐོར་ཐེངས་བཞི་པ་གནས་སྐབས་འགྱངས་པ་རེད། རིམ་པས་གང་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མེད་མི་ཤེས། ཨ་མདོ་ས་ཁུལ་ལ་དམིགས་བསལ་མི་མང་ཙམ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་མི་ཤེས། གང་ལྟར་ཁྱེད་རང་ཚོ་སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་མི་ཐུག་འཕྲད་དང་ཡིག་འགྲུལ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་དག་གི་ཐོག་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོ་བོད་གསར་པ་ཆགས་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་འདིར་རྐྱེན་ངན་གྲོགས་ལ་ཤར་ནས་མ་འོངས་པར་ང་ཚོ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད། ང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ཆོལ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་བོད་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་པ་དང༌། འདི་ཕྱི་གཉིས་ཡོད་གཅིག་ཡོང་བའི་ཐབས་ཤེས་མུ་མཐུན་ནས་བྱེད་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ང་ཚོས་དེང་ཡང་རྒྱ་མིར་འབྲེལ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོས་གདོང་ནག་པོ་བསྟན་ཏེ་རྒྱ་མི་བོད་ནས་རྒྱ་ནག་ལ་ལོག་དགོས་ཞེས་ཕྱི་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་མཁན་ཚོས་བཤད་ཆོག་གི་རེད། དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད། ཤོད་རྒྱུ་བབས་འོས་ཀྱང་ཡོད། འོན་ཀྱང་བོད་ནང་གི་མི་ཚོའི་ཐོག་ནས་དེ་འདྲའི་རྣམ་འགྱུར་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་བསྟན་ན་དེ་ནི་བཅིངས་བཀྲོལ་དམག་མི་མང་དུ་གཏོང་དགོས་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་ལས་དོན་ཕན་ཡོང་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། ད་ལྟའི་ཆར་ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་མེས་འཚིག་མེར་གཏུག་བྱས་ནས་དོན་དག་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་འདིར་ང་ཚོས་རྒྱ་མིའི་ངོས་ལ་བྱེད་ཐབས་གང་མཁས་ཤིག་གི་ཐོག་ནས་དོན་དག་སྒྲུབ་ཐུབ་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུའི་དུས་སུ་སླེབས་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕན་ཚུན་ཡིག་འགྲུལ་ཡོང་སྐབས་སུའང་དེ་བཞིན་གྱི་མཁས་པོའི་ཐོག་ནས་དོན་དག་སྒྲུབ་དགོས་པའི་གནད་དོན་འདི་སེམས་ལ་བཞག་ན་ཡག་པོ་འདུག

ཁ༽ རྒྱ་གཞུང་གི་རྣམ་འགྱུར་དང་། གཉེན་འཕྲད་ཀྱི་འགྲོ་འོང་།

ཡང་འདི་ནས་ཕར་ཡིག་འགྲུལ་བྱེད་ལེགས་ཉེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བོད་ནང་སེམས་ཤུགས་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་མིར་མ་དགའ་བ་ཡོད་པའི་ཐོག་དེང་སྐབས་རྒྱ་མིའི་སྲིད་བྱུས་ཕྲན་བུ་གུ་ཡངས་སུ་ཕྱིན་ནས་ཞེད་སྣང་ཆུང་དུ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་དང་བསྟུན་ནས་རྣམ་འགྱུར་སྡུག་ཆག་དེ་ལྟར་ཐོན་ན་འགོག་རྐྱེན་ཆགས་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། རྒྱ་མིའི་དཔོན་རིགས་ཏིང་ཞའོ་ཕིང་དང༌། ཧུ་ཡའོ་ཕང་ཟེར་བ་དེ་རིགས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་ཅུང་ཟད་ལེགས་པ་མེད་དམ་སྙམ་པ་ཞིག་འདུག གནས་ཚུལ་གོ་ཐོས་ལྟར་ན་ང་ཚོ་བོད་པར་འབྲེལ་བ་བྱེད་སྟངས་ཐོག་ལ་པེ་ཅིང་གི་འགོ་ཁྲིད་ཚོའི་ནང་བསམ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་གཉིས་ཡོད་ཚོད་འདུག རིགས་གཅིག་གིས་བོད་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་མཁན་རིགས་གཅིག་དང༌། རིགས་གཅིག་གིས་བོད་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་དགོས་དོན་མེད་ཅེས་མཁྲེགས་བཟུང་བྱེད་མཁན་ཁག་གཅིག་ཡོད།

ལྷག་དོན་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ནང་གི་འགན་འཁྱེར་མཁན་མི་དེ་དག་གིས་བོད་ཀྱི་ཕྱི་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོར་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུར་དགའ་མོས་མེད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་མདོ་སྟོད་སྨད། བོད་རིགས་ཁུལ་གྱི་ས་གནས་ལས་བྱེད་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཕྱི་ལོགས་ཀྱི་བོད་པ་དག་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུར་དགའ་མོས་རྩ་བ་ནས་མེད་པའི་ཐོག ཁོང་ཚོས་ཞེད་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་གཞུང་གི་འགན་འཁྱེར་མཁན་ནང་བསམ་འཆར་མི་འདྲ་བ་དེ་ལྟར་ཡོད་པའི་སྐབས་འདིར་ང་ཚོས་གཟབ་གཟབ་བྱས་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག བོད་ནང་གི་བོད་མི་ཚོས་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མིར་མངོན་གསལ་དོད་པོའི་ངོ་རྒོལ་གྱི་རྣམ་པ་ཤུགས་ཆེ་བྱེད་ཐལ་ཤོར་ན་བོད་ས་གནས་ཀྱི་ལས་བྱེད་ཚོས་ཁག་འདོགས་བྱེད་ཡུལ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་བགྲང་བདེའི་ལག་ཆ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་རེད།

དེང་སང་རྒྱ་མིས་ང་ལ་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་དེ་སྔ་ལོ་འགོ་སྟོད་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་དང་མི་འདྲ་བར་རྣམ་འགྱུར་ཕྲན་བུའི་མཁྲེགས་སུ་འགྲོ་གི་འདུག ང་ཚོ་རྒྱ་གར་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་བསྡད་ཡོད་སྟབས་སྒེར་པ་སོ་སོའི་སྒེར་གྱི་རྣམ་འགྱུར་དང༌། མི་མང་གི་རྣམ་འགྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་རྒྱ་གར་ནང་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོས་སྐད་ཤུགས་ཆེན་པོ་རྒྱག་དགོས་པ་ནི་བབས་འོས་ཡོད། ཡིན་ནའང་བོད་ནང་ལ་གནས་སྟངས་ཐ་དད་ཡིན་པས་མཁས་པོ་བྱེད་དགོས།

རྩ་བའི་དོན་དག་གི་ཐོག་ལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ང་ཚོའི་གནས་ཚུལ་གཙོ་བོ་ཞིག་ཡིན་པས་ཁྱེད་རང་ཚོ་སྒེར་སོ་སོས་ཡི་གེ་གཏོང་སྐབས་རྒྱ་གར་ནང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་སྟོད་པ་མང་ཤོས་དང༌། ཨ་མདོ་ཉུང་ཤོས་ཡིན་ནའང༌། འཐུས་མིའི་གྲངས་ཀ་སོགས་ཆོལ་གསུམ་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་ཡིན་ལུགས་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་ན་བསམ་བློ་ཞིག་འཁོར་ཡོང་གི་རེད། ད་ལྟ་བར་དུ་རྒྱ་མིར་འབྲེལ་བ་བྱས་ནས་ལོ་གཉིས་ལྷག་ཙམ་ཞིག་འགྲོ་གི་ཡོད། དེས་ལྟ་སྐོར་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་སོགས་ང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་ཤེས་གསལ་རེད། ད་དུང་ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བོད་ནང་ལ་ལྟ་སྐོར་མུ་མཐུད་ནས་འགྲོ་ཐུབ་པའི་རེ་བ་རྒྱག་གི་ཡོད། གཉིས་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་རྩ་བའི་ང་རང་ཚོའི་མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་སྐོར་སྐད་ཆ་ཞིག་བཤད་ན་བསམ་པའི་ཐོག་ཏུ་བསྡད་ཡོད།

(མཚམས་འདིར་འཐུས་མི་གཅིག་ནས་ཡར་བསམ་ཚུལ་༸སྙན་སེང་ཞིག་ཞུས་པར་)

བཀའ་ལན་དུ། དེ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་འདུག ད་ལྟ་གཞུང་འབྲེལ་ཐོག་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་གནས་སྐབས་འགྱངས་པ་རེད། ཕྱིན་པའི་སྐབས་སུའང་ཧ་ཅང་ལྷོད་ལྷོད་ཅིག་ཡོང་གི་མེད། མི་སྒེར་སོ་སོའི་ཐོག་ནས་འགྲོ་ཐུབ་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་དེ་ལྟར་འགྲོ་ཐུབ་ན་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ཨ་མདོ་གཅིག་གཉིས་ཤིག་ཕྱིན་འདུག་པས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་འདུག འགྲོ་ཐུབ་པའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས། འགྲོ་མཁན་དེས་རང་ཉིད་སྡོད་སའི་ས་ཆ་གཅིག་པུའི་གནས་ཚུལ་ལས་མ་ཤེས་མཁན་དེ་ལྟར་མིན་པར་འདི་ཁུལ་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དགོན་པ་ཁག་གི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཡིན་པ་དང༌། སློབ་གྲྭ་ཁག་གང་དག་ཡོད་པ། གཞིས་ཆགས་ཁག་གང་དག་ཡོད་པ་སོགས་གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་མགོ་འཚོས་པ་བྱས་ཏེ་ཕྱིན་ན་སོ་སོའི་དགའ་ཉེ་བློ་དཀར་སོགས་ལ་གནས་ཚུལ་ཤོད་ཐུབ་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༡ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༢༡ ཉིན་འབྲས་ལྗོངས་སུ་གཞོན་ནུར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ འདས་པའི་བསླབ་བྱ་དང་། མ་འོངས་པའི་ཞུ་སྒོ།

བར་ལམ་རྒྱ་གར་དང་རྒྱ་ནག་གི་འབྲེལ་བ་དང༌། དེ་བཞིན་རྒྱ་ནག་དང་ཨུ་རུ་སུའི་འབྲེལ་བའི་གནས་སྟངས། ཨི་རག་དང་ཨི་རན་གྱི་གནས་ཚུལ་དེ་རིགས་དང༌། ཨབ་གྷ་ནི་སི་ཐན་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ལ་ལྷིང་འཇགས་མེད་པར་བསྡད་ཡོད་པའི་དུས་འདིར། ང་རང་ཚོས་ཀྱང་གཟུ་སྤྱང་པོའི་ཡིད་གཟབ་བྱས་ནས་སྡོད་དགོས་པའི་དུས་ཚོད་ཅིག་ཡིན། གང་ལྟར་ཡང་བོད་ནང་ལ་ད་ལྟ་ཕན་ཆད་ཀྱི་རྒྱ་མིའི་སྲིད་བྱུས་དེ་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བར་ཁས་ལེན་དང༌། ཡིད་ཆེས་བྱས་ཏེ་ད་ཆ་སྲིད་བྱུས་གསར་པ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད།

ཁ་སྔོན་ཧུ་ཡའོ་ཕང་ལྷ་སར་འབྱོར་ནས་བསྒྱུར་བཅོས་བྱ་རྒྱུ་མང་པོ་ཞིག་ཁས་ལེན་བྱས་ཤིང་། ངོ་ཐོག་ལག་ལེན་མཐའ་འཁྱོལ་བ་ཇི་ཙམ་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་ད་ལྟ་ཤོད་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག་ཀྱང༌། ད་ལྟའི་ཡོང་བབས་ལ་བལྟས་ན་ལོ་ཁ་ཤས་ནང་བཟང་ཕྱོགས་ཀྱི་འགྱུར་བ་གང་འཚམ་ཞིག་ཐེབས་མི་ཡོང་ངམ་སྙམ་པའི་རེ་བ་ཡོད། ང་རང་ཚོ་མིའི་མཐོང་ཆོས་ཀྱི་འཛམ་བུ་གླིང་གི་འགྱུར་བའི་འགྲོ་སྟངས་དང༌། དེ་བཞིན་མིས་མཐོང་ཆོས་སུ་མེད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ནུས་པ་སོགས་ཕྱོགས་གང་སར་གཞིགས་ན་ལོ་ཤས་ནང་ལ་ང་རང་ཚོར་དུས་ཚོད་ཡག་པོ་ཞིག་ཤར་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་ངས་ཐག་ཆོད་པ་ཞིག་ད་ལྟ་བརྗོད་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག དེ་ལྟའི་དུས་སུ་སླེབས་ཡོད་སྟབས་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་རིག་པ་བསྒྲིམས། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་སྙིང་ལ་བཅངས་ཏེ་ཆུ་ཚོད་སྐར་མ་གཅིག་གཉིས་ཡིན་ན་ཡང་འཐུས་མི་ཤོར་བའི་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

ཆུང་ཙག་གི་ཐོག་ལ་ཕན་ཚུན་བཟོད་བསྲན་དང་བརྗེད་དུ་བཅུག་སྟེ་བྱབ་ཆུང་བྱེད་མི་རུང༌། ང་ཚོ་བོད་གཞུང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ནང་ལའང་བྱབ་ཆུང་བ་མང་པོས་ཉིན་མ་བསྐྱལ་ཡོད། ང་ཚོར་དུས་ཚོད་ཡག་པོ་ཡོད་པའི་སྐབས་ལ་དོན་དག་ཆུང་ཆུང་རིགས་ལ་མགོ་འཁོར་ཏེ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཆེན་པོའི་ཐོག་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་ང་ཚོས་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད། ང་ཚོས་འདས་པའི་ཉམས་མྱོང་བསགས་ནས་ད་ཆ་ང་ཚོས་བྱབ་ཆུང་བ་གཏན་ནས་བྱེད་རྒྱུ་མེད། ཕྱི་ལུས་ལ་གྲྭ་ཆས་གྱོན་པ་དང༌། ནང་དུ་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཡག་པོ་ཡོད་པ། རྒྱུ་དངོས་པོ་ཡོད་ཀྱང་བྱབ་ཆུང་བ་བྱས་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད།

ཁ༽ འབྲུག་གི་གནས་ཚུལ་དང་། གཞིས་སྤོས་ཀྱི་དཀའ་ངལ།

དེ་ནས་འབྲུག་གི་གནས་ཚུལ་སྐོར། སྐབས་དེར་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ན་ཡང་དེའི་རྗེས་ལ་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་ལྷིང་འཇགས་པ་རེད། དོན་སྙིང་འབྲུག་ནང་བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་བཞི་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པའི་ནང་ནས། བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་གསུམ་ཙམ་ཞིག་གིས་སེམས་ཐག་གཙང་མ་བཅད་དེ་འབྲུག་གི་ནང་ལ་སྡོད་ཀྱི་མིན་ཞེས་འབྲུག་གཞུང་ལ་སྙན་སེང་ཞུས་པ་རེད། འབྲུག་གཞུང་ནས་ཀྱང་འབྲུག་ནང་བསྡད་འདོད་མེད་པ་རྣམས་ཕྱིན་ན་འགྲིགས་ཞེས་ཐག་བཅད་པ་རེད། འབྲུག་ནང་སྡོད་འདོད་མེད་མཁན་རྣམས་ཀྱི་སྐོར་འབྲུག་གཞུང་ནས་ཀྱང་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་ཞུས་ཡོད་པ་དང༌། ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་སྔ་ཕྱི་རིམ་པར་ཞུས་ཏེ་མཐའ་མ་མི་ཆིག་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ཐམ་པ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་བླངས་ཏེ་གཞིས་ཆགས་བྱེད་རྒྱུ་གཏན་འཁེལ་བྱུང༌། དེ་འཕྲོས་ཆིག་སྟོང་བཞི་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཞིག་འགྲོ་སའི་འགྲོ་ཁུངས་གསལ་པོ་གཏན་འཁེལ་མ་ཐུབ་པར་བསྡད་ཡོད།

རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་རྒྱ་གར་ནང་ལ་འབྲུག་ནས་བོད་མི་ཆིག་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ལས་ལེན་ཐུབ་པ་མི་འདུག ད་ལྟ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཡང་ད་དུང་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་བྱེད་རྒྱུ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཙམ་ཞིག་བསྡད་ཡོད་པས་དཀའ་ངལ་འདུག་གསུང་གི་ཡོད། སྔོན་མ་འབྲུག་གཞུང་གིས་ཕྱི་རྒྱལ་འགའ་ཤས་ལ་འབྲེལ་བ་གནང་ཡོད་ལ། ང་ཚོས་ཀྱང་དེའི་རྗེས་སྣོན་བྱས་ཏེ་ཕྱི་རྒྱལ་འགའ་ཤས་ལ་འབོད་སྐུལ་བྱས་ཡོད་ཀྱང༌། སྐབས་དེར་ཝི་རྡི་ནམ་གྱི་བཙན་བྱོལ་བ་ལེན་གྱི་ཡོད་སྟབས། བོད་པ་ལེན་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་འདུག་ཅེས་བཤད་པ་རེད། དེ་ནས་སྔ་ལོ་ང་ཨ་མི་རི་ཀར་སླེབས་སྐབས་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་བཙན་བྱོལ་བར་ལྟ་རྟོག་བྱེད་མཁན་གྱི་ལས་ཁུངས་དེར་ངོ་ནས་ཡི་གེ་ཞིག་ཕུལ་བ་ཡིན། ལས་ཁུངས་དེ་ནས་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ་འབྲུག་ནང་ལ་ལྟ་སྐོར་བ་གཏོང་རྒྱུའི་འབད་བརྩོན་བྱས་ཀྱང༌། འབྲུག་གཞུང་གིས་མོས་མཐུན་མ་བྱུང་ཞིང་། ད་ལམ་ཡང་བསྐྱར་ལས་ཁུངས་དེར་ཡི་གེ་ཞིག་ཕུལ་བ་ཡིན། དེ་ནས་ཁེ་ཎ་ཌར་སླེབས་པའི་ཞོར་དུ་ཁེ་ཎ་ཌའི་སྲིད་བློན་ལའང་ཕྱག་བྲིས་ཤིག་ཕུལ་ཏེ་འབྲུག་ནས་བོད་མི་གང་འཚམ་ཞིག་ལེན་ཐབས་ཡོང་བའི་ཞུ་བསྐུལ་བྱས་ཡོད།

(བཀའ་སློབ་འདིའི་འཇུག་ནས་ཕྲན་བུ་ཞིག་གསུང་པར་གསལ་མིན་གྱིས་ཡིག་ཐོག་ཕབ་འགོད་ཞུ་མ་ཐུབ་པར་བཟོད་གསོལ་ཞུ་རྒྱུ།)

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༢ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢༢ ཉིན་གཞོན་ནུའི་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་སུ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ འཐེན་འཁྱེར་གྱི་གནས་ཚུལ་དང་། གཉེན་འཕྲད་ཀྱི་ཕན་ཐོགས།

ང་ཚོའི་མཐུན་འབྲེལ་སྐོར་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ལ་མཐོང་ཚུལ་གང་འདྲ་འདུག་གམ། ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་སྐད་ཆ་ལྷགས་པ་རིགས་གཅིག་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད། སྔར་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ནས་ ༡༩༦༥ དེ་དག་གི་བར་དུ་ཆོས་ལུགས་འཐེན་འཁྱེར་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་ཡང༌། དེང་སང་ཆོས་ལུགས་འཐེན་འཁྱེར་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་ཡོད།

བོད་ནས་ཚུར་གཉེན་འཕྲད་ཡོང་མཁན་དང༌། ཕར་འགྲོ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་བ་འདིས་རྐྱེན་བྱས་ཏེ་ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཡོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་ཕན་ཐོགས་གང་ཞིག་བྱུང་འདུག་གམ། བོད་ནང་གི་མི་ཚོས་དཀའ་ངལ་གང་འདྲ་མྱངས་པ་དང༌། ད་ལྟ་སེམས་ཤུགས་གང་འདྲ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་གོ་ཐོས་ཡོང་སྐབས་ང་ཚོར་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་པ་དང༌། བསམ་བློ་གསར་པ་འཁོར་རྒྱུར་ཕྲན་བུ་ཕན་གྱི་རེད་བསམ་པ་འདུག

བར་སྐབས་ཆོལ་ཁའི་འཐེན་འཁྱེར་སྐད་ཆ་ཕྲན་བུ་ལྷགས་པ་དེ་རེ་ཟུང་གིས་རྒྱུད་བསྐུལ་བྱས་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ནང་མངོན་གསལ་དོད་པོ་ཆགས་པའམ། ངོ་ཐོག་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་ཆོལ་ཁའི་འཐེན་འཁྱེར་གྱི་བསམ་བློ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་མཐོང་གི་འདུག་གམ། ཕན་ཚུན་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་མ་རྟོགས་པར་བསམ་བློའི་ནང་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་སླེབས་པ་དང་། འཕྲལ་སེལ་སྐད་ཆ་བཤད་མཁས་མ་མཁས་ལ་ཚིག་གནད་སྒྲུག་རེས་བྱས་པ་སོགས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་ཐོན་པ་དེ་མངོན་གསལ་དོད་པོ་མཐོང་བ་ལས། ངོ་ཐོག་དོན་དམ་པའི་ཐོག་ནས་བྱས་ན་ཚང་མ་ཡག་ཐག་ཆོད་རེད། དེ་ཙམ་གྱི་འགལ་བ་ངས་མཐོང་གི་མི་འདུག ཡིན་ན་ཡང་འདི་རིགས་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཕྱིན་ཆད་མི་འབྱུང་བའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

ཁ༽ གཞོན་ནུའི་གལ་གནད་དང་། བཟང་སྤྱོད་ཀྱི་རིན་ཐང་།

སྤྱི་ཚོགས་གང་དུ་ཡིན་ན་ཡང་གཞོན་ནུ་རྣམས་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་གཞོན་ནུ་ཚོ་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་དངོས་གནས་རང་སྤམ་ཤོར་མི་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། ཆ་འཇོག་ཡོད་པ། སྤོབས་པ་སྐྱེ་འོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་བཙུགས་ནས་ད་བར་གང་ཡོད་ཅི་ཡོང་ཧུར་ཐག་བྱས་པར་བརྟེན། སྤྱིར་བཏང་སྤྱི་ཚོགས་ནང་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་ཆ་འཇོག་དང༌། བརྩི་མཐོང་ཇེ་ཆེ་ཇེ་ཆེར་ཕྱིན་པ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ད་བར་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། ད་དུང་མ་འོངས་པར་ད་ཕན་དུས་ཚོད་ཕྱིན་པ་ལས་འགྲོ་རྒྱུ་མང་བ་བསྡད་ཡོད། དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་དགོས་པ་རིམ་པ་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཐག་ཆོད་པ་རེད། ཚང་མས་སྔར་བཞིན་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ནམ་རྒྱུན་ངས་མཐོང་ཚུལ་བཤད་མུས་ལྟར། མ་གཞི་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་པར་སྤྱིར་བཏང་རྗེས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང་། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་ཟེར་མཁན་དེ་གཞུང་བཟང་པོ་ཡོད་པ་དང༌། མི་ཡིད་ཆེས་འཕེར་བ་ཞིག་ཡིན་པ་བོད་པ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་མཁན་མང་པོའི་བསམ་ཚུལ་དང་མཐོང་ཚུལ་ཡོང་གི་ཡོད། འདི་དངོས་གནས་ཧ་ཅང་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཡོད་མེད༌དང་། འབྱོར་པ་ཆེ་ཆུང་ཇི་ལྟར་ཡང་། མིའི་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་ཞེས་པ་དེ་ནི་རིན་ཐང་བྲལ་བའི་དངོས་པོ་ཞིག་རེད། སྤྱིར་བཏང་བོད་པ་འདྲིས་རྒྱུས་ཡོད་རིགས་དང༌། རྒྱ་མིའི་ནང་ནས་ཀྱང་བོད་མི་རིགས་ནི་སེམས་པ་བཟང་པོ་དང༌། གཤིས་ཀ་ཡག་པོ་རེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་འདུག ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ནང་དང༌། རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་ཤོད་མཁན་ཡོང་གི་ཡོད། གནས་ཚུལ་དེར་ང་ཚོས་ལྷོད་ཡངས་དང༌། སྣང་ཆུང༌། དོ་སྣང་མེད་པར་འཇོག་རྒྱུ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མིན། ཁ་ནས་བརྒྱ་བཤད་སྟོང་བཤད་ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང༌། དོན་དག་ཡང་སྙིང་རང་རང་སོ་སོའི་ཀུན་སྤྱོད་དེ་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་མི་ཡ་རབས་ཀྱི་གྲས་ལ་སླེབ་ཐུབ་པ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ངོས་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང༌། ང་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན། ཆོས་པ་ཡིན། བླ་མ་ཡིན་ཞེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ཀྱང་། དོན་དག་ཡང་སྙིང་སོ་སོའི་ཉིན་ཞག་ཕྲུགས་གཅིག་གི་སྤྱོད་པའི་ནང་ལ་ཡ་རབས་ཟེར་བ་དེར་ཁ་མིག་ཡར་བལྟ་བྱས་ཏེ་ངས་མ་རབས་མི་བྱེད་བསམ་པ་ཞིག་དང༌། ངས་ཡ་རབས་ལ་འབད་བརྩོན་དང་། འགྱོད་པ་མེད་བསམ་པ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ང་རང་ཚོ་རང་གཞན་སུ་ཡིན་ན་ཡང་དེ་ཤིན་ཏུ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག མི་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ཆད་ལ་ཡ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ་བྱུང་ན་རང་དང་གཞན། ཚེ་འདི་དང་ཕྱི་མ། འཕྲལ་དང་ཡུན་གང་དུ་ཡང་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད།

ང་ཚོ་བོད་པས་བདེན་པའི་དོན་དག་ལ་རྩོད་པ་རྒྱག་གི་ཡོད། རྩོད་པ་རྒྱག་མཁན་གྱི་མི་དེས་ཡ་རབས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་ན་ནུས་པ་ཆེ་བ་ཡོད། སོ་སོས་རྒྱུན་དུ་མ་རབས་བྱས་ན་དེའི་ཁ་ནས་སྐད་ཆ་དྲང་བདེན་ཞིག་བཤད་ཀྱང༌དེ་ལ་ཆ་འཇོག་དང༌། རིན་ཐང་མི་འདྲ་བ་ཡོང་ངེས་རེད། དབང་དང་ནུས་ཤུགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་དུ་སྤྱིར་བཏང་གཞི་རྩའི་ཆ་ནས་དྲང་བདེན་ཞེས་པ་དེ་གལ་ཆེ་ལ། བདེན་པའི་ཆ་རྐྱེན་གཅིག་ནི། བདེན་པའི་ཚིག་བདེ་སྤྱོད་བྱེད་མཁན་གང་ཟག་རང་ཉིད་བདེན་པ་བདེན་གཏུགས་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་དགོས་ཤིང་། གང་ཟག་རང་ཉིད་ཁྲམ་པ་ཁྲམ་ནག་ཡིན་ན། དེའི་སྐད་ཆར་སུས་ཀྱང་ཆ་འཇོག་མི་བྱེད་པ་ཡིན། ཆོས་ཁས་བླངས་མིན་དང༌། སྐྱེ་བ་ཕྱི་མའི་སྐད་ཆ་བཤད་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང༌། མིའི་འཚོ་བའི་ནང་དུ་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་སྐོར་ངོས་ནས་ཡང་ཡང་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། དོ་སྣང་མ་བྱས་ན་སྡུག་ཏུ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད།

དཔེར་ན་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན། རྒྱ་གར་ནི་སྟོན་པ་བཅོས་ལྡན་འདས་ཀྱི་འཁྲུངས་ཡུལ་རེད། དེང་སྐབས་སུ་ཡང་རྒྱ་གར་ནང་གི་མི་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་ཤེས་མཁན་དང་། ཆབ་སྲིད་མཁན་དང༌། ཤེས་ཡོན་ཅན། གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ། ཆོས་པ་སོགས་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང༌། གང་ལྟར་ང་ཚོ་བོད་པར་ཤ་ཚ་ཡོད་པ་དང༌། ང་རང་ཚོར་དགའ་པོ་བྱེད་པ་དང་། ང་ཚོར་རོགས་རམ་དང༌རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་བརྩི་བཀུར་འོས་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་རེ་ཟུང་གི་གཤིས་ཀ་དམར་ཤེད་ཚ་པོ། ཁྱད་མཚར་པོ་དེ་འདྲ་ཡང་ཡོང་གི་འདུག ཕར་གུས་ཞབས་དང་གཉོམ་ཆུང་བྱས་ན། ཚུར་མཐོང་ཆུང་བྱེད་མཁན་ལྟ་བུ་དང་། ཕར་གྱོང་ཙམ་བྱས་ན་གཉོམ་ཆུང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་སྐབས་རེ་ཡོང་གི་འདུག འདི་རིགས་ཀྱི་གཤིས་ཀ་ག་ལེར་སྣང་མེད་ཐོག་ནས་བོད་པར་འགོས་ན་ཤིན་ཏུ་ཕངས་པོ་རེད།

ཕར་ཕྱོགས་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་མི་ཚོར་རྒྱ་མིའི་གདུག་རྩུབ་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་བྱེད་པའི་གཤིས་ཀ་གཅིག་འགོས་པ་དང་། ང་ཚོ་འདིར་མི་གཞན་གྱི་ལུང་པར་སྡོད་མཁན་ཚོར་གཡོ་སྒྱུ་ཁྲམ་པ་བྱེད་པའི་གཤིས་ཀ་དེ་འདྲ་འགོས་ན། ང་ཚོས་རང་བཙན་དང་རང་བཙན་ཞེས་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་ཀྱང༌། ཕྱིན་ཆད་བོད་ལུང་པའི་ནང་སྡོད་མཁན་ཁོ་རང་མ་རབས་རུབ་ཚོགས་ཆགས་ན། རང་བཙན་བྱུང་ནའང་དགའ་རྒྱུ་གང་ཞིག་ཡོད་དམ། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཐུབ་ཚོད་བྱེད་པ་དང༌། གསོད་རེས་གཏོང་རྒྱུ་སོགས་ད་ལྟ་ལས་སྡུག་པ་ཞིག་ཡོང་མི་སྲིད་པ་མིན། ང་ཚོས་རང་བཙན་དགོས་ཟེར་བ་དང༌། ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་མིན་ཟེར་བ་འདི་ང་ཚོ་སྐྱིད་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམས་ནས་བཤད་པ་ལས། མིང་ཚིག་སྐམ་པོ་ཞིག་གི་དོན་ལ་བརྗོད་ཀྱི་མེད། རྩ་བ་མིའི་སྤྱོད་པ་དང༌། མིའི་བསམ་བློ་དེ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་མ་ཐུབ་ན་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་རང་བཙན་དང༌། དཔལ་འབྱོར་རང་བཙན་གང་ཞིག་བྱུང་ནའང་ཧ་ལས་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་བདེ་སྐྱིད་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་མིན་ནི་མིའི་སྤྱོད་ལམ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་པས། མིའི་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་དང༌། མིག་དཔེ་བལྟ་འོས་པ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ལག་པར་འཕྲེང་བ་འཁྱེར་ནས་མ་ཎི་བགྲང་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང་། གང་ལྟར་ཉིན་རེའི་མི་ཚེའི་ནང་ལ་ཡ་རབས་བྱེད་རྒྱུ་འདི་མིའི་སྲོག་དང་འདྲ་བར་གལ་ཆེན་རེད་སྙམ། ངོས་རང་ས་ཆ་གང་དུ་ཕྱིན་ཀྱང༌། མི་གཞན་ལའང་འདི་རང་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོ་མི་ཡིན་པ་གཅིག་གྱུར་དང་། བདེ་བ་འདོད་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པས། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བསླབ་བྱ་འདི་དག་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་རྩ་བ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

དེས་ན་རང་ལས་གཞན་གཙོ་ཆེ་བར་བྱེད་པའི་ཡ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་འདི་མིའི་སྲོག་དང་འདྲ་བ་ཡིན་པས་འདི་ཁྱེད་རང་ཚོའི་སེམས་ལ་འཇགས་པ་བྱེད་དགོས། ནམ་ཡིན་ཡང་རང་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་ཐོག་ལ་ཞུ་དག་གཏོང་བ་དང་། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་སོ་སོའི་བཟའ་ཚང་བུ་ཕྲུག་དང༌། དེ་བཞིན་རང་ཉིད་ཀྱི་དགའ་ཉེ་བློ་དཀར་དག་ལའང་སྤེལ་ཐབས་བྱེད་དགོས། སྤྱིར་བཏང་ང་ཚོ་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་དེ་ལྟའི་མིག་ལྟོས་བཟང་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། ད་དུང་ཡང་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་གནད་དོན་གལ་ཆེ་འདི་མ་ཉམས་པའི་རྒྱུན་འཛིན་གོང་སྤེལ་ཐུབ་ཐབས་བྱེད་དགོས།

ག༽ མི་རིགས་ཀྱི་སྤོབས་པ་དང་། བོད་མིའི་སྤུས་ཚད།

ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཡིན་ཅིང་། བོད་རིགས་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པ་ཞིག་ཡོད། དེ་ཡང་ང་ཚོ་སྤོབས་པ་སྐྱེ་འོས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་ལས། ངོ་ཚ་དགོས་པ་དང་ཞུམ་དགོས་པ་རྩ་བ་ནས་མིན། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ལོ་མང་རིང་དཀའ་སྡུག་གི་འཕྲང་ལམ་འགྲིམས་ནས་ཡོང་བ་ཡིན། དེའི་རིང་ལ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཆེ་མཐོང་ཇི་ཙམ་ཡོད་པ་དང༌། བོད་མི་རིགས་ཇི་ཙམ་མཁྲེགས་པོ་ཡོད་པ་དེ་གསལ་པོ་ཆགས་ཡོད། རྒྱ་མིས་བོད་པར་དབང་ཡོད་དང་ཐུབ་ཚོད་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། བོད་པ་རྣམས་མཁྲེགས་ལོས་ཇི་ལྟར་ཡོད་མེད་ལ་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོ་ཡང་ཧ་ལས་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད།

སྤྱིར་བཏང་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནས་སྟངས་དང༌། འཛམ་གླིང་འཕོ་འགྱུར་གྱི་གནས་སྟངས་ཐོག་ནས་བལྟས་ན། བོད་ནག་སུབ་འགྲོ་རྒྱུའི་དུས་ལ་སླེབས་ཀྱང་། བོད་པ་ཚོས་དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱས་ཏེ་ད་དུང་དབུགས་མ་ཆད་པར་གཡོ་འགུལ་བྱས་ཏེ་བསྐྱར་ལངས་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད་པའི་གནས་སྟངས་ཐོག་བསྡད་ཡོད། བོད་པ་གྱོང་ལོས་ཇི་འདྲ་ཡོད་མེད་དེ་བཙོན་ཁང་ནས་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ཀྱི་འདུག ནམ་རྒྱུན་ཁ་བདེ་པོ་སུས་ཀྱང་ཤོད་ཐུབ་ཀྱང་། དོན་དངོས་ཐོག་རྒྱ་མིས་འཐབ་འཛིང་བཏང༌བ་དང་། བཙོན་དུ་བཅུག་སྟེ་ལོ་ནས་ལོ་སྦྲེལ་ཏེ་སྡུག་སྦྱོང་གཏོང་སྐབས་མི་འགའ་ཤས་ལྕགས་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་མེད་པ་སྡོད་མཁན་ཡོད།

ཡང་མི་འགའ་ཤས་རྣམ་ཀུན་ཆ་འཇོག་འོས་པའི་གྲས་ཡིན་ན་ཡང༌། གང་འཚམ་ཞིག་ནས་སླ་པོ་ཆགས་ཀྱི་འདུག མི་རིགས་གཅིག་ལ་ཆ་མཚོན་ན་མི་རིགས་དེ་མཁྲེགས་ལོས་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་དང་། མི་རིགས་དེ་ལ་རིན་ཐང་གང་འདྲ་ཡོད་མེད། དེ་དཀའ་སྡུག་མྱངས་ན་ཤེས་ཀྱི་རེད། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་དང༌། དེང་སང་གི་གནས་ཚུལ་གང་ལ་གཞིགས་ཀྱང་རླབས་ཆེན་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་ངེས་རེད། དེས་ན་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་ཡིན་བསམ་པའི་སྤོབས་པ་བྱེད་ཆོག་པ་ཞིག་རེད། དེ་ནི་མི་གཞན་ལ་མཐོང་ཆུང་བྱེད་པའི་སྐད་ཆ་མིན་ལ། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་འདི་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་རླབས་ཆེན་དང༌། ལོ་རྒྱུས་ལྡན་པ། རིག་གཞུང་དང་བསམ་བློའི་ཐོག་དུས་རབས་མང་པོ་ཞིག་གི་རིང་ལ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པའི་མི་རིགས་གཅིག་ཡིན་བསམ་པའི་སྤོབས་པ་དང༌། སོ་སོའི་མི་རིགས་ལ་གཅེས་ཞེན་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ང༽ མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་དང་། མ་འོངས་པའི་འགྲོ་ལུགས།

མ་འོངས་པར་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་མི་རིགས་ཀྱི་སྐད་ཆ་མ་བཤད་པར་ཚང་མ་མི་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་ལྟ་བ་ཞིག་དང༌། ལྟ་བ་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས། དཔལ་འབྱོར་གྱི་འགྲོ་སྟངས། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་ཆགས་ན། ང་ཚོ་དགའ་ཞིང་སྤྲོ་བཞིན་དུ་མཉམ་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་རེད། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་དང༌། རྒྱ་མི་རིགས་དང༌། ནུབ་ཕྱོགས་མི་རིགས་ཞེས་བཤད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་རྫོགས་ན་དགའ་བསུ་ཞུ་འོས་པ་དང་། དགོས་པ་ཞིག་ཀྱང་རེད། དེ་ལྟའི་དུས་ཚོད་མ་ཤར་བར་ལུང་པ་ཆེན་པོ་དེ་དག་དང་མཉམ་དུ་བསྡད་ནས་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་སྐད་ཆ་བཤད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ཡོད་པའི་རིང་ལ་ང་ཚོས་བོད་མི་རིགས་རྩ་བརླག་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་ལས་སྐྱོབ་པའི་ཆེད་དུ་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དག་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་དང༌། སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་དེ་འོས་པ་རེད། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་དང་ཞིག་ཡིན་སྟབས། སོ་སོའི་མི་རིགས་ལྟ་བ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

བོད་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན། མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་འཛིན་མཁན་མང་པོ་ཡོད། སྔོན་མ་ནས་ངས་བཤད་ཡོད་པ་ལྟར། ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ་ལ་སོགས་པ་དེ་རིགས་སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ལྟ་བ་དམར་པོའི་ལྟ་བ་རེད། གུང་བྲན་ཏང་ཡོན་རེད། མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཟིན་ནས་བསྡད་པ་རེད། དེང་སང་ཡང་བོད་ནང་ལ་མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་ཚོད་འདུག དེ་སྔ་ཡིན་ན་བོད་དང་བོད་ཆེན་པོ་དབྱེ་བ་འབྱེད་སྐབས་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གཅིག་གྱུར་གྱི་ནུས་པ་ཐོན་པ་ལས། དཔལ་འབྱོར་གྱི་འགྲོ་སྟངས་དང༌། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཐོག་ནས་མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་བསམ་བློ་ཤུགས་ཆེན་པོ་དེ་ཙམ་མེད་ཅིང་། བར་ལམ་རྐྱེན་ངན་བྱུང་བ་དེ་གྲོགས་ལ་ཤར་བ་ལྟ་བུ་བྱས་ཏེ། དེང་སང་མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་ལྟ་བ་དེ་དངོས་གནས་ཤུགས་ཆེན་པོ་སླེབས་ཀྱི་འདུག ཨ་མདོ་ཁུལ་དང༌། ཁམས་ཁུལ་ལ་ང་ཚོ་གངས་ཅན་པ་ཟེར་ནས་མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་ལྟ་བ་ཤུགས་ཆེན་པོ་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་འདི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། ང་རང་ཚོས་མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་འཛིན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཅ༽ སྐད་ཡིག་སློབ་སྦྱོང་དང་། རིག་གཞུང་རྒྱུན་འཛིན།

ང་རང་ཚོ་བོད་པ་རེད། སོ་སོས་བོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་འཛིན་ཐུབ་པ་དང༌། བོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ལ། རང་ཉིད་ཀྱི་ངོས་ནས་བོད་སྐད་དང་བོད་ཡིག་ཡག་པོ་མ་ཤེས་ཤིང་། བོད་ཀྱི་རིགས་གཞུང་སྐོར་གང་ཡང་མ་ཤེས་ན་ཧ་ཅང་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཐོག་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག སྔོན་མ་ང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་སླེབས་སྐབས་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཐོག་ལ་རྗེས་ལུས་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཡོད་སྟབས། དེའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཤུགས་བསྒྲིལ་བ་རེད། ད་ཆ་ང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་སླེབས་ནས་ལོ་ཉེར་གསུམ་ལྷག་ཕྱིན་ཏེ་སྤྱིར་བཏང་སློབ་གྲྭ་འགྲིམས་པའི་ཕྲུ་གུ་གང་ལ་གང་འཚམ་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད། ནུབ་ཕྱོགས་པའི་སྐད་ཡིག་བརྒྱུད་ནས་ཤེས་ཡོན་ང་ཚོའི་ཆ་རྐྱེན་དང་གནས་ཚུལ་ལ་གཞིགས་པས་ཡག་ཐག་ཆོད་ཡོད། ད་དུང་ཡང་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུར་མཐའ་མེད་པས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས།

སྤྱིར་བཏང་ཆ་སྙོམས་བྱས་ནས་བཤད་ན། ང་རང་ཚོ་སོ་སོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་དཀོན་པོ་འདུག དེ་ནི་ད་ལྟའི་ཆར་ཉིན་རེའི་འཚོ་བའི་ནང་ལ་དེ་ཙམ་དགོས་མཁོ་མེད་པ་ལྟ་བུར་མཐོང་སྟེ་ལྷོད་ཡངས་དང་། སྣང་ཆུང་དུ་སོང་ནས་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་གི་མེད་དམ་སྙམ། ཁ་སང་ས་གནས་གཞོན་ནུ་ཚོར་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན། དེ་ལ་དོ་སྣང་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་ཕར་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ཏེ་ང་ཚོའི་རིག་གཞུང་རྩ་གཏོར་གཏོང་གི་འདུག་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་མི་ཚུར་ཡོང་སྟེ་ཁྱེད་རང་ཚོས་རིག་གཞུང་ཇི་ཙམ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་དྲིས་ན། མགོ་འཕུར་ནས་སྡོད་དགོས་བྱུང་ན་ངོ་ཚ་པོ་ཆགས་ངེས་ཡིན། བོད་ནང་ལ་བྱེད་མི་ཆོག་པའི་བཀག་སྡོམ་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བོད་པ་ཚོས་བོད་ཡིག་དང༌། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུར་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་བཀག་སྡོམ་བྱེད་མཁན་སུ་ཡང་མེད། བཀག་སྡོམ་བྱེད་མཁན་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་འོག་ནས་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་ན། ངོ་ཚ་པོ་དང་གྱོང་ཆེན་པོ་རེད། འདི་ལ་ང་ཚོས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས།

ཆ༽ ཆང་རག་ཉལ་ཐག་དང་། བག་མེད་ཀྱི་རྒྱན་རྩེད།

སྔོན་མ་ནས་ངས་རྟག་པར་བརྗོད་མུས་བཞིན། གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་ནང་ནས་ཐ་མག་གང་བྱུང་འཐེན་པ་དང༌། ཆང་རག་ཤུགས་ཆེ་འཐུང་བ་དེ་རིགས་ལ་ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས། དེ་དག་ཁྲིམས་འགལ་ལྟ་བུ་མིན་ཡང༌། མིའི་བསམ་བློ་དང་ཀུན་སྤྱོད་ཉམས་བསླད་འགྲོ་གི་ཡོད། ཐོག་མར་ཆང་རག་འཐུང་མཁན་གྱི་གྲོགས་པོ་ངན་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་གྱིས་རང་ཉིད་ཀྱིས་དང་པོ་ཆང་ཕྲན་བུ་བཏུང༌། དེ་ཁ་ལ་ཞིམ་པོ་དང་ཡིད་ཚིམ་པོ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོང་སྐབས། བདུན་ཕྲག་གཉིས་པའི་ནང་ལ་དེ་ལས་ཀྱང་མང་དུ་བཏང༌བ་དང་། དེ་ནས་ཟླ་བ་གཅིག་འགྲོ་སྐབས་དེ་ལས་ཀྱང་མང་བ་བཏུང་། གང་འཚམ་ཞིག་ནས་ཞོགས་ཇ་མ་འཐུང་གོང་ནས་ཆང་རག་འཐུང་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ན་དགོས་པ་ཅི་ཡང་མེད། དེ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་དངུལ་ཆུད་ཟོས་དང་། ལུས་པོའི་འཕྲོད་བསྟེན་ལ་འཐུས་ཤོར། སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་ཁོ་ཆང་སྐྱལ་རེད་ཅེས་འཕྱ་སྨོད་མྱོང་དགོས་པ། སྤྱི་སྒེར་གང་ཅིའི་ལས་ཀར་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་རྒྱུར་མ་ཟད། ད་དུང་ར་བཟི་རྗེས་ཁྲིམས་འགལ་བྱེད་པའི་ཉེན་ཁ་ཆེ་བས། ཆང་རག་འཐུང་ཚོད་བྱ་རྒྱུར་དོ་སྣང་ངེས་པར་བྱེད་དགོས།

དེ་བཞིན་ཐ་མག་འཐེན་རྒྱུ་འདི་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་གཟུགས་པོར་གནོད་སྐྱོན་ཡོང་བ་ལས་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མེད་ཁར་འགྲོ་སོང་ཆེ་བ་མ་ཟད། ང་རང་ཚོ་དངུལ་འདང་གི་མི་འདུག་ཅེས་སྐད་རྒྱག་བཞིན་པའི་སྐབས་སུ་དངུལ་མ་འདང་བ་ཕྱེད་ཀ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཆེད་དུ་བཟོས་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། ལྷག་པར་དུ་གཞོན་སྐྱེས་ཁ་ཤས་ཐ་མག་ཉལ་ཐག་འཐེན་མཁན་ཡོད་པ་གོ་ཐོས་ཡོང་གི་འདུག་པ་བདེན་མིན་མི་ཤེས། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་བདེན་པ་ཡིན་ན་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། རང་གིས་རང་ཉིད་ཆུད་ཟོས་བཏང་ན་དགོས་པ་གང་ཞིག་འདུག་གམ། དེ་སྔ་བོད་ལ་ཉལ་ཐག་འཐེན་མཁན་དེ་དག་དབུགས་མ་ཆད་པའི་ཤི་རོ་ལྟ་བུ་ཆགས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་མཐོང་ཚུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང༌། ཐ་མག་ཉལ་ཐག་གང་བྱུང་འཐེན་མཁན་དེ་རིགས་ལ་ཁྱད་གསོད་དང་མཐོང་ཆུང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བོད་མིའི་ནང་ལ་ད་ལྟ་ན་ཚ་མེད་པའི་སྐབས་སུ་ན་ཚ་གསར་པ་ཞིག་ཚུར་ལེན་གྱིན་བསྡད་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མི་འདུག ད་ལྟ་སྔོན་འགོག་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་ཡིན་པས། དེ་དག་ཐོག་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་གནད་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

དེ་ནས་མ་ཅང་སོགས་རྒྱན་པོ་འགྱེད་པའི་རྩེད་མོའི་རིགས་ད་ལྟ་ཁྱབ་ཆེན་པོ་ཡོད་མེད་མི་ཤེས་ཀྱང་། གང་ལྟར་དེ་དག་ཀྱང་མི་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་པས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། འདི་དག་ཡག་པོ་མི་འདུག ང་ཚོས་ཆེ་ས་ནས་བོད་རང་བཙན་སྐོར་ལ་རྟག་པར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། ཆུང་ས་འདི་རིགས་སྣང་མེད་དུ་ལུས་པ་དང་། ལྷོད་ཡངས་ཤོར་ཏེ་ན་ཚ་ལྟ་བུ་ག་ལེར་འགོས་ཟིན་ན་མཇུག་ཏུ་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད། གང་ལྟར་ན་ཚ་ལྟ་བུའི་སྐྱོན་ཆ་འདི་རིགས་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ནས་སྔོན་འགོག་བྱས་ན་དཀའ་ངལ་དེ་དག་ཡོང་གི་མ་རེད།

ཇ༽ ལོ་རྒྱུས་ལ་སློབ་སྦྱོང་དང་། རྒྱ་བོད་ཀྱི་འབྲེལ་མོལ།

ང་རང་ཚོས་ཞར་དང་ཞོར་ལ་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་སྐོར་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། རྩ་བ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་དང༌། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་གང་འདྲ་ཡོད་པ། སྤྱིར་བཏང་དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་གང་འདྲ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཤེས་རྟོགས་ཡག་པོ་ཡོང་སླད་སྐབས་རེ་བགྲོ་གླེང་གི་ཚོགས་འདུ་ལྟ་བུ་འཚོགས་ཏེ་ཤེས་མཁན་གྱིས་སྐད་ཆ་བཤད། དྲི་བ་དྲི་ལན་སོགས་དོགས་གཅོད་ལྟ་བུ་བྱས་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། གཞོན་ནུ་མི་རེ་ངོ་རེའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ། ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་རགས་རིམ་ཞིག་ངེས་པར་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ་དགོས་ཤིང་། སྐབས་རེ་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། བོད་ཀྱི་དེ་སྔའི་ལོ་རྒྱུས་དང༌། ས་མཚམས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་རིགས་བལྟ་བདེ་བའི་ཡིག་ཆ་མེད་པ་ལྟ་བུས་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་ཉེན་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་འཛོམས་པོ་དང༌། བྱེད་སྒོ་ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཨེ་ཡོད་བསམ་གྱི་འདུག་པས་དོ་སྣང་ཆེ་ཙམ་བྱེད་དགོས།

གཞན་དག་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ནི། བར་ལམ་ནས་འགྱུར་བ་ཕྲན་བུ་འགྲོ་གི་ཡོད། དྲག་ཏུ་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག གཙོ་ཆེ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་དང༌། ལྷག་པར་དུ་གཞོན་སྐྱེས་དེ་དག་སེམས་ཤུགས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་དང༌། འབད་བརྩོན་ཤུགས་ཆེ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་བརྟེན། རིམ་བཞིན་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་ཡོང་བསམ་གྱི་འདུག ད་ལྟ་རྒྱ་མིར་འབྲེལ་བ་བྱེད་ཕྱོགས་ཐད་དེ་སྔ་ཕན་ཆད་ལྟ་སྐོར་གྱི་ཆེད་དུ་ཕྱིན་པ་རེད། ཉེ་ཆར་འགྲོ་མཁན་ཚོ་ལྟ་སྐོར་མིན་པར། མ་འོངས་པར་སྐད་ཆ་བཤད་རྒྱུའི་གཞི་རྩ་གང་འདྲ་ཡོང་མིན་ཉམས་ཞིབ་ལྟ་བུར་ཕྱིན་པ་རེད། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་ཀྱང་ང་ཚོ་འབྲེལ་བ་བྱས་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་རྒྱུའི་འདོད་པ་ཡོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཡོང་གི་འདུག ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་མུ་མཐུད་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུའི་བསམ་ཚུལ་ཡོད།

ང་ཚོ་ལོ་ཉི་ཤུ་ལྷག་ཙམ་གྱི་རིང་ལ་ཕན་ཚུན་མཐོང་ཚུལ་སྡུག་པོ་ཡོད་པ་རྣམས་ཉི་མ་གཅིག་གཉིས་ནང་ལ་སེལ་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་མ་རེད། ཐེངས་གཅིག་གཉིས་ཐུག་འཕྲད་བྱས་ཏེ་བཟོ་ལྟ་ཆགས་པ་ཡོང་ཐུབ་ཐབས་མེད་ཀྱང་། འབྲེལ་བ་མུ་མཐུད་ནས་བྱས་ཏེ་བོད་ཀྱི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དང་། བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྐད་ཆ་རྣམས་བཤད་དགོས། ང་ཚོའི་བདེན་པའི་སྐད་ཆ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་སྐད་ཆ་ཡིན་སྟབས་ཇི་ཙམ་མང་བ་ཤོད་ཐུབ་པ་དང༌། དུས་ཚོད་ཡུན་རིང་བ་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང་ན། དེའི་ཚོད་ཀྱིས་རྒྱུ་མཚན་གསལ་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་དང༌། ཕ་རོལ་པོ་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པ་ཞིག་ཡིན་ན། རིམ་པས་ཡིད་ཆེས་མང་དུ་རྙེད་རྒྱུ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། ང་ཚོའི་འབྲེལ་བ་ཇི་ཙམ་མང་བ་བྱུང་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་ཉེ་རུ་ཕྱིན་པ་དང་། ནང་གཙང་དུ་ཕྱིན་པའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོས་དངོས་ཡོད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཤོད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཤིག་ཡོང་གི་རེད། ཐུག་འཕྲད་དང་འབྲེལ་བ་མ་བྱས་པར་བསྡད་ན། ང་ཚོར་རྒྱུ་མཚན་ཤོད་སའི་གོ་སྐབས་ཡོང་ཐབས་མེད། ངའི་བསམ་ཚུལ་དང་བལྟ་ཚུལ་ལ་རྒྱ་མིར་འབྲེལ་བ་ཇི་ཙམ་མང་བ་བྱེད་ཐུབ་པ་དང༌། ཇི་ཙམ་འབྲེལ་བ་སངས་པོ་བྱུང་ན་ང་ཚོར་དགེ་མཚན་ལས་གྱོང་མི་འདུག་བསམ་གྱི་འདུག

ལྷག་དོན་པེ་ཅིང་དུ་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། ང་ཕོད། ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ་ཁོང་ཚོའི་གྲས་སྔོན་མ་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོད་མུས་ལྟར་ཉེ་དུས་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་སྐབས་ང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་དང༌། བོད་ནང་ཡོད་པ་ཁོང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་མ་བགྲོས་བསམ་པ་གཅིག་མཐུན་དང༌། མཐོང་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག་པས། ང་རང་ཡང་བློ་བདེ་པོ་བྱུང༌། གང་ལྟར་ག་ལེར་ཏན་ཏན་ཡག་ཏུ་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་ཀྱི་ཁྲོད་ནས་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་འདི་དག་ནི་ལེགས་པའི་རང་བཞིན་རེད། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་སྙིང་པོར་བཟུང་བའི་གཞི་རྩའི་བསམ་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་ཐོག་ལ། ཐབས་ཤེས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་མང་པོ་སྟོན་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། ང་རང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་དང༌། ཉམས་ཞིབ་དང་གོ་བསྡུར་བྱེད་ཕྱོགས། ཐབས་ཤེས་ལག་ལེན་བྱེད་ཕྱོགས་སོགས་མ་འོངས་པར་འགྱོད་པ་མི་ཡོང་བའི་བརྟན་པོ་དང་། སྤུས་དག་ཡོང་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། རྒྱ་གར་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ཡོད་པའི་བོད་པ་རྣམས་ནས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་བཤད་པའི་སྐད་ཆར་ཆ་མ་བཞག་པར། རྩ་བ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ལ་རྒྱ་དང་ཞེན་ཁོག་གི་ཐོག་ནས་རང་རང་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་གང་ཡོད་གསལ་པོར་བཤད་པ་འདི་དག་གིས་རྒྱ་མིའི་མཐོང་ཚུལ་ལའང་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

ཉ༽ གཞོན་ནུ་ཚོགས་པ་དང་། བསྒྲུབ་བྱའི་དམིགས་ཡུལ།

སྐད་ཆ་དྲི་རྒྱུ་ཡོད་ན་དྲིས་དང༌། (གཞོན་ནུའི་ཚོགས་མི་རྣམས་ནས་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པར། ང་ཚོའི་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་ཐོག་ལ་སྲིད་དོན་རང་གི་མིང་འཁྱེར་ནས་བྱས་པ་དང༌། སྲིད་དོན་གྱི་མིང་མ་འཁྱེར་བར་བྱེད་སྟངས་གཅིག་ཡོད། དཔེར་ན། ང་ཚོར་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདིས་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་མིང་འཁྱེར་ནས་ལས་ཀ་བྱས་པ་དང༌། སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་མིང་མ་འཁྱེར་བར་གཞོན་ནུའི་དམིགས་ཡུལ་དེ་རང་གི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱས་པ་དགེ་མཚན་གང་ཆེ་བ་ཡོད་དམ། སྲིད་དོན་མིང་འཁྱེར་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་དུས་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཞིག་འཕྲད་ཡོང་གི་ཡོད།)

བཀའ་ལན། ད་ལྟ་ཕན་ལ་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་རྣམ་པ་ཞིག་ཐོན་གྱི་ཡོད། དཔེར་ན། ཏིང་ཤའོ་ཕིང་གིས་གསལ་པོར་བརྗོད་ཡོད། ཕྱི་རྒྱལ་ནང་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་གཞོན་ནུའི་ནང་ལ་གཡས་ཕྱོགས་པའམ། མཁྲེགས་བཟུང་བྱེད་པའི་བསམ་ཚུལ་ཡོད་མཁན། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་ཞི་འཇམ་གྱི་བསམ་ཚུལ་ལ་རྒྱབ་འགལ་བྱེད་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོད་པའི་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱས་པ་རེད། དངོས་སུ་ལག་ལེན་ཐོག་ལའང་སྲིད་དོན་གྱི་ལས་འགུལ་ད་བར་བྱས་པ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡང་བྱེད་དགོས་པ་ཡོང་གི་རེད། གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་གར་ཡོད་སར་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་ཐད་ཀར་སྲིད་དོན་དང་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ལས་དོན་མི་རིགས་ཡ་རབས་ཀུན་སྤྱོད་སྐོར་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུའི་རིགས་ཡོང་གི་རེད། ད་ལྟ་སྲིད་དོན་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐོན་པ་འདི་སྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་དོན་ཨེ་ཡོད། ད་ལྟ་ཡོད་པ་འདི་ཡག་པོ་མིན་ནམ།

(བཀའ་འདྲི། སྲིད་དོན་གྱི་མིང་ཞིག་འཁྱེར་ཡོང་དུས་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་ཡོང་གི་རེད། གཞོན་ནུའི་ནང་ལའང་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་ཡོད། ལྟ་བ་འདྲ་མིན་གྱི་ཐོག་ནས་གཞོན་ནུ་ཚང་མ་སྒྲིག་འཛུགས་གཅིག་གི་འོག་ཏུ་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུར་དཀའ་ངལ་མི་ཡོང་ངམ།)

བཀའ་ལན། དེ་སྔོན་མ་ནས་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང་ཡོད། བོད་པའི་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདི་རྩ་བ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཆོལ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་མཁན་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡིན་ཅིང་། དེ་ལྟའི་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ལྟ་བ་དེ་དམར་པོའི་ལྟ་བ་དང༌། ནུབ་ཕྱོགས་པའི་ལྟ་བ་སོགས་གང་ཡང་མིན་པར། ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེན་དོན་རྩོད་མཁན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་རེད། འདི་ནི་གཞི་རྩ་ཨ་མ་ལྟ་བུ་དེ་ཡིན། རྩ་དོན་འདི་ལ་གཞོན་ནུ་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་བརྩི་བཀུར་དང་ལེན་བྱེད་དགོས། ཨ་མ་འདིའི་འོག་ཏུ་ནང་གསེས་ཀྱི་ཡན་ལག་ལྟ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་ཆོག མ་འོངས་པར་བོད་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་གཏོང་སྟངས་དང༌། ཆབ་སྲིད་སྐྱོང་སྟངས། ཡུལ་ལུང་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་སྟངས་རིང་ལུགས་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ན་ལེགས་པ་དང༌། ཚགས་ཚུད་པ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་བསམ་ཚུལ་དང༌། ལྟ་ཚུལ་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོད་ན་ལེགས་བསམ་གྱི་འདུག

སྔོན་མ་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་དྲན་གྱི་འདུག་གམ། དམར་པོའི་ལྟ་བ་འཁྱེར་མཁན་རིགས་གཅིག་བྱུང་བ་དེ་ལ་ང་ནི་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོད། དེ་བསྡུ་གསོག་བརྒྱབ་པ་ལ་ང་ཕངས་ནས་བསྡད་ཡོད། དཀའ་ངལ་གང་ཞིག་ཡིན་ནའང་ཡོང་གི་རེད། ང་ཚོས་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་ངེས་པར་དུ་དགོས་པ་ཞིག་རེད། གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ཆོལ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་བོད་སྤྱི་པའི་བདེན་དོན་རྩོད་རྒྱུ་རྩ་བར་བཟུང་ནས་ཕྱིན་ན། དམིགས་ཡུལ་འདི་གཞི་ལ་བཞག་སྟེ་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་ཚང་མ་དེའི་ནང་གཅིག་གྱུར་སླེབས་ཡོང་གི་རེད། འདི་ཡང་ཞིབ་ཚགས་པོ་དང༌། གཟབ་གཟབ་མ་བྱས་ན་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་གནོད་འགལ་བྱུང་ན་འགྲིག་གི་མ་རེད།

ཏ༽ དམར་པོའི་ལྟ་བ་དང་། ཚོགས་པའི་མིང་གསར།

(བཀའ་འདྲི། གལ་སྲིད་དམར་པོའི་ལྟ་བ་བསྐྱར་དུ་འཛུགས་མཁན་བྱུང་ན། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དགོངས་བཞེད་གང་འདྲ་ཡོད་དམ།)

བཀའ་ལན། ལོ་གཉིས་གསུམ་རིང་གསར་པ་བཙུགས། ཡང་དགོངས་པ་ཞུས་ཏེ་སྐྱེ་ཐེངས་བརྒྱ་དང་ཤི་ཐེངས་བརྒྱ་བྱས་ཀྱང་འགྲིག་གི་འདུག ང་དགའ་བསུ་ཡོད། ཁ་སང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན། མ་གཞི་ལྷག་བསམ་ཡིན་གྱི་རེད། འོན་ཀྱང་མིང་གསར་པ་ཁྱུང་འབྲུག་ཚོགས་པ་ཞེས་འདོགས་མཁན་དེ་དག་ལ་དགོས་པ་མི་འདུག འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་ལ་མིང་གྲགས་ཤིང་གྲུབ་པ་གུང་བྲན་ཟེར་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་གའི་མིང་ཐོག་ལ་ཕྱིན་ན་འགྲིགས། ཁོང་ཚོ་བོད་ནང་ལ་ལྟ་སྐོར་ཐེངས་རེ་ཟུང་ཕྱིན་ཡོད། བོད་རིགས་གཞོན་ནུའི་ནང་ལ་དེ་འདྲའི་ལྟ་བ་ཡོད་པ་ཉུང་ཤས་ཡོད་བཟོ་འདུག ང་རང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་རང་མོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དམར་པོའི་ལྟ་བ་འཁྱེར་མཁན་བྱུང་ན་དགེ་མཚན་འདུག

ཐ༽ སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཞབས་ཞུ་དང་། སྐད་ཡིག་གི་གནས་ཚད།

(བཀའ་འདྲི། བོད་རིགས་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཐོག་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གི་ཐོག་ལ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་གསར་པ་ཇི་ཡོད་བཀའ་སློབ་གནང་རོགས་ཞུ་རྒྱུ།)

བཀའ་ལན། ཁྱེད་རང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་རེད། དུས་རྒྱུན་ནས་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་དོ་སྣང་ཞིག་སླེབས་ན། དེའི་རྗེས་འབྲེལ་ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་ཡོང་གི་རེད། གཞི་རྩ་དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཡག་པོ་འདུག ང་ཚོའི་བོད་ཡིག་ནང་ནས་ཀློག་དེབ་དེ་རིགས་དཀོན་པོ་འདུག སྔོན་མ་རྩོམ་སྒྱུར་དང༌། དཔེ་མཛོད། ཤེས་རིག དྲིལ་བསྒྲགས་སོགས་ནས་དོ་སྣང་བྱས་ཡོད་ཀྱང་ལག་ལེན་གནད་འཁེལ་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་མེད། དམིགས་བསལ་གྱི་ལམ་སྟོན་འདི་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་དྲན་གྱི་མི་འདུག ང་རང་ཚོ་དཔེར་ན་ཚོགས་འདུ་སོགས་ཀྱི་སྐབས་ལ་བོད་སྐད་ཡག་པོ་མེད་ན་ཐབས་སྐྱོ་པོ་འདུག ཁ་སང་བུ་གསོ་ཁང་དུ་པདྨར་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང་། ལྷ་ས་ནས་ཡོང་མཁན་ཁ་ཤས་ཀྱིས་འདི་ནས་ཚུར་བོད་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་ཚོ་བོད་སྐད་དང༌། བོད་ཡིག་གནས་སྟངས་སྐྱོ་པོ་འདུག་ཅེས་བསམ་ཚུལ་དང་མཐོང་ཚུལ་ཤོད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག

ད༽ གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་འོང་དང་། ཁེ་གྱོང་གི་ལྕི་ཡང་།

(བཀའ་འདྲི། བོད་ནང་གཉེན་འཕྲད་དང༌། ཚོང་ལ་འགྲོ་མཁན་མང་པོ་ཞིག་གིས་རྒྱ་མིའི་ལག་འཁྱེར་བླངས་ཏེ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་འདི་ལ་དགེ་སྐྱོན་གང་འདྲ་ཡོད་དམ།)

བཀའ་ལན། གཉེན་འཕྲད་དང༌། ཚོང་ལས་འགྲོ་མཁན་ཚོས་དེ་འདྲའི་གོ་སྐབས་ཟིན་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད་པས་ང་ཚོས་བཀག་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། ཕྱོགས་བསྡོམས་བྱས་ནས་ཁེ་གྱོང་ལྕི་ཡང་བལྟས་ན། ཕལ་ཆེར་བོད་ཕྱི་ནང་འགྲོ་འོང་གི་གོ་སྐབས་བྱུང་བ་འདིས་ང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་མཐོང་གི་འདུག བོད་ནང་ལ་འགྲོ་མཁན་ཇི་ཙམ་མང་བ་བྱུང་བའི་ཚོད་ཀྱིས་རྒྱ་གར་ནང་གི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རྣམས་བོད་ནང་གི་མི་ཚོས་མང་བ་ཤེས་ཐུབ་པ་དང༌། དེས་ཁོང་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་འཕར་བསྐྱེད་ཡོང་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ཡང་རེ་ཟུང་དཀྲོག་གཏམ་དང་མགོ་མ་འཚོས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་མཁན་ཡང་ཡོང་སྲིད། བདེན་དོན་ཤོད་མཁན་མང་བ་དང༌། དཀྲོག་གཏམ་ཤོད་མཁན་ཉུང་བར་བརྟེན་མང་བའི་ཕན་ནུས་ཆེ་བ་ཡོང་གི་རེད།

དེ་བཞིན་བོད་ནས་ཚུར་ཡོང་མཁན་རྣམས་ནས་འདི་ཁུལ་གྱི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རྣམས་མཐོང༌བ་དང་། ང་རང་ཚོས་ཀྱང་དམིགས་བསལ་གྱི་གནས་ཚུལ་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དགོས་པ། གནས་ཚུལ་སྟོན་དགོས་པ་ཁག་སྟོན་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཤིག་ཡོང་གི་ཡོད་སྟབས། རྩ་བ་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་འོང་གི་གནས་ཚུལ་འདིས་ང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་འདུག བོད་ནང་ནས་ཚུར་ཡོང་མཁན་ཚོས་དཀའ་ངལ་མྱོང་མྱོང་དང༌། མུ་གེས་ཤི་ཤི་མ་གཏོགས་ཤོད་རྒྱུ་མི་འདུག་པ་དེ་ནི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རེད། ཁོང་ཚོས་སོ་སོའི་ལུང་པའི་ནང་དཀའ་ངལ་དེ་ལྟ་བུ་མྱངས་པ་དང༌། རྒྱ་གར་ནང་ལོ་ཉེར་གསུམ་ལྷག་ཙམ་རིང་གི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་བོད་ནང་ལས་ལྷག་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་མཐོང་སྐབས་བསམ་བློའི་ནང་ལ་གཡོ་འགུལ་ཞིག་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད།

བོད་ནས་ཡོང་མཁན་ཚོའི་ནང་དུའང་རེ་ཟུང་གི་མཐོང་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཡོང་སྲིད་ཀྱང་། ཆ་སྙོམས་བྱས་ནས་བཤད་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བ་བྱུང་ཡོད། གང་འདྲ་འདུག་གམ། བོད་ལ་འགྲོ་མཁན་གྱི་ལག་ཁྱེར་སྐོར་ཁྲིམས་དང༌། ཐོབ་ཐང་གི་སྐད་ཆ་གང་ཞིག་བཤད་ཀྱང༌། ད་ལྟའི་ཆར་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་རྒྱ་མིས་ཟིན་ནས་བསྡད་ཡོད། རྒྱ་མིའི་ལག་པ་མ་འགྲིམས་པར་བོད་ནང་ཐར་ཐབས་མེད། ཕྱོགས་ཚང་མར་བལྟས། ཁེ་གྱོང་གི་ལྕི་ཡང་བཏེག བལྟ་བཞིན་བྱས་ནས་ཁེ་ཕན་གང་ལོན་བྱེད་རྒྱུ་རེད། གོ་བསྡུར་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། ང་ཚོ་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་ལྟ་སྐོར་སྔ་རྗེས་ཐེངས་གསུམ་ཕྱིན་པ་དེ་དག་ནི་དམིགས་བསལ་གྱི་ལམ་ནས་ཕྱིན་པ་རེད།

ཉེ་དུས་བལ་ཡུལ་གཞུང་ནས་གཅིག་ལག་ལེན་བྱེད་ཀྱི་འདུག་པ་དེ་ཇི་ཙམ་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་དམ། ཁག་པོ་རེད། ད་བར་བོད་དུ་ལྟ་སྐོར་གཉེན་འཕྲད་ལ་འགྲོ་མཁན་ཕལ་ཆེར་སྟོང་ཕྲག་ལྷག་ཙམ་བྱུང་ཡོད། ཁོང་ཚོས་རྒྱ་མིའི་ཁུངས་ཡིན་ཟེར་བའི་ལག་ཁྱེར་བླངས་ནས་ཕྱིན་པ་རེད། ཁོང་ཚོའི་སེམས་ནང་དངོས་གནས་རྒྱ་མིར་དགའ་པོ་ཡོད་དམ་ཟེར་ན་རྩ་བ་ནས་མེད། འཕྲལ་སེལ་རྒྱ་མིས་ཚུར་མགོ་སྐོར་བཏང་བ་བཞིན་ཕར་ཡང་མགོ་སྐོར་བཏང་བ་འདྲ་པོ་ཞིག་རེད། ད་བར་བོད་ལ་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་མཁན་ཆིག་སྟོང་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པའི་ནང་ནས་བོད་ལ་གཏན་འཇགས་སྡོད་མཁན་བཞི་བཅུ་ཞེ་གྲངས་ཤིག་འདུག ཧ་ཅང་ཉུང་ཉུང་རེད། དེ་དག་ལའང་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ན་སྤོའོ་དང༌། རྨོའོ་རྒན་འཁོགས་མང་བ་ཆགས་ཡོད། ཚེ་ལྷག་ལོ་ངོ་རེ་ཟུང་འདིའི་རིང་སོ་སོའི་བུ་ཕྲུག་དང་མཉམ་དུ་སྡོད་རྒྱུ་བྱུང་ན་བསམ་པ་ལྟ་བུ་དང་། དོ་བདག་སོ་སོའི་དམིགས་བསལ་གྱི་གནས་ཚུལ་འོག་ནས་འཕྲལ་སེལ་སོ་སོ་བློ་བཞག་ས་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་ནང་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། བོད་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདོད་པ་ཁེངས་པའི་ཡར་རྒྱས་བྱུང་བ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་བསྡད་པ་གང་ཡང་མ་རེད།

ལྷ་སའི་ཁྱབ་བསྒྲགས་ནང་ལྟ་སྐོར་ལ་ཡོང་མཁན་དང༌། གཉེན་འཕྲད་ལ་ཡོང་མཁན་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་མང་པོ་ཞིག་གཏན་སྡོད་བྱས་ལུགས་བཤད་པ་ལས་གྲངས་ཀ་ཁ་གསལ་ཤོད་ཀྱི་མི་འདུག ཡང་ལྷ་སའི་དྲིལ་བསྒྲགས་གཞན་ཞིག་ནང་བོད་ལ་གཏན་འཇགས་སྡོད་མཁན་མི་གྲངས་བརྒྱ་དང་བདུན་ཅུ་དོན་གཉིས་བཤད་འདུག རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོས་བཏོན་པའི་ཐོ་ཞིག་གི་ནང་ལ་གཏན་སྡོད་མི་གྲངས་མི་བཞི་བཅུ་ཞེ་གྲངས་ཤིག་འཁོད་འདུག གང་ལྟར་དོ་བདག་སོ་སོའི་ངོས་ནས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་རེད། མི་ཁ་ཤས་ནི་སོ་སོའི་སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་དོན་གཉེར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ད་ནི་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་སམ། སྙིང་རྗེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནམ།

ན༽ རྒྱ་དམར་གྱི་འགྱུར་འགྲོས་དང་། བོད་མིའི་གོམ་སྟབས།

(བཀའ་འདྲི། ཏིང་ཞའོ་ཕིང་གི་ཤོག་ཁའི་རིང་ལ་ལོ་ཤས་རིང་བོད་གཞིས་བྱེས་འབྲེལ་བ་བྱུང་བ་དང༌། བོད་ལ་སྲིད་བྱུས་ཕྲན་བུ་གུ་ཡངས་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་། ཏིང་གི་ཤོག་ཁའི་རྗེས་ལ་ཤོག་ཁག་གཞན་དག་དེ་འདྲ་བྱུང་ན། ད་ལྟའི་སྲིད་བྱུས་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་མེད་དམ་བསམ་གྱི་འདུག་པས། དགོངས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཡོད་དམ།)

བཀའ་ལན། དེ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་ནང་ནས་དེ་འདྲ་ཤོད་ཀྱི་འདུག ད་ལྟའི་སྲིད་གཞུང་བརྟན་པོ་མེད་ལ། ཤོག་ཁག་གཞན་དག་ད་ལྟ་ཡིབ་ནས་བསྡད་དེ་དུས་ཚོད་དང་གོ་སྐབས་བཙལ་ནས་སྡོད་མཁན་ཡོད། ཡང་སྒྱུར་བཅོས་སྡུག་པོ་དེ་འདྲ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད་ཅེས་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་ནང་ནས་ཞེད་སྣང་བྱེད་ཀྱི་འདུག ང་ཚོར་དེ་འདྲ་ཤོད་མཁན་བྱུང༌། རྒྱ་མིའི་སློབ་ཕྲུག་ངོ་ཤེས་པ་དེ་དག་ནི་དངོས་གནས་ཟོལ་མེད་རེད། དཔེར་ན། ང་བོད་ལ་རྩ་བ་ནས་འགྲོ་མི་རུང༌། ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདི་བརྟན་པོ་མེད། ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་སྲིད་གཞུང་གིས་ཁས་ལེན་འདྲ་ཆགས་པོ་ཇི་ཙམ་ཡོད་ནའང་ཁས་ལེན་བྱེད་མཁན་ཁོ་རང་ཚོ་གནས་མ་གནས་ཏན་ཏན་མེད་སྟབས། ཧ་ཅང་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་ང་ལ་དེ་ལྟར་ཤོད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག

འོན་ཀྱང་བར་ལམ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༩ ནས་གནས་ཚུལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་པ་དང་། མིའི་བསམ་བློའི་ནང་ཚོར་བ་གསར་པ་ཞིག་སླེབས་ཟིན་པར་བརྟེན་བསྐྱར་དུ་ཧ་ཅང་དམ་པོས་དམ་བཅིངས་བྱེད་རྒྱུ་ལས་སླ་པོ་མེད། སྤྱིར་བཏང་བྱས་ན་སྔར་མའོ་ཙེ་ཏུང་ཡོད་སྐབས་ལྟར་གདུག་རྩུབ་ཆེན་པོ་དེ་ལྟར་བསྐྱར་ལོག་བརྒྱབ་ཨེ་ཡོང་བསམ་གྱི་འདུག འདི་ཡང་བསམ་ཚུལ་ལས་ཐག་གཅོད་མི་ཐུབ། གང་ལྟར་ང་ཚོའི་ཕྱོགས་ནས་ད་བར་གོམ་པ་སྤོས་པ་འདི་དག་ཐལ་དྲགས་པ་གང་ཡང་མེད་པར་གནས་སྟངས་འཚམས་པོའི་སྒང་ལ་བསྡད་ཡོད།

པ༽ དམར་ནག་གི་དཀྲུག་ཤིང་དང་། བོད་མི་བེད་སྤྱོད།

(བཀའ་འདྲི། བོད་རིགས་ནང་ནས་རྒྱ་མི་དམར་པོ་དང༌། གོ་མིང་ཏང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། འདི་ཚོའི་ཐོག་ལ་བོད་གཞུང་གིས་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་དམ།)

བཀའ་ལན། དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཁ་སང་བོད་ནང་འགྲོ་མཁན་བོད་རིགས་གཉིས་གཞིས་ཀ་རྩེ་ནས་རྒྱ་མིས་འཛིན་བཟུང་བྱས་ཏེ་པར་ཆས་སོགས་ཐོན་པ་རེད། ཁག་བཞག་ས་ནི་དྷ་རམ་ས་ལ་ནས་བཏང་བྱུང་ཞེས་བཤད་འདུག བདེན་པ་ཡིན་མིན་མི་ཤེས། གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་གོ་རྒྱུ་འདུག ང་ཚོས་དེ་རིགས་རྩ་བ་ནས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། གཏོང་མཁན་ཕྱོགས་གཞན་དག་ནས་རེད། ཕལ་ཆེར་གོ་མིང་ཏང་མིན་ནམ། དེ་འདྲ་དེ་སྔོན་ལའང་བྱུང་ཡོད། བོད་ནང་གི་མི་ལ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་བཏང་བྱུང་ཞེས་མ་བརྗོད་ཚེ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་མེད་སྟབས། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པ་དང་། དོན་ལ་ལུང་པ་གཞན་ནས་གནས་ཚུལ་སྒྲུབ་མཁན་གཏོང་གི་ཡོད། མང་ཆེ་བ་བལ་ཡུལ་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག ང་ཚོས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གིས་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

འགྲམ་དུ་བལ་ཡུལ་ནས་མི་གཅིག་བཙུགས་ཡོད་པ་ཁོ་པས་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་འདུག ལྷ་ས་ནས་ཡོང་མཁན་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་འགྲམ་ལ་ཡོད་པའི་བུ་དེ་ཡག་པོ་ཞིག་འདུག ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་འདུག་ཟེར་གྱི་འདུག གང་ཐུབ་ཅི་ཐུབ་བྱེད་ཡོད་ཀྱང༌། མ་ཁྱབ་པ་དང༌། མ་འདང་བར་བྱ་ཐབས་མི་འདུག སྣེ་ལེན་བྱེད་མཁན་དེ་རིགས་ལ་ད་དུང་མུ་མཐུད་ནས་ཤུགས་རྒྱག་དགོས་ཀྱི་འདུག མ་གཞི་དཔལ་འབྱོར་ལའང་རག་ལས་ཀྱི་འདུག བལ་ཡུལ་ནང་བར་ལམ་བོད་པ་ནང་ཁུལ་ནས་ཞལ་འདེབས་བསྡུས་ཏེ་སྣེ་ལེན་བྱེད་སྒོ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག བོད་ནས་ཚུར་ཡོང་མཁན་ཚོས་དངོས་གནས་དཀའ་སྡུག་ཆེན་པོ་མྱངས་ཡོད་པ་དང༌། ངས་རྟག་པར་བཤད་མུས་ལྟར། དོན་གྱི་བདག་པོ་ཁོང་ཚོ་ཆགས་ཡོད། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སྡོད་མཁན་ཚོས་མ་འགྲུབ་ན་མ་གཏོགས། གང་ལས་མེད་པའི་ཧུར་ཐག་བྱས་ཏེ་ཁོང་ཚོར་སྣེ་ལེན་དང་ལྟ་རྟོག་བྱེད་དགོས་པ་དེ་ང་ཚོའི་ལས་འགན་རེད། ད་དུང་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་བྱེད་རྒྱུའི་སྐོར་རྟག་པར་སྐད་ཆ་ཡོང་མུས་རེད།

ཕ༽ བོད་ཀྱི་ཆོས་རིག་དང་། རུ་སུའི་འབྲེལ་ལམ།

(བཀའ་འདྲི། ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་ཐོག་ནས་ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོ་དང་མཉམ་དུ་ང་ཚོ་འབྲེལ་བ་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་བཞིན་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ལ་ང་ཚོར་རོགས་རམ་གནང་མཁན་རྒྱལ་ཁབ་གང་དག་ཡོད་དམ། ཨུ་རུ་སུ་ལ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད། འོན་ཀྱང་སྲིད་དོན་ཐོག་ལ་གང་འདྲ་ཡོད་དམ།)

བཀའ་ལན། ཆོས་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་མང་ཆེ་བ་སྒེར་གྱི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད། ཆོས་ལ་དོ་སྣང་ཡོད་མཁན་སྒེར་པ་དང༌། ཁ་ཤས་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་ཚོགས་པ་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། འབྲེལ་བ་བྱེད་བདེ་ཡོང་གི་ཡོད། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཡོང་མཁན་དེ་ཁོ་རང་ཚོ་གཞུང་སོ་སོའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་སྲིད་བྱུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡོང་དགོས་པར་བརྟེན། དེ་ནི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། ཨུ་རུ་སུ་ནས་སྤྱིར་བཏང་བོད་པའི་ཐོག་ལ་མཐོང་ཚུལ་སྔར་དང་མི་འདྲ་བར་བསྒྱུར་བཅོས་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང༌། བོད་པའི་ཐོག་ལ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་རོགས་རམ་ཇི་ཙམ་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་མེད་ཚོད་མི་ཐིག དམིགས་བསལ་ཤོད་རྒྱུ་མེད། དོ་སྣང་ནི་བྱེད་ཀྱི་འདུག

བ༽ བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་དང་། རུ་སུའི་འབྲེལ་ལམ།

(བཀའ་འདྲི། བོད་གཞུང་གིས་ཨུ་རུ་སུར་ཆབ་སྲིད་ཐོག་ལག་པ་བཏང་ཡོད་མེད་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ།)

བཀའ་ལན། ཆབ་སྲིད་ཐོག་ལག་པ་བཏང་བ་མེད། སློབ་ཕྲུག་ལྟ་བུ་གཏོང་གི་ཡོད། ལག་པ་བཏང་ནས་ཚུར་དོན་དག་སྟོང་པ་རང་མིན་ཙམ་དགོས་ཀྱི་རེད། སྔོན་ལ་ཚོད་ཅིག་མ་ཐིག་ན་སྙིང་པོ་འདུག་གམ། གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་བལྟ་དགོས་ཤིང་། ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་འབྲེལ་བ་བྱེད་མུས་ཡིན་ཅིང་། དེང་སང་ཨུ་རུ་སུ་དང་རྒྱ་ནག་གི་འབྲེལ་བར་འགྱུར་བ་ཕྲན་བུ་འགྲོ་བཞིན་པ་ལས། བར་སྐབས་དགྲ་དགྲ་ནག་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད། སྔོན་མ་ང་ཨུ་རུ་སུ་དང༌། སོག་ཡུལ་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་གཏན་འཁེལ་སྐབས་པེ་ཅིང་མི་རིགས་ལས་ཁུངས་ཀྱི་འགོ་བྱེད་མཁན་ཨུ་ལན་ཕུ་ཟེར་བ་ད་ཆ་དགོངས་པ་ཞུས་ཟིན་འདུག ཁོང་གིས་དེ་དུས་རྒྱལ་ལོ་དོན་གྲུབ་པེ་ཅིང་ལ་ཡོད་སྐབས་སུ་ང་ཨུ་རུ་སུར་ཕྱིན་ན་མི་འགྲིགས་པའི་སྐོར་སྐད་ཆ་བཤད་འདུག

དེ་དུས་གྷི་རི་སིའི་རྒྱལ་སྲས་པི་ཀྲར་ཡང་པེ་ཅིང་ལ་ཡོད་པའི་སྐབས་འཁེལ་ཏེ། ཁོང་ལ་ཨུ་ལན་ཕུ་ནས་ཧ་ཅང་ནན་པོ་བཤད་འདུག ངས་ཨུ་རུ་སུར་ཕྱིན་ན་རྩ་བ་ནས་འགྲིག་གི་མ་རེད། གལ་ཏེ་ཨུ་རུ་སུར་ཕྱིན་ན་ང་དང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་འབྲེལ་བ་གཅོད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་གསལ་པོ་བཤད་འདུག ང་ནི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་དོན་ལ་གཙོ་བོ་སོག་ཡུལ་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ལས། ཨུ་རུ་སུར་འགྲོ་གི་མེད། སོག་ཡུལ་ལ་པེ་ཅིང་བརྒྱུད་ནས་འགྲོ་ཐབས་མེད་པར་བརྟེན། ཨུ་རུ་སུ་བརྒྱུད་ནས་མ་ཕྱིན་ཀ་མེད་རེད། ཨུ་རུ་སུར་ལམ་ཞོར་དུ་སླེབས་པ་རེད། ང་ཨུ་རུ་སུ་དང༌། སོག་ཡུལ་ལ་སླེབས་སྐབས་ཨུ་རུ་སུའི་གསར་འགོད་པ་དག་གིས་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་ལ་བལྟས་ན་ངས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་རྒྱ་ནག་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་དང་། ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག་ཀྱང༌། ང་ཚོར་སོ་སོའི་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་ལྟ་བ་དང་བསམ་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་པ་ལས། ཡུལ་གཞན་ཞིག་གི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་རྒྱ་ནག་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་མེད་སྟབས། ཨུ་རུ་སུ་དང་རྒྱ་ནག་གཉིས་སྲིད་དོན་འགལ་ཟླ་འཐབ་རྩོད་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དེའི་ནང་ལ་ང་ཚོ་འཛུལ་དགོས་དོན་མེད། ང་རང་ཚོར་སོ་སོའི་ལྟ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ཟིན་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད། ལྟ་བ་འདི་གཞི་བཞག་ལ་ཨུ་རུ་སུ་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོད་ན་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་རེད། ཡག་པོ་རེད། ཕན་པ་རེད། ང་རང་གི་ལྟ་བ་འདི་ཡིན། ལྟ་བ་འདི་རང་འཁྱེར་ཏེ་བསམ་པ་རྣམ་དག་གི་སྒོ་ནས་ཨུ་རུ་སུ་དང་སོག་པོའི་གསར་འགོད་པ་དང་། སོག་པོའི་མི། སྤྱིར་བཏང་ཆོས་ཚོགས་སོགས་ཀྱི་མི་སྣ་ཐུག་འཕྲད་སྐབས་བསམ་ཚུལ་འདི་རང་གསལ་པོ་བྱས་ནས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

ཡང་ཟླ་བ་འདིའི་ནང་ལ་སོག་ཡུལ་དང་ཨུ་རུ་སུར་འགྲོ་རྩིས་ཡོད། སོག་པོ་ཚོ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་དད་པ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་རེད། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་དང་སོག་པོའི་འབྲེལ་བ་སྔར་ནས་ཡོད་པ་ལྟར། ང་སྔོན་མ་སོག་ཡུལ་དུ་འགྲོ་སྐབས་སོག་པོ་ཚོའི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་དང༌། དགའ་པོ་བྱེད་སྟངས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་འདུག ང་ཚོས་སོག་པོར་འབྲེལ་བ་བྱེད་པ་འདི་ནི་རྩ་བ་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ནང་དམིགས་བསལ་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དེ་གཞི་བཟུང་བྱས་པ་ལས། ངས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་ང་འགྲོ་གི་མེད། ཡང་སྐད་ཆ་ཕྱི་ནང་གཉིས་བཤད་པའང་མིན། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། སོག་ཡུལ། ཨུ་རུ་སུའི་ཁུངས་ལ་ཡོད་པའི་སོག་རིགས་ནང་པ་ཚོའི་བར་དུ་འབྲེལ་བ་ཇི་ཙམ་ཡག་པོ་བྱུང་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་མ་འོངས་པར་སྤྱིར་བཏང་ས་ཁུལ་འདི་དག་གི་གནས་སྟངས་ལ་ཕན་པ་ལས་གནོད་སྐྱོན་མེད། དཔེར་ན། ད་ལྟ་ཨུ་རུ་སུས་སོག་པོ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གཙང་མ་བྱས་ནས་སོག་པོ་དང་རྒྱ་ནག་གཉིས་འགྲིག་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་བཞིན་དུ་ཨུ་རུ་སུ་དང་རྒྱ་ནག་འགྲིག་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་རྒྱ་ནག་དང༌། ཨུ་རུ་སུ། སོག་ཡུལ་བཅས་སྔར་སྲིད་པ་ཆགས་པ་ནས་ད་བར་ཁྱིམ་མཚེས་སུ་གནས་པ་དང༌། མ་འོངས་པར་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྲིད་པ་མ་སྟོངས་བར་དུ་ཁྱིམ་མཚེས་བྱས་ནས་སྡོད་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དགྲར་འཛིན་བྱེད་པ་འདིར་སྙིང་པོ་ཅི་ཡང་མེད། སྔ་ཕྱི་མ་གཏོགས་ཨུ་རུ་སུ་དང༌། རྒྱ་ནག་འཆམ་དགོས་ལ། འཆམ་ན་ལེགས།

དེ་བཞིན་སོག་པོ་དང་རྒྱ་ནག་འཆམ་དགོས་པ་ལས་མ་འཆམ་པར་བསྡད་ཚོད་མེད། དེ་ལྟར་བསྡད་ན་ཕན་ཚུན་གཉིས་གྱོང་རེད། དཔེར་ན། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་དང་སོག་རིགས་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་བྱུང་ན་མ་འོངས་པར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། གནད་དོན་འདི་དག་ང་ཚོས་པེ་ཅིང་ལ་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མ་འོངས་པར་དེ་འདྲ་བཤད་བསམས་ནས་བསྡད་ཡོད། ང་ཨུ་རུ་སུར་ཕྱིན་ནས་རྒྱ་ནག་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས་དོན་མེད་ལ། ནམ་ཞིག་རྒྱ་ནག་ལ་ཕྱིན་ནས་ཨུ་རུ་སུར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། དངོས་གནས་ཕན་ཚུན་མཐུན་པ་ཞིག་དང༌། བདེ་བ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་པ་དང༌། བསམ་བློའི་ནང་གི་ཁྲོ་སེམས་ཞི་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། ཕྲན་བུ་ཞིག་ལས་མེད་ཀྱང་ཕན་ན་ཕན་པ་རེད། ངའི་བསམ་ཚུལ་དང་ལྟ་བ་དེ་ཡིན།

བོད་ནང་གི་ལས་བྱེད་པ་སོ་སོར་ཤེས་ཡོན་གང་ཡང་མེད་པ་ཉུང་ཤས་ཀྱིས་རྒྱ་མིར་སྤྲེལ་ལད་འཁྲབ་སྟེ་རྒྱུགས་ཁྱི་ལྟ་བུ་བྱེད་མཁན་ཡོད་པ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཡུལ་རེད། གཞི་རྩའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་ཡོད་མཁན་དེ་ཚོའི་གྲས་ནི་མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཤུགས་ཆེན་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད། ཁ་ནས་གསལ་པོ་ཤོད་ཐུབ་དང་མ་ཐུབ་ནི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། སྤྱིར་བཏང་ཆ་སྙོམས་བྱས་ན་བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་གཞོན་ནུ་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༣ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༩ ཉིན། ལྡི་ལིར་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་འདུར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གཞོན་སྐྱེས་ཀྱི་གལ་གནད་དང་། གཞིས་བྱེས་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས།

ཁྱེད་རང་ཚོས་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པ་ཡག་པོ་བྱུང་ཡོད་ལ། གཞི་རྩ་ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་ལོ་གང་འཚམ་ཕྱིན་པ་རེད། མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་སྐྱེས་པ་དེ་རིགས་ད་ཆ་ཕྲུ་གུའི་ཕ་མ་ཆགས་པའི་དུས་ཚོད་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང་། ང་རང་ཚོ་རྩ་བའི་བོད་པ་ཟེར་བའི་མིང་བརླག་རྒྱུའི་ཚབ་ལ་ད་དུང་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་གི་ཡོད། དེ་ནི་གཙོ་བོ་བོད་ནང་གི་མི་མང་ཚོ་དངོས་གནས་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་དང༌། མཁྲེགས་པོ་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་པ་དང༌། ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་ཡོད་མཁན་རྣམས་ནས་ཀྱང་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གི་སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་ཏེ་ཐབས་ཤེས་སྒོ་གང་ས་ནས་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ཆགས་ཡོད།

ལྷག་དོན་གཞོན་ནུ་ཚོར་ཆ་བཞག་ན། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་གང་དུ་ཡིན་ནའང་གཞོན་ནུ་ཟེར་བ་དེ་གལ་ཆེན་པོར་བརྩི་བཞིན་ཡོད། དེའི་ཐོག་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་གཞོན་སྐྱེས་མང་པོ་ཞིག་ནི་སྐྱེས་ས་ཡང་མིའི་ལུང་པར་སྐྱེས་པ་དང༌། གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་སྐྱེས་ས་བོད་ལུང་པར་སྐྱེས་ཀྱང༌། འཚར་ལོངས་བྱེད་ས་དེ་མིའི་ལུང་པར་བྱས་པར་བརྟེན། རང་བཞིན་གྱིས་བསམ་བློའི་ནང་སོ་སོའི་ལུང་པའི་གནས་སྟངས་དེ་དག་ག་ལེར་མི་གསལ་དུ་མི་གསལ་དུ་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་ན་ཡང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་ནང་ལ་བོད་སྤྱི་པའི་སེམས་ཤུགས་མ་བརླག་པར་སྡོད་ཐུབ་པར་བརྟེན། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་ཀྱང་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པའི་གཞོན་ནུ་ཞེས་ལོག་སྤྱོད་ལོག་ནག་ལ་བརྩི་གི་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་ངོ་ཤེས་པ་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི། དཔེར་ན། ཉེ་ཆར་རང་སུའི་ཛ་ལན་ཌི་དང༌། འཇར་མན་ཁུལ་ལ་སྔོན་མ་ནས་ངོ་ཤེས་པའི་གྲོགས་པོ་རྙིང་པ་དེ་འདྲ་ཐུག་སྐབས། ཁོང་ཚོས་བོད་པའི་ཕྲུ་གུ་ཚོ་ལོ་དེ་ཙམ་ཕྱིན་ནའང༌། སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་བརྟན་པོ་བསྡད་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད་ཅེས་བསྔགས་བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་དག་གི་ཆ་ནས་ང་རང་ཚོས་བྱས་རྗེས་གང་ལ་གང་འཚམ་དངོས་གནས་བཞག་ཡོད། དེ་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡིན། ད་དུང་ཡང་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་རོགས་བྱེད་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

འཛམ་གླིང་ནང་བཙན་བྱོལ་བ་མང་པོ་ཡོད་ལ། བཙན་བྱོལ་བ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་ཙམ་ཞིག་བོད་པས་སྡོད་ཐུབ་པ་རེད། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་གདུག་རྩུབ་དང་ཡ་ང་སྙིང་རྗེ་མེད་པའི་ཐོག་ནས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བོད་པ་ནག་བསུབ་རྡོག་རོལ་གཏོང་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་འབད་བརྩོན་དང༌། ཕྱི་བྱུགས་ནང་བླུག་གང་ཞིག་བྱས་ཀྱང༌། དེ་དག་ལ་ནུས་འབྲས་མ་ཐོན་པར་ཕམ་ཉེས་འགྲོ་གི་ཡོད། དེ་ནི་ང་ཚོའི་བྱས་རྗེས་ཤིག་རེད། དེ་ཡང་བོད་པས་རྒྱ་མིའི་ཐོག་ལ་རྒྱབ་སློག་ནས་སྡོད་ཐུབ་ཙམ་ཞིག་ལས། རང་ངོས་ནས་བྱས་རྗེས་དང་གྲུབ་འབྲས་བསྟན་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད་ན་དེ་འདྲ་ཞིག་རེད། ང་ཚོ་དེ་ལྟར་མིན།

བོད་ནང་ལ་རྒྱ་མིའི་བཙན་དབང་མནར་གཅོད་ཀྱི་འོག་ལ་གཡོ་འགུལ་བྱེད་ས་དང༌། འཕགས་ཚག་རྒྱག་ས་གང་ཡང་མེད་རུང༌། ང་རང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་སླེབས་མཁན་བོད་པ་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ཙམ་ཞིག་གི་རིང་ལ་མིའི་ལུང་པར་གང་འདྲ་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་དམ། ང་ཚོར་དཔལ་འབྱོར་དང༌། སློབ་སྦྱོང་གི་ཆ་རྐྱེན། ཉམས་མྱོང་རྒྱུས་མངའ་མེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་སྤྱིར་བཏང་ཡིན་ན་མགོ་གྲུང་ཐག་ཆོད། གཞིས་ཆགས་ལྟ་བུའི་འཚོ་བའི་རྟེན་ཁུངས་མེད་མཁན་ཚོ་ཡིན་ན་ཡང༌། གང་ལྟར་ཕར་ཚུར་ཚོང་རྒྱག་པ་དང་། ལས་ཀ་ཙག་ཙིག་སོགས་བྱས་ནས་ལྟོ་གོས་འགྲིགས་ངེས་ཡོད།

ཡང་ལྟོ་གོས་ཐོག་མགོ་གྲུང་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། མ་རབས་སྤྱོད་ངན་གྱི་ལྟོ་གོས་འཚོལ་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་དེ་ལ་ངོ་མཚར་ཆེ་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། ང་ཚོ་དེ་ལྟར་མིན་པར་ལྟོ་གོས་མགོ་གྲུང་པོ་དང༌། ཐབས་ཤེས་གང་ཡོང་བྱེད་ཐུབ་པའི་ཐོག་ལ་ཡང་མིའི་མཚན་ཉིད་ཚང་ཞིང་། མི་ཡ་རབས་དང་སྤྱོད་བཟང༌། གཞུང་བཟང་པོ། རིགས་བརྩི་ས་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། གང་ལྟར་རྒྱ་གར་གྱི་གྲོགས་པོ་ངོ་ཤེས་པའི་རིགས་དང༌། དེ་བཞིན་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་དེ་འདྲས་ཤོད་ཀྱི་འདུག བོད་པ་ཚོ་ཆ་འཇོག་འཕེར་བ་དང༌། གདོང་བརྟན་པོ། ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རིགས་བརྩི་ས་ཡོད་པའི་མི་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

དེའི་ཐོག་ལ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་སྤྱི་སེམས་ཤིག་ཡིན་ནའང་ཡག་ཐག་ཆོད་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་འདུས་སྡོད་ཡོད་སའི་ས་ཁུལ། དཔེར་ན། རྒྱ་གར་ཤར་ཕྱོགས་དང༌། དེ་མིན་བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས་ཡོད་ས་དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་ས་གནས་ཀྱི་ཡུལ་མི་དེ་ཚོའི་གྲས་རྗེས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དེ་ཚོའི་ཐོག་ལ་ས་གནས་རྒྱ་གར་གྱི་ལས་བྱེད་པ་ཚོས་ས་གནས་ཡུལ་པ་ཚོར་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་སྟངས་དང༌། ཡར་རྒྱས་ཀྱི་སྐུལ་སློང་བྱེད་སྐབས་བོད་པ་མིག་དཔེར་སྟོན་གྱི་ཡོད། བོད་པ་ཚོ་བོད་ནས་ཡོང་བའི་མི་རེད། ཁོང་ཚོ་ཐོག་མར་ཡོང་སྐབས་གང་ཡང་མེད་པའི་སྐྱོ་པོ་ཤ་སྟག་རེད། སོ་སོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ། སོ་སོས་ངལ་རྩོལ་བྱས་ཏེ་ད་ཆ་གྲུབ་འབྲས་དེ་ལྟར་ཐོན་པ་རེད། བོད་པ་ཚོར་དཔེ་ལྟོས་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་འདུག

ང་རང་ཚོ་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པའི་ས་ཆ་དེ་ཚོའི་གྲས་ནས་རྒྱ་གར་གྱི་ལུང་པ་སྤྱི་ཡོངས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་བོད་པས་ཞལ་འདེབས་རྒྱག་གི་ཡོད་ལ། སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་བོད་པའི་མིང་མ་བརླག་པ་ཞིག་དང༌། བོད་པའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་མ་བརླག་པར་མུ་མཐུད་ནས་འཛིན་ཐུབ་པ། སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ལྟོ་གོས་ཐབས་འཚོལ་མགོ་གྲུང་པོ་དང་ཆབས་ཅིག་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་དེ་ཡང་མ་བོར་བ། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཡང་གྲུབ་འབྲས་མཛུབ་མོ་འཛུགས་ས་ཡོད་པ་ཞིག་ང་ཚོ་བོད་པས་སྒྲུབ་ཐུབ་ཡོད། རང་ཉིད་ལ་གོ་སྐབས་ཤིག་བྱུང་ན་སོ་སོར་འཇོན་ཐང་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་ཞིག་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་སྟོན་ཐུབ་པ་རེད། དེ་ཡག་པོ་རེད།

བོད་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ནང་དུ་ལས་ཀ་བྱས་ན་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་ཟ་རྒྱུ་འཐུང་རྒྱུ་འབེལ་པོ་དང༌། གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་ཕོགས་དང་མིང་ཆེན་པོ་ཐོབ་རྒྱུའི་རིགས་གང་ཡང་མེད། ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་གནས་སྟངས་སྐྱོ་ཐག་ཆོད་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད། སྔོན་མ་བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བ་ཞེས་བོད་པར་ཤ་ཚ་ཡོད་མཁན་ཚོས་སྙིང་རྗེའི་ཡུལ་དུ་བལྟ་གི་ཡོད། ད་ཆ་བོད་པར་མིང་དང་མཐོང་སླེབས་པ་དང༌། མིས་རིན་ཐང་བརྩི་ས་ཡོད་པ་འདི་དག་ང་རང་ཚོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་བྱུང་བས་འདི་གྲུབ་འབྲས་ཆེན་པོ་རེད།

ཁ༽ རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཞིང་བྲན་དང་། རྒྱུས་མེད་ཧམ་བཟོས།

ཁ་སང་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་གྱི་སྐབས་ལ་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང༌། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་བོད་རྗེས་ལུས་དང༌། བོད་པས་འཇོན་གྱི་མེད་སྟབས་རོགས་རམ་བྱེད་པར་ཡོང་བ་ཡིན་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་དེ་ལ་ང་ཚོའི་བྱ་སྤྱོད་དངོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ལན་འདེབས་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་མི་མ་ཡོང་གོང་ལ་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་དེ་རྗེས་ལུས་རེད་ཟེར་གྱི་ཡོད་ཀྱང༌། མདོ་དོན་སྙིང་པོ་མི་ལ་ལྟོ་གོས་འབེལ་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། སེམས་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་རེད། དེ་རྩ་དོན་ཡིན། བོད་ལ་མོ་ཊ་མེད་ལ། འཕྲུལ་འཁོར་གྱི་ལམ་ཁའི་རིགས་མེད་ཀྱང༌། ལྟོ་གོས་འདང་ངེས་ཡོད་ལ། སེམས་ལ་དངངས་སྐྲག་མེད་པར་རང་དབང་བྱས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད།

རྒྱ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་ནང་ལ་མི་ཕོ་ཆེན་བཟོ་གི་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་མོ་རྐང་རིལ་ཡང་བཟོ་གི་ཡོད། ང་ཚོ་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་ནང་ལ་དེ་འདྲའི་ལོ་རྒྱུས་གོ་རྒྱུ་མེད། ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་ཟེར་བའི་མིང་ཚིག་དེ་བོད་ནང་གི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་དེ་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་ལ་ཡོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་ལ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་སྟངས་གཅིག་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། དོན་གྱི་གནས་སྟངས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ན་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད། གནས་ཚུལ་དེའི་ཆ་ནས་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་དེ་སྡུག་བསྔལ་མུན་ནག་ལས་བཅིང་འགྲོལ་གཏོང་དགོས་པ་དེ་འདྲ་མིན།

དེ་བཞིན་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་ཡ་རབས་པོ་ཡིན་ན་ཡང༌། འཇོན་ཐང་མེད་པས་རོགས་རམ་མ་བྱས་ན་རང་འཚོ་ཟིན་མི་ཐུབ་པ་དེ་འདྲ་ཡང་མིན། རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོར་རྒྱུས་མངའ་གང་ཡང་མེད་པ། སྐད་ཡིག་དང༌། མི་རིགས། གོམས་གཤིས་ཐ་དད་ཡིན་པའི་བོད་དང༌། ཤིན་ཅང༌། སོག་པོ་སོགས་ལུང་པ་གཞན་དག་ལ་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱུས་ཡོད་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། རོགས་རམ་བྱེད་རྒྱུ་བཞག་ནས། རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོར་ཆ་རྒྱུས་ཡོད་སའི་རྒྱ་ནག་ལུང་པའི་ནང་ལ་ཡར་རྒྱས་ཡག་པོ་བཏང་ན་འགྲིགས།

ད་ཕན་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་གྲངས་འདིའི་རིང་ལ་སྐབས་རེ་རྐང་པ་གཡས་པ་སྔོན་ལ་སླེབས་དྲགས་པ་དང་། ཡང་ན་རྐང་པ་གཡོན་པ་སྔོན་ལ་སླེབས་དྲགས་པ། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་གཅིག་བྱེད་དུས་རིང་དྲགས། གཅིག་བྱེད་དུས་ཐུང་དྲགས་ཏེ་གང་ལྟར་ཆ་མ་སྙོམས་པའི་ཟང་ཟིང་ངང་ནས་ལོ་དེ་དག་བསྐྱལ་བ་རེད། རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོར་རྒྱུས་མངའ་ཡོད་སའི་རྒྱ་ནག་ལུང་པའི་ནང་ལ་ཁ་ཐབས་དེ་ལས་མེད་པར། སོ་སོར་རྒྱུས་མངའ་མེད་སའི་མི་རིགས་གྲངས་ཉུང་གི་ལུང་པའི་ནང་ལ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་པར་གོ་སྐབས་ཤིག་སྤྲད་ན་ང་ཚོས་བྱེད་མི་ཐུབ་པ་གང་ཡང་མེད། དཔེར་ན། ང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་ནས་མི་ཡུལ་གྱི་ས་ཆ་ཞིག་ལ་ང་ཚོས་སོ་སོའི་འཚོ་གོས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། མི་རིགས་ཀྱི་རྣམ་པ་འཛིན་ཐུབ་པ། ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་རྩ་བ་དེ་དག་འཛིན་ཐུབ་པ་ཞིག་ང་ཚོས་བྱེད་ཐུབ་ཡོད། ང་ཚོས་སྐད་ཆ་བཤད་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མི་བོད་ལ་ཡོང་དགོས་དོན་མེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གསལ་པོ་ང་ཚོས་བསྟན་ཡོད། རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་ཁེ་གྱོང་ལ་ཐུག་ནས་བོད་ལ་བསྡད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ངོས་ལེན་བྱས་ན་མ་གཏོགས། བོད་པར་ཤ་ཚ་ནས་རྒྱ་མི་བོད་ལ་ཡོང་དགོས་དོན་མེད་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་མི་མང་ལ་མཚོན་ན། དངོས་གནས་སྐད་ཆ་བཤད་ལེགས་ཉེས་ཤིག་དང༌། རྣམ་འགྱུར་སྟོན་ལེགས་ཉེས་ཤིག་ལ་ཁང་པའི་ནང་བསྔོག་བཤེར་བྱེད་མཁན་སུ་སླེབས་ཡོང༌། ལག་པར་ལྕགས་ཐག་བརྒྱབ་ནས་འཁྲིད་མཁན་ད་ལྟ་སུ་སླེབས་ཡོང་བསམ་པའི་དངངས་སྐྲག་བྱེད་དགོས་པའི་ས་ཆའི་ནང་ནས་སེམས་ཤུགས་དེ་ལྟ་བུ་བསྐྱེད། དཀའ་ངལ་དེ་འདྲ་ཞིག་བརྒྱབ། དངོས་གནས་སོ་སོའི་སྲོག་ལ་ཡ་ང་བག་ཚ་མེད་པའི་བྱ་སྤྱོད་སྤེལ་གྱི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སྡོད་མཁན་འདི་དག་མི་རིགས་གཅིག་དང༌། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་འགན་འཁུར་ཡོད་པ་གཅིག་གྱུར་ཡིན། དེའི་ཐོག་ལ་ཆ་རྐྱེན་གང་ཡོད་ཅེ་ན། ང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་བསྡད་ཡོད། ང་ཚོས་གཡོ་འགུལ་བྱས་ན་འཛིན་བཟུང་བྱས་དོགས་དང༌། བསྔོག་བཤེར་བྱས་དོགས་ཀྱི་དངངས་སྐྲག་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། ང་ཚོས་སྤྱི་དོན་གང་ཡང་བྱས་ཆོག་པའི་གོ་སྐབས་དང༌། འོས་བབས་ཡོད་པར་བརྟེན། ང་ཚོ་སེམས་ཤུགས་ཆག་ཐབས་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། ང་ཚོས་ཡ་རབས་དང༌། ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་བསམ་བློ་བཏང་ནས་བོད་སྤྱི་དོན་ཐོག་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས། ད་ལྟ་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད། ད་དུང་ཡང་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ག༽ ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་དང་། ༸རྒྱལ་བའི་དགོངས་གཞི།

ངོས་ནས་རྟག་ཏུ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས་ཁྱེད་རང་ཚོ་བསུན་སྣང་ཡོང་ཤས་ཆེ། འོན་ཀྱང་ངོས་ནས་མ་བཤད་པར་སྡོད་ཐབས་མི་འདུག ང་རང་ཚོ་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཡ་རབས་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ཧ་ལས་པའི་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེང་སང་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་ཏུ་ཡར་རྒྱས་ཧ་ལས་པ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། ཡར་རྒྱས་དེས་གོ་མ་ཆོད་པར་མི་མང་པོ་སེམས་ཁྲལ་ནང་ལ་ཚུད་པ་དང༌། མི་མང་པོ་དངངས་སྐྲག་ངང་དུ་སྡོད་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེའི་རྩ་བ་གང་གིས་ལན་ནམ་ཞེ་ན། མིས་མི་ལ་བརྩེ་བ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། མིས་མི་ལ་ཤ་ཚ་བྱེད་པའི་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་གིས་ཕོངས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་ཡོང་གི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུས་གཅིག་བླངས་ཡོད། མི་ལུས་བླངས་པ་འདིའི་རིང་ལ་ཡ་རབས་ཀྱི་བསམ་པ་ཞིག་འཁྱེར་ཏེ་ཡ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པ་དང་། སེམས་བཟང་པོ་དང་སེམས་རྒྱུད་དུལ་པོ་བྱེད་དགོས། དེ་དང་འབྲེལ་བའི་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

སྐབས་རེ་མི་མ་རབས་ཀྱིས་མགོ་བདེ་དྲན་འཕྲུལ་བྱས་ན་འཕྲལ་སེལ་ཁེ་ཕན་ཕྲན་བུ་ཡོང་སྲིད་ཀྱང་། མི་དེའི་སེམས་ནང་སྐྱིད་པོ་གང་ཡང་མེད། ཡ་རབས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མི་ཚེ་བསྐྱལ་ན་ཕྲན་བུའི་དཀའ་ངལ་བྱུང་ཡང༌། རང་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ནང་གནོང་འགྱོད་གང་ཡང་མེད་སྟབས་སེམས་སྐྱིད་པོ་ཡོང་གི་རེད། དཔེར་ན་ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཡུལ་ཕྱོགས་མང་པོར་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དང༌། མི་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཐུག་འཕྲད་ཡོང་གི་ཡོད། ལུང་པ་གསར་པ་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་ཕྱིན་ཀྱང༌། མི་གཅིག་མི་ཡུལ་ནས་མི་ཡི་ཡུལ་ཞིག་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་བསམ་པ་དང༌། ལྟ་བ་མི་འདྲ་བ། ཆོས་ལུགས་མི་འདྲ་བ། གོམས་གཤིས་མི་འདྲ་བ། མི་རིགས་མི་འདྲ་བ་གང་ཞིག་ཐུག་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མི་ཡིན་པ་གཅིག་པ་རེད། བདེ་བ་འདོད་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་གཅིག་པ་རེད། གཞི་རྩ་དེའི་ཐོག་ནས་མི་དང་མི་ནང་ཁུལ་ཐུག་གི་ཡོད་བསམ་པའི་ཀུན་སློང་དེ་འདྲ་ཞིག་འཁྱེར་ནས་བསམ་པ་རྣམ་དག་གིས་ཐུག་འཕྲད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

སྤྱིར་བཏང་བཤད་ན་ཁོང་ཚོས་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག གྲོགས་པོ་དང་ཉེ་པོ་ཆགས་ཀྱི་འདུག དེ་ལྟར་བྱེད་དགོས་དོན་ནི། ང་དགེ་སློང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོར་མིང་གྲགས་བྱུང་ན་བསམ་པ་དང༌། ཟ་རྒྱུ་འཐུང་རྒྱུ་འབེལ་པོ་བྱུང་ན་བསམ་པའི་ཐོག་ནས་བྱས་པ་མིན། ང་རང་ངོས་ནས་སྤྱིར་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་དང༌། ཡང་སྒོས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ནང་བྱམས་སྙིང་རྗེ་རྩ་བར་གྱུར་པའི་གཞན་ཕན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཟེར་བ་དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོད། ཉམས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཉམས་ལེན་བྱེད་སྟངས་གདན་གྱི་སྒང་ལ་བསྡད་ནས་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་དེ་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཡིན་ན། གོ་སྐབས་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་མི་དང་མིའི་བརྩེ་བ་དང༌། མི་དང་མིའི་ཕན་སེམས་དངོས་སུ་ལག་ལེན་འགེལ་དགོས་པ་ཞིག་རེད་བསམ་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཚང་མར་བསམ་པ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་གང་ཕན་ཅི་ཕན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ང་རང་ཚོའི་ཆོས་སྐད་ཀྱི་ནང་ལ་ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་དེ་ནི་སེམས་ཀྱིས་སྦྱོང་རྒྱུ་ལས་དོན་དངོས་ལག་ལེན་ཐོག་ཁག་པོ་རེད། དངོས་སུ་ལག་ལེན་འགེལ་ཐུབ་པ་ནི། འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ང་ཚོ་མཉམ་དུ་བསྡད་པའི་མི་བདེ་བ་འདོད་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པ་འདི་རྣམས་ལ་ཚིག་སྐམ་པོ་གཅིག་ལས་མ་བྱུང་ཡང་ཕན་པ་སྒྲུབ་རྒྱུ་བྱུང་ན་དེ་འགྲིགས་པ་རེད། ང་རང་གིས་ཀུན་སློང་འཁྱེར་སོ་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་མི་ཐུག་འཕྲད་དང༌། སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དེས་སོ་སོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་བདེ་སྐྱིད་མང་བ་དང༌། བག་ཕེབས་པ་ཡོང་གི་འདུག

ང༽ ༸རྒྱལ་བའི་ལམ་སྟོན་དང་། བོད་འབངས་ཀྱི་ཞུ་སྒོ།

ང་རང་ཚོ་བོད་ནང་ལ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་བོད་པའི་འགོ་ཁྲིད་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད། དེ་ནི་ལོ་རྒྱུས་བཤད་པ་ཙམ་མིན་པར། ད་ལྟའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ང་རང་ཚོ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་བྱས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད། ངའི་ངོས་ནས་ཀྱང་ཚང་མར་སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཡིན་ན་ཡང་ང་ལ་ཚུར་སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་བྱས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་ཀུན་སློང་དང༌། བསམ་བློ་དེ་གཞིར་བཞག་གི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་ནང་ཁུལ་ནས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་སྐད་ཆ་དེ་འདྲ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། ཞབས་འདྲེན་ང་ཚོས་ཞུས་ཆོག་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་ཡག་པོ་གང་ཡང་མི་འདུག དཔེར་ན། ངས་ཕྱི་རྒྱལ་ལུང་པར་མི་དེ་འདྲ་ཐུག་སྟེ་སྐད་ཆ་ཤོད་སྐབས་མི་འགའ་ཤས་ཡིད་དབང་འཕྲོག་སྟེ་དངུལ་ཕྲན་བུ་བསགས། བོད་མིར་རོགས་རམ་ཆེད་རྒྱ་གར་ལ་ཡོང་མཁན་ཞིག་བྱུང་ན། ཁོ་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་ནས་བོད་པ་ཚོ་ཐུག་འཕྲད་ཡོང་སྐབས་ཏཱ་ལའི་བླ་མས་ཁ་མཁས་པོ་བཤད་པ་ལས། བོད་པའི་ངོས་ནས་དེ་འདྲ་རང་མི་འདུག་བསམ་པ་དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ཡག་པོ་གང་ཡང་མི་འདུག

ད་ལྟ་ཕན་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་མ་ཟིན་ཙམ་གྱི་རིང་ལ་བོད་པའི་མིང་མ་བརླག་པའི་ཁར་ཕྲན་བུའི་མིང་མཐོང་ཡག་ཏུ་དང་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་འདི་ང་ཚོར་རྒྱུ་དངོས་པོ་འབྱོར་ལྡན་ཡིན་པ་དང༌། ང་ཚོར་དམིགས་བསལ་གྱི་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་དང༌། ཉམས་མྱོང་ཅན་གྱི་མི་མང་པོ་ཡོད་པ། པ་ལེ་སི་ཀྲིན་ཟེར་བ་དེ་དག་ལྟར། མིས་དོ་སྣང་སྐྱེས་དགོས་པའི་ལས་ཀ་ཚབས་ཆེན་དེ་འདྲ་ཡང་ཡང་བྱས་པ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་གཏན་ནས་མ་རེད། བློ་གཟུ་བོར་གནས་མཁན་གྱི་མི་ཚོར་འཇོན་ཐང་ཡོད་པ་དང༌། དྲང་པོ་ཡོད་མཁན། མི་ཡ་རབས་ཡིན་པ། ག་དུས་ཡིན་ཀྱང་འཛུམ་ཤིག་ཤིག་བྱས་ནས་སྡོད་མཁན། རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་ནས་མིའི་ལུང་པར་དཀའ་ངལ་གྱི་ནང་ལ་ཚུད་ཡོད་ཀྱང༌། རླུང་ལངས་པོ་དང༌། མི་སྲོག་རླུང་འཕར་མཁན་དེ་འདྲ་མིན་པ་ཞིག་ལ་བརྩི་གི་འདུག དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་བོད་པར་དགའ་པོ་བྱེད་པ་དང༌། བོད་པར་མཐོང་ཞིག་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད། ད་བར་བོད་མིའི་ཆེ་མཐོང་དེ་བོད་པའི་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་གི་ཐོག་ནས་སླེབས་པར་བརྟེན། འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

ཅ༽ བཟང་ངན་གྱི་གྲོགས་པོ་དང་། སྲོག་གི་སྙིང་པོ།

ང་རང་ཚོ་མི་སུ་དང་སུ་ཡིན་ནའང་མཐའ་མ་ཤི་རྒྱུ་རེད། ཤི་བའི་ཉིན་མི་སུ་དང་སུ་ཡིན་ནའང་མ་རབས་བྱས་ནས་མི་ཚེ་བསྐྱལ་ན་སེམས་ནང་ལ་སྐྱིད་པོ་ཡོང་ཐབས་མེད། ཆོས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་རུང་མེད་རུང༌། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་རང་རང་སོ་སོ་ཆུ་ཚོད་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་རིང་ལ་ཉིན་རེ་ཉིན་རེ་སེམས་པ་བཟང་པོ་ཞིག་བྱས་ན་ཕྱི་མར་ཡང་དེས་ཕན་གྱི་རེད། རོགས་པ་ནང་ཚགས་ཚོ་ཡིན་ན་ཡང་དངོས་གནས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་གྲོགས་པོ་ཞིག་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་ངོ་ཤེས་ཤིག་ཡོང་གི་རེད། སོ་སོས་མ་རབས་བྱས་ན་གྲོགས་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་དག་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་མགོ་བརྡུང་རེས་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་རེད། ཁོ་ལ་གྲོགས་པོ་བཟོས་ན་རང་ལ་ཁེ་ཕན་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་བསམ་སྟེ་ཁེ་ཕན་ལ་རྩིས་བརྒྱབ་པའི་གྲོགས་པོ་དེ་རང་བཞིན་སྤྱོད་བཟང་ལྡན་པའི་གྲོགས་པོ་མིན། གྲོགས་པོ་མེད་པའི་གྲོགས་པོ་བྱུང༌། རྡོག་རྡོག་ཁྱེད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་པའི་སྐད་ཆ་ཤོད་སྲོལ་ཡོད། སྔར་གྲོགས་པོ་མེད་ས་ཞིག་ལ་སོ་སོར་རྒྱུ་ཅ་ལག་ཕྲན་བུ་མང་དུ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་གྲོགས་པོ་ངོ་ཤེས་གསར་པ་མང་པོ་ཡོང་བ་དེ་དག་རང་ལ་དགའ་ནས་གྲོགས་པོ་བྱས་པ་མིན་པར། རང་གི་རྒྱུ་ནོར་ལ་དམིགས་ནས་གྲོགས་པོ་བྱས་པ་རེད། དེ་འདྲའི་གྲོགས་པོས་ཕན་མི་ཐོགས། ང་རང་ཚོ་མི་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་མི་ཚེ་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་གི་ཐོག་ནས་བསྐྱལ་རྒྱུ་འདི་མིའི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་རྩ་བ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ང་རང་གི་ངོས་ནས་ཆ་བཞག་ན། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ནས་བསླབ་བྱ་བཟང་པོ་བཤད་པ་དེ་སོ་སོས་ལག་ལེན་གང་ཐུབ་ཅི་ཐུབ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེས་ཕན་ཡོང་གི་འདུག བསོད་ནམས་ཡིན་ནའང་དེས་བསགས་ཡོང་གི་ཡོད། ཚེ་འདི་ལ་ཡང་འདིས་ཕན་གྱི་རེད། ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་འདིས་ཕན་ཡོང་གི་ཡོད། ནམ་ཞག་གཏན་གྱི་མདུན་མ་དེ་བཟང་པོའི་སྤྱོད་ལམ་གྱི་ཐོག་ནས་འགྲུབ་ཡོང་གི་རེད། ང་ཚོ་བོད་པ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དང༌། རང་རང་སྒེར་སྡེ་སོ་སོའི་ཐོག་ལ་ཡང་འདིས་ཕན་གྱི་ཡོད་པར་བརྟེན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

དཔེར་ན། རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན། མི་ཡ་རབས་དང༌། མི་མཁས་པ་མང་པོ་ཡོད། སྔོན་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་མཁས་པ་དང་གྲུབ་པའི་དབང་ཕྱུག་རིམ་པ་མང་པོ་ཡུལ་འདི་ནས་བྱུང་བ་རེད། དེང་སང་རྒྱ་གར་ནང་ལ་མི་དངུལ་མ་གཏོགས་བསམ་རྒྱུ་མེད་མཁན། ཕར་གྱོང་ཙམ་བྱས་ན་ཚུར་བརྩི་བཀུར་བྱེད་མཁན། དེ་འདྲ་ཁ་ཤས་ཡོང་གི་འདུག དེ་འདྲའི་རིགས་ལ་སྐབས་དང་སྦྱར་བའི་ལན་སློག་སྟངས་ཤེས་དགོས། ཡིན་ནའང་གཞི་རྩའི་རང་གི་ཀུན་སློང་དང༌། རང་གི་ལྟ་བའི་འཁྱེར་སོར་བཟང་པོའི་སྤྱོད་ལམ་ཟེར་བ་འདི་མི་ཚེའི་སྲོག་གི་སྙིང་པོ་ཡིན་བསམ་པའི་ངོས་འཛིན་མ་བརྗེད་པ་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། གཟུགས་པོའི་ན་ཚའི་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་ཏེ་སྐབས་རེ་བཙན་དུག་སྨན་དང་སྦྱར་ཏེ་ཟ་དགོས་པ་ཡོང་གི་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་བཙན་དུག་སྨན་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་སྲོལ་མེད། དཔེ་དེ་བཞིན་དུ་དགོས་པ་དང་བསྟུན་ནས་མི་མ་རབས་ལ་ལན་སློག་དགོས་པ་ཡོང་ངེས་ཡིན། རྩ་བའི་མ་རབས་ཀྱི་བྱ་སྤྱོད་དེ་རྒྱང་ཐག་རིང་པོར་བཞག་རྒྱུ་ལས། བསྟེན་འདྲིས་རྩ་བ་ནས་བྱེད་མི་རུང༌།

ཆ༽ གོམ་བགྲོད་གསར་པ་དང་། རིགས་གཅིག་རྐང་འཛིན།

དེ་ནས་ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་འགྲོ་གི་ཡོད། ད་ཆ་ང་ཚོ་རིམ་པ་གསར་པ་ཞིག་ལ་སླེབས་ཀྱི་ཡོད་ལ། ཁ་སང་སུད་ཛ་ལན་ལ་གཞོན་ནུ་ཐུག་པའི་སྐབས་ལའང་ངོས་ནས་དེ་སྐོར་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། དེ་རིང་འདིར་ཡང་བཤད་ན་བསམ་བྱུང༌། ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་འབྱོར་འཕྲལ་གྱི་དུས་ཚོད་དེའི་སྐབས་ལ་གཞིས་ཆགས་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། སློབ་གྲྭ་ཁག་འཛུགས་རྒྱུའི་ལས་ཀ་བྱས་པ་རེད། དེའི་སྐབས་ལ་དབྱིན་ཇི་ཁྱར་ཁྱོར་ཕྲན་བུ་ཤེས་མཁན་ཞིག་བྱུང་ན་དེས་མི་གོ་གང་ལ་གང་འཚམ་ཆོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་བྱས་ཏེ་ད་བར་ཕྱིན་པ་རེད། ད་ཆ་ལོ་ངོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་འདིར་གནས་ཚུལ་དེ་ཡོལ་ཟིན་པ་རེད། སྤྱིར་བཏང་སློབ་གྲྭ་འགྲིམས་ཏེ་འཛིན་གྲྭ་བཅུ་པ་དང་། བཅུ་གཉིས་ཐོན་པའི་ཤེས་ཚད་ཀྱི་མི་འགྲིགས་པར། ད་ཆ་རིགས་གཅིག་རྐང་འཛིན་གྱི་མཁས་པ་དེ་འདྲ་ཐོན་དགོས་ཀྱི་འདུག

དེང་སང་ང་ཚོ་བོད་པའི་གནས་སྟངས་ཕྲན་བུའི་ཚད་མཐོ་རུ་ཕྱིན་ཡོད། དཔེར་ན། དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས་ལ་མཚོན་ན། ས་ཞིང་དང༌། ལག་ཤེས་ཙག་ཙིག་མིན་པར་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བའི་འཆར་གཞི་གསར་པ་བཏིང་རྒྱུ་དང༌། ཐབས་ལམ་གསར་པའི་ཐོག་ནས་དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེ་བཞིན་བོད་པའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འཐབ་རྩོད་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང༌། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཤེས་མཁན་དང༌། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཁྲིམས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས། འགྲོ་བ་མིའི་ཀུན་སྤྱོད་ཐོབ་ཐང་གི་སྐོར། ལས་ཁུངས་འཛིན་སྐྱོང་གི་ལས་དོན། བཟོ་ལས་འཛུགས་སྐྲུན་སོགས་ལས་རིགས་སྣ་ཚོགས་པ་སོ་སོར་དམིགས་བསལ་གྱི་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཏེ་རིགས་གཅིག་རྐང་འཛིན་པའི་ལས་བྱེད་མཁས་པ་ཐོན་དགོས་ཀྱི་འདུག དེང་སང་ང་ཚོར་དེ་འདྲའི་ནུས་པ་མ་འདང་བའི་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ཀྱི་འདུག རིགས་གཅིག་རྐང་འཛིན་པ་ཐོན་རྒྱུར་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག དཔེར་ན། ཡོ་རོབ་ནང་ལ་སླེབས་ཟིན་པའི་ཕྲུ་གུ་ཚོའི་ནང་ནས་གཞི་རྩའི་སློབ་སྦྱོང་གི་ཆ་རྐྱེན་ཡག་པོ་ཡོད་པ་དང༌། བློ་རིག་བཀྲ་ཞིང༌། སེམས་ཤུགས་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་འདེམས་སྒྲུག་གིས་མཐོ་རིམ་རིགས་གཅིག་མཁས་པའི་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུའི་མཐུན་རྐྱེན་སྦྱོར་རྒྱུ་གནད་འགག་ཆེན་པོ་འདུག

དེ་ནས་ང་རང་ཚོའི་གཞོན་སྐྱེས་ནང་ནས་བོད་ཡིག་དང༌། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པའི་སྐོར་སྔ་ལོ་ཡང་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌ལ། འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག བོད་ནང་ལ་བར་ལམ་ལོ་མང་རིང་རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་བོད་པའི་ཆོས་ཤེས་མཁན་ཆོས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། སྤྱིར་བཏང་བོད་ཡིག་ཡག་པོ་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ནའང༌། དེའི་རིགས་རྩ་མེད་བཟོ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་བཟུང་སྟེ། གང་ལྟར་ཤེས་ཡོན་ཅན་དེ་དག་ཉམས་ཉེས་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད། གཞོན་སྐྱེས་འཚར་ལོངས་བྱེད་མཁན་རྣམས་བོད་ཡིག་སློབ་སྦྱོང་འདོད་ཁེངས་བྱེད་ཐབས་མེད་པར། གཙོ་བོ་རྒྱ་ཡིག་གི་ཐོག་ནས་འགྲོ་དགོས་པ་མ་ཟད། བར་ལམ་བདུན་ཅུ་དོན་དགུ་ཚུན་ཆད་ནས་ཕྲན་བུའི་འགྱུར་བ་ཕྱིན་ཡོད་པ་ལས། གཞན་བོད་ནང་ལ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང༌། རིག་གཞུང་ཉམས་ཆག་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་པ་རེད།

ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་ཡོད་མཁན་ཚོས་སོ་སོའི་སྐད་ཡིག་དང༌། རིག་གཞུང་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མི་བདེ་བའི་དཀའ་ངལ་གང་ཡང་མེད་པ་རེད། འཕྲལ་སྒང་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་ནས་ལྟོ་གོས་ཐབས་འཚོལ་ལ་ཕྱི་རྒྱལ་སྐད་ཡིག་དགོས་མཁོ་ཡོད་པ་དང༌། བོད་ཡིག་དེ་ཙམ་བེད་སྤྱོད་མེད་པ་ལྟ་བུས་ལྷོད་ཡངས་དང༌། འཐུས་ཤོར་འགྲོ་གི་ཡོད། ཐོག་མར་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལུང་པར་ཐབ་གསར་གཞིས་གསར་འགོ་འཛུགས་སྐབས་ཕྱི་རྒྱལ་སྐད་ཡིག་དགོས་མཁོ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཤིང་། ང་ཚོས་ཐབ་གསར་གཞིས་གསར་འཛུགས་པའི་དགོས་པ་དེ་བོད་མི་རིགས་དང༌། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གི་དོན་དུ་བཙུགས་པ་ལས་ལྟོ་གོས་གཅིག་པུའི་དོན་དུ་བཙུགས་པ་ཞིག་མིན་པས། ད་ཆ་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གི་མཁས་པ་མང་པོ་ངེས་པར་དུ་ཐོན་དགོས་ཀྱི་འདུག

ད་ལྟ་བོད་པའི་གཞོན་ནུ་ཚོའི་ནང་ལ་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་མང་པོ་མི་འདུག ཁ་ཤས་ངས་མ་ཤེས་པ་ཡིན་ལས་ཆེ། དཔེར་ན། དཔེ་མཛོད་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་གིས་བོད་ཡིག་དང༌། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་དང༌། རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་མིན་དཀོན་པོ་འདུག བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཞིག་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ན། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་དོན་ལ་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་སྨོས་མི་དགོས་པ་ཤེས་གསལ་རེད། སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ལྟོ་གོས་ཐོག་ལ་ཆ་བཞག་ནའང༌། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གིས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོད།

དཔེར་ན། བོད་ཕྲུག་གིས་དབྱིན་ཇིའི་སྐད་ཡིག་བརྒྱུད་ནས་རིགས་གཅིག་རྐང་འཛིན་གྱི་མཁས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡང༌། རྒྱ་གར་ནང་ལ་ལྟོ་གོས་འཚོལ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་ཁག་པོ་རེད། རྒྱ་གར་ནང་ལ་བོད་ཕྲུག་དེ་འདྲ་ཞིག་ལག་འཐོག་གི་མ་རེད། རྒྱ་གར་ནང་ལ་མཐོ་རིམ་སློབ་སྦྱོང་ཐོན་པའི་ཕྲུ་གུ་ཁྲི་ཕྲག་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་ཡོད། དེའི་ནང་ཚན་ནས་རིགས་གཅིག་རྐང་འཛིན་གྱི་སློབ་སྦྱོང་ཡོད་པ་ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཡོད། དེ་ཚོར་བོད་ཕྲུག་ཚོས་ཁ་གཏད་གཅོག་ཐུབ་ཐབས་མེད།

ཕྱི་རྒྱལ་ལ་ཆ་བཞག་ན། དེ་བས་ཀྱང་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ཕྲུ་གུ་གང་འདྲ་ཞིག་གིས་ཀྱང་ནམ་འཕང་གཅོད་ཐུབ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད། དེ་ལས་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་སྐོར་དང༌། བོད་ཀྱི་ནང་པའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་སྐོར་གང་ལ་གང་འཚམ་ཤེས་པའི་ཐོག དབྱིན་ཇི་འགྲོ་རྒྱུགས་འཕེར་ཙམ་ཞིག་གིས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་དང༌། བོད་ཀྱི་ནང་པའི་ཆོས་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ལས་དོན་བྱས་ན་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཡོད། མི་ཐོག་མང་པོ་ཕྱིན་པའམ། ལོ་ལྔ་བཅུ་དྲུག་ཅུ། བརྒྱ་ཕྲག་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ལ་གནས་ཚུལ་འགྱུར་བ་གང་འདྲ་ཡོང་མིན་མི་ཤེས་ཀྱང༌། ད་ལྟའི་མི་ཐོག་འདིའི་སྐབས་སུ་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཡག་པོ་ཤེས་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་ཆོས་ཚོགས་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་ནང་དུ་ཕར་ཤོག ཚུར་ཤོག་ཅེས་བརྗོད་མཁན་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། དེས་འཕྲལ་སེལ་ལྟོ་གོས་ལ་ཡང་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བ་ཡོང་གི་རེད། ངས་ངོ་ཤེས་པའི་བོད་མི་ཆོས་ཚོགས་ནང་ལ་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་དེ་འདྲ་ཁ་ཤས་ནས། དེ་གོང་རྒྱ་གར་ལ་ཡོད་པའི་སྐབས་དབྱིན་ཇིའི་སྐད་ཡིག་ལ་དང་དོད་བྱས་ནས་སྦྱངས་པ་ཡིན། དེ་ནོར་འདུག དེ་དུས་ནང་ཆོས་ཕྲན་བུ་སྦྱངས་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བ་ཡོང་ས་རེད། ད་ཆ་འདི་གར་ནང་ཆོས་དང༌། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་མ་ཤེས་པའི་སྐབས་ལ་ངོ་ཚ་པོ་ཡོང་གི་འདུག་ཅེས་དེ་འདྲ་ཤོད་མཁན་བྱུང༌། དེ་ཏན་ཏན་རེད། གང་ལྟར་འཛམ་གླིང་ཐོག་དཀོན་པོ་དང༌། རིན་ཐང་ཡོད་པའི་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་འདི་དག་བོད་པའི་མིང་རྒྱབ་འཁུར་ཚོས་ངེས་པར་དུ་ཤེས་དགོས་པ་ཞིག་རེད་ལ། འཕྲལ་སེལ་ལྟོ་གོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཡང་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པས། གོ་སྐབས་ཡག་པོ་ཡོད་པས་འདི་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

ཇ༽ བར་ལྡིང་གི་ན་གཞོན་དང་། མདུན་ལམ་གསར་གཏོད།

ཡང་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ཕྲུ་གུའི་ནང་ལ་སོ་སོ་རང་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང༌། རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་ནུས་པས་མ་འདང་བར་ཚད་མཐོའི་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མ་ཐུབ་མཁན་དེ་རིགས་གང་འཚམ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་ཆོས་ཉིད་རེད། འདི་རིགས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་དང་མཉམ་དུ་རེ་གཉིས་ཡོང་གི་འདུག དེ་དག་ལ་གང་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མེད་འདྲི་སྐབས། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་གཞུང་ཚབ་ཁང་སོགས་ཀྱི་གཡོག་པོ་རྒྱུག་གི་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག དེས་འཕྲལ་སེལ་སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་ལ་ཕན་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་ངོ་ཤེས་གྲོགས་པོ་ཆགས་ན་དེ་འདྲའི་ཐབས་ལམ་བརྒྱུད་ནས་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཤེས་མཁན་གྱི་མི་གསར་པ་བཟོ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཤིག་ཡོང་གི་རེད།

སྤྱིར་བཏང་བྱས་ན། བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་དང་ཁ་བྲལ་ཏེ་མི་གཡོག་རྒྱུགས་ནས་བསྡད་ན་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། ན་གཞོན་བུ་བུ་མོའི་ནང་ནས་སྤྱོད་ལམ་གང་བྱུང་བྱེད་མཁན་དེ་འདྲ་འགའ་ཤས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་འདི་རིགས་མི་གཅིག་ཡིན་ན་ཡང༌མང་དྲགས་པའི་སྐྱོན་དང་། མི་དགོས་པ་ཞིག་རེད། སློབ་སྦྱོང་གནས་ཚད་མཐོ་པོ་ཐོན་མ་ཐུབ་ལ། ཡང་ང་རང་ཚོའི་བཟོ་ལས་ཁག་དང༌། གཞིས་ཆགས་ཁག་གི་ནང་དུའང་སིམ་མ་ཐུབ་པ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བར་ལྡིར་ལ་འཁྱམས་ནས་བསྡད། ད་དུང་གྲོགས་པོ་ངན་པས་བསླུས་ཏེ་མ་རབས་ཀྱི་བྱ་སྤྱོད་ལ་ཞུགས་ན་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་ཚོ་བོད་མི་སྤྱིའི་མཚན་ཤས་དང་། གཉིས་ནས་བྱེ་བྲག་མི་རང་རང་སོ་སོ་དྲིན་ཆུང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། འདི་ཚོའི་སྐོར་ལ་གཞི་རྩ་འབྲེལ་ཡོད་ལས་ཁུངས་ཚོ་ནས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་གང་ཐུབ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཀྱང་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་འདི་ཚོའི་རིགས་ལ་མདུན་ལམ་གསར་གཏོད་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་གང་དང་གང་འདུག་གམ། ངེས་པར་དུ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

ཉ༽ རྒྱ་ནག་གི་རྩིས་གཞི་དང་། བོད་མིའི་ལ་རྒྱ།

དེ་ནས་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་སྐོར། བར་སྐབས་རྒྱ་མི་དང་ང་ཚོ་འབྲེལ་བ་བྱུང་སྟེ་རྣམ་འགྱུར་གསར་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡང༌། རྒྱ་མིའི་བྱེད་སྟངས་ལ་བལྟས་ན་བོད་མི་གུང་བྲན་ཏང་མི་རྙིང་ཁུངས་དང༌། ལས་བྱེད་རྙིང་ཁུངས་ཡིན་པ། བར་སྐབས་ལས་འགན་ཡང་གང་ལ་གང་འཚམ་འཁྱེར་མཁན། སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཤ་ཞེན་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དེ་རིགས་ལས་འགན་ཆེ་ས་ནས་མར་ཕབ་པ་དང༌། རྒྱ་མིའི་བཀའ་གསུང་ཅི་སྒྲུབ་བྱེད་མཁན་དེ་རིགས་གྲལ་མགོར་བསྐྱལ་ཏེ། མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་འཁྱེར་མཁན་དེ་རིགས་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་སྡང་འཛིན་དང༌། དོ་སྣང་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་འདུག་པ་ནི་གནས་ཚུལ་ཡག་པོ་མ་རེད།

སྔོན་མ་ཏིང་ཞའོ་ཕིང་དང་ང་ཚོ་འབྲེལ་བ་བྱེད་སྐབས་ཀྲུང་དབྱང་གི་འགོ་ཁྲིད་མཐོ་རིམ་ཚོའི་ནང་ལ་བསམ་འཆར་ཁག་གཉིས་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། བསམ་འཆར་རིགས་གཅིག་གིས་ཏཱ་ལའི་བླ་མར་འབྲེལ་བ་བྱས་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་ཟེར་བ་དང༌། ཁག་གཅིག་གིས་འབྲེལ་བ་བྱས་ནས་ཕན་ཐོགས་མེད་ཅེས་ཟེར་གྱི་ཡོད། གང་ལྟར་མཐར་འབྲེལ་བ་བྱས་པ་རེད། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་ཐོག་ནས་ཀྱང་སྐབས་དེར། དཔེར་ན། ལྟ་སྐོར་ཐེངས་དང་པོ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་དེ་སྔའི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་ཆེས་མུན་ནག་དང་། ཆེས་གདུག་རྩུབ། ཆེས་ཀླ་ཀློའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཏཱ་ལའི་ལོག་སྤྱོད་པའི་རྗེས་འབྲང་མི་ཞིག་བོད་ནང་ལ་ཡོང་སྐབས་བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གིས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་རེད་བསམ་པ་དང༌། ཏཱ་ལའི་བླ་མས་མཚོན་པས་ཕྱི་ལ་བསྡད་པའི་བོད་པ་དེ་དག་མིའི་ལུང་པར་འ་ཆད་འུ་ཐུག་གི་གནས་ལ་གྱར་ནས་ཡོད་སྟབས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་ཕྱོགས་ནས་སོ་དཀར་འཛུམ་གྱིས་བསུས་ན་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ལོག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་རེ་བ་དང་ཡིད་ཆེས་བྱས་པ་རེད།

གནས་ཚུལ་དེ་གཉིས་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་ཙམ་ཡིན་པ་ལས། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རྩ་བ་ནས་མ་རེད། དེ་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རྩིས་གཞི་འཁྲུག་པ་རེད། བདུན་ཅུ་དོན་དགུ་ཚུན་ཆད་ནས་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུའི་གུ་ཡངས་སུ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་མི་མང་གི་ངོས་ནས་རྒྱ་མིར་མི་དགའ་བའི་རྣམ་འགྱུར་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་ཐོན་པར་བརྟེན། ཡང་བསྐྱར་རྒྱ་མིས་མཁྲེགས་སུ་བཏང་གི་མེད་དམ་སྙམ་པ་ཞིག་འདུག ཁ་ནས་མཁས་པོ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། སྤྱིར་བཏང་འགྱུར་བ་ཞིག་འགྲོ་དུས་ཚོད་མ་ཐིག་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག

ཏ༽ བོད་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་དང་། བོད་འབངས་ཀྱི་སེམས་འཁྲལ།

ཁྱེད་རང་ཚོའི་གྲོས་ཆོད་ནང་ལ་བཀོད་པ་ལྟར། བརྒྱད་ཅུ་གྱ་ལྔ་ལོར་ང་བོད་ལ་འགྲོ་འཆར་གྱི་ཐོག་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་བློ་གཡེང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེར་ཁག་མི་འདུག ངའི་ངོས་ནས་རྒྱ་མིའི་སྲིད་བྱུས་གུ་ཡངས་མུ་མཐུད་ཕྱིན་ན་བོད་ལ་འཁྱུག་ཙམ་ཕྱིན་ཏེ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་མེད་བལྟས། དེ་ནས་རྒྱ་གར་ལ་ཚུར་ཡོང་སྟེ་སོ་སོས་དངོས་སུ་མཐོང་བའི་རྗེས་ལ་སྐད་ཆ་བཤད་ན་ཕྲན་བུ་ཤུགས་ཆེ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་སྙམ། གང་ལྟར་རྩ་བ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་སྒོ་གང་ས་ནས་ཕན་པ་ཞིག་དང༌། སླེབས་ཆེ་བ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་པ་ལས། དེ་ལས་ལོགས་སུ་རྒྱུ་མཚན་གཞན་དག་གང་ཡང་མེད།

རང་ཉིད་སོ་སོའི་ལུང་པ་དྲན་དྲགས་ནས་སྔོན་ལ་འཁྱུག་ཙམ་སླེབས་ན་བསམ་པའི་ལྐུག་པ་ཨུ་ཚུགས་ལྟ་བུ་བྱས་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། གང་ལྟར་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་ལྔའི་ལོར་བོད་ལ་འཁྱུག་ཙམ་འགྲོ་ཐུབ་མིན་དེ་རྒྱ་མིའི་བྱ་སྤྱོད་ལ་རག་ལས་ཤིང་། རྒྱ་མིའི་སྤྱོད་པའི་ངོས་ནས་ལྟ་སྐོར་ལ་འཁྱུག་ཙམ་ཕྱིན་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་བཟོ་ཡོད་ན་འཁྱུག་ཙམ་འགྲོ་ཐུབ་ན་བསམ་པ་དང༌། འགྲོ་མ་འགྲོ་མི་འདུག་བསམ་པའི་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཕྱིན་ཆད་ལ་ངས་ཨུ་ཚུགས་བྱེད་འདོད་གང་ཡང་མེད། ད་ལྟ་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་གསུམ་གྱི་ལོ་འཕྲོས་དང༌། བརྒྱད་ཅུ་གྱ་བཞིའི་ལོ་གཞི་ནས་འགྲོ་དགོས། ང་ཚོས་བལྟས་ཆོག་གི་རེད། གང་ལྟར་ངས་ཧོལ་རྒྱུག་དང༌། རྒྱ་མིའི་གཡོ་སྒྱུའི་འོག་ལ་མགོ་འཁོར་ཐེབས་པ་དེ་འདྲ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་བྱས་མི་ཡོང༌། ཏན་ཏན་བྱེད་ཀྱི་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་བདེ་པོ་བྱས་ཆོག ཁྱེད་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་དེ་འདྲའི་སེམས་འཁུར་བླངས་ཏེ་བསམ་ཚུལ་བཤད་པ་དེར། ང་རང་དགའ་པོ་བྱུང་ལ། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡིན།

ཐ༽ བོད་མིའི་བདེ་སྐྱིད་དང་། སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ལམ།

ང་རང་ཚོ་བོད་པར་བདེ་སྐྱིད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་བཤད་པ་འདི་ད་ལྟའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་རན་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། གང་ལྟར་ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་འབྲེལ་བ་བྱེད་དགོས་སྟབས། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རྒྱ་མི་ལའང་བསྟུན་དགོས་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་རང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཀྱང་བརྗེད་ཐབས་མེད། རང་དབང་རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་རྒྱ་མིའི་རྣ་བར་འགྲོ་གི་མེད་ལ། རང་སྐྱོང་ཞེས་བརྗོད་ན་ང་རང་ཚོའི་བོད་མི་སེམས་ཤུགས་ཡོད་མཁན་ཚོའི་རྣ་བར་འགྲོ་གི་མེད། བདེ་སྐྱིད་ཟེར་བ་འདི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་རན་པོ་ཞིག་དང༌། ཕྱོགས་གང་ལའང་ཁྱབ་ཐུབ་པ་དང་གོ་ཆོག་པ་ཞིག་རེད། ང་རང་གི་གཞི་རྩའི་ཡིད་ཆེས་ཀྱང་དེ་ག་རང་ཡིན།

ང་ཚོས་རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་ལེན་ཡིན་པ་རེད། དེ་གང་གི་དོན་དག་ལ་རྩོད་པ་ཡིན་ཟེར་ན། བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་དོན་དག་ལ་རྩོད་པ་ཡིན། རང་བཙན་བྱུང་ན་སྡུག་བསྔལ་བྱུང་ནའང་བྱུང་ཟེར་མཁན་སུ་ཡང་ཡོང་གི་མ་རེད། འཛམ་གླིང་འདིར་ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་འདི་དག་དང༌། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལམ་ལུགས། དཔལ་འབྱོར་གྱི་ལམ་ལུགས། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཡོད་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་རྩ་བ་མིའི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་དོན་དག་རེད། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་མི་ཡི་སྲིད་པ་ཆགས་པ་ནས་བཟུང་དུས་ད་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད་ལ། སྤྱོད་པ་ཡང་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད།

དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་མིའི་ཀླད་པའི་ནང་ལ་སྔར་མེད་ཀྱི་དངོས་པོ་གསར་པ་ཞིག་སྐྱེས་པ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འགྱུར་བ་ཕྱིན་པ་གང་ཡང་མིན། མིའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་རང་གི་ངང་གིས་བདེ་སྐྱིད་འདོད་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པའི་བསམ་བློ་རང་ཆས་སུ་ཡོད་པ་དེའི་ཐོག་ནས་སྐབས་འཕྲལ་སྐབས་འཕྲལ་གྱི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ཐབས་ཤེས་འདི་འདྲ་ཞིག་དང༌། ལམ་ལུགས་འདི་འདྲ་ཞིག་བྱས་ན། མི་ལ་བདེ་སྐྱིད་མང་བ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་དང༌། ཐབས་ཤེས་འདི་འདྲ་ཞིག་དང༌། བཅོས་བསྒྱུར་འདི་འདྲ་ཞིག་བྱས་ན་སྡུག་བསྔལ་མང་བ་སེལ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་དེའི་ཐོག་ནས་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད།

མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་འཕོ་འགྱུར་སྣ་ཚོགས་ཡོང་བ་འདི་དག་གི་རྩ་བ་བདེ་བ་འདོད་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པའི་བསམ་ཚུལ་འདི་ཉིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡོང་བ་ཞིག་ཏན་ཏན་རེད། ང་ཚོར་གང་ཞིག་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེ་ན། མི་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་གི་དམར་པོའི་ལྟ་བ་ཡིན་ནའང་འདྲ། མ་རྩའི་རིང་ལུགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཡིན་ནའང་འདྲ། ནང་པ་ཡིན་ནའང་འདྲ། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་མི་ལ་དགོས་པ་དེ་གང་ཡིན་ཟེར་ན། བདེ་སྐྱིད་ཡིན། ཐབས་ཤེས་གང་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་བདེ་སྐྱིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་དང༌། ཐབས་ཤེས་གང་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་སྡུག་བསྔལ་མང་བ་སེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོད་ན། དེ་ང་ཚོའི་བླང་བྱ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ང་དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་ཡོད།

དཔེར་ན། ཅི་སྟེ་ངེས་མེད་ནང་པའི་ཆོས་ལས། ཆོས་གཞན་ཞིག་གིས་བདེ་སྐྱིད་མང་བ་སྤྲད་ཐུབ་པ་དང༌། སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་ཁས་བླངས་པ་ལས། སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་ཁས་མ་བླངས་པ། དངོས་གནས་བདེ་སྐྱིད་མང་བ་ཞིག་ཡོད་ན། དེ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དཔེར་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་འདི་གསུངས་པ་ལས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཁེ་ཕན་དོན་ལ་གསུངས་པ་རྩ་བ་ནས་མིན་པ་དེ་ངས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཐག་གཅོད་ཐུབ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་གཞན་ལ་ཕན་པའི་ཆེད་དུ་གསུངས་པའི་གཞན་ཕན་གྱི་དགོས་དོན་དེ་ཆོས་སྤངས་པའི་སྒོ་ནས་འགྲུབ་ཀྱི་ཡོད་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་སྤོངས་ཤིག་གསུང་གི་རེད་བསམ་པའི་ང་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོད། དེས་ན་ཆོས་དང༌། ལྟ་བ། སྲིད་དོན་གྱི་ལམ་ལུགས་གང་ཡིན་ན་ཡང་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་དེ་བདེ་སྐྱིད་ལ་ཐུག་ཡོད། ངས་རྟག་པར་ཕར་ཚུར་འགྲོ་དུས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། སྨོན་ལམ་ཡང་རྒྱག་གི་ཡོད།

ད༽ ས་མཚམས་ཀྱི་དཀའ་རྙོག་དང་། དབུལ་ཕྱུག་གི་བར་ཁྱད།

འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྟེང་ལ་ལྟ་བའི་རྣམ་གཞག་མང་པོ་ཞིག་དང༌། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ས་མཚམས་མང་པོ་ཕྱེ་བའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་མི་མང་པོ་དུས་མ་ཡིན་པར་ཤི་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་དཀའ་རྙོག་དང༌། སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད། ལུང་པ་ཁ་ཤས་ལ་ལྟོ་ཆས་རྒྱས་སྤྲོས་མང་པོ་བསྒྲིགས་ཏེ་ཟ་མ་ཐུབ་པར་ལྷག་པ་དེ་རིགས་ཆུད་ཟོས་བཏང་ནས་གཡུགས་ཀྱི་ཡོད། དེ་འདྲའི་རིགས་མཐོང་སྐབས་ཨ་ཙི་ཨ་ཧྥི་རི་ཀ་སོགས་ལུང་པ་འགའ་ཤས་ནང་ལ་ཟ་རྒྱུ་མེད་པར་མུ་གེས་ཤི་གི་ཡོད། དེ་རིགས་ལ་འགྲིམ་འགྲུལ་བདེ་པོ་ཞིག་ཡོད་རོགས་བྱས་ན་ཕར་དབོར་རྒྱུ་བྱུང་ན་བསམ་པ་དེ་འདྲ་དྲན་ཡོང་གི་འདུག གང་ལྟར་ལུང་པ་ཕན་ཚུན་ས་མཚམས་དབྱེ་བ་ཕྱེ་བའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་གཅིག་གི་ནང་ལ་འབེལ་པོ་ཡོད་པ་དེ་དཀོན་པོ་ཡོད་སར་སྙིང་ཉེ་པོ་དང༌། ཤ་ཚ་པོའི་ཐོག་ནས་སྤྲོད་མཁན་མི་འདུག

ནོར་བཟང་རྒྱལ་པོའི་རྣམ་ཐར་ནང་དུ་བྱང་ཕྱོགས་ལྔ་ལྡན་དང༌། ལྷོ་ཕྱོགས་རིགས་ལྡན་ཞེས་ཡོད་པ་ལྟར། དེང་སང་འཛམ་གླིང་བྱང་ཕྱོགས་དང༌། ལྷོ་ཕྱོགས་བཟོ་ལས་ཡར་རྒྱས་ཆེ་ཆུང་གིས་དབུལ་ཕྱུག་གི་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཆགས་པའི་དཀའ་ངལ་འདི་དག་རྒྱལ་ཁབ་ཕན་ཚུན་ས་མཚམས་དབྱེ་བའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་དཀའ་ངལ་དེ་འཕྲད་ཡོང་གི་ཡོད། དཔེར་ན། འཇར་མན་ཤར་ནུབ་དང༌། ཀོ་རི་ཡ་ལྷོ་བྱང་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་དེ་ས་མཚམས་ཕྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་བྱུང༌། ས་མཚམས་ཕྱེ་དགོས་པ་ལྟ་བའི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད།

མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་དང༌། སྐད་ཡིག གོམས་གཤིས་སོགས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་ན་ཡང༌། ཕྱོགས་གཅིག་དངངས་སྐྲག་བྱས་ནས་བསྡད་དགོས་ཡོད་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཅིག་རང་དབང་བྱས་ནས་སྡོད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། ལྟ་བ་དེ་ཡིས་མི་ལ་ཕན་རྒྱུའི་ཚབ་ལ་དངོས་སུ་གནོད་པ་སྐྱེལ་གྱི་ཡོད། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ནས་བཤད་པ་ལྟར། ང་ཚོས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་དང་བདེ་བའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་དང་འབྲལ་བར་གྱུར་ཅིག ཅེས་ཁ་ནས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། སྨོན་ལམ་ཡང་རྒྱག་གི་ཡོད། དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོད་ན། ཐོག་མར་ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ད་ལྟ་བྱེད་མི་ཐུབ་ཀྱང༌། ད་ལྟ་དངོས་སུ་བྱེད་ཐུབ་པ་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ས་མཚམས་ཕྱེ་བས་རྙོག་དྲ་བཟོ་གི་ཡོད་ན་ག་ལེར་ས་མཚམས་འདི་དག་མེད་པ་ཞིག་དང༌། རྙོག་དྲ་གཅིག་ལྟ་བའི་ཐོག་ནས་བཟོ་གི་ཡོད་ན་ལྟ་བའི་རྙོག་དྲ་མེད་པ་ཞིག དེ་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རྙོག་དྲ་མང་པོ་བཟོ་གི་ཡོད་ན་དེ་ཡང་སེལ་ཐབས་ཀྱི་བསམ་བློ་ཞིག་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག

ན༽ བླ་མེད་ཀྱི་དགོངས་གཞི་དང་། ༸རྒྱལ་དབང་གི་ཐར་པ།

དཔེར་ན། ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཁྲིམས་དང་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་གི་ཐོག་ནས་ང་ལ་འགན་འཁུར་མེད་ཀྱང༌། ང་མི་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། སྤྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང༌། དེའི་ནང་ཚན་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་ཡོད་མཁན། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་མོས་པ་ཡོད་མཁན་གྱི་མི་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཁུར་བླངས་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་སྟབས། ངས་རྒྱུན་དུ་སྐད་ལོག་རྒྱག་གི་ཡོད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་མི་ཚང་མ་གཅིག་པ་རེད། དེ་ཡང་མི་ཚང་མ་བདེ་བ་འདོད་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པས། ང་ཚོས་ཆེ་ས་དེར་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ལས། ཆུང་ས་ངའི་ལྟ་བ་དང་། ངའི་ཆོས་ལུགས། ངའི་ལུང་པ། ངའི་མི་རིགས་ཟེར་བ་དེ་ནོར་འཁྲུལ་རེད་ཅེས་ངས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། གཞི་རྩའི་ལྟ་ཚུལ་འདིའི་ཆ་ནས་ངས་མི་ཚང་མར་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་དགོས་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

ངའི་ཡིད་ཆེས་དང་རེ་བ་ལ་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་ཏུ་རྒྱལ་ཁབ་ཆུང་ཆུང་དུམ་བུ་མང་པོ་མེད་པར་ཁྲིམས་དང་བདེ་འཇགས་ཐོག་ལྟ་རྟོག་བྱེད་མཁན་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛིན་གཅིག་བཙུགས། ལྟ་བ་འདྲ་མིན་ཡོད་མཁན་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་གཅིག་བཙུགས། ལྟ་བ་འདྲ་མིན་ཡོད་མཁན་དེ་དག་རང་རང་སོ་སོའི་ལྟ་བ་མཐུན་པ་དེ་དག་འཚོ་ཁག་འཚོ་ཁག་བྱས་ནས་བསྡད། ཕན་ཚུན་ཐེ་བྱུས་དང༌རྙོག་གླེང་མེད་པར་བསྡད། དཔེར་ན། ང་རང་ཚོས་སྔོན་མ་གཞིས་ཆགས་ནང་ལ་སྤྱི་ཐབ་བཙུགས་པ་བཞིན། སྤྱི་ཐབ་ལ་དགའ་མཁན་རྣམས་སྤྱི་ཐབ་བྱས། དཔག་ཚོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་གང་ལ་གང་འཚམ་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད། སྒེར་སོ་སོ་མེ་བཏང་ནས་དགའ་བ་དེ་དག་སྒེར་སོ་སོས་བསྡད་ན་འགྲིགས།

དཔེར་ན། ཨི་སི་རལ་གྱི་ལུང་པའི་ནང་ཆོས་ལུགས་དང༌། ལྟ་བ་མཐུན་པ་ཚོ་རང་རང་གི་བློ་མོས་ལྟར་མཉམ་དུ་བསྡད་པ་དེ་ཧ་ཅང་སྙིང་རྗེ་པོ་རེད། དེ་བཞིན་དུ་འཛམ་གླིང་ཡོངས་རྫོགས་རྒྱལ་ཁབ་བམ། སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་གཅིག་གི་འོག་ལ་བསྡད། ལྟ་བ་འདྲ་མིན་དང་། ལམ་ལུགས་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་དེ་དག་རང་མོས་ལྟར་མཉམ་དུ་བསྡད་དེ་ཕན་ཚུན་རྙོག་དྲ་མེད་པར་མཛའ་མཐུན་ངང་གནས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་སྙམ་པའི་བསམ་བློ་འཁོར་གྱི་ཡོད། ཉེ་ཆར་མི་ཤས་ལ་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང༌། ཕྱེད་ཀ་རྩེད་མོ་དང་ཕྱེད་ཀ་དངོས་གནས་ཡིན། ངའི་ཐར་པ་གང་ཡིན་ཟེར་ན། འཛམ་བུ་གླིང་ཡོངས་རྫོགས་མིའི་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ཅིང་། མི་ཐམས་ཅད་ཕ་མ་བུ་ཕྲུག་ལྟ་བུའི་མཛའ་བརྩེ་དང༌། ཞི་འཇམ་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་པའི་ཁྱིམ་ཚང་ཆེན་པོ་གཅིག་བྱུང་ན་དེ་ནི་ངའི་ཐར་པ་ཡིན་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ན་རྒྱལ་ཁབ་ཕན་ཚུན་གྱི་དོན་ལ་དམག་འཁྲུག་རྒྱག་མི་དགོས་ལ། ཡུལ་གཅིག་ནང་མུ་གེ་བྱུང་ན་གཞན་ཞིག་གིས་ལྟད་མོ་བལྟས་ནས་སྡོད་ཐབས་མེད་ཅིང་། ལྟ་བ་འདྲ་མིན་གྱི་ཐོག་ནས་རྩོད་པ་རྒྱག་དགོས་དོན་ཡང་མེད། དངོས་གནས་མི་ཚེ་གཅིག་གི་ནང་ལ་དགོས་པའི་བདེ་སྐྱིད་ཅིག་ཡོང་ངེས་ཡིན། མི་ལུས་བླངས་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་ན་རྒྱུ་ཤི་རྒྱུ་ཡོང་གི་རེད། འོན་ཀྱང་མིས་བཟོས་པའི་ཕན་ཚུན་འཁྲུག་པ་རྒྱག་པ་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་གནོད་པ་སྐྱེལ་རྒྱུ་དེ་མི་དགོས་པ་ཆགས་ཡོང་གི་རེད། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འགོག་བདེན་ལ་ཐར་པ་བཤད་པ་དེ་མི་སྒེར་སོ་སོའི་ཐར་པ་རེད། ངའི་ཐར་པ་འདི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཐར་པ་ཡིན་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

པ༽ རྒྱ་བོད་མི་རིགས་དང་། ཞི་མཐུན་མཉམ་གནས།

ང་ཚོས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་ཞིག་བཏང་ན། བོད་ཀྱི་ལུང་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་ནང་ལ་མི་ས་ཡ་དྲུག་འ་འུབ་འདུས་ལ་མ་འདུས་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་ལུང་པའི་ནང་ལ་མི་འབོར་ཆེ་དྲགས་ཏེ་བསྡད་ཡོད། མིས་མི་ལ་བརྩེ་བ་ཞིག་དང༌། མིས་མི་ལ་ཕ་མ་ཕྲུ་གུའི་འདུ་ཤེས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་ཕན་ཚུན་རོགས་རེས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་བྱས་ན། མཉམ་དུ་སྡོད་མི་ཐུབ་པ་ཞིག་མིན།

ཨུ་རུ་སུ་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཡུལ་གྱི་བྱང་ཤར་ཁུལ་ས་ཆ་སྟོང་པ་རྒྱ་ཆེ་ཡོད་ཀྱང༌། མི་ཉུང་དྲགས་ནས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་མ་ཐུབ་པར་ལྷག་བསྡད་ཡོད། རྒྱལ་ཁབ་ཕན་ཚུན་གྱི་སྐད་ཆ་དང༌། རྙོག་དྲ་དེ་གཡུགས་བཞག་ནས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་མི་དང་མིའི་བརྩེ་བའི་བསམ་བློ་བཏང་ན་བྱེད་ཐུབ་རྒྱུ་ཞིག་ཡོད། དཔེར་ན། འཛམ་གླིང་གི་རྒྱལ་རབས་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང༌། མི་རིགས་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་ཡིན་པ་གཅིག་གྱུར་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། ཡང་མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པ་ཞིག་ཐ་དད་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེ་དག་གི་རྩ་བ་བདེ་སྐྱིད་ལ་ཐུག་པ་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་པར་ཆ་བཞག་ཀྱང་། སྔོན་མ་ནས་བཤད་ཡོད་ལ། ད་ལྟ་ཡང་ཤོད་མུས་ཡིན། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་རྒྱ་མི་ས་ཡ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་དང་མཉམ་དུ་ཟླ་སྒྲིལ་བཏང་ན་ང་ཚོར་ཁེ་ཕན་ཆེ་བ་ཞིག་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཐོག་ཡོད་ན། ང་ཚོས་ཁས་ལེན་ཆོག་པ་ཞིག་རེད་བསམ་གྱི་འདུག བཅིངས་བཀྲོལ་བཏང་ལུགས་མིང་སྙན་པོ་གང་ཞིག་བཏགས་རུང་མ་བཏགས་རུང༌། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་རྒྱ་མི་ས་ཡ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་དང་མཉམ་དུ་ཟླ་སྒྲིལ་བཏང་བའི་འབྲས་བུ་དང་། དོན་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་ལ་ང་ཚོ་བོད་མི་རྣམས་རྒྱ་མིའི་ཚེ་གཡོག་ལྟ་བུ་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད་སྟབས། དེ་ང་ཚོ་ནད་ཐེག་གི་མ་རེད། བོད་མི་ས་དྲུག་རྒྱ་མི་ས་ཡ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་དང་མཉམ་དུ་སྡོད་མིན་ཟེར་བ་དེ་རྒྱ་མིར་རག་ལས་པ་རེད། རྒྱ་མིས་བོད་པར་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་འགྲོ་བ་མིའི་ཕ་མ་ཕྲུ་གུ་ལྟ་བུའི་བསམ་བློ་ཞིག་དང༌། རྒྱལ་མཚམས་རིས་མེད་རིང་ལུགས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ཐོག་ནས་དངོས་གནས་ལག་ལེན་ཚུལ་བཞིན་བསྟར་ན་ཡོང་སྲིད་པ་ཞིག་རེད། ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ནས་དེ་ལྟར་སྟོན་ཐུབ་ན་ཁ་ནས་བཅིངས་བཀྲོལ་དང༌། སྤུན་ཟླ་སོགས་གང་ཞིག་བརྗོད་ཀྱང་། དེ་ལ་བོད་པ་མགོ་འཁོར་ནམ་ཡང་ཐེབས་ཐབས་མེད་ལ། བོད་པས་ཡིད་ཆེས་བྱེད་མི་ཐུབ།

བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་རྒྱ་མི་ས་ཡ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་དང་མཉམ་དུ་སྡོད་དང་མི་སྡོད་གདམ་ག་བྱེད་རྒྱུའི་ཐོབ་ཐང་ང་ཚོར་ཡོད། ང་ཚོས་རང་དགར་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་རྩོད་པ་བྱས་པ་མ་ཡིན་པར་ཆེ་རུང་ཆུང་རུང་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་དག་ལ་ང་ཚོས་རྩོད་གླེང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། སྔར་ཆོས་རྒྱལ་ཚོས་རྒྱ་རྒྱ་ཡུལ་ན་སྐྱིད། བོད་བོད་ཡུལ་ན་སྐྱིད། ཅེས་གསུངས་པ་དེ་དངོས་གནས་བདེན་པ་རེད། རྒྱ་མི་བོད་ལ་བཅིངས་བཀྲོལ་གཏོང་བར་ཡོང་བ་ཡིན་ཟེར་གྱི་ཡོད། རྒྱ་མི་བོད་ལ་སླེབས་ནས་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོ་གྲོ་ཞིབ་མང་བ་ཟ་གི་ཡོད། རྒྱ་མི་བོད་ལ་སླེབས་ནས་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོ་གྲོ་ཞིབ་མང་བ་ཟ་གི་ཡོད་སྟབས་བོད་ལུང་པའི་ནང་ལ་དགུན་གྲོ་བཏབ། འདྲ་མིན་མང་པོ་བྱས། བོད་པ་ཁ་ཤས་ནི་མུ་གེས་ཤི། ཁ་ཤས་ནི་གྲོ་རྩམ་བཟས་ནས་བཤལ་ནད་ཐེབས་ཏེ་བསྡད་དགོས་པ་དེ་རིགས་རྙོག་དྲ་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་བོད་ཡུལ་ལ་སྐྱིད་ཀྱི་རེད། བོད་ལུང་པའི་ནང་ལ་སྐུ་མགྲོན་གསར་པ་མི་དགོས་པའི་ཐོག་ནས་བསྡད་ན། དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པའི་འཕྲུལ་འཁོར་ལ་སོགས་པ་མེད་ན་ཡང༌། རྒྱུན་ཟས་འབྲུ་རྩམ་འདང་ངེས་ཡོད་པ་དང༌། དེའི་ལྷག་མ་འབྲུ་ཆང་ཞིམ་ཐག་ཆོད་བཟོ་རྒྱུ་ཡོད། རྒྱ་རྒྱ་ཡུལ་སྐྱིད་པ་རེད། ཁོང་ཚོ་ས་མཐོ་པོར་ཡོང་སྟེ་དབུགས་མ་འདང་པའི་དཀའ་ངལ་དེ་ཡང་མྱོང་མི་དགོས་ལ། རྒྱ་མི་འབུ་ལ་དགའ་པོ་ཡོད་པས་རྒྱ་མཚོའི་ཉེ་སྐོར་ལ་བསྡད་ན་ཡག་པོ་འདུག ད་ཕན་རྒྱ་མི་བོད་ལ་སླེབས་ནས་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་གྲངས་ཕྱིན་པ་འདིའི་རིང་ལ་སྐད་ཆ་མང་པོ་གང་ཞིག་བཤད་རུང༌། དོན་དངོས་གནས་ཚུལ་ཐོག་རྒྱ་རྒྱ་ཡུལ་ལ་སྐྱིད་པ་དང༌། བོད་བོད་ཡུལ་ན་སྐྱིད་པའི་གནས་སྟངས་འདི་གའི་ཐོག་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས། དེ་ལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་མི་འདུག ངའི་གཞི་རྩའི་བསམ་བློ་དེ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མའི་སེམས་ལ་ངེས་སོང་ངམ། ཐུགས་རྗེ་ཆེ། ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༥ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༢༢ ཉིན། བོད་ཀྱི་བུད་མེད་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་དང་པོའི་ཚོགས་འཐུས་མཇལ་ཁའི་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གོམ་སྟབས་གཉིས་པ་དང་། དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན།

ཡག་པོ་བྱུང་འདུག སྔོན་མ་བུད་མེད་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡོད་སྟབས། སྔ་ལོ་ངོས་ནས་འབོད་སྐུལ་བྱས་པར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ལམ་སེང་དང་ལེན་བྱས་ཏེ་ད་རེས་ཚོགས་པ་དངོས་སུ་ཚུགས་ནས་ཡིག་ཆ་ཡག་པོ་བཞག་འདུག་པར། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། གྲོས་ཆོད་བཞག་པ་དང༌། གོ་བསྡུར་བྱས་པ་གཉིས་ཀ་ཡག་ཐག་ཆོད་འདུག སྒྲིག་ཡིག་ཀྱང་ཡག་པོ་བཟོས་འདུག འཆར་ཅན་ང་རང་ཚོའི་ལས་ཀ་གང་ཞིག་ཡིན་རུང་ཐོག་མར་བཙུགས་སྐབས་རྫིག་པོ་དང༌འདྲ་ཆགས་པོ་ཡོད་ཀྱང་། རྗེས་སུ་ཇེ་སླ་ནས་ཇེ་སླར་འགྲོ་བ་ཞིག་རྣམ་ཀུན་ཡོང་གི་འདུག དེ་ལྟར་མི་ཡོང་བའི་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། འགོ་བཟང་པོ་ཞིག་བཙུགས་པ་དེ་དག་དོན་དངོས་ཐོག་ནས་གྲུབ་འབྲས་མིག་གིས་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། ཁ་ནས་བཤད་པའི་དམིགས་ཡུལ་བཟང་པོ་དེ་ལག་ལེན་མཐའ་འཁྱོངས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

བར་ལམ་ངས་བཤད་པ་ལྟར། དེང་སང་རྩ་བའི་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་དེ་དུས་རིམ་གཉིས་པ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་སླེབས་ནས་ལས་ཀ་ཚང་མ་གཏིང་རིང་དུ་དང༌། རྙོག་དྲ་ཚ་རུ་འགྲོ་གི་ཡོད། གནས་ཚུལ་དེ་དག་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་སྐབས་སྤོམ་ཚིག་དང་ཁ་ཡམ་ཡམ་ལ་ཕྱིན་ན་མི་འགྲིགས་པར་ཞིབ་ཚགས་པོ་དང༌། གཏིང་རིང་པོ། ཁ་གསལ་པོ་བཅས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གདོང་ལེན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། བུད་མེད་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་དེ་བཞིན་དུས་ཚོད་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་སྐབས་ལ་སླེབས་ཡོད་པས། ཁྱེད་རང་ཚོར་དམིགས་བསལ་གྱི་ལས་འགན་ཞིག་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད།

ང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་ནི། ནང་ཁུལ་མཐུན་པོ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། རིག་གཞུང་གི་དོན་ལ་སེམས་འཁུར་ལེན་དགོས་པ་དེ་དག་ཡིན་པ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ཡིན་པས་ཡང་བསྐྱར་བརྗོད་དགོས་དོན་མི་འདུག དོན་དག་སྙིང་པོ་ཁ་ནས་འདྲ་ཆགས་པོ་བཤད་པས་མི་འགྲིགས་པར་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ཏུ་འགེལ་དགོས་ཤིང་། ལག་ལེན་ཟེར་བ་དེའང༌། ལག་ལེན་བསྟར་མཁན་གྱི་མི་གཞན་ནས་བཙལ་ཏེ་རྙེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་དང༌། རང་ཉིད་ཤོད་མཁན་ལས་ལག་ལེན་བྱེད་མཁན་མིན་པ་ལྟ་བུ་དེ་ལྟར་མིན་པར་ཤོད་མཁན་རང་ཉིད་ཀྱིས་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང༌། དོན་སྤྱོད་པ། དོན་མཐུན་པ་གསུངས་ནས་ཆོས་བཤད་དགོས་པ་དང༌། ཆོས་བཤད་པ་དེ་ཤོད་མཁན་རང་ཉིད་ཀྱིས་ལག་ལེན་བསྟར་དགོས་ཞེས་གསུངས་ཡོད། ཤོད་མཁན་རང་ཉིད་ཀྱིས་ལག་ལེན་མ་བསྟར་ན། ཁ་བཤད་སྟོང་པ་བརྒྱ་སྟོང་ཇི་ཙམ་བཤད་ནའང་ཕན་ཐོགས་མེད། དེ་བཞིན་དུ་ང་རང་ཚོས་སྤྱིར་བཏང་གི་ལས་ཀ་གང་ཅིའི་ཐོག་ལའང་དམིགས་ཡུལ་བཟང་པོ་ཞིག་འགྲུབ་པའི་འབད་བརྩོན་བྱེད་སྐབས། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཁ་ནས་བཤད་པ་བཞིན་སོ་སོ་རང་གིས་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་སྣེ་འཁྲིད་ཐུབ་པ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ཁ༽ བོད་མིའི་ལས་འགན་དང་། ཁ་བཤད་ལག་བསྟར།

བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཆ་བཞག་ན། བོད་མི་སྤྱི་བོ་གནམ་བསྟན་ཡོངས་རྫོགས་ལ་འགན་འཁྲི་བ་ཞིག་དང་། བྱེ་བྲག་བུད་མེད་སྤྱིའི་གནས་སྟངས་ཀྱི་དོན་དག་ཅིག་ཡིན་ནའང་། རང་ཉིད་ཐེ་བས་བུད་མེད་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་འགན་འཁྲི་བ་ཞིག་རེད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་སོ་སོ་རང་ཉིད་ཀྱི་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་དུས་ཚོད་ནང་ལ་ལག་ལེན་བསྟར་ནས་གྲུབ་འབྲས་མིག་གིས་མཐོང་རྒྱུ་ཞིག་བྱུང་ན་མི་ལའང་ཤོད་ཐུབ་ཀྱི་རེད། སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ནང་ལ་རང་རང་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ཧུར་ཐག་བྱས། ཁ་ནས་བཤད་པ་བཞིན་ལག་ལེན་བཀལ་ཐུབ་ན་ཕན་རྒྱུ་དེས་ཕན་ཡོང་གི་རེད། ནུས་པའང་དེ་ནས་ཐོན་གྱི་རེད།

དེ་མིན་ཁ་ནས་གང་འཚམ་ཞིག་བཤད་ཀྱང་། ལག་ལེན་དེ་ཙམ་མེད་པ་དང་། ཚུར་ཕྱོགས་འདི་ནས་ཀྱང་ཁ་ནས་འདྲ་ཆགས་པོ་གང་འཚམ་ཞིག་བཤད། དེ་ཡང་ལག་ལེན་གང་ཡང་མེད་པར་ངོ་ཐོག་ལོ་དང་ཟླ་བ་སྦྲེལ་ནས་ཕྱིན་ཏེ་ལག་ལེན་འདི་བྱས་ཀྱི་མཛུབ་མོ་འཛུགས་ས་གང་ཡང་མེད་ན་དེ་ལ་སྙིང་པོ་མེད། ལག་ལེན་གལ་ཆེན་པོ་རེད། གཞན་བསམ་འཆར་ཤོད་རྒྱུ་མི་འདུག ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

ཁ་སང་ཁྱེད་རང་ཚོས་བརྟན་བཞུགས་ཤིག་འབུལ་གྱི་ཡིན་བརྗོད་པ་རེད། བརྟན་བཞུགས་དགོས་དོན་མི་འདུག་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། དམིགས་བསལ་ཆོ་ག་བཏོན་པ་མ་བྱུང་ནའང༌། གང་ལྟར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་དད་པ་དམ་ཚིག་འགྱུར་བ་མེད་པ་བྱས་ཏེ་སྙིང་ཁོང་རུས་པའི་གཏིང་ནས་རེ་བ་རྒྱག་གི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་ངོ་འཕྲད་བྱས་པ་འདི་གས་མ་འགྲིགས་པ་མི་འདུག་པས། ངས་ཀྱང་སྨོན་ལམ་བརྒྱབ། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་སྨོན་ལམ་བརྒྱབ།

ང་རང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་འདི་འཛམ་བུ་གླིང་གི་ལུང་པ་གཞན་དང་མི་འདྲ་བར་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཚེ་དང་དེང་སྐབས་ཀྱི་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དབར་འབྲེལ་བ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། དེས་ན་ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་གཡེང་བྱེད་མི་དགོས། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཚེ་རིང་པོ་སྡོད་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། ད་ལྟ་བར་དུ་ལོ་ལྔ་བཅུ་ང་གྲངས་ཀྱི་རིང་ལ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་བྱས་པ་ཡིན། མ་འོངས་པར་ཡང་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་མི་ཚེ་དོན་དང་ལྡན་པ་ཞིག་དང༌། མི་ཚེ་མཐའ་འཁྱོངས་པ་ཞིག་ཡོང་བའི་ཆེད་དུ་ངས་སྨོན་ལམ་བརྒྱབ་དང་བརྒྱབ། ངའི་འདུན་པའང་དེ་ཡིན་ལ། འཕེན་པའང་དེ་ཡིན། བློ་གཡེང་གཏན་ནས་བྱེད་མི་དགོས། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞེས་བཀའ་སློབ་སློབ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༦ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༡༡ ཉིན་མདོ་སྨད་དབུས་རྒྱུན་ལས་པ་ཚོར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ནང་ཁུལ་གྱི་འབྲེལ་ལམ་དང་། གཅིག་ཕན་གཉིས་རོགས།

མདོ་སྨད་དབུས་རྒྱུན་ལས་ཀྱི་ལས་བྱེད་དྷ་རམ་ས་ལ་སྡོད་མཁན་ཁྱེད་རང་ཚོས་བར་སྐབས་ལས་ཀ་བྱས་པའི་སྐོར་དང༌། བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་བཅས་སྐད་ཆ་བྱུང་བར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ད་ལྟ་ཕན་ཆད་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱས་འདུག བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་སྐོར་དེང་སང་དུས་ཚོད་གཉན་འཕྲང་ཅན་ཞིག་གི་སྐབས་ལ་སླེབས་ཡོད་པས་སྔར་བཞིན་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད། རིག་པ་བསྒྲིམས་ནས་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན།

རྒྱ་གར་དང༌། བལ་ཡུལ་ཁུལ་ལ་མདོ་སྨད་པ་མང་པོ་གང་ཡང་མེད། སྤྱིར་བཏང་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ནང་ནས་ཉུང་ཤོས་ཡིན་པ་དང༌། དེ་ཡང་ཕན་ཚུན་ཁ་འཐོར་ནས་གནས་ཡོད་སྟབས་མདོ་སྨད་པ་ས་གནས་གང་དག་ཏུ་སུ་དང་སུ་ཡོད་མེད་ཙམ་ཡང་གསལ་པོ་མ་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་འདུག ནང་ཁུལ་གྱི་འབྲེལ་བ་དམ་ཟབ་ཅིག་བྱུང་ན་མི་སྣ་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་ཚོད་ཐིག་པོ་ཞིག་དང་། གསལ་པོ་ཞིག་ཤེས་ཐུབ་ཀྱི་རེད། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

སྤྱིར་བཏང་ལས་བྱེད་ནང་ལ་མདོ་སྨད་པ་མང་པོ་མི་འདུག ཚུད་ཀྱི་མི་འདུག་ཟེར་བ་ལྟ་བུའི་བསམ་འཆར་ཞིག་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། རྩ་དོན་གྱི་ཐོག་ལ་ཆ་བཞག་ན་ད་ལྟའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིས་ཆོས་ལུགས་དང་ཆོལ་ཁའི་དབྱེ་བ་མེད་པའི་སྲིད་བྱུས་འཛིན་གྱི་ཡོད། སོ་སོའི་རང་ཁུངས་ནས་ངོ་ཐོག་ལས་ཀ་བྱེད་ཐུབ་མཁན་ཞིག་དང༌། འགན་འཁྱེར་ཐུབ་མཁན་གྱི་མི་མེད་ན། རྣམ་གྲངས་གསོག་མཁན་ལྟ་བུ་བྱས་ན་དགོས་པ་ཆེ་བ་མེད།

ཨ་མདོ་ཉུང་ཤས་ལས་མེད་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཕར་ཚུར་ཁ་འཐོར་ནས་གཅིག་གི་གནས་ཚུལ་གཅིག་གིས་གསལ་པོ་ཞིག་མ་ཤེས་པའི་སྐབས་ལ་གྱོང་རག་གི་ཡོད། ཨ་མདོའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་དེའི་ཐོག་ནས་ཕན་ཚུན་ནང་ཁུལ་གྱི་འབྲེལ་བ་གསལ་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་གང་ཅིའི་ཐོག་ནས་ཁྱད་པར་ཡོང་གི་རེད། དཔེར་ན། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ནས་ཡོད་སྐབས་འཕྲལ་སེལ་ཕྲུ་གུ་སློབ་གྲྭར་གཏོང་ཕྱོགས་སོགས་གང་ཅིའི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་སངས་པོ་བྱུང་བའི་ཚོད་ཀྱིས་དགེ་མཚན་ཡོང་གི་རེད།

འབྲེལ་བ་སངས་པོ་མེད་སྟབས་འབྲེལ་ཡོད་སོ་སོས་ཐད་ཀའི་གནས་ཚུལ་མ་ཤེས་ཤིང་། དོ་བདག་སོ་སོའི་ངོས་ནས་བདག་པོ་བརྒྱབ་མ་བྱུང༌ཞེས་དང་། དགོས་དབང་གིས་ཉེ་དགའ་ཕྱོགས་ལྷུང་བྱེད་ཀྱི་འདུག་བསམ་པའི་དོན་མེད་བསམ་ཚུལ་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག དེ་ལྟར་མི་ཡོང་བའི་ཐབས་ཤེས་གཙོ་བོ་དེ་རྒྱ་བལ་ཁུལ་གྱིས་མཚོན་པའི་ས་ཁུལ་ཡས་མས་ལ་ཨ་མདོ་ཁ་འཐོར་བ་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་གསལ་པོ་རྟོགས་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་དཀའ་ངལ་སེལ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད། ལྷག་པར་དེང་སང་བོད་ནང་ལ་ཕར་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ཅིག་ལ་སླེབས་ཡོད། མདོ་སྨད་ཁུལ་དེ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ས་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་། གཉིས་ནས་ས་ཁད་རྒྱང་པོ་ཆགས་ནས་ཚུར་ཡོང་མཁན་ཡང་ཉུང་ཉུང་ལས་ཐར་ཐུབ་ཀྱི་མེད། ཕར་འགྲོ་མཁན་ཡིན་ནའང་གང་ལྟར་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱས་ནས་འགྲོ་དགོས་ཀྱི་ཡོད།

ཁ༽ ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་། མ་འོངས་པའི་མདུན་ལམ།

ང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར། བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཟེར་བ་སྔར་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་ལ་གཅིག་གྱུར་བྱས་ནས་བསྡད་པའི་ལུང་པ་དེ་དུས་ཡུན་རིང་པོ་ཞིག་གི་རིང་ལ་ང་རང་ཚོའི་ས་ཁུལ་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་ཁ་བྲལ་ནས་བསྡད་པ་རེད། བར་ལམ་རྒྱ་མི་གུང་བྲན་གྱིས་ང་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་མི་མང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དབྱེ་བ་མེད་པར་སྡུག་སྦྱོང་གཅིག་གྱུར་བཏང་ནས་དཀའ་སྡུག་མཉམ་མྱོང་བྱས་པ་རེད། མ་འོངས་པར་ང་རང་ཚོའི་བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་ནས་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་ཉི་མ་འཆར་བའི་སྐབས་སུ་ཡང་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ནས་ང་ཚོ་ལ་སྐྱིད་སྡུག་ལེགས་ཉེས་གང་ཞིག་བྱུང་ནའང་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ལ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་པ་དེ་བོད་ནང་གི་མི་མང་རྣམས་ལ་བསམ་ཚུལ་དང་རེ་བ་དེ་ལྟར་ཡོད་ལ། ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སྡོད་མཁན་རྣམས་ཀྱང་རྩ་བའི་སྲིད་བྱུས་ལ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་བསམ་ཚུལ་དེ་རང་ཡིན། ངོས་ནས་བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་ནང་ལ། ཡོངས་རྫོགས་བོད་ལྗོངས་རང་དབང་གཙང་མའི་དཔལ། །ཞེས་བྲིས་ཡོད་པ་ལྟར་རེད། མ་འོངས་པར་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་ཞིག་དང༌། ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན། འདི་ཕྱི་གཉིས་ཡོད་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་བ་ལ་ང་རང་ཚོས་རྒྱུ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ནས་ཚང་མས་སེམས་འཁུར་མཉམ་ལེན་བྱས་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད། རྩ་བ་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་ཆོལ་གསུམ་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་བོད་རིགས་རྩམ་ཟན་མ་ཎི་བགྲང་མཁན་ཡིན་ནོ་ཅོག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གངས་ཅན་པ་ཟེར་བའི་སེམས་ཤུགས་ཧ་ལས་པ་ཞིག་ཡོད་དང་ཡོད་མུས་རེད། ཡང་སྒོས་མདོ་སྨད་ཁུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་དང་འབྲེལ་བའི་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གི་ཐོག་ལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་བར་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་དང༌། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་རྐང་འཛིན་བྱེད་མཁན་གང་ལ་གང་འཚམ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ལྷག་བསམ་དང་སྙིང་སྟོབས་དེ་འདྲ་ཞིག་འཁྱེར་ནས་བསྡད་ཡོད། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་སྐད་རྒྱག་མཁན་ང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དང༌། ཐབས་ཤེས་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་དག་མདོ་སྨད་མི་མང་སྤྱི་བྱིངས་ཀྱི་རྣ་བའི་ནང་ལ་གསལ་པོ་ཞིག་སླེབས་ཐུབ་པ་དང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཕྱོགས་དང༌། དམིགས་ཡུལ་བཟུང་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ག༽ གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་འོང་དང་། འཆར་ལྡན་གྱི་ལས་དོན།

མདོ་སྨད་ཁུལ་ལ་འགྲིམ་འགྲུལ་ཁག་པོ་དང༌། གནས་ཚུལ་འཕྲལ་འཕྲལ་སླེབས་མ་ཐུབ་པའི་སྐབས་འདིར་ང་ཚོ་རྒྱ་བལ་ཁུལ་ལ་ཡོད་པའི་ཨ་མདོ་བོད་ལ་གཉེན་འཕྲད་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་ན་ཡང་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་གོ་ཆོད་པ་ཞིག་བྱས་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་སྔ་ཕན་ཆད་སླེབས་ཚར་བའི་ས་ཁུལ་གང་དང་གང་ཡོད་པ་དང༌། ད་ཕན་མ་སླེབས་པའི་ས་ཁུལ་གང་དག་ཡོད་པ། རྒྱ་བལ་ནང་ནས་དེ་སྔོན་གཉེན་འཕྲད་ལ་ཕྱིན་པ་དེ་དག་མ་སླེབས་པའི་ས་ཆ་དེ་རིགས་ཤེས་པར་བྱས་ནས་འཆར་གཞི་བཏིང༌། མདོ་དོན་ཡང་སྙིང་གཉེན་འཕྲད་ལ་འགྲོ་མཁན་རེ་ཟུང་ཡོད་པ་དེ་དག་གིས་མདོ་སྨད་ཀྱི་ས་ཁུལ་གལ་ཆེ་བ་ཚང་མར་སླེབས་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། ང་ཚོས་མིའི་ལུང་པར་བསམ་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་འཁྱེར་ཡོད་པ་དང༌། འཆར་གཞི་གང་འདྲ་བཏིང་ཡོད་པ་དེ་དག་བོད་ནང་ལྷག་བསམ་ཡོད་མཁན་གྱི་མི་དེ་དག་གི་རྣ་བས་ཐོས་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། བསམ་བློའི་ནང་ལ་གུང་སྒྲིག་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག

ང་རང་ཚོ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་སངས་པོ་ཞིག་དང༌། འཆར་གཞི་ལྡན་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཞིག་མ་བྱུང་ན། འཕྲལ་སེལ་ལྷག་བསམ་ཞིག་འཁྱེར་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད་ནའང༌། སོ་སོའི་ངོ་གདོང་གང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ལས་འབྲེལ་བ་ཆགས་མ་ཐུབ་པ་དང༌། གནས་ཚུལ་གསལ་བཤད་བྱེད་མ་ཐུབ་ན། དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་འོག་ནས་གཞིས་བྱེས་ཕན་ཚུན་འགྲོ་འོང་གི་གོ་སྐབས་བྱུང་བ་དེ་ལ་དཔགས་པའི་གྲུབ་འབྲས་ཡག་པོ་ཞིག་ཐོན་མ་ཐུབ་པ་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད།

ཕན་ཚུན་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་བཟང་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་དང་། སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཐོག་ལ་འཆར་གཞི་བཏིང༌སྟེ། དེ་གཞིར་བཟུང་གི་ཐོག་ནས་ཕན་ཚུན་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་དེ་གའི་ཚོད་ཀྱིས་དགོས་པ་རླབས་ཆེ་བ་དང༌། དོན་གོ་ཆོད་པ། ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་རྒྱུན་ལས་ཀྱི་ལས་བྱེད་ཁུངས་ནས་མི་འགའ་ཤས་ཤིག་ས་ཁུལ་ཁག་ལ་ཕྱིན་ཏེ་རྒྱ་བལ་ནང་ཨ་མདོ་ཁ་འཐོར་ནས་གནས་སྡོད་བྱེད་བཞིན་པ་དེ་དག་ལ་ཕན་ཚུན་ཐུག་འཕྲད་བྱེད་པར་འགྲོ་རྒྱུའི་བསམ་ཚུལ་ཡོད་པ་དེ་ཡག་པོ་འདུག

གང་ལྟར་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཕན་ཚུན་གོ་བསྡུར་དང་གསལ་བཤད་བྱས་ཏེ། མདོ་དོན་ཡང་སྙིང་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དེ་དེང་སང་འགག་རྩ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་སླེབས་ཡོད་པ་དང༌། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དེ་བོད་མི་སྤྱི་བོ་གནམ་བསྟན་ཡོངས་རྫོགས་ལ་ལས་འགན་འཁྲི་ནས་བསྡད་ཡོད་པས། ཚང་མས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གི་ནུས་པ་འདོན་དགོས་པ་དང༌། དེ་ཡང་རིག་པ་བསྒྲིམས་ནས་རྒྱབ་མདུན་དང་། ཕུགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་བསམ་བློ་འཁོར་ཐུབ་པའི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་ཁྱེད་རང་ཚོའི་སེམས་ལ་འཇགས་པ་གྱིས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༦ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༢༤ ཉིན་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་མི་མཇལ་བཅར་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཛ་དྲག་གི་གནས་དུས་དང་། དེ་བསྟུན་གྱི་འབད་བརྩོན།

(ཐོག་མར་ཚོགས་མི་ཇི་ཙམ་འདུ་འཛོམས་ཡོད་དམ། ས་གནས་ཁག་ཇི་ཙམ་ནས་ཡོད་དམ། ཀ་ཤི་སྨིར་གྱི་ཁ་ཆེ་འབྱོར་ཡོད་དམ་མེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་དམ། བོད་ནས་ཡོང་མཁན་གཞོན་ནུ་ཚོ་ཚོགས་འདུར་ཡོད་དམ་མེད། ཅེས་བཀའ་འདྲི་གནང་རྗེས།)

ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཚོགས་འདུ་ཡག་པོ་འཚོགས་དགོས། ད་བར་ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་ཡག་ཐག་ཆོད་བྱུང་བ་རེད། གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཚུགས་ཤིང་། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་ཀྱང་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་པར་མ་ཟད། བོད་ནང་གི་མི་ཚོས་ཀྱང་ཕྱི་རྒྱལ་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོ་སློབ་སྦྱོང་ཡག་པོ་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཡག་པོ་ཡོད་སྙམ་སྟེ་རེ་བ་རྒྱག་ས་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ད་དུང་ཡང་མ་འོངས་པར་ལས་འགན་ཆེ་རུ་འགྲོ་གི་ཡོད།

ངོས་ནས་ནམ་རྒྱུན་རྟག་པར་ཤོད་བཞིན་པ་ལྟར། དུས་ཚོད་གཉན་འཕྲང་གི་སྒང་ལ་སླེབས་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་ལྟར་སྣང་ལ་བསམ་བློ་གང་ལ་གང་འཚམ་གུ་ཡངས་པོ་ཞིག་དང༌། གཏིང་ཟབ་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་འཆར་གཞི་བརྣག་པོ་ཞིག་གཏིང་གི་ཡོད་པས། ང་ཚོ་བོད་པའི་ངོས་ནས་ཀྱང་དེ་ལ་དཔགས་པའི་བསམ་བློ་གཏིང་ཟབ་དང༌། རིག་པ་བསྒྲིམས་དགོས་པའི་དུས་ཤིག་ཏུ་སླེབས་ཡོད། དེ་སྔ་ཕན་ཆད་ཉམས་མྱོང་བྱུང་བ་དེ་དག་གཞི་ལ་བཞག་ནས། མ་འོངས་པའི་ཐོག་ལ་ནུས་པ་ཐོན་པ་ཞིག་ཡོང་བར་ཚང་མས་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་ལུགས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པར་ཡོད་པའི་གཞོན་ནུ་ཕལ་ཆེ་བ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པའི་རྗེས་ལ་སྐྱེས་པ་དང་། རིགས་ཁ་ཤས་ནི་སྐྱེས་ས་བོད་ལ་སྐྱེས་ཀྱང་དྲན་པ་གསོས་ལ་མ་གསོས་ཞིག་གི་ངང་ནས་མིའི་ལུང་པར་གྱར་བ་རེད། ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་པའི་བོད་མི་འདི་དག་རྩ་བ་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་བསྡད་ཡོད་ཀྱང༌། སོ་སོ་རང་ཉིད་ཀྱི་ལུང་པ་དང་བྲལ་ནས་བསྡད་ཡོད། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་མི་མང་དེ་དག་ནི་དངོས་གནས་དྲང་གནས་རང་དབང་དང་བྲལ་ཞིང་། གཞན་དབང་གི་གདུག་རྩུབ་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་འོག་ནས་གཞོན་ནུ་མང་པོ་ཞིག་འཚར་ལོངས་བྱས་པ་རེད།

ང་རང་ཚོ་ད་ལྟའི་བོད་པའི་མི་ཐོག་འདིའི་དུས་ཚོད་ནི་བོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན། དུས་ཚོད་སྡུག་ཤོས་ཤིག་ཆགས་ཡོད་ལ། ང་རང་ཚོའི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། རྩ་བ་སོ་སོའི་ལས་ཡིན་ཞིང་། འཕྲལ་གྱི་རྐྱེན་ནི་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ངོས་ནས་ཚགས་ཚུད་པོ་ཞིག་བྱེད་མ་ཐུབ་པ་སོགས་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་རྐྱེན་ངན་འཕྲད་པ་རེད།

༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང༌། མིང་འདྲ་ཆགས་པོ་གང་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། དོན་དག་ཡང་སྙིང་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་ཏེ་གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་ནས་བསྡད་ཡོད། རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ང་ཚོར་རོགས་རམ་གོ་སྐབས་ཡག་པོ་གནང་བ་ལས། རྩ་བའི་རང་བཞིན་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སྤྲང་འཁྱམས་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད། དེ་འདྲའི་ངང་ནས་མི་ཐོག་འདིའི་དུས་ཚོད་འགྲིམས་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད། ང་རང་ཚོས་སོ་སོ་རང་ཉིད་ཀྱི་ལུང་པའི་ནང་ཁྲིམས་འགལ་བྱས་པ་དང༌། ཡང་ན་བློས་དང་དུ་བླངས་ཏེ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་པ་ཞིག་མ་ཡིན་པར་ང་ཚོའི་ལུང་པའི་ནང་ལ་བཙན་དབང་བྱེད་མཁན་གསར་པ་གཞན་ཞིག་སླེབས་ཏེ་སྡོད་མ་ཐུབ་པར་མིའི་ལུང་པར་གྱར་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་བྱུང་བ་རེད།

ད་ཆ་ང་རང་ཚོ་འགྱེལ་ས་ནས་ལངས་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། བོད་མིའི་ཐོབ་ཐང་དབང་ཡོད་ཀྱིས་འཕྲོག་པ་དེ་བསྐྱར་དུ་ང་རང་ཚོས་ལེན་ཐུབ་པ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་ཆགས་ཡོད། དེ་ཡོང་བར་ལས་སླ་པོ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མིན། ང་ཚོས་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པ་དང་། གྲོས་ཆོད་བཞག འབོད་སྐུལ་བྱས། སྐད་འབོད་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་འགྲིགས་ཐབས་མེད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་སྙུགས་བསྲིངས་ཏེ་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

གཙོ་བོ་ནི་ངས་སྔོན་མ་ནས་ཤོད་མུས་ལྟར། ང་ཚོའི་དོན་གྱི་བདག་པོ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ཡིན། ད་ལྟ་ཕན་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཁོང་ཚོས་ངོ་མཚར་སྐྱེས་དགོས་པའི་སེམས་ཤུགས་ཀྱིས་ཟིན་ནས་བསྡད་ཡོད། གཞོན་སྐྱེས་ཚོར་ཆ་བཞག་ན། དགེ་རྒན་ནམ། དཔེ་ལྟ་སའི་རྒྱ་མི་རྣམས་མ་རབས་ཁོ་ནར་བྱང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། གནས་སྟངས་དངངས་སྐྲག་དང༌། གདུག་རྩུབ་ཀྱི་འོག་ནས་འཚར་ལོངས་བྱས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྤྱོད་ལམ་དང༌། ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ནས་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་ཞིག་མེད་ན་ཡང༌། རྩ་བའི་ལྷག་བསམ་དང༌། མི་རིགས་ཀྱི་ལ་རྒྱ་ཞེན་ཁོག་ཧ་ལས་པ་ཞིག་ཡོད།

ཁ༽ འཛམ་གླིང་གི་འགྱུར་འགྲོས་དང་། འཐབ་རྩོད་ཀྱི་མ་རྩ།

ང་ཚོའི་ཚོང་ལས་ཀྱི་མ་རྩ་ལྟ་བུ་ནི། བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་དེ་ཡིན། ང་ཚོས་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་སྐད་རྒྱག་རྒྱུ་དང༌། བདེན་པ་བདར་རྒྱུ་སོགས་མ་རྩ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ཁེ་བཟང་ཞིག་འཚོལ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་ད་ལྟ་ནང་བཞིན་སེམས་ཤུགས་མ་བརླགས་པར་ཡོད་པའི་རྗེས་ལ་འགྱུར་བ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། དཔེར་ན། བར་ལམ་རྒྱ་གར་ནང་ཡིན་ཡང་རུང༌། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་ཡོངས་ཀྱི་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་གང་སར་འགྱུར་བ་འགྲོ་བཞིན་པ་རེད། གང་ལྟར་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་ནས་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན་རྩ་བརྒྱད་ལ་སླེབས་ཀྱི་ཡོད། དེའི་རིང་གི་གནས་ཚུལ་ལ་གཞིགས་ན་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩-༡༩༦༠ རེ་གྲངས་དེ་དག་གི་ནང་ལ་བོད་པར་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་རིགས་གཅིག་བྱུང་ཡོད་པ་དེ་དག་ཕལ་ཆེ་བ་ནི་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་རྟོགས་ཤིང་། བོད་པར་ཤ་ཚ་ནས་བདེན་དོན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་པ་ཞིག་མིན།

སྐབས་དེར་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གཅིག་གིས་དམར་པོའི་རིང་ལུགས་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པ་དང༌། དེ་དུས་རྒྱ་ནག་ལ་ཡང་ངོ་རྒོལ་བྱེད་རྒྱུའི་རྩ་བའི་སྲིད་བྱུས་ཤིག་ཡོད་པ་དེ་གཞི་ལ་བཞག་པའི་ཐོག་ནས་བོད་དོན་ལ་ལག་པ་འཆང་བ་ཞིག་རེད། སྐབས་དེར་ཨུ་རུ་སུས་མཚོན་པའི་དམར་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་དག་གིས་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་གང་ཡང་ཤེས་ཀྱི་མེད་ཀྱང་རྒྱ་མིས་གང་བཤད་པ་དེར་ཆ་བཞག དེ་དུས་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཚོགས་ནང་རྒྱ་མིའི་སྐུ་ཚབ་མེད་སྟབས་ཨུ་རུ་སུ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་དམར་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་དག་གིས་རྒྱ་མིའི་ཚབ་ཆ་ཚང་བྱས་པ་རེད། དེ་དུས་བོད་དོན་གྱི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་དེ་དག་རྩ་བའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་སྟངས་ཤིག་གི་འོག་ནས་བྱུང་བ་རེད། རྩ་བ་བརྟན་པོ་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། བོད་པར་ཤ་ཚ་ནས་བྱས་པ་ཞིག་ཕལ་ཆེར་མིནད། དེ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་དེ་སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་ནང་སྲིད་དོན་གྱི་འཕོ་འགྱུར་བྱུང་བའི་སྐབས་ལ་འགྱུར་འགྲོ་གི་ཡོད།

བར་ལམ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༩ ཙམ་ནས་གཞི་ནས་བོད་པའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་གསར་པ་ཞིག་སླེབས་པ་རེད། དེ་ཡང་གཞུང་སོ་སོའི་ཐོག་ནས་མ་ཡིན་པར་མི་མང་གི་ཐོག་ནས་སླེབས་ཀྱི་ཡོད། དེ་འདྲའི་དོ་སྣང་གི་ཡོང་རྐྱེན་གཅིག་ནི། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་བོད་ལ་ཡར་རྒྱས་བཏང་ཡོད། ཡག་པོ་བྱས་ཡོད། བཅིངས་བཀྲོལ་བཏང་ཡོད། བོད་པར་དྲིན་འཇགས་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱས་ཡོད་བསམ་པའི་ཁོ་རང་ཚོའི་སྣང་བ་དག་པ་ཡིན་ན་ཡང་རུང༌། ཧམ་པ་ཡིན་ཡང་རུང༌། གང་ལྟར་བོད་ཀྱི་སྒོ་མོ་ཕྱེ་ནས་ལྟ་སྐོར་ཡོང་མཁན་མང་པོ་བྱུང་ན། དེའི་ཚོད་ཀྱིས་རྒྱ་མིའི་འདོད་པ་དང་མཐུན་པའི་དྲིལ་བསྒྲགས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་རེ་བ་དེ་ལྟར་བརྒྱབ་ཀྱང་། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་དེ་ལས་གོ་ལྡོག་སྟེ་བོད་ནང་ལ་སྒེར་གྱིས་ལྟ་སྐོར་འགྲོ་མཁན་དང༌། ཚགས་པར་རྒྱག་མཁན་སོགས་གང་ལྟར་ཕལ་མོ་ཆེའི་མཐོང་ཚུལ་ལ་བོད་ས་འདི་རྒྱ་ནག་གི་ས་ཆ་མིན་པ་དང༌། བོད་ལ་རྒྱ་ནག་གིས་དབང་བསྒྱུར་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་པ། བོད་མི་མང་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱ་མིར་བློ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་གཏད་བཅོལ་གྱི་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་མཐོང་གི་ཡོད།

གནས་ཚུལ་དེའི་འོག་ནས་བོད་པའི་ཐོག་ལ་དེང་སང་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་ནུས་པ་ཐོན་ཐུབ་མིན་གང་ལྟར་ཡང༌། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་མང་ཚོགས་ནང་བོད་པའི་བདེན་དོན་ཇེ་གསལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བ་ཚོས་བཤད་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཁོ་རང་ཚོ་རང་ཉིད་ཀྱིས་བོད་ནང་གི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རྣམས་མཐོང་བར་བརྟེན། མི་སུ་ཞིག་ཡིན་ཡང་དྲང་བདེན་ལ་ཤ་ཚ་སླེབས་རྒྱུ་ཆོས་ཉིད་ཡིན་སྟབས། བོད་པའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་དང་ཤ་ཚ་གསར་པ་ཞིག་གཞི་ནས་སླེབས་ཀྱི་ཡོད།

བོད་ནང་གི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རྣམས་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་པ་ཚོས་སྐད་རྒྱག་སྟངས་དང་མཐུན་པ་ཞིག་ཡོད་པའི་དབང་གིས་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་མཁན་ཚོར་དོ་སྣང་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་དང་། ཆེ་མཐོང་ཕྲན་བུ་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་སྟེ། དཔེར་ན། ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གྲངས་ནང་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་མཚོན་པའི་བོད་པའི་ཐོག་ལ་མཐོང་ཚུལ་ཡག་ཏུ་འགྲོ་རྒྱུའི་རྐྱེན་རྩ་གཅིག་ནི། རྩ་བའི་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་བརྟན་པོ་ཞིག་དང༌། མང་ཚོགས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་མཁྲེགས་པོ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཉེར་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོར་རིན་ཐང་ཆེ་རུ་འགྲོ་གི་ཡོད། ངོས་ནས་ད་ལྟ་བརྗོད་པ་བཞིན་ང་ཚོར་ཚོང་གི་མ་རྩ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོས་ཤུགས་རྒྱག་དགོས། ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་ཡོད་མཁན་ཚོས་ཁོང་ཚོའི་རེ་འདུན་གཞི་ལ་བཞག་པའི་ཐོག་ནས་དཀའ་ལས་རྒྱག་དགོས།

ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདི་སྔོན་མ་དང་མི་འདྲ་བར་བོད་ཕྱི་ནང་འབྲེལ་བ་མཐུད་ཐུབ་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་ཡང་གོ་སྐབས་བཟང་པོ་ཞིག་རེད། གནས་ཚུལ་འདིའི་འོག་ནས་བོད་ཕྱི་ནང་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚང་མས་གདུང་ཤུགས་གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་ཐོག་ནས་དམ་བཅའ་བྱེད་དགོས་པ་འདི་གལ་ཆེ་ཤོས་ཡིན། གོ་སྐབས་བཟང་པོ་ཞིག་འཆར་གྱི་ཡོད། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་ཕྱི་ནང་གཉེན་འཕྲད་བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་འདིའི་ཐོག་ནས་ཁེ་བཟང་ཟ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད་ཀྱང༌། ང་ཚོས་ཀྱང་གོ་སྐབས་འདི་ཟིན་ནས་ང་རང་ཚོའི་བདེན་དོན་འདིའི་རྣམ་པ་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་བ་དང༌། བདེན་དོན་གྱི་རྩོད་པ་མཐའ་འཁྱོངས་ཡོང་བའི་ཆ་རྐྱེན་བསྒྲུབ་དགོས། འདི་ནི་གནས་ཚུལ་དང་འགྱུར་བ་གསར་པ་ཞིག་རེད།

ག༽ ཁ་བཤད་ལག་ལེན་དང་། ན་གཞོན་གྱི་ལས་འགན།

སྤྱིར་བཏང་གི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་བཤད་ན། དཔེར་ན། ཕྲུ་གུ་ཞིག་གི་ཐོག་མར་ཚེ་སྟོད་གཞོན་ནུའི་དུས་ཚོད་ལ་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་སམ་ཞེ་ན། སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཡིན། དེ་ནི་མ་ཤེས་པ་གསར་དུ་ཤེས་པར་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་ཅིང་། མ་ཤེས་པ་གསར་དུ་ཤེས་རྒྱུའི་ལོ་ཡུན་གང་འཚམ་ཕྱིན་རྗེས་རིམ་པ་གཉིས་པ་ནི། ཤེས་པའི་དོན་དེ་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་རྒྱུ་དེ་ཡིན། ཁྱེད་རང་གཞོན་ནུ་ཚོས་གཙོས་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གྲངས་ནང་མ་ཤེས་པ་ཤེས་པར་བྱེད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ཧ་ལམ་ཡོལ་ཟིན་ཅིང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ནས་ ༡༩༧༠ ཙམ་གྱི་དུས་རིང་ལ་ང་རང་ཚོས་མ་འོངས་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་དང༌། གང་ཅིའི་བྱེད་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ལ་ཕར་ཚུར་གོ་བསྡུར་བྱས་ནས་འཐོམས་སངས་པའི་ཐབས་ཤེས་བྱས་པ་རེད། ད་ཆ་འཐོམས་སངས་ཏེ་ང་ཚོའི་བྱེད་སྒོ་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་ང་ཚོས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། ངོས་ནས་གནས་ཚུལ་ཚང་མ་ཤོད་མི་དགོས་པར་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། ད་ཆ་གང་ལ་ཐུག་ཡོད་ཅེ་ན། ཤེས་པ་དེ་ལག་ལེན་བསྟར་མིན་ལ་ཐུག་ཡོད།

ཚོགས་འདུ་ཁག་འཚོགས་པའི་སྐབས་ལ་ཁ་ནས་སྦར་མོ་གང་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། ཁ་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་པ་དེ་དག་སྟོང་བཤད་ལ་ཕྱིན་ན། དེས་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མེད། ཁ་ནས་བཤད་པ་དང༌། གྲོས་ཆོད་བཞག་པ། འཆར་གཞི་བཀོད་ནས་ཡོད་པ་དེ་དག་མི་རེ་ངོ་རེའི་ཐོག་ནས་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ལ་སྒྱུར་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ལས་བྱེད་པ་སོགས་བོད་མི་སུ་ཞིག་ཡིན་རུང་ད་ཆ་ང་ཚོ་བཤད་རེས་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་མིན་པར་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུའི་དུས་སུ་སླེབས་ཡོད། ལག་བསྟར་བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཀྱང་ཏན་ཏན་ཡག་པོ་ཡོད་ཅིང་། ད་བར་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་ལྟར། ད་དུང་ཡང་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

ཁ་ནས་འདྲ་ཆགས་པོ་སུས་ཀྱང་བཤད་ཤེས་ཀྱང་། ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ནས་མཇུག་གནོན་བྱས་ཏེ་ནུས་པ་མ་ཐོན་ན་སྙིང་པོ་གང་ཡང་མེད། བོད་ཀྱི་བདེན་དོན་གྱི་རྩ་བ་མཐར་ཐུག་བོད་པ་རང་ལ་འགན་འཁྲི་ཡོད། བོད་པ་རང་ཉིད་ཀྱི་ངོས་ནས་བོད་པའི་དཔེ་ལ་ཡོད་པ་བཞིན། ལན་དགུ་ཆད་མཐུད་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་ཤིག་བསྐྱེད། མི་ཐོག་ནས་མི་ཐོག་སྦྲེལ་དགོས་བྱུང་ཡང་སེམས་ཤུགས་མ་བརླགས་པར་འབད་བརྩོན་བྱས་ན་བདེན་མཐའ་ཏན་ཏན་གསལ་གྱི་རེད། འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་སྔར་དང་མི་འདྲ་བའི་འགྱུར་བ་མང་པོ་ཕྱིན་ཡོད། འགྱུར་བ་ཕྱིན་པའི་རིགས་ཁ་ཤས་ང་ཚོའི་འགལ་རྐྱེན་ཡིན་ན་ཡང་། རིགས་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ང་ཚོར་ཏན་ཏན་མཐུན་རྐྱེན་ཡང་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད།

ང༽ རྒྱ་བོད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དང་། ཞི་བདེའི་ཡུལ་ལུང་།

རྒྱ་བོད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་འདི་དེང་སྐབས་གསར་དུ་བྱུང་བ་ཞིག་མིན་པར་ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་རིང་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། རྒྱ་བོད་གཉེན་འབྲེལ་དང་། རྒྱ་བོད་མཆོད་ཡོན་གྱི་འབྲེལ་བ་གང་ཞིག་ཡིན་རུང་། དོན་དག་ཡང་སྙིང་རྩ་བའི་རྒྱ་དང་བོད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནམ། ངོ་བོའི་གནས་སྟངས་ནི། རྒྱ་དང་བོད་ཅེས་ཐ་དད་སོ་སོ་རེད། བོད་རྒྱ་མིའི་ཆ་ཤས་ནམ་ཡང་མིན་པས་བོད་དང་རྒྱ་མི་མཉམ་བསྲེས་ཐུབ་ཐབས་མེད། བོད་བོད་དང་རྒྱ་རྒྱ་རེད། བདེན་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་འདིའི་འོག་ནས་སྔར་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་སུ་ཡང༌། རྒྱ་རྒྱ་ཡུལ་ན་སྐྱིད། བོད་བོད་ཡུལ་ན་སྐྱིད། ཅེས་པའི་ཚིག་འདི་བྱུང་བ་རེད། རྒྱ་དང་བོད་ཐ་དད་སོ་སོ་ཡིན་པའི་གནས་ཚུལ་འདིའི་འོག་ནས་རྒྱ་རྒྱ་ཡུལ་ན་སྐྱིད་པ་དང༌། བོད་བོད་ཡུལ་ན་སྐྱིད་པའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་འདི་ང་ཚོས་སྒྲུབ་དགོས། རྒྱ་མི་རྒྱ་ནག་ལ་ལོག་ནས་རྒྱ་མི་རྒྱ་ནག་ལ་སྐྱིད་པོ་བྱས་ནས་བསྡད། ཁོ་རང་ཚོ་འབུ་ལ་དགའ་པོ་ཡོད། འབུ་དང་། བྱ་དེ། ཕག་ཤ་སོགས་ཡག་པོ་ཟས། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་བོད་ཀྱི་ལུང་པའི་ནང་ལ་རྩམ་པ་དང༌། གཡག་ཤ་བཟས་ཏེ་ང་རང་ཚོའི་ལུང་པའི་ནང་སྐྱིད་པོ་བྱས་ནས་བསྡད་ན་དེ་ཡག་པོ་རེད།

རྒྱ་མིས་བོད་བཅིངས་བཀྲོལ་བཏང་བ་ཡིན། བོད་ཡར་རྒྱས་གཏོང་གི་ཡིན་ཟེར་གྱི་ཡོད། ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་དེར་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་ཏན་ཏན་ཡོད། ཡིན་ནའང་སྤྱི་སྙོམས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཤད་ན། ང་ཚོ་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་དེ་དངོས་གནས་བརྩེ་བ་ལྡན་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་ཆགས་ཡོད། བར་ལམ་མི་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཐུག་འཕྲད་བྱུང༌ཞིང་། གནས་ཚུལ་མང་པོ་མཐོང་ཐོས་བྱུང་བའི་སྐབས་ལ་ང་རང་ཚོའི་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་དེ་གང་ལྟར་བརྩེ་བ་ལྡན་པ་དང༌། བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ་ཅན་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་ཆགས་ཡོད། རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་བར་ལམ་ཆེས་གདུག་རྩུབ་དང་། ཆེས་མུན་ནག ཆེས་ཀླ་ཀློ། ཆེས་རྗེས་ལུས་ཟེར་བའི་ཚིག་བཞི་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པ་འདི་བསྡུ་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ནས། དེང་སང་དེ་བསྡུས་ཏེ་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་ངོས་ལེན་མ་བྱེད་དཀའ་མེད་ལ་ཐུག་ཡོད།

ང་རང་ཚོའི་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་དེ་རྒྱ་མིས་བཤད་པ་ལྟར་ཆེས་གདུག་རྩུབ་དང༌། ཆེས་ཀླ་ཀློ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མིན་ནའང་། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་གི་རྗེས་མ་ཟིན་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཆགས་ཡོད། དེ་འདྲའི་རྗེས་མ་ཟིན་པ་དེ་ང་ཚོ་རང་གིས་ཡར་རྒྱས་དང༌། བཅོས་བསྒྱུར་གཏོང་དགོས་ལ་གསར་བརྗེ་བྱེད་དགོས། གསར་བརྗེ་བོད་པ་རང་གི་བྱེད་དགོས་པ་ལས། བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་རྗེས་ལུས་འདིའི་གནས་ཚུལ་རྒྱུས་མངའ་རྩ་བ་ནས་མེད་པའི་མིས་དབང་ཤུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཅོས་བསྒྱུར་དང༌། གསར་བརྗེ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ན། དེ་ནི་ཧམ་པའི་སྐད་ཆ་ཡིན་པ་ལས་ཡོང་ཐབས་མེད། འཇོན་སྟངས་མེད་པར་མ་ཟད་ཕན་འབྲས་ཀྱང་ཡོང་ཐབས་མེད། རྒྱ་མིས་ཁ་ནས་འདྲ་ཆགས་པོ་གང་ཞིག་བཤད་ཀྱང༌། དོན་དག་ཡང་སྙིང་བོད་བོད་པའི་ལག་པར་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། བོད་པ་རང་ཉིད་ནས་རང་དབང་ལ་ཅི་དགར་ལོངས་སུ་སྤྱོད་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཕུགས་ལ་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོ་ལའང་ཕན་པ་དང་། ང་ཚོ་བོད་པ་དོ་བདག་ཚོ་ལ་ཕན་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཚུར་ཕྱོགས་རྒྱ་གར་ལའང་ཕན་ཐོགས་ཡོད།

མ་འོངས་པའི་བོད་འདི་དྲག་པོའི་གོ་མཚོན་གྱི་བསྟི་གནས་དང༌། མཚོན་ཆའི་རིགས་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ལེགས། ལྷོ་ཨ་ཧྥི་རི་ཁའི་ནང༌དང་། ཁོ་སི་ཊ་རི་ཁ་ཟེར་བའི་ཡུལ་དེར་བདེ་སྲུང་སྐོར་བྱ་བ་མ་གཏོགས་དམག་མི་གཏན་ནས་མེད་པ་རེད་ཟེར་གྱི་འདུག དེང་སང་གང་ཞིག་ཆགས་ཡོད་མེད་མི་ཤེས། འདི་རིགས་དངོས་གནས་སྙིང་རྗེ་པོ་རེད། ང་རང་ཚོས་ནམ་རྒྱུན་རྟག་པར་གྷན་དྷིའི་རྗེས་འབྲང་ཡིན། འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་དུ་འགྲོ་མཁན་ཞིག་ཡིན་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ལྟ་བ་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་གྱི་ལྟ་བ་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ངོ་ཐོག་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་རང་གི་ལུང་པའི་ནང་མཚོན་ཆའི་རིགས་གཏན་ནས་མེད་པའི་ཞི་བདེའི་ལུང་པ་ཞིག་བཟོ་ཐུབ་ན། རྒྱ་མིའི་ལྷོ་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ས་མཚམས་མང་པོ་ཞིག་དངོས་གནས་ཞི་བདེའི་བསམ་བློ་ཆགས་ཐུབ་པ་དང་། རྒྱ་གར་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང་ས་མཚམས་ཁག་ལ་ཞི་བདེའི་བསམ་བློ་ཞིག་ཆགས་ཡོང་ངེས་རེད། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་རྒྱ་གར་ལ་ཕན་པ་དང་། རྒྱ་མི་ལ་ཕན་པ། བོད་པ་ང་རང་ཚོ་ལའང་ཕན་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། ངས་མ་འོངས་པར་འདི་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ན་སྙམ་པ་དྲན་གྱི་ཡོད། འདི་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ན་དངོས་གནས་ཀུན་ལ་ཕན་པ་ཞིག་རེད།

བོད་ལ་འཛམ་བུ་གླིང་གི་ཡང་ཐོག་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཡང་ཐོག་དེ་ཞི་བདེའི་བསྟི་གནས་ཤིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མ་རེད་དམ། འཛམ་གླིང་གི་ལུང་པ་ས་ཆ་གང་ས་ནས་གུང་གསེང་གཏོང་བར་ཡོང་ས། རང་བཞིན་གྱི་ཡུལ་གཙང་མ། རླུང་གཙང་མ། ས་གཙང་མ། ཆུ་གཙང་མ། ཡུལ་ལྗོངས་རྣམས་རང་བཞིན་གྱི་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པ། ལུང་པའི་གནས་སྟངས་ཀྱང་ཞི་བདེའི་ངོ་བོར་གནས་པ། ལུང་པ་འདིའི་ནང་ལ་ཡོད་པའི་མི་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་ཡང་ཞི་བདེར་གནས་པ། དེ་འདྲའི་སྣོད་བཅུད་ཞི་བདེའི་རང་བཞིན་ལ་གནས་པའི་ནང་ལ་འཛམ་གླིང་གི་མི་སུ་ཞིག་ཡིན་ཡང་རང་དབང་གི་ཐོག་ནས་གུང་གསེང་བཏང༌སྟེ་ངལ་གསོ་བརྒྱབ། བསམ་བློའི་ཞི་བདེ་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་ན་སྙམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ད་ལྟའི་ཆ་ལ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནའང༌། མིས་ཐབས་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས་འགྲུབ་སྲིད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས་མི་འགྲུབ་པ་ཞིག་མིན།

མདོ་དོན་སྙིང་པོ་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ང་ཚོའི་དོན་གྱི་བདག་པོ་རེད། ཁོང་ཚོར་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་གསར་པ་ཞིག་ཡོད་པ་འདིའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་གཞིས་བྱེས་གདུང་ཤུགས་གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་ཐོག་ནས་ནུས་པ་འདོན་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ཅ༽ བོད་ཀྱི་བདེན་མཐའ་དང་། མི་རིགས་ཀྱི་འཐབ་རྩོད།

དེ་ནས་གཉིས་པ་དེ། ད་བར་ང་ཚོས་མ་ཤེས་པ་ཤེས་པའི་ཆེད་དུ་དུས་ཚོད་མང་པོ་ཞིག་བསྐྱལ་བ་རེད། དེ་འདྲའི་དུས་ཚོད་ཕལ་ཆེར་ཡོལ་ཟིན་ཅིང་། ད་ཆ་ཤེས་པའི་དོན་རྣམས་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་ཏེ་དོན་དངོས་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་ནུས་པ་ཐོན་པ་དང༌། ཕན་གནོད་འབྲེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག འདི་གཉིས་ཁྱེད་རང་ཚོའི་སེམས་ལ་ངེས་པ་བྱེད་དགོས།

༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ག་ལེར་པཱོ་ལགས་ཆགས་འགྲོ་གི་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཤུགས་རྒྱག་དགོས། ཁ་སང་བཀའ་ཤག་ལ་ཡང་སྐད་ཆ་བྱུང༌ཞིང་། ངོས་ནས་མི་ཚེ་ཐུང་ཐུང་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཟེར་གྱི་མེད། མི་ཚེ་རིང་པོ་སྡོད་ཐུབ་པའི་སྨོན་ལམ་རྒྱག་གི་ཡོད། སྡོད་ཐུབ་མདོག་ཁ་པོ་རེད། སྡོད་ཀྱི་རེད། སྔ་ལོ་རྡོ་རྗེ་གདན་ལ་ཡང་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མི་ཚེའི་ཚེ་མཇུག་འདི་བོད་ལུང་པའི་ནང་སྐྱེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། རེ་བ་དེ་རང་ཡོད་ཅེས་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང༌། ཡིན་ན་ཡང་ད་ལྟ་བར་ལོ་ལྔ་བཅུ་ང་གྲངས་ཕྱིན་པ་རེད། མ་འོངས་པར་ལོ་ལྔ་བཅུ་ང་གྲངས་སྡོད་རྒྱུ་མེད་པ་ཧ་ལམ་ཐག་ཆོད་པ་རེད། ལོ་བརྒྱ་སྡོད་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད།

ད་ལྟ་ཕན་ཆད་ཀྱི་དུས་ཚོད་དང༌། མ་འོངས་པར་སྡོད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་གཉིས་བསྡུར་ན་སྡོད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ཐུང་བ་ཡིན་པ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཐག་ཆོད་པ་རེད། དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཆོས་ཉིད་རེད། ང་རང་ཚོས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་འདི་མི་རིགས་གཅིག་གི་འཐབ་རྩོད་ཡིན་པ་ལས། མི་སྒེར་གཅིག་གི་འཐབ་རྩོད་མིན་ལ། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཁེ་ཕན་དང༌། ཐོབ་ཐང་ཡང་རྩོད་ཀྱི་མེད། ངའི་ཁེ་ཕན་དང་ཐོབ་ཐང་ཞིག་རྩོད་ཀྱི་ཡོད་ན། ང་རང་གི་མི་ཚེ་འདིར་འགྲུབ་ན་འགྲུབ་པ་རེད། མ་འགྲུབ་ན་ཕན་ཐོགས་མེད་པ་ཆགས་ཀྱི་རེད།

ང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་འདི་མི་རིགས་གཅིག་གི་འཐབ་རྩོད་ཡིན་སྟབས། མི་ཐོག་གོང་མ་དེ་དག་འགྲོ་བཞིན་དུ་མི་ཐོག་རྗེས་མ་ཚོས་མཇུག་ཟིན་ནས་འགྲོ་དགོས་པ་ཞིག་རེད། དཔེར་ན། ད་ལྟ་ཕན་ཆད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང་ ༡༩༥༩ ཡས་མས་ཀྱི་དུས་སུ་དཀའ་སྡུག་མྱོང་མཁན་གྱི་བོད་པ་མི་ཐོག་རྒན་པ་དེ་དག་ཕལ་ཆེར་རྫོགས་འགྲོ་གི་ཡོད། བོད་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང་མང་པོ་ཞིག་བསད་རྨས་ཕྱིན་ཟིན་པ་རེད། མི་མང་པོ་ཞིག་ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་པ་དང་། མང་པོ་ཞིག་འདས་གྲོངས་ཕྱིན་ཟིན་པ་རེད། བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་པའི་མི་ཐོག་ནས་རྒན་པ་ཚོར་ཛ་དྲག་དང་དངངས་སྐྲག་དེ་ལྟར་མེད་ཀྱང་དཀའ་སྡུག་གང་ལ་གང་འཚམ་མྱངས་ཡོད།

གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང༌། བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཁྱོན་ཡོངས་ལ་དམིགས་བསལ་སུ་གཅིག་ལ་མེད་པར་སྡུག་བསྔལ་ཚད་མེད་མྱངས་ཏེ་དེ་དག་གི་མི་ཐོག་ཧ་ལམ་རྫོགས་འགྲོ་གི་ཡོད། མི་ཐོག་དེ་དག་རྫོགས་ན་ཡང༌། ཁོང་ཚོའི་བོད་ཕྲུག་རྫོགས་ཀྱི་མེད། གཞི་ནས་འཚར་ལོངས་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་ཐོག་གཞོན་སྐྱེས་དེ་དག་གིས་ཤུགས་བརྒྱབ་ནས་ལས་འགན་འཁྱེར་ནས་ལས་ཀ་མུ་མཐུད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

དེ་བཞིན་དུ་ད་ལྟ་ང་ཚོའི་གཞོན་སྐྱེས་ཀྱི་མི་ཐོག་འདི་རིམ་པས་ལོ་བཅུ་དང་། ལོ་ཉི་ཤུ། ལོ་སུམ་ཅུ་བཅས་ཕྱིན་པ་དང་། དེ་དག་མི་ཐོག་འདི་རྫོགས་སྐབས་སུ་ཡང་མི་ཐོག་རྗེས་མ་ཚོས་ཤུགས་བརྒྱབ་ཡོང་གི་རེད། མི་རིགས་ཀྱི་འཐབ་རྩོད་འདི་ལྟར་བྱས་ནས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གང་ལྟར་ཚང་མས་རང་རང་གི་མཇིང་པའི་སྒང་ལ་ལས་འགན་རེ་འཁྱེར་ཏེ་སེམས་འཁུར་ལེན་དགོས། རང་ཉིད་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་སེམས་འཁུར་མ་འཁྱེར་ན་གང་ཡང་ཡོང་ཐབས་མེད། ལས་ཀ་གང་ཞིག་ཡིན་ཡང་རང་གི་ལུས་ལ་དངོས་སུ་བདེ་སྡུག་མྱོང་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུའི་སེམས་འཁུར་བླངས་ཤིང་། ངར་ཤ་དང་སེམས་འཁུར་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱས་ན་བདེན་པའི་ནུས་པ་ཐོན་གྱི་རེད།

དེ་ལྟར་མིན་པར་རང་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ནང་ངར་ཤ་དང་སེམས་འཁུར་གང་ཡང་མེད་པའི་ལེ་གང་འགྲིགས་དང༌། ཟོབ་རྫུ་ལྟ་བུ་བྱེད་པ་དང་། འཕྲལ་སེལ་ཁུངས་འཁྱོལ་ཙམ་དང༌། འགྲིགས་ཙམ་བྱུང་ན་དེ་གས་འགྲིགས་པར་མཐོང་བ་འདི་ང་ཚོའི་སྐྱོན་ཆེ་ཤོས་ཤིག་འདུག ལས་ཀ་མང་པོ་ཞིག་གི་ནང་ལ་ཁུངས་འཁྱོལ་ཙམ་དང༌། གྲ་མ་འགྲིགས་མ་ཐོན་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས། ང་ཚོར་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཐོན་དགོས། ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཐོན་དགོས་ན་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་དགོས་པ་དང༌། ནུས་པ་ཐོན་པ་ཞིག་དགོས་པ་ལས། ལེ་གང་འགྲིགས་བྱས་ནས་བསྡད་ན་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐབས་མེད།

རིགས་མང་པོ་ཞིག་ནང་འདྲ་ཆགས་པོ་ཞིག་དང༌། སྤམ་པོ་བྱེད་པ་དེ་ཡག་པོ་གཏན་ནས་མི་འདུག དེ་ཉེན་ཁ་ཡོད། ང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་ཏེ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ནས་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཡོད་པ་ལས་ཉིན་མ་གང་འཁྱོལ་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་མིན། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་ད་ལྟའི་ཆར་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཚོད་ཐིག་པ་ཞིག་རེད། འོན་ཀྱང་རྒྱ་མིས་སྲིད་བྱུས་གཏིང་བརྣག་པོ་ཞིག་ཟིན་པ་དང་། བོད་པ་ཚོའི་ངོས་ནས་མིག་རྒྱང་རིང་པོའི་བསམ་བློ་དང༌། འཕྲལ་ཕུགས་ཀྱི་ཁེ་གྱོང་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་མ་ཐུབ་པར་འཕྲལ་སེལ་ལེ་གང་འགྲིག་གི་ཐོག་ཏུ་ཕྱིན་ན་གཏན་ནས་མི་འགྲིགས། གཟབ་གཟབ་མ་བྱས་ན་ཉེན་ཁའི་དུས་ཚོད་ཅིག་སླེབས་ཀྱི་འདུག་པས་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

ཆ༽ ཆོས་ལུགས་ཀྱི་མཐུན་ལམ་དང་། བླ་མེད་ཀྱི་མཛད་འཕྲིན།

དེ་རིང་འདིར་ཞོར་འཕྲོས་སུ་བརྗོད་རྒྱུར། བར་ལམ་ང་རང་འཛམ་གླིང་གི་ས་ཆ་འདྲ་མིན་ལ་འགྲོ་སྐབས། ངས་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དང༌། བསམ་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་མི་ལ་སྐད་ཆ་གང་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཅེ་ན། གཅིག་ལ་འཆར་ཅན་བྱས་ཏེ་ཆོས་ལུགས་ཁག་འདྲ་མིན་མང་དུ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཕན་ཚུན་མཛའ་མཐུན་བྱེད་དགོས་པའི་སྐོར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དེང་སང་དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དང་ཆབས་ཅིག་དམག་འཁྲུག་གི་ཉེན་ཁ་ཡང་ཡོད་པའི་དུས་ཚོད་འདིའི་སྐབས་མི་སེམས་པ་བཟང་པོ་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེའི་ཉམས་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་འདིའི་སྐོར་ཆོས་ལུགས་ཁག་གི་ནང་ནས་བསླབ་བྱ་ཞིག་རྒྱག་གི་ཡོད། སྔོན་ལ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང༌། གཏིང་ཟབ་པོ། ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལམ་སེང་ཐོན་མ་ཐུབ་ཀྱང་། ཆོས་ལུགས་ཁག་གིས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་དང་། བསམ་པ་རྣམ་དག་གི་སྒོ་ནས་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་དུ་དམག་འཁྲུག་ཉུང་དུ་འགྲོ་བ་དང༌། དོན་དམ་པའི་ཞི་བདེ་ཡོང་བའི་ཆེད་ཞལ་འདེབས་རྒྱག་ཐུབ་པའི་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་ཡོང་བ་ལ་ཐོག་མར་ཆོས་ལུགས་ནང་ཕན་ཚུན་སོ་སོའི་ཆོས་ལུགས་ཁོ་ནའི་བསམ་བློ་གཏོང་བ་དང་། སོ་སོའི་ཆོས་ལུགས་དེ་གཅིག་པུ་ཁྱབ་སྤེལ་བྱེད་རྒྱུ། སོ་སོའི་ཆོས་ལུགས་དེ་གཅིག་པུ་བསྒྲུབས་ནས་བསྡད་ན་རླབས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་མི་ཐུབ། རང་ཉིད་སྣང་བ་དག་སྟེ་སོ་སོའི་ཆོས་གཅིག་པུར་མགོ་འཁོར་ནས་བསྡད་ན་ཆོས་ལུགས་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་འཁྲུག་པ་ཡང་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་ལྟར་སྔར་ཡང་མང་དུ་བྱུང་ཡོད་ལ། དེང་སང་ཡང་ཕྲན་བུ་རེ་ཡོང་མུས་རེད། དེ་ནི་ཧ་ལས་པའི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། སྔར་ཡིན་ན་ཁྱད་པར་དེ་ཙམ་མེད། ཚང་མ་རང་སྐྱོང་བྱས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད། དེང་སྐབས་འཛམ་གླིང་གི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་སྡོད་དགོས་པའི་དུས་ཚོད་འདིའི་སྐབས་སུ་མིའི་རིགས་ནང་ཁུལ་ལ་སྤྱིར་བཏང་གི་རྩོད་པ་དང༌། རྙོག་དྲ་མང་པོ་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོང་བའི་ཐོག་ལ། ཆོས་ལུགས་རྣམས་མིའི་ཆགས་སྡང་གི་རྩོད་པ་ཞི་བའི་ཐབས་ཤེས་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་མིའི་འཐེན་འཁྱེར་དང༌། མིའི་རྩོད་པ་ཡོང་རྒྱུའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་ཕྱིན་ན་ཧ་ལས་པའི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད།

དེས་ན་ཆོས་ལུགས་ཁག་གི་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་དང༌། གྲུབ་མཐའི་རྣམ་གཞག་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། ཚང་མས་མི་བཟང་པོ་ཞིག་དགོས་པ་དང༌། མི་ཕན་སེམས་ཅན་ཞིག་དགོས་པའི་བསླབ་བྱ་གཅིག་གྱུར་རྒྱག་གི་ཡོད་པའི་གཞི་རྩ་འདིའི་ཐོག་ནས་ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན་མང་དུ་ཡོད་པ་ཚང་མ་འཆམ་མཐུན་བྱེད་ཐུབ་པ་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཉེ་པོ་བྱེད་པ། ཕན་ཚུན་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པ། ཕན་ཚུན་ཉམས་མྱོང་སྤེལ་རེས་སོགས་བྱས་ན་ཕན་ཚུན་གུས་བརྩི་སླེབས་ཀྱི་རེད། ཕན་ཚུན་གུས་བརྩི་སླེབས་སྐབས་དོན་དམ་པའི་མཛའ་མཐུན་དམ་ཚིག་སླེབས་ཡོང་གི་རེད། དེའི་ཐོག་ནས་ཐུན་མོང་གིས་འབད་བརྩོན་བྱས་ཏེ་འགྲོ་བ་མི་སྤྱི་ལ་གང་ཕན་ཅི་ཕན་གྱི་ཞབས་འདེགས་ཞིག་སྒྲུབ་ཐུབ་ན། དེ་ནི་ཆོས་པ་ཚོས་བྱེད་འོས་པ་ཞིག་རེད་ཅེས་དོན་ཚན་གཅིག་འདིའི་སྒང་ལ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ཕྲན་བུ་ཕན་གྱི་ཡོད་པ་དང༌། ལག་རྗེས་ཕྲན་བུ་ཐོན་གྱི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག

དེ་ལྟར་ཆོས་པ་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་སྐབས་ཁ་ཤས་ལ་ངའི་བསམ་ཚུལ་བཤད་པ་དེ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དུ་མཐོང་ནས་སྐད་ཆ་ལྷུག་པོ་ཤོད་མཁན་དེ་འདྲ་ཡང་འདུག ཡང་ཁ་ཤས་ནི་ཕྲན་བུ་སྤམ་པོ་བྱེད་མཁན་ལྟ་བུ་ཡང་ཡོང་གི་འདུག མིའི་ཁམས་དང་མོས་པ་སྣ་ཚོགས་ཡིན་པས། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་ཏུ་ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན་དེ་དག་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ངོས་ལེན་བྱས་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང་། ཆོས་ལུགས་རྣམས་འཇིག་རྟེན་འདིའི་ཐོག་གནས་རྒྱུ་དང་། ཆོས་ལུགས་གཅིག་གིས་ཆོས་ལུགས་གཞན་དག་ཚང་མ་དབང་དུ་བསྡུ་ཐུབ་ཐབས་མེད། ཡང་ན་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ཆོས་ལུགས་གཅིག་ཀྱང་མེད་པ་བཟོ་ཐུབ་ཐབས་ཀྱང་མེད། སྔར་ཕན་ཆད་ཀྱང་ཆོས་ལུགས་རྣམས་བསྡད་པ་ལྟར། ད་དུང་ཡང་སྡོད་ཀྱི་རེད། བསྡད་པ་འདྲ་འདྲ་ལ་མཉམ་དུ་འཆམ་པོ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་མཉམ་དུ་སྡོད་དགོས་པ་ཞིག་ལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་འཁྲུག་གིན་བསྡད་ན་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མེད།

ཇ༽ ཆོས་ཚན་གྱི་བགྲོ་གླེང་དང་། ནང་ཆོས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད།

དེ་ནས་དོན་ཚན་གསར་པ་ཞིག་ལ། ཚན་རིག་པ་འདྲ་མིན་ཐུག་རྒྱུར་ངས་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་བྱས་ནས་ད་བར་ཚན་རིག་པ་གང་ལ་གང་འཚམ་ཐུགས་འཕྲད་བྱུང་ཡོད། ད་ལོ་ཨུ་རུ་སུར་ཡང་ཚན་རིག་པ་ཁ་ཤས་ཐུག་འཕྲད་བྱུང༌ཞིང་། སྤྱིར་ནང་པའི་དཔེ་ཆའི་ནང་རྡུལ་ (Nuclear Physics) གྱི་སྐོར་དང༌། རྡུལ་ཕྲ་རགས་སྐོར། ཀླད་པའི་འགྲོ་སྟངས་སྐོར་སོགས་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུ་ཡོང་གི་འདུག

དེ་ནས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་གཞུང་སྤྱི་དང༌། ལྷག་དོན་སྔགས་བླ་མེད་ཀྱི་ནང་ལ་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེའི་རྣམ་གཞག་དང༌། སེམས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཁྱད་པར་བ་ཞིག་བཤད་ཡོད་པས་གནས་ཚུལ་འདི་དག་གི་ཐོག་ནས་ནང་པའི་གཞུང་ལ་དོ་སྣང་གསར་པ་ཞིག་སླེབས་ཀྱི་འདུག དེས་ཁོང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པར་མ་ཟད། ང་ཚོར་ཡང་ཕན་གྱི་རེད། སེམས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ (Psychology) སྨོས་མེད་ཐོག སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་གི་རྒྱུ་སྐར་ (Cosmology) ཚོའི་འགྲོ་སྟངས་དེ་རིགས་ཀྱང་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་མང་པོ་ཞིག་ནང་བཤད་ཡོད།

ཚན་རིག་པ་དང་ནང་པ་གཉིས་ཆོས་ཀྱི་སྐད་ཆ་གང་ཡང་མིན་པར་ཆོས་ཀྱི་གཞུང་ནས་བཤད་པའི་གནད་དོན་དེ་དག་དང༌། ཚན་རིག་གི་སྡེ་ཚན་དེ་དག་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་རྣམས་ང་ཚོ་ཐུན་མོང་གི་ཐོག་ནས་གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རེས་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་འདུག དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐད་ཆ་གང་ཡང་མིན་པར། སྤྱིར་བཏང་ཤེས་བྱའི་རང་བཞིན་གྱི་ཆ་ནས་གོ་བསྡུར་བྱེད་སྐབས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་འདུག

སྤྱིར་བཏང་ནུབ་ཕྱོགས་ཚན་རིག་མཁས་པ་དེ་དག་གི་ཁྲོད་ནས་སེམས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་སྐོར་ཤོད་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་རེད། ད་ལྟ་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚན་རིག་པ་ཚོས་བརྟག་ཞིབ་བྱེད་ཡུལ་གཙོ་བོར་བལྟས་ན་མིག་གིས་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། ཚད་འཇལ། རྩིས་བསྐོར་ནས་གཏན་ལ་འབེབས་རྒྱུ་ཞིག་ཡིན་པར་བརྟེན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་པ་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་ལ། ཚད་གཞལ་རྒྱུ་མེད་པ། རྩིས་སྐོར་ཐབས་ཀྱང་མེད་པའི་རང་བཞིན་སེམས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཤོད་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད།

སེམས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་སྐོར་ནང་པ་ལ་མང་བ་དང་། ཧ་ཅང་ཕྱུག་པོ་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཀླད་པའི་རྡུལ་ཕྲན་གྱི་འགྲོ་སྟངས་དང་། མིག་གི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་དང༌། མིག་གི་རྣམ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་དེ་རིགས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲན་ཕྲ་མོའི་འགྲོ་སྟངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ནང་པའི་གཞུང་ནང་གསལ་པོ་དེ་ཙམ་མེད། ཚན་རིག་པ་ཚོར་གསལ་པོ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད། ང་རང་གི་ངོས་ནས་བལྟས་ན། ཚན་རིག་པའི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་སྟངས་དང༌། ཚན་རིག་པ་ཚོས་ད་ལྟ་ཕན་ལ་རྙེད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཧ་ལས་པ་དང༌། ངོ་མཚར་སྐྱེ་བ་དེ་ལྟར་མང་པོ་འདུག དེ་དག་གིས་ཚུར་ཕན་གྱི་འདུག

ཚན་རིག་པ་འགའ་ཤས་ཐོག་མར་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་སྐབས། ང་ཆོས་པ་ཞིག་དང་ནང་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐོར་ཤོད་ཀྱི་རེད་བསམས་ནས་ཁ་ཤས་སྤམ་པོ་བྱས་ནས་སྡོད་ཀྱི་འདུག ལ་ལས་ཉོབ་མདངས་བསྟན་པ་ལྟ་བུ་ཡོང་གི་འདུག ངོས་ནས་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཆ་ནས་མ་བཤད་པར་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་ཤེས་བྱ་གསར་པ་ཞིག་བརྩད་དཔྱོད་བྱེད་པའི་དོན་ལ་གོ་བསྡུར་བྱེད་པའི་རྣམ་འགྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་ཤོད་སྐབས་ཁོང་ཚོར་གཞི་ནས་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་ཞིག་སླེབས་ཀྱི་འདུག འདི་ང་ཚོ་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཟི་བྱིན་ཞིག་རེད།

སྤྱིར་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན་མང་དུ་ཡོད་ཀྱང༌། ནང་པའི་ཆོས་དང་འདྲ་བའི་རྒྱུ་ཆ་ཕྱུག་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་གཞན་ལ་མེད་ཅིང་། འདིའི་ཐོག་ནས་དངོས་སུ་ཚན་རིག་པ་དང་ནང་པའི་བར་ལ་འབྲེལ་བ་གསར་པ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། དེའི་ཐོག་ནས་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་དང༌། ནང་པའི་ཆོས་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང༌། གཏིང་ཟབ་པོ་ཡོད་པའི་ངོས་འཛིན་རང་བཞིན་གྱིས་སླེབས་ཀྱི་ཡོད། དེས་ཕན་ཐོགས་ཤིག་ཡོང་གི་ཡོད།

ངའི་བསམ་བློའི་ནང་འདི་ལྟར་དྲན་གྱི་འདུག སྤྱིར་བཏང་ནུབ་ཕྱོགས་པར་བར་ལམ་ཚན་རིག་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཕྱིན་པ་དང༌། ཚན་རིག་པ་ཁོང་ཚོས་རྡུལ་རྫས་ཀྱི་རིགས་ལ་བསམ་བློ་བཏང༌། རྫས་རྡུལ་གྱི་རྣམ་གཞག་གཏན་ལ་འབེབས་ཀྱི་ཡོད། གཙོ་བོ་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་ས་དང༌། བསམ་བློ་གཏོང་སའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་མིའི་ཀླད་པའི་ནུས་པ་ཡོངས་རྫོགས་དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་སྟེང་ལ་བསྒྲིལ་བ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། རྫས་ཁོ་ནའི་སྟེང་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ན་རྫས་ལ་བདེ་སྡུག་གི་ཚོར་བ་མེད་ཅིང་། མིའི་ལུས་དང༌། མིའི་རང་བཞིན་གཉིས་རྫས་ཀྱི་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ལྟ་བུར་ངོས་འཛིན་བྱས་པའི་མཐོང་སྣང་བྱུང་ན། མིའི་སེམས་ལ་ཚོར་བ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཡོད་ལ། ཚོར་བ་ནི་ཤེས་པ་ཡིན་པས། ཤེས་པ་ནི་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་ཏུ་མ་གྲུབ་ཅིང་། དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་ཏུ་མ་གྲུབ་པའི་ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ཞིག་ལ་དོ་སྣང་མ་བྱས་པའམ། དོ་སྣང་མ་སླེབས་པར་བསྡད་ན་མིའི་ཁྱད་ཆོས་བརླག་འགྲོ་གི་ཡོད།

ང་རང་ཚོ་མིའི་མི་ཚེའི་ནང་ལ་སྐྱིད་སྣང་དང༌། སྡུག་སྣང་སོགས་ཚོར་སྣང་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་མི་དང་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་དགོས་པའི་རྩ་བ་འདི་ལ་ཐུག་གི་ཡོད་པ་ལས་གཞན་གང་ཡང་མིན། ཚོར་བར་བརྟེན་ནས་ཤེས་པ་ལ་ཐུག་གི་ཡོད་སྟབས། ཤེས་པའི་རྣམ་གཞག་ལ་དོ་སྣང་མ་བྱས་ན་མིའི་སྐྱིད་སྣང་དང༌། ཚོར་སྣང་གཉིས་འབྲེལ་མེད་ཆགས་པ་དང་། དེ་ལྟར་ཆགས་ན་མི་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུའི་རང་བཞིན་དེ་བརླག་འགྲོ་གི་རེད། དཔེར་ན། ཕར་ཕྱོགས་སུ་ཤིང་ཞིག་བཅད་པ་དང༌། ཚུར་ཕྱོགས་སུ་མི་ཞིག་བསད་པ་གཉིས་མི་དང༌ཤིང་གི་དངོས་པོ་གཉིས་མེད་པ་བཟོས་པ་འདྲ་མཚུངས་ཡིན་ནའང་། ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དེ་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཞིག་བརྩི་དགོས་ཤིང་། དེར་ཁྱད་པར་ཞིག་བརྩི་དགོས་ན། གང་ལྟར་རྫས་གྲུབ་ཀྱི་རིག་པ་ཁོ་ནས་ཁྱད་པར་འབྱེད་མི་ཐུབ་ལ། འབྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད། ཤེས་པ་ཞིག་ཁས་མ་བླངས་ཐབས་མེད་ཡིན། ངོས་ནས་ཤར་ཕྱོགས་དང་ནུབ་ཕྱོགས་འབྲེལ་བ་ཡོང་སའི་གཞི་རྩ་དེ་ནང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། ཕྱིའི་དངོས་རྫས་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་སླེབས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། འདིའི་ཐོག་ནས་མི་ལ་རིན་ཐང་སླེབས་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། མིའི་རིན་ཐང་གི་ཐོག་ནས་ཞི་བདེ་སླེབས་ཡོང་གི་རེད། དེ་ལྟར་མིན་ན་མིའི་རིན་ཐང་ཐོག་ནས་དམག་འཁྲུག་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། ཞི་བདེ་དགོས་དོན་མེད། གནད་དོན་འདི་ཚེ་ཕྱི་མའི་སྐད་ཆ་བཤད་པ་མིན་ལ། དཀོན་མཆོག་གི་སྐད་ཆ་བཤད་པའང་མིན།

ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ལྟར་ན་འཇིག་རྟེན་བཀོད་པ་པོ་ཁས་མི་ལེན་ཞིང་། ཆོས་ལུགས་གཞན་གྱིས་དཀོན་མཆོག་གཅིག་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དཀོན་མཆོག་ཡོད་མེད་དང༌། སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་ཡོད་མེད་ཇི་ལྟར་ཡང་། མི་ཚེ་འདིའི་རིང་ལ་མིའི་རིན་ཐང་ངམ། མིའི་འདུ་ཤེས་གསལ་པོ་མ་ནོར་བ་ཞིག་ངོས་འཛིན་ཡོད་ན། མི་ལ་རིན་ཐང་སླེབས་ངེས་མ་ཟད། མི་ལ་རིན་ཐང་སླེབས་ན་མིའི་སྲོག་ལ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་སླེབས་པ། དེ་ལྟར་སླེབས་ན་འཛམ་གླིང་ལ་ཞི་བདེ་དོན་གཉེར་སླེབས་ངེས་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་མང་བ་ནང་པའི་ཆོས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཆོས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་བསམ་ཚུལ་དེ་དག་ཤེས་ན་ཁྱད་པར་ཞིག་མི་འདུག་གམ། ཁྱེད་རང་ཚོས་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་རེད་བསམས་ནས་ངས་ཞོར་འཕྲོས་སུ་བརྗོད་པ་ཡིན།

ཉ༽ ཆོས་རིག་གི་ཁྱད་ཡོན་དང་། འཛམ་གླིང་གི་དོ་སྣང་།

དེ་ལྟའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྐབས་གཞི་ནས་ང་ཚོ་བོད་པར་བློ་ཁོག་ཅིག་དང༌། སྤོབས་པ་ཞིག་སླེབས་ཡོང་གི་འདུག ནང་པའི་གཞུང་ནས་བཤད་པའི་སེམས་ལ་བཟོ་བཅོས་རྒྱག་སྟངས་དང༌། སེམས་དུལ་བ་བཟོ་སྟངས། རྩ་རླུང་ཐིག་ལེའི་ཉམས་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་གཟུགས་པོའི་ནང་སྒྱུར་བཅོས་འགྲོ་སྟངས་དེ་དག་དཔེ་ཆའི་ནང་བཤད་པ་གཅིག་པུ་མིན་པར་དེང་སང་དངོས་སུ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད། ནང་སེམས་འདུལ་ཐབས་ཉམས་ལེན་གྱི་རིམ་པ་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་མི་གཤིས་རྒྱུད་བཟང་བ་དང༌། བག་ཕེབས་པ། དུལ་བ་ཡོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་མཐོང་གསལ་རེད། ཡང་སྒོམ་དང༌། རྩ་རླུང་ཐིག་ལེའི་ཐབས་ཤེས་བྱས་ནས་གཟུགས་པོའི་ནང་སྒྱུར་བཅོས་ཇི་འདྲ་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད་མེད། གཟུགས་པོའི་འབྱུང་བའི་འགྲོ་སྟངས་འགྱུར་བ་ཇི་འདྲ་འགྲོ་གི་ཡོད་མེད་བྱ་བྲལ་བ་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་ཁ་ཤས་ལ་དངོས་སུ་ཉམས་མྱོང་ཡོང་གི་ཡོད།

དེ་ནི་ང་རང་ཚོས་ནང་ཚགས་བཤད་པ་ཙམ་མིན་པར་བར་ལམ་ཨ་རི་ནས་ཡིན་པའི་ཚན་རིག་པ་ངོ་ཤེས་པ་ཁ་ཤས་དངོས་སུ་དྷ་རམ་ས་ལར་ཐེངས་འགའ་ཤས་ཡོང་སྟེ་འཕྲུལ་འཁོར་འདྲ་མིན་གྱི་ཐོག་ནས་ཐེངས་འགའ་ཤས་བརྟག་དཔྱད་བྱས་པ་རེད། ཁོང་ཚོས་སྤྱིར་བཏང་དང་མི་འདྲ་བ་ཞིག་མཐོང་གི་འདུག་ལ། དོན་གཉེར་བྱེད་ཀྱི་འདུག ཚན་རིག་པ་སོགས་ཀྱི་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་མཁན་དེ་དག་གིས་ཆོས་ཁས་བླངས་ནས་བཤད་པ་མིན། ཁོ་རང་ཚོ་ཚན་རིག་པ་རང་གི་ཐོག་ནས་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་སྟེང་ནས་བརྟག་དཔྱད་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་ཆ་ནས་ང་ཚོ་བོད་པ་ཚོར་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་ཞིག་སླེབས་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོས་རིག་པ་བསྒྲིམས་ནས་ཤུགས་ཤིག་རྒྱག་ཐུབ་ན། ང་ཚོར་དོ་སྣང་གསར་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་སླེབས་ཐུབ་རྒྱུ་རེད། ང་ཚོར་སྙིང་རྗེའི་ཡུལ་དུ་བལྟས་པ་ཙམ་མིན་པར་བོད་པར་དེ་སྔ་ཕན་ཆད་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་དུ་གྲགས་མ་མྱོང་བ་དང༌། ཐོས་མ་མྱོང་བའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་བོད་པའི་རིག་གཞུང་གི་ཐོག་ནས་མཐོང་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་བཟོ་འདུག

དེ་བཞིན་བོད་པའི་སྨན་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང་དམིགས་བསལ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ང་ཚོས་ཕྱོགས་གང་ཅིའི་ཐོག་ནས་རིག་པ་བསྒྲིམས་ཏེ་གཟབ་གཟབ་ཅིག་བྱེད་ཐུབ་ན། ང་ཚོ་བོད་པར་མིས་དོ་སྣང་སླེབས་རྒྱུའི་ཆ་རྐྱེན་མང་པོ་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་མི་གཞན་དང་མི་འདྲ་ཞིང་། བཙན་བྱོལ་བ་གཞན་དག་དང་མི་འདྲ་བ་འདི་འདྲའི་གནད་འགག་འདུག དེ་དག་བོད་པའི་རིག་གཞུང་གི་ཁྱད་ཆོས་རེད། བོད་པའི་རིག་གཞུང་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པའི་སྐོར་ལོ་གཅིག་ང་ཚོ་ཚོགས་འདུའི་སར་ཡང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་ལྟར་ཡིན། ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༦ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༡༢ ཉིན། བོད་ཀྱི་བུད་མེད་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་ཐེངས་དང་པོའི་ཚོགས་མི་རྣམས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཆོས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་དང་། ནུས་ཤུགས་གཅིག་སྒྲིལ།

སྤྱིར་བཏང་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་ཞེས་བརྗོད་སྐབས་ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། དེ་ལྟའི་ཆ་ནས་སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ཆོས་དད་ཡོད་མེད་ཇི་ལྟར་ཡང༌། ཆོས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་དེ་མི་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་ཡིན་པས། ཁྱིམ་ཚང་སོ་སོའི་ནང་ལ་ཆོས་དད་ཀྱི་བག་ཆགས་སད་པའི་དོན་དུ་ཕ་མ་ཚོའི་ངོས་ནས་བུ་ཕྲུག་ཚོར་ཆོས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་རྒྱག་དགོས།

ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདིར་མཚོན་ན། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་འདི་ཛ་དྲག་གི་སྒང་ལ་སླེབས་ཡོད། བོད་མི་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་སྤྱི་དོན་ལ་སྒོ་གང་ས་ནས་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་དང་། ཚང་མས་ནུས་ཤུགས་གཅིག་སྒྲིལ་བྱེད་དགོས་ཤིང་། སོ་སོའི་སྐབས་སུ་གང་བབས་ཀྱི་ལས་འགན་གང་ཡིན་ཐོག་སོ་སོས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ཐབས་ཤེས་གང་ཡོད་མུ་མཐུད་ནས་བྱེད་དགོས། གཞན་ང་ལ་དམིགས་བསལ་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད་ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༩ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༢༨ ཉིན། བོད་ཀྱི་བུད་མེད་ཚོགས་པའི་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་ཐེངས་གཉིས་པའི་ཚོགས་འཐུས་རྣམས་མཇལ་བཅར་སྐབས་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ།

ཀ༽ ཕྱི་ལུགས་ཀྱི་ལེགས་ཆ་དང་། འབྲེལ་ལམ་ལ་ཤུགས་སྣོན།

བར་ལམ་ཕྱི་ལ་འབྲེལ་བ་བྱ་རྒྱུ་གང་དང་གང་བྱུང་སོང་ངམ། སྤྱིར་བཏང་ལུང་པ་འདྲ་མིན་ནང་བུད་མེད་ཚོགས་པ་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་ཁྲིམས་གཞི་ཡིག་ཆ་སོགས་ལས་དོན་གང་འདྲ་བྱས་ཡོད་མེད་ཀྱི་ལས་བསྡོམས་རིགས་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་མིག་དཔེ་བལྟ་ས་དེ་རིགས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་དམ། དེ་འདྲའི་ཐོག་དོ་སྣང་བྱས་ན་བློ་གྲོས་གསར་པ་རྙེད་རྒྱུ་མེད་དམ་སྙམ། ཕྱི་རྒྱལ་ལུང་པ་འདྲ་མིན་གྱི་ནང་དང༌། ཡང་སྒོས་ཨ་མི་རི་ཀའི་ནང་བུད་མེད་ཀྱི་ལས་འགུལ་དང༌། ཡང་བུད་མེད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་སྐོར་ལའང་དམིགས་བསལ་ཤོད་མཁན་མང་པོ་ཡོང་གི་འདུག དེ་འདྲའི་ཡིག་ཆ་འདྲ་མིན་ལའང་དོ་སྣང་གིས་བལྟས་ན་བློ་གྲོས་གསར་པ་རྙེད་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་ངེས་རེད།

གཞི་རྩ་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་སྤྱི་བོ་གནམ་བསྟན་ཡོངས་རྫོགས་ལ་ལས་འགན་འཁྲི་བའི་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་ཚང་མས་སེམས་འཁུར་ལེན་དགོས་པ་ལྟར། ཁྱེད་རང་ཚོས་གྲོས་ཆོད་ནང་བཞག་པ་བཞིན་ཚང་མས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གི་བསམ་བློ་བཏང་ནས་དོན་ཚན་བཀོད་པ་རྣམས་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག གཙོ་བོ་ང་རང་ཚོའི་ལས་ཀའི་རིགས་མང་པོ་ཞིག་འགོ་བཙུགས་པའི་སྐབས་ལ་འདྲ་ཆགས་པོ་དང་། རིམ་བཞིན་དུས་ཚོད་བསྲིངས་སྐབས་ཇེ་སླ་ནས་ཇེ་སླར་འགྲོ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པས། དེ་འདྲར་མ་སོང་བར་ད་ལྟའི་བུད་མེད་ཀྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདི་དག་སྲ་བརྟན་དང༌། རྒྱ་ཆེ་རུ་བཏང་ནས་ལས་འགུལ་མང་ཙམ་བྱེད་ཐུབ་པའི་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཡག་པོ་རེད།

ཡང་སྤྱིར་བཏང་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་གཤིས་ཀ་ལྟ་བུར། མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་བཤད་པའི་སྐབས་ཤོད་རྒྱུ་མང་པོ་ཡོད་མཁན། ཡང་རྒྱུན་གྱི་ལག་ལེན་ཐོག་ནས་སྐབས་བསྟུན་ཕན་གནོད་འབྲེལ་བའི་ལག་ལེན་འཁེལ་པོ་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཡོང་གི་འདུག ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཞིབ་ཚགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་བསམ་བློས་མི་ལྡེང་བ་དང༌། བཀོད་སྒྲིག་གསལ་པོ་མ་བྱུང་བ་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་སྐྱོན་ཡོང་གི་ཡོད་འདུག ལྷག་བསམ་མེད་པ་མིན་པར་དངོས་གནས་ལྷག་བསམ་ཡོད། བྱེད་འདོད་མེད་པའང་མིན་པར་བྱེད་འདོད་ཡོད་པ། འོན་ཀྱང་ས་གནས་ས་ཐོག་ཏུ་ངོ་ཐོག་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ལ་ལམ་སྟོན་གསལ་པོ་མེད་པའམ། བྱེད་སྟངས་མ་ཤེས་པ་ལྟ་བུས་ཉིན་རེའི་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་འཐུས་ཤོར་ཡོང་སྐབས། དུས་དུས་ལ་སྐད་ཆ་འདྲ་ཆགས་ཇི་ཙམ་བཤད་ཀྱང་དེས་ཕན་ཐོགས་མེད། དེ་ཚོའི་གྲས་བུད་མེད་ཚོགས་པའི་གནས་ཚུལ་གཅིག་པུ་མིན། ང་ཚོའི་ལས་ཀ་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་ཡོང་གི་ཡོད།

ད་ལྟ་ངས་བརྗོད་དགོས་དོན་ནི། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཚོགས་པ་འདྲ་མིན་གྱི་ནང་ནས་ཁོ་ཚོས་འཆར་གཞི་སྒྲིག་པ་དང༌། སྐད་ཆ་བཤད་པ་ལྟ་བུ་དེ་འདྲའི་ཡིག་ཆ་གང་འཚམ་བྱུང་ན་ཏན་ཏན་ལེགས་ཆ་དང༌། རིག་པ་བླང་རྒྱུ་མེད་དམ་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག རྒྱལ་སྤྱིའི་ནང་ང་ཚོའི་བུད་མེད་ཚོགས་པའི་མི་གང་སར་ཁྱབ་ཐུབ་པའི་འབྲེལ་བ་གང་མང་བཟོ་ཐུབ་ན། སྐབས་སྐབས་ལ་ལས་འགུལ་སྤེལ་སྐབས་ནམ་རྒྱུན་ནས་ངོ་ཤེས་མང་ཙམ་དང༌། འབྲེལ་བ་བྱེད་ཡུལ་ཇི་ཙམ་གྱི་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཚོད་ཀྱིས་ལས་འགུལ་ཤུགས་ཆེ་བ་ཡོང་གི་རེད།

ནམ་རྒྱུན་བོད་པའི་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་སྤྱིར་བཏང་གི་ཐོག་ནས་ངོ་ཤེས་དང་འབྲེལ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བཟོ་ཐུབ་ན། ལས་འགུལ་ཞིག་བརྩམས་དགོས་པ་དང༌། སྐད་འབོད་བྱེད་པ་ལྟ་བུའི་དོན་དག་ཅིག་ཡོང་སྐབས་སྔོན་ལ་བརྗོད་ཡུལ་མེད་པ་ལྟ་བུ་དང༌། བརྗོད་ཀྱང་རྣམ་ཀུན་རྒྱུས་མངའ་མེད་པའི་མིའམ། ཚོགས་པ་གསར་པ་ཞིག་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་སྐབས་དེ་ཙམ་གྱི་དོ་སྣང་འབྱུང་མི་ཐུབ། རྒྱུན་ལྡན་ནས་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང༌། དཔེར་ན། བུད་མེད་ལའང་ཆོས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡོང་གི་ཡོད། བོད་པའི་བུད་མེད་རེད། ཆོས་ཟེར་བ་དེ་ཕོ་མོར་དབྱེ་བ་གང་ཡང་མེད། གྲྭ་པ་ཨ་ནེར་དབྱེ་བ་གང་ཡང་མེད་པས་བོད་ཀྱི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང་བུད་མེད་ཚོགས་པར་འབྲེལ་བ་མི་ཡོང་བ་མིན་པར། འབྲེལ་བ་ཡོང་ཆོག་པ་ཞིག་རེད།

དེ་བཞིན་བོད་པའི་རིག་གཞུང་ཐོག་ནས་ལོས་ཡོད། དེ་འདྲའི་རྣམ་པ་འདྲ་མིན་གྱི་ཐོག་ནས་རྒྱུན་དུ་འབྲེལ་བ་མང་ཙམ་བྱེད་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་རེད། རོགས་རམ་ཡང་རག་གི་རེད། ངོ་ཤེས་རྒྱ་ཆེ་རུ་ཇི་ཙམ་ཕྱིན་པའི་ཚོད་ཀྱིས་མི་མང་རྒྱ་ཆེ་རུ་ཕྱིན། ལས་འགུལ་ལྟ་བུ་སྤེལ་སྐབས་ཀྱང་འབྲེལ་བྱེད་ས་ནམ་རྒྱུན་ནས་ངོ་ཤེས་པ་ཡིན་དུས་ཤ་ཚ་བྱེད་མཁན་མང་བ་དང༌། དོ་ཁུར་བླངས་མཁན་མང་བ་ཡོང་གི་རེད། དེ་གནད་འགག་ཅིག་རེད།

ཁ༽ བུད་མེད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་དང་། ཞིབ་འཇུག་གི་ལོ་རྒྱུས།

ཡང་སྤྱིར་བཏང་དེང་སང་འཛམ་གླིང་ནང་བུད་མེད་ཀྱི་མཐོང་དང་ཐོབ་ཐང་སྐོར་ཤོད་མཁན་མང་པོ་ཡོད། ལྷག་དོན་ཨ་མི་རི་ཀའི་ནང་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་དེ་སྔ་ཕན་ཆད་ཡིན་ན། དམིགས་བསལ་གྱི་བུད་མེད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་མང་དང་ཉུང་སྐོར་བོད་ནང་དོ་སྣང་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་ལྟ་བུ་རེད། དཔེར་ན་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་སོ་སོས་བྱེད་ཐུབ་ན་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་ལ་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མེད། ང་ཚོའི་ནང་རབ་བྱུང་བླ་མ་དེ་འདྲ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད། ཡང་བླ་བྲང་ཡོད་པའི་བླ་མར་ཆ་བཞག་ནའང༌། བསམ་སྡིངས་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་ལྟ་བུ་ཧ་ཅང་གོ་ས་མཐོ་པོ་ཡང་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་ཕོ་མོའི་ལུས་རྟེན་གྱི་ཆ་ནས་དབྱེ་འབྱེད་ཧ་ལམ་མེད་པ་ལྟ་བུ་རེད།

ཡང་དུས་ཕྱིས་སྡེ་པ་གཞུང་གི་གཞུང་ཞབས་ནང་ལ་བུད་མེད་མེད་པ་རེད། དེ་ཡང་དམིགས་བསལ་གྱིས་ཐོབ་ཐང་དབྱེ་འབྱེད་བཏང་བ་ཡང་ཨེ་ཡིན། སྤྱིར་བཏང་ལུང་པའི་ནང་མིག་ལྟོས་འཇགས་མ་ཐུབ་པ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཆགས་པ་ཞིག་ལས། དམིགས་བསལ་གྱི་ཐོབ་ཐང་འཕྲོག་པ་ལྟ་བུ་ཨེ་ཡིན་སྙམ། སྤྱིར་བཏང་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་དེ་གའི་ནང་དེ་འདྲའི་དབྱེ་འབྱེད་ཀྱི་རྣམ་རྟོག་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན།

སྔ་མོ་རྒྱ་གར་གྱི་ཡུལ་ཆོས་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད། དཔེར་ན། བཟའ་ཚང་དབར་གྱི་གནས་ཚུལ་དང་། དེ་བཞིན་རྒྱ་ནག་གི་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་སྐོར་ལ་བལྟས་ན་ཕལ་ཆེར་བོད་ལ་གུ་ཡངས་པ་མེད་དམ་བསམ་གྱི་འདུག དཔེར་ན་རྒྱ་གར་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་ཁྱོ་ག་དེ་གྲོངས་ན་བུད་མེད་དེ་ཡང་མཉམ་དུ་མེར་སྲེག་གཏོང་དགོས་པའི་ལུགས་སྲོལ་དེ་འདྲ་ཤོད་རྒྱུ་འདུག དེ་འདྲ་བོད་པའི་ནང་སྐད་ཆ་གོ་རྒྱུ་མེད། དཔེར་ན་ཕྲེང་རིང་ཨ་མ་ལགས་ནས་དེབ་གཅིག་བྲིས་ཡོད། དེ་ལྟ་བུ་གང་དང་གང་ཡོད་དམ། བུད་མེད་རྒན་པ་འབྲི་ཐུབ་མཁན་རྣམས་ལ་འབོད་སྐུལ་བྱས་ཏེ་བོད་ཀྱི་སྔ་མོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བུད་མེད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཇི་ཡོད། ད་ལྟ་ངོས་ནས་བརྗོད་པ་བཞིན་དཔེར་ན་ཆོས་ཕྱོགས་ནས་བླ་མའི་རིགས་ཀྱང་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། ཡང་ང་ཚོས་ཕྱིས་སུ་དྲན་ཐོག་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཤུག་གསེབ་རྗེ་བཙུན་མ་ཞེས་པ་རང་བྱུང་བླ་མ་ཞིག་བྱུང༌སྟེ། དེ་ལ་ཚང་མས་གུས་བཀུར་དང་དད་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་དང་དེ་འདྲའི་རིགས་དང༌།

ཡང་བོད་ཀྱི་དེ་སྔའི་རིག་གཞུང་ནང་བུད་མེད་ནང་ནས་ཡིག་ཆ་འཇོག་མཁན་དང་། དཔེ་ཆ་རྩོམ་མཁན་སོགས་བྱུང་ཡོད་མེད་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་དགོས། ངས་ནི་མི་ཤེས། ཡང་སྤྱིར་བཏང་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཁྱིམ་ཚང་སོ་སོའི་བུད་མེད་ནང་གི་ཨ་མ་རྣམས་ནས་གང་དང་གང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མེད་དེ་དག་འབྲི་དགོས་ཀྱི་འདུག

ག༽ ནང་ཆོས་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་དང་། ཕོ་མོའི་དབྱེ་འབྱེད།

ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ནམ་རྒྱུན་ངས་འགྲེལ་བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ལ་ལས་བོད་ཀྱི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ནང་བུད་མེད་ལ་མཐོང་ཆུང་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ཅེས་རྣམ་རྟོག་བྱས་ཏེ་ཤོད་ཀྱི་འདུག ཆོས་ཕྱོགས་ནས་བཤད་ན། སྤྱིར་བཏང་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པས་ཆོས་ཀྱི་ནང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཟེར་གྱི་ཡོད། རྩ་བའི་ཆ་ནས་རིགས་རུས་དང༌། ཕོ་མོའི་དབྱེ་བ་མེད་ཀྱང༌། སྔར་རྒྱ་གར་གྱི་ཡུལ་ཆོས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ནས་འདུལ་བའི་ནང་གི་འགྲོ་སྟངས་འགའ་ཞིག་ལ་སྐྱེས་པ་དེ་རྟེན་མཐོ་བ་དང༌། བུད་མེད་དམའ་བར་བརྩི་གི་ཡོད། དེ་བཞིན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་ཆོག་གི་གཞུང་ནས་བཤད་ནའང་སྐྱེས་པའི་རྟེན་ལ་བསྔགས་བརྗོད་ཆེ་ཞིང་། བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་རྟེན་དམན་པར་བརྩི་གི་ཡོད།

ཡང་གསང་སྔགས་རྒྱུད་སྡེ་འོག་མ་གསུམ་གྱི་ནང་ལའང་ཕལ་ཆེར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གཞུང་སྤྱི་དང་འདྲ་ལ། ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ནས་རྩེ་མོར་གྱུར་པའམ། མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་གསང་སྔགས་བླ་མེད་ཡིན་ཅིང་། གསང་སྔགས་བླ་མེད་ཀྱི་གཞུང་ནས་ཐོག་མར་དབང་ནོད་པའི་སྐབས་སུའང་གཤེགས་པ་དང་གཤེགས་མ། སེམས་དཔའ་དང་སེམས་མ། ཁྲོ་བོ་དང་ཁྲོ་མོ། ཞེས་སྤྱིར་བཏང་དེང་སང་གི་བརྗོད་སྲོལ་ལྟར་ཕོ་མོ་འདྲ་མཉམ་ཡིན། ལྷ་དང་ལྷ་མོ་འདྲ་མཉམ་བྱས་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཐོག་ནས་དབང་ནོད་པ་ལས། གཤེགས་མ་མེད་པའི་གཤེགས་པ་རྐྱང་པ་དང༌། ལྷ་མོ་མེད་པའི་ལྷ་ཕོ་ཁོ་ནའི་ཐོག་ནས་དབང་ནོད་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། བར་དུ་དམ་ཚིག་སྲུང་བའི་སྐབས་སུའང་བུད་མེད་ལ་སྨོད་ན་རྩ་ལྟུང་ཞེས་བཤད་ཡོད།

དེ་བཞིན་མ་རྒྱུད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དམ་ཚིག་ཐོག་ནས་བཤད་ན། བུད་མེད་ལ་དམིགས་བསལ་དུ་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་མོས་གུས་དང་བརྩི་བཀུར་བྱེད་དགོས་པ་དེ་འདྲ་བཤད་ཡོད། སྔགས་བླ་མེད་ཀྱིས་གཞུང་གི་ཐོག་ནས་བྱས་ན་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་དབྱེ་འབྱེད་ལྟ་ཅི། ད་དུང་བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་བསྔགས་བརྗོད་ཆེ་བ་ཡོད། འཚང་རྒྱ་རྒྱུ་ལའང་བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་འཚང་རྒྱ་རྒྱུ་ཡོད་ཅེས་སྔགས་བླ་མེད་ནས་གསུངས་ཡོད།

རྗེ་བཙུན་སྒྲོལ་མའི་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཐོག་མར་ཐུགས་བསྐྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ལ་སྐྱེས་པའི་རྟེན་ལ་འཚང་རྒྱ་མཁན་མང་དུ་འདུག་ཀྱང་། བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་འཚང་རྒྱ་མཁན་ཤིན་ཏུ་ཉུང་ལས་མེད། ང་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ཁོ་ནའི་ཐོག་ནས་ལམ་བསྒོམས་ཤིང་། འཚང་རྒྱ་གི་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའི་ལོ་རྒྱུས་དེ་ལྟར་ཡོང་གི་འདུག དེས་ན་ཐོག་མར་ཐུགས་བསྐྱེད་པའི་གནས་སྐབས་སུའང་རྟེན་བུད་མེད་དང་། བར་དུ་ལམ་ལ་བསླབས་ནས་ཚོགས་གཉིས་གསོག་པའི་སྐབས་ལའང་རྟེན་བུད་མེད། མཐའ་མ་འཚང་རྒྱ་བའི་སྐབས་ལའང་རྟེན་བུད་མེད་ཀྱི་ཐོག་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད། (Feminist) “བུད་མེད་རིང་ལུགས་པ།” ངོ་མ་ཞིག་བྱུང་བ་ལྟ་བུ་མི་འདུག་གམ། དེང་སང་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་ནང་བྱུང་བ་ཁོ་ན་མིན་པར། རྗེ་བཙུན་སྒྲོལ་མ་དེ་བུད་མེད་རིང་ལུགས་པ་ (Feminist) དངོས་གནས་ཆགས་ཡོད། བུད་མེད་ཁོ་ནའི་རྟེན་ལ་ལམ་ཡོངས་རྫོགས་བསྒོམས་ནས་འཚང་རྒྱ་དགོས་ཡོད་ཅེས་གསུང་མཁན་རྗེ་བཙུན་སྒྲོལ་མ་ཡིན་པ་རེད།

དེ་ལྟར་ནང་པའི་གཞུང་གི་གཞི་རྩའི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་ཧ་ལམ་ཕོ་མོར་དབྱེ་འབྱེད་མེད་པ་ལྟ་བུ་རེད། ངོས་ནས་དེ་ལྟར་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། རིགས་འགའ་ཤས་ཀྱིས་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་མང་པོ་བཤད་ནས་ཀླན་ཀ་བཟོ་མཁན་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག དེ་ཡང་བུད་མེད་ཚོའི་ལས་འགན་མིན་ནམ་སྙམ། སྒྲོ་འདོགས་དགོས་དོན་མེད། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་རང་བཞིན་གྱི་བློ་དག་ནས་བསྡད་པ་ལས། དེ་ལྟ་བུའི་དབྱེ་འབྱེད་ཧ་ལམ་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས། དེའི་གནས་ཚུལ་རང་བཞིན་བརྗོད་པའི་ཐོག་ནས་དེབ་ལྟ་བུ་བྲིས་ཐུབ་ན་ཕན་གྱི་རེད། དེ་ལ་གནད་འགག་ཅིག་འདུག

ང༽ བུ་ཕྲུག་སྐྱེ་འཕེལ་དང་། རྗེས་རབས་གསོ་སྐྱོང་།

ད་རེས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་བོད་ནས་འབྱོར་བ་གསར་པ་ཇི་ཙམ་ཡོད་དམ། བོད་ནས་འབྱོར་བའི་ཁོངས་ནས་སྨན་གྲོགས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་བོད་ནང་བུད་མེད་སྐྱེ་སྒོ་འགོག་ཆེད་གཤགས་བཅོས་བྱས་པ་མིག་མཐོང་བྱུང་བ་ཞིག་ཡོད་ལུགས་ཉེ་ལམ་ཕྱི་རྒྱལ་མི་ཞིག་གིས་བཤད་བྱུང༌།

དེ་ནས་ཁྱིམ་ཚང་སོ་སོའི་ནང་ང་ཚོ་བོད་པའི་བདེ་སྡུག་སྐོར། དཔེར་ན། སོ་སོའི་ལུང་པ་དགྲ་ལག་ལ་ཤོར་ནས་ང་ཚོ་མི་ཚེ་གང་འདྲ་བྱས་ནས་སྐྱེལ་གྱི་ཡོད་མེད་སྐོར་དང༌། ཡང་ཁྱིམ་ཚང་ནང་འཕྲལ་སེལ་ལྟོ་གོས་ཀྱི་སྐད་ཆ་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པའི་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནད་དོན་སྐོར་ལ་རྒྱུན་དུ་གླེང་མོལ་ཡོང་ཐབས་ཐོག་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ཕྲུ་གུ་འཚར་ལོངས་བྱེད་མཁན་རིགས་གཅིག་དངོས་གནས་སེམས་ཤུགས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོད་མཁན་ཁག་གཅིག་ཡོང་གི་ཡོད། ཡང་རིགས་གཅིག་ལ་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཐག་རིང་པོ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ཏེ། སོ་སོ་རྒྱ་གར་ནང་སྐྱེས་པའི་དབང་གིས་རྒྱ་གར་གྱི་ཡུལ་མིའི་འགྲོ་སྟངས་ལས་བསམ་བློའི་ནང་བོད་པའི་བདེ་སྡུག་སྐོར་དེ་ཙམ་གྱི་དོ་སྣང་མ་སླེབས་པར་རྩ་བའི་སེམས་ཤུགས་སམ། སེམས་གཏིང་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་བག་ཆགས་མཐུག་པོ་མེད་པའི་རིགས་ཤིག་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་དག་ལ་དུས་དུས་ལ་བསླབ་བྱ་ལྟ་བུ་བརྒྱབ་ནའང་སྐབས་དེར་རེད་བསམ་པ་ཞིག་བྱུང་ཡང་དེ་ལྟར་སྙུགས་བསྲིངས་མ་ཐུབ་མཁན་ཞིག་དང༌། གང་འདྲ་བྱས་ཀྱང་ཞབས་འདྲེན་ཞུ་མཁན་ལྟ་བུ། སློབ་སྦྱོང་ཐོག་ལའང་དོ་ཁུར་དེ་ཙམ་མེད་པ། སློབ་སྦྱོང་གང་ལ་འཚམ་ཐོན་པའི་རྗེས་ལའང་སྤྲང་འཁྱམས་བརྒྱབ་ནས་སྡོད་མཁན་དེ་དག་ཕྱེད་ཀ་སོ་སོའི་བསམ་བློས་མ་འདང་བ་རེད། དེ་ནི་འཛིན་གྲྭ་སོ་སོའི་ནང་གི་ཆོས་དགེ་དང༌། དགེ་རྒན་ཚོའི་བསླབ་བྱས་མ་འདང་བ་ཏན་ཏན་རེད། དེ་དག་འཐུས་ཤོར་བ་རེད། ཕྱེད་ཀ་ཁྱིམ་ཚང་སོ་སོའི་ནང་གི་ཕ་མ་དང༌། ལྷག་དོན་ཨ་མས་ཕྲུ་གུའི་སྣང་བར་ཆུང་དུས་ནས་རྟག་ཏུ་དེ་སྔ་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་སོགས་ཤོད་དགོས་པ་དང༌། ཨ་མ་གཞོན་པ་ཚོར་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཉམས་མྱོང་དེ་ཙམ་མེད་པ། ཡང་རྒན་པ་ཚོའི་ཐོག་ནས་གནས་ཚུལ་མང་པོ་གོ་ཐོས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དང༌། དེང་སང་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཡང་བོད་ནས་གསར་དུ་འབྱོར་བའི་གྲས་ནས་གོ་རྒྱུ་ཡོད། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་སོ་སོའི་ཁྱིམ་ཚང་ནང་ལ་ཆབ་སྲིད་སྐོར་དང༌། བོད་ཀྱི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་སྐོར་རྟག་ཏུ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང༌། དེ་འདྲའི་གླེང་མོལ་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་ཕྲུ་གུའི་སྣང་བར་འཇགས་ཐབས་བྱས་ན། ཆུང་དུས་ནས་རྟག་ཏུ་སེམས་ནང་འཇགས་པ་དང༌། གོམས་པའི་དབང་གི་གནས་ཚུལ་གསོས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་ཞིག་མེད་དམ་བསམ་གྱི་འདུག དེ་ནི་ནང་གི་ཕ་མ་ཚོའི་ལས་འགན་རེད།

ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དེང་སང་རྒྱུན་དུ་ཤོད་མུས་ལྟར་ཕྲུ་གུ་ཡ་རབས་ཡོང་ཐབས་དང༌། མི་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་ཕ་མའི་བསླབ་བྱར་རག་ལུས་ཤིང་། ལྷག་པར་ཨ་མས་བྱམས་སྐྱོང་བྱེད་སྟངས་དང༌། རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་ལའང་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད། གཉིས་ནས་ཕྲུ་གུ་རྣམས་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་དང་། རང་དབང་གི་འཐབ་རྩོད་མཇུག་མཐུད་མཁན་གྱི་མི་ཞིག་ཡིན་པར་བརྟེན་ཆུང་དུས་བསམ་བློའི་ནང་དེའི་བག་ཆགས་མཐུག་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་ལ་ཨ་མ་ཚོར་ལས་འགན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་འདུག

ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོའི་གྲོས་ཆོད་དོན་ཚན་གཅིག་ལ་སྐྱེ་སྒོ་བཀག་པ་མི་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཀོད་འདུག་པ་དེ་ཡག་པོ་རེད། ཡིན་ནའང་སྐྱེ་སྒོ་མ་བཀག་པར་ཕྲུ་གུ་གཤིས་ཀ་སློག་མཁན་ཤ་སྟག་བྱུང་ན་ཡང་དགོས་པ་དེ་ཙམ་མི་འདུག མིར་སྐྱེས་པའི་དགོས་དོན་རང་གཞན་ཚང་མར་ཕན་ཐོགས་མཁན་ཞིག་དང་། འཛམ་གླིང་གི་འགྲོ་བ་མི་སྤྱིར་ཕན་ཐོགས་མཁན་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། ཕྲུ་གུ་ཨ་མར་ཁོང་ཁྲོ་སློང་མཁན་དང་། གང་སར་ཁོང་ཁྲོ་སློང་མཁན། ཞབས་འདྲེན་ཞུ་མཁན་སྣོན་མ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མ་རེད།

ཅ༽ བྱུང་རབས་ངོ་སྤྲོད་དང་། དངོས་མྱོང་ལ་འགྲེལ་བརྗོད།

སྔོན་མའང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། སྐབས་རེ་བླ་མ་དགེ་བཤེས་སོགས་ནས་དུས་དུས་ལ་བསླབ་བྱ་རྒྱག་རྒྱུ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འགྲེལ་བརྗོད་བྱ་རྒྱུ། དེ་བཞིན་བོད་ནས་གསར་དུ་འབྱོར་བ་དེ་འདྲ་དུས་དུས་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་སྐད་བཏང་ནས་བོད་ཀྱི་འདས་པའི་ལོ་སུམ་ཅུ་བཞི་བཅུའི་རིང་གི་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་བྱུང་བའི་སྐོར་ལ་འགྲེལ་བརྗོད་བཤད་ཉན་བྱས། དེ་རྗེས་གྲོས་བསྡུར་བྱ་རྒྱུ་སོགས་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། ཡང་ཕ་མ་སོ་སོའི་སེམས་ནང་ལའང་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདས་པའི་ལོ་སུམ་ཅུ་ཙམ་གྱི་རིང་ལ་ཇི་བྱུང་སྐོར་བསམ་བློ་བཏང༌། དཔེར་ན། ནམ་རྒྱུན་ཚིག་ཐོའི་ནང་དམྱལ་བ་གསོན་མྱོང་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དམྱལ་བ་གསོན་མྱོང་ཟེར་བའི་ཚིག་གཅིག་པུ་དེ་མ་ཎི་བགྲངས་པ་བཞིན་མང་དུ་བརྗོད་ཀྱང་ནུས་པ་དེ་ཙམ་མེད། དེའི་གནས་ཚུལ་ཞིབ་ཕྲ་རྣམས་འགྲེལ་བརྗོད་ཀྱི་ཐོག་ནས་གོ་ཐོས་ཡོང་སྐབས་གཞི་ནས་སེམས་ནང་ཚོར་བ་ཞིག་སླེབས་ཡོང་གི་རེད། དེ་འདྲའི་རིགས་ཀྱང་བྱེད་རྒྱུ་མེད་དམ། གང་ལྟར་བོད་ནང་ནས་ཚུར་ཡོང་མཁན་དང༌། བཙན་བྱོལ་བ་རྙིང་པའམ། བཙན་བྱོལ་བ་རྒན་པ་རྣམས་ཚོགས་འཛོམས་བྱ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་མང་ཙམ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་འདུག ཚོགས་འཛོམས་བྱེད་སྐབས་ང་ཚོ་འདིར་སྡོད་མཁན་ཚོས་ཀྱང་འདས་པའི་ལོ་སུམ་ཅུ་ཙམ་རིང་ཐོག་མར་གཞིས་ཆགས་བྱེད་སྐབས་དཀའ་ལས་མང་པོ་བརྒྱབ་ཡོད་པ་ལས། ཟ་རི་ཟི་རི་བྱས་ནས་བསྡད་མེད།

ལྷག་དོན་གཞིས་ཆགས་དང༌། ལམ་བཟོ་ཁག་ལ་སྡོད་མཁན་ཚོར་ཆ་བཞག་ན། དཀའ་ལས་མང་པོ་བརྒྱབ་ནས་མི་མང་པོ་ཚ་བའི་ཁྲོད་ནད་རིགས་གསར་པའི་ཐོག་ནས་འདས་གྲོངས་ཕྱིན་ཡོད། ཐོག་མར་རྐང་པ་འཛུགས་ས་མེད་པ་ཞིག་ལ་གཞི་ནས་རྐང་པ་བཙུགས་ནས་སྡོད་ས་ཆགས་པ་ལས། སྐྱིད་ཉལ་བརྒྱབ་པའི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་མིན། བོད་ནང་སྡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་དེ་བས་བརྗོད་མི་དགོས་པ་ཞིག་རེད། དགྲའི་ལག་འོག་ཏུ་སོ་སོའི་སྲོག་ལ་ཉེན་ཁ་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་བསྡད་ཡོད། དེ་འདྲའི་ཕན་ཚུན་གཉིས་ཀའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་སྟངས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང༌དང་། འཚོ་བའི་བདེ་སྡུག་གི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཕར་ལའང་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ། ཚུར་ལའང་འགྲེལ་བཤད་ཉན་སོགས་དེ་ལྟར་བྱས་ན་རང་ཡུལ་དགྲ་ལག་ཏུ་ཤོར་བའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་རང་གི་ལུང་པ་ནས་གྱར་ཏེ་གཞན་ཡུལ་དུ་སྡོད་མཁན་ཚོ་ཡང་དཀའ་ངལ་འོག་ཚུད་པ་དང་། རང་ཡུལ་དུ་སྡོད་མཁན་རྣམས་ཀྱང་དཀའ་ངལ་འོག་ཚུད་པ་དེ་དག་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་གོ་བརྡ་གསལ་པོར་འཕྲོད་སྐབས་སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་ཆགས་ཀྱི་རེད།

གཞན་ཡང་བར་ལམ་བོད་ནས་གསར་འབྱོར་རྣམས་ལ་ང་ཚོས་ཁོ་ཚོ་བོད་ནས་གསལ་འབྱོར་རེད་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་དང༌། གསལ་འབྱོར་བ་ཚོས་ཀྱང་འདི་ཕྱོགས་སྔོན་ནས་འབྱོར་བ་དེ་དག་དངུལ་ཁོ་ན་ལས་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་མི་འདུག་ཟེར་ནས་སྐད་རྒྱག་མཁན། ཡང་ཕར་གསར་འབྱོར་དེ་རིགས་ཡུས་ཆེ་མདོག་ཁ་པོ་འདུག་ཟེར་ནས་ཕར་ཡང་བསམ་འཆར་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་མཚམས་རེ་དེ་ལྟར་ཡོང་གི་འདུག སྐྱོན་གྱི་ཆ་ནས་བལྟས་ན་སུ་ཡིན་ནའང་ཕྲན་བུ་འགྲིགས་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོང་གི་རེད། ཡིན་ནའང་སྐྱོན་དང་ཡོན་ཏན་སྣེ་གཅིག་ནས་རྡོག་སྒྲུག་མ་བརྒྱབ་པར་ཆ་སྙོམས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བལྟས་ན། ང་ཚོ་ཚང་མ་སྤྱི་སེམས་ཡོད་མཁན་ཤ་སྟག་རེད། རྒྱ་མིའི་འོག་སྡུག་སྦྱོང་མྱངས་ནས་མཐའ་མ་བྱེས་འབྱོར་བ་ཚོར་ཆ་བཞག་ན་ཡང་རང་ཡུལ་བྲལ་ནས་དཀའ་ངལ་འདི་དག་མྱངས་པ་རེད། བོད་ནང་ཡོད་པ་རྣམས་ནི་རྒྱ་མིའི་བཙན་དབང་འོག་དངངས་སྐྲག་ལོ་ཟླ་སྦྲེལ་ནས་བསྡད་པ་དེ་གཉིས་ཀ་བོད་ལུང་པའི་ནང་དཔོན་པོ་གསར་པ་སླེབས་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་བྱུང་བ་ལས་གཞན་གང་ཡང་མིན།

ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་ལྷག་བསམ་ཡོད་པ་འདྲ་མཚུངས་དང་། སྤྱི་དོན་ལ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པའི་སེམས་ནང་ན་ཚ་ཡོད་པ་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་པ་ལས་དབྱེ་བ་གང་ཡང་མེད། ཡིན་ནའང་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་དང༌། ཡང་ཡང་འཛོམས་ཏེ་གླེང་མོལ་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་མ་བྱུང་བའི་སྐབས་ལ་རིགས་གཉིས་ཕྱེ་བ་ལྟ་བུ་ཆགས། གང་མཚམས་ནས་ཕར་ཕྱོགས་ནས་ཀྱང་སྐྱོན་གྱི་ངོས་ཁོ་ན་མཐོང༌བ་དང་། ཚུར་ངོས་ནས་ཀྱང་སྐྱོན་གྱི་ངོས་གཅིག་པུ་མཐོང་ནས་བསྡད་ན་དགོས་པ་མི་འདུག དེ་འདྲ་སྐབས་རེ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་དག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག གཞན་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

ཆ༽ རྒྱ་བོད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དང་། རྒྱ་རིགས་ལ་འབྲེལ་ལམ།

རྒྱ་བོད་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་སྐོར་ནི་སྔ་ལོའི་གནས་སྟངས་དེ་གར་བསྡད་པ་ལས། འགྱུར་བ་གསར་པ་དམིགས་བསལ་གང་ཡང་ཕྱིན་མེད། ཐད་ཀར་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུའི་གཞི་རྩའི་ལངས་ཕྱོགས་ལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་མེད། ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་དེ་གར་བསྡད་ཡོད། ཡིན་ནའང་བར་ལམ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་བྱེད་སྟངས་ཤིན་ཏུ་མཁྲེགས་པོ་དང༌། དྲག་རྩུབ་བྱེད་སྟངས་ཧ་ཅང་ཐབས་སྐྱོ་པོ་བྱེད་བཞིན་པར་བརྟེན། ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཕར་རྒྱ་མིར་སྐུལ་ལྕག་བྱས་ཀྱང་དགོས་པ་ཨེ་ཡོད་སྙམ་སྟེ་བསྡད་ཡོད། རྒྱ་ནག་གཞུང་ནས་ཚུར་དོ་ཁུར་བྱས་ནས་ལན་གསལ་སྤྲད་ན། གཞི་རྩའི་ང་ཚོའི་ལངས་ཕྱོགས་ལ་འགྱུར་བ་མེད་སྟབས་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་རེད། དེ་འདྲའི་ཚུར་འབྲེལ་བ་མ་བྱས་ན་གནས་སྐབས་ཕར་སྐུལ་ལྕག་མ་བྱས་ན་བསམ་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན།

ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་ལ་རྒྱ་མིའི་སློབ་ཕྲུག་དང༌། དེ་བཞིན་ཤེས་ཡོན་ཅན་མང་པོ་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་གྱར་ནས་བསྡད་ཡོད། ཁོང་ཚོར་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ངོ་སྤྲོད་བྱ་རྒྱུ་དང༌། ཁོང་ཚོའི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ལའང་ང་ཚོས་གདུང་སེམས་མཉམ་བསྐྱེད་བྱེད་རྒྱུ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཕུན་ཚུན་འབྲེལ་བ་མུ་མཐུད་ཐུབ་ན་བསམ་གྱི་འདུག གཞི་རྩ་ལོ་བཅུ་གྲངས་གོང་ནས་རྒྱ་མིའི་སློབ་ཕྲུག་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་ཡོད་པ་རྣམས་དང་འབྲེལ་བ་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད། དེང་སང་རྒྱ་མི་ཁོང་རང་ཚོར་བར་ལམ་ཉམས་མྱོང་གསར་པ་ཞིག་བྱུང་བའི་ཐོག་ནས་བོད་པར་ཤ་ཚ་དང༌། སྙིང་ཉེ་རུ་འགྲོ་གི་འདུག ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་མི་དང་མིའི་བརྩེ་བ་ཟེར་བ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

རྒྱ་མིར་ཆ་བཞག་ནའང་སྙིང་རྗེ། མི་གཅིག་པ་རེད། ད་ནི་ཁོ་རང་ཚོའི་སྒང་ལའང་མནར་གཅོད་དང༌། དངངས་སྐྲག་ཆེན་པོ་སླེབས་པར་བརྟེན། ང་ཚོས་གདུང་སེམས་མཉམ་བསྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ད་ལྟའི་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་དཔོན་རིགས་སྤོ་ལགས་དེ་དག་གི་སེམས་ནང་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་སྡོད་འདོད་ཡོད་ཀྱང༌། སྡོད་རྒྱུ་མེད་པ་ཤེས་གསལ་རེད། མ་འོངས་པར་མི་ཐོག་གཞོན་པ་ཚོ་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། གཞོན་པའི་ནང་ནས་ཀྱང་ཤེས་ཡོན་ཡོད་པ་དེ་དག་ཡོང་བ་ལས། གྲོང་གསེབ་པའི་ནང་གུང་བྲན་ཏང་ལ་བློ་གཅིག་སེམས་གཅིག་བྱས་ནས་སྡོད་མཁན་གྲོང་གསེབ་ལྐུག་པ་དེ་དག་ཡོང་ཐུབ་ཐབས་མེད་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་རེད། གང་ལྟར་རྒྱ་ནག་གི་སློབ་ཕྲུག་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་ཡོད་པ་མཐོང་རྒྱ་ཐོས་རྒྱ་མང་བ་བྱུང་བ་དེ་དག་ལ་མ་འོངས་པའི་མདུན་ལམ་ཤུགས་མ་ཐུབ་ཀྱིས་ཆེ་བ་ཡོང་རྒྱུར་བརྟེན། ང་ཚོས་ཁོང་ཚོར་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོར་མཐོང་གི་འདུག

ཇ༽ མང་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་དང་། མི་ཐོག་གི་འཐབ་རྩོད།

དེ་ནས་ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ལམ་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་གལ་གནད་ཆེན་པོར་བརྩིས་ནས་བར་ལམ་སྐད་ཆ་མང་པོ་བཤད་ཡོད། དེ་ཡང་དེང་སང་སྐད་ཆ་གསར་པ་བཤད་པ་ཞིག་མིན་པར་དེ་སྔོན་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩-༡༩༦༠ དེ་དག་གི་སྐབས་ནས་གོ་རིམ་བསྒྲིགས་པ་རེད། རྒྱ་མིར་ཁ་གཏད་གཅོག་རྒྱུ་དང༌། ལན་ཡང་འདིའི་ཐོག་ནས་འཕྲོད་ཀྱི་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་རང་ཉིད་ཀྱི་ད་ལྟའི་ལོ་བཅུ་དང་། བཅོ་ལྔ། ཉི་ཤུའི་གནས་ཚུལ་མིན་པར་མི་ཐོག་ནས་མི་ཐོག་གི་བསམ་བློ་ཞིག་གཏོང་དགོས་སྟབས། མང་གཙོ་ཟེར་བ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན། ཡང༌། ཚོགས་འདུ་སྔ་རྗེས་ཐོག་ངོས་ནས་བརྗོད་པ་བཞིན། དེ་ནི་ང་སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་དང༌། ཡིད་ཐང་ཆད་ནས་ངས་ཕྱི་བཤིག་བརྒྱབ་པ་མིན་ཞེས་སྔོན་དུ་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་ཡོད་ལ། དོན་ངོ་མར་ཡང་དེ་རང་ཡིན།

ང་ཚོས་མི་རབས་གཅིག་གི་བདེན་དོན་རྩོད་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། ང་ཚོའི་མི་རིགས་ཤིག་གི་བདེན་དོན་རྩོད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། མི་ཐོག་ནས་མི་ཐོག་གི་གོ་རིམ་བསྒྲིགས་ནས་འགྲོ་དགོས་པ་ལས། ང་ཚོའི་མི་རབས་གཅིག་པུ་འདིའི་རིང་ལ་གང་ཡོང་བྱས། དེ་ནས་ང་ཚོའི་ལས་འགན་རྫོགས་སོང་ཞེས་འཇོག་ཐབས་མེད། མི་རིགས་ཤིག་གི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་ལ་མི་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་ནས་སོ་སོའི་སེམས་ནང་འགན་འཁུར་རེ་བླངས་ནས་ཤུགས་རྒྱག་དགོས། རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ང་ཚོས་མང་གཙོའི་འགྲོ་སྟངས་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག་ཅེས་རྟག་ཏུ་བཤད་དོན་དེ་ལྟར་རེད།

ཨ་ནེའི་དགོན་པ་ཁག་དང་ཁྱེད་རང་ཚོ་འབྲེལ་བ་ཡོད་དམ། ཁྱེད་རང་ཚོ་བུད་མེད་ཚོགས་པའི་ནང་ནས་ད་བར་དམིགས་བསལ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཞབས་འདེགས་རིགས་ཡོང་གི་འདུག་གམ་མི་འདུག སྤྱི་དངུལ་ཇི་ཙམ་ཡོད། ལོ་གཅིག་ལ་རྒྱུན་གྲོན་ཇི་ཙམ་འགྲོ་གི་ཡོད། བུད་མེད་ཚོགས་པར་ཕྱི་ཁག་ནས་རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག་གམ། གོང་གསལ་བཀའ་འདྲི་གནང་ཁག་ལ་སོ་སོར་བཀའ་ལན་ཕུལ། བྱས་ན་དེ་ག་ཡིན། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༩ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༡༡ ཉིན་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་བདུན་པའི་ཐོག་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ མིའི་རྣམ་དཔྱོད་དང་། ན་གཞོན་གྱི་གལ་གནད།

ད་ཕན་ལོ་བཅུ་དགུ་རིང་ལ་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད། གྲུབ་འབྲས་ཐད་གོང་དུ་ལས་བསྡོམས་ནང་བཤད་པ་བཞིན། གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་མཐུད་དང༌། མི་མཐོང་ཆ་འཇོག་ཡོང་ཐུབ་པ་ཆགས་ཡོད། དེ་ནི་རྒྱུ་དངོས་པོའི་འགྲོ་སོང་གི་ཐོག་ནས་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པ་ཞིག་མ་ཡིན་པར། ང་ཚོའི་རྩོད་གཞི་འདིར་བདེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་ལྡན་པའི་རྩ་དོན་ཐོག་ཚང་མས་ལྷག་བསམ་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་ནས་ཧུར་ཐག་བྱས་པའི་གྲུབ་འབྲས་ཡིན་པས། ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ད་ལམ་གཞོན་ནུའི་འདུ་འཛོམས་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན་ཅིང་། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ནས་ད་ལྟ་ཕན་ཆད་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་བྱུང་བ་སྟེ་བསམ་བློ་གསར་པ་དང༌། བྱེད་ཐབས་གསར་པའི་རིགས་ཕལ་ཆེར་ཐོན་ཐུབ་ཀྱི་རེད་ལ། ཐོན་ཐུབ་པའི་རེ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཚོགས་འདུ་གྲ་འགྲིག་པོ་ཞིག་དང༌། དོན་སྙིང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པའི་འབོད་སྐུལ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། དེ་རིང་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པ་འདིར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་ཉིན་མ་རེ་རེ་བཞིན་དུས་ཚོད་རྫོགས་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དང༌། འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད། དུས་ཚོད་རྫོགས་ཀྱིན་མིའི་མི་ཐོག་ཀྱང་ག་ལེར་བརྗེས་འགྲོ་གི་ཡོད། ཚང་མར་རྟག་པ་བརྟན་པ་གང་ཡང་མེད། ཚང་མས་བདེ་བ་འདོད་ཅིང་། སྡུག་བསྔལ་འདོད་ཀྱི་མེད། དེ་ལྟ་བུའི་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་སེལ་བའི་ཐབས་ཤེས་ལུ་གུ་བརྒྱུད་ནས་ཚང་མས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ང་རང་ཚོ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། ཚེ་རབས་སྔོན་མ་མང་པོ་ཞིག་གི་སོ་སོའི་ལས་དང་འབྲེལ་བའི་ཆ་ནས་ད་ལྟ་ད་ལྟའི་བདེ་སྡུག་སྣ་ཚོགས་ཤིག་མྱོང་གིན་འགྲོ་གི་ཡོད། འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཟེར་བ་འདི་སེམས་ཅན་གཞན་དང་མི་འདྲ་བར་འདས་པའི་ཉམས་མྱོང་བྱུང་བ་དེ་དག་མ་བརྗེད་པར་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཉར་ནས་ཉམས་མྱོང་དེ་ལ་གཞིགས་ཏེ་མ་འོངས་པར་བདེ་བ་མང་ཙམ་ཞིག་འཐོབ་ཐུབ་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་སེལ་བའི་ཐབས་ཤེས་ནུས་པ་ཆེ་ཙམ་ཞིག་ཐོན་པའི་འཆར་གཞི་བཀོད་ནས་འབད་རྩོལ་བྱེད་པའི་ཁྱད་ཆོས་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། རང་བཞིན་གྱིས་མ་འོངས་པར་འཚར་ལོངས་བྱེད་བཞིན་པའི་འབྱུང་འགྱུར་གྱི་མི་རབས་དེ་དག་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད།

མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་མ་འོངས་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་འཚར་ལོངས་བྱེད་མཁན་གྱི་གཞོན་ནུ་རྣམས་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། ང་ཚོ་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང༌། དེ་བཞིན་རེད། ང་ཚོས་བོད་རང་དབང་གི་རྩོད་ལེན་བྱེད་པ་འདི་ང་ཚོ་མི་ཐོག་གཅིག་གི་སྐད་ཆ་དང༌། མི་རབས་གཅིག་གི་སྐད་ཆ་མ་ཡིན་པར། དངོས་གནས་དྲང་གནས་མི་རིགས་གཅིག་གི་ཐོབ་ཐང་དོན་དག་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་དང༌། ལུང་པ་གཅིག་གི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་ཀྱི་ཡོད།

ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་མི་ཐོག་གོང་མ་ཚོས་ལས་འགུལ་བརྩམས་པའི་ལས་མཇུག་མི་ཐོག་འཚར་ལོངས་ཡོང་མཁན་རྗེས་མ་ཚོས་མུ་མཐུད་ནས་མཇུག་སྐྱོང་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས་པ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད། བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བོད་ཀྱི་རྩ་དོན་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། ནུས་པ་ཐོན་ཐབས་ཐོག་མ་འོངས་པའི་གཞོན་སྐྱེས་འཚར་ལོངས་ཡོང་མཁན་ཚོས་རྡོག་ཁྲེས་ཆེན་པོ་ཞིག་འཁྱེར་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། སྤྱི་ཚོགས་གང་ཞིག་ཡིན་ནའང་དམིགས་བསལ་གྱི་ཁུར་ལེན་མཁན་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་བཙུགས་པ་དང་། དེའི་ཐོག་ཡང་ཡང་ཚོགས་འདུ་འཚོགས། ཡང་ནས་ཡང་དུ་གང་དགའ་ཅི་ལེགས་གྲོས་བསྡུར་གྱི་ཐོག་ནས་མ་འོངས་པའི་བྱེད་ཕྱོགས་འཆར་གཞི་བཟོས་ནས་འབད་བརྩོན་བྱས་ན་ནུས་པ་ངེས་ཅན་ཞིག་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད།

དེ་བཞིན་དུ་ང་རང་ཚོའི་གཞོན་ནུའི་སྒྲིགས་འཛུགས་བཙུགས་ཏེ། ད་ལྟ་ཕན་ཆད་ལ་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་ཡག་ཐག་ཆོད་བྱས་ཡོད། གོད་དུ་ལྷ་བཟང་ཚེ་རིང་གིས་བརྗོད་པ་བཞིན། ང་ཚོས་རང་དབང་རྩོད་ལེན་གྱི་འཐབ་རྩོད་བྱས་པ་དེས་རང་དབང་འཕྲོག་མཁན་ལ་བཟོད་མ་བདེ་ཆགས་པ་དེ་རང་དབང་རྩོད་ལེན་བྱས་པ་འདིར་ནུས་པ་ཞིག་ཐོན་གྱི་ཡོད་པའི་རྟགས་རེད། སྔོན་མ་དང་མི་འདྲ་བར་དེང་སང་འཛམ་གླིང་ཕྱི་རོལ་ནས་བོད་པའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་མང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་འོག་ནས་ང་རང་ཚོ་གཞོན་ནུ་ཚོགས་པ་ཡང་སྔོན་མའི་རྩིས་བྱས་ན་རྒྱ་བསྐྱེད་མང་པོ་བྱུང་ནས་འབྲེལ་བ་ཟབ་ཏུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ད་དུང་མུ་མཐུད་དེ་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཁ༽ གཞིས་བྱེས་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་དང་། འཛམ་གླིང་གི་བདེན་རྒྱབ།

གཞོན་ནུའི་ཚོགས་པ་བཙུགས་ནས་དུས་ཡུན་གང་འཚམ་ཕྱིན་པ་རེད། ཐོག་མར་ཚོགས་པ་འཛུགས་སྐབས་ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ང་ཚོ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་བཙན་བྱོལ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། སོ་སོའི་རང་དབང་རྩོད་ལེན་བྱེད་རྒྱུའི་ལས་འགན་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་རྩོད་གཞི་འདི་དག་ལོ་ཉི་ཤུ་སུམ་ཅུའི་ནང་ལ་བཟོ་ལྟ་ཞིག་ཆགས་དང་མ་ཆགས་ཚོད་ཐིག་ཐུབ་པ་དཀའ་ཡང༌། ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་ང་ཚོའི་བདེན་མཐའ་གསལ་རྒྱུར་ཚང་མས་ཡིད་ཆེས་བྱས་ཤིང་། རིག་པ་བསྒྲིམས་ཏེ་བསྡད་པ་རེད། དེ་ལས་ལྷག་པའི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཞིག་བློ་ལ་འཆར་གྱི་མེད་ཅིང་། དེང་སང་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་དགུའི་ཐོག་ཏུ་སླེབས་ཡོད།

འཛམ་བུ་གླིང་སྤྱི་བྱིངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཆ་ནས་བཤད་ན། བོད་པའི་དོན་དག་འདི་ཧ་ཅང་གསལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བོད་པའི་གནས་ཚུལ་རྟོགས་མཁན་ཇེ་མང་དུ་ཕྱིན་ཡོད། བོད་པའི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་འདི་དྲང་བདེན་ཡིན་པར་མ་ཟད། དེ་ཡང་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་གྱི་ཐོག་ནས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དཔེར་ན། ཀམ་པུ་ཊི་ཡའི་གནས་ཚུལ་དང༌། ཡང་ན་ཨཕ་གྷ་ནི་སི་ཐན་ལྟ་བུ་མིན་པར། བོད་མི་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་མ་བགྲོས་བསམ་པ་གཅིག་མཐུན་གྱི་ཐོག་ནས་རང་དབང་འདོད་མཁན་ཡིན་པ་དང༌། ང་ཚོར་མི་རིགས་གཞན་ཞིག་གིས་བཙན་ཤུགས་དབང་སྒྱུར་འོག་ནས་དཀའ་ངལ་འཕྲད་པ་དེ་དེང་སང་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད།

གཉིས་ནས། བོད་ནང་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་དུ་གཞོན་སྐྱེས་དེ་སྔའི་བོད་རྙིང་པའི་སྤྱི་ཚོགས་མཐོང་མ་མྱོང་ཞིང་། རྒྱ་མིས་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་ཆེས་མུན་ནག་དང་། ཆེས་རྗེས་ལུས། ཆེས་གདུག་རྩུབ། ཆེས་ཀླ་ཀློ་ཞེས་བཤད་དེ་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དེ་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པར་ཞེན་པ་ལོག་དགོས་པའི་སློབ་གསོ་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་གཏོང་གི་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་འཚར་ལོངས་བྱས་པའི་གཞོན་སྐྱེས་རྣམས་ནི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་གང་འདྲ་ཡིན་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་རྒྱ་མི་སླེབས་ནས་ང་ཚོའི་རང་དབང་བརླག་སོང་བསམ་པའི་བསམ་བློ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་ཞིག་བློ་ལ་འཁོར་ཏེ་རང་དབང་རྩོད་ལེན་བྱེད་རྒྱུར་ལྷག་བསམ་རྨ་མེད་པ་ཇི་ཡོད་ང་རང་ཚོས་མཐོང་གསལ་རེད།

རང་སྲོག་བློས་བཏང་ཟེར་བ་ཁ་ནས་ཤོད་རྒྱུ་ལས་སླ་རུང༌། ངོ་ཐོག་ལག་ལེན་འགེལ་རྒྱུ་ལས་སླ་པོ་ཞིག་མིན་ཡང༌། བོད་ནང་བར་སྐབས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་གི་ཐོག་ནས་མཐོང་གསལ་ལྟར། ཁ་ནས་རང་སྲོག་བློས་གཏོང་གི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ངོ་ཐོག་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་རང་སྲོག་བློས་གཏོང་བྱེད་མཁན་ཧ་ཅང་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། བོད་མི་རྒན་གཞོན་ཐམས་ཅད་དང༌། ཡང་སྒོས་ལྷག་པར་ཅན་དུ་གཞོན་སྐྱེས་དེ་དག་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་སྙིང་སྟོབས་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་ནས་བསྡད་ཡོད་པར་བརྟེན། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་གི་མི་ཚོའི་མཐོང་སྣང་ལ་བོད་པའི་དཀའ་ངལ་དེ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་གྲོད་ཁོག་ན་ནས་སྐད་ལོག་བརྒྱབ་པ་ཞིག་མ་ཡིན་པར། བོད་ནང་རྒྱ་མིས་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་འཚོ་བར་ལོངས་སུ་སྤྱོད་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་ཡུལ་གྱི་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ནད་མ་ཐེག་པར་བསྡད་པའི་རྣམ་འགྱུར་གསལ་པོ་ཐོན་པ་འདིས་བོད་ཀྱི་བདེན་དོན་ལ་ཡིད་ཆེས་རྙེད་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཧ་ཅང་གསལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང༌། དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་མང་དུ་ཕྱིན། ཤ་ཚ་བྱེད་མཁན་ཡང་མང་དུ་ཕྱིན་ཡོད།

རྒྱ་མིའི་ཕྱོགས་ལ་ཆ་མཚོན་ན་ཡང༌། བར་ལམ་འགྱུར་བ་མང་པོ་ཞིག་ཕྱིན་ཡོད། རང་ཉིད་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་ཐོག་ནས་ལྟོས་ས་ལྟོས་འཇོག་གི་གུ་ཡངས་སྲིད་བྱུས་ཀྱི་སྒང་ལ་འགྲོ་འདོད་མེད་རུང་འགྲོ་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ད་ལྟའི་སྐབས་སུ་འདས་པའི་ལོ་བཞི་ཅུ་ཙམ་རིང་ལ་ཕྱི་བྱུག་ནང་བླུག་གི་སློབ་གསོ་བཏང༌། དམ་པོས་དམ་བཅིངས་ཀྱིས་བཙན་དབང་བཤད། ཐབས་ཤེས་ཡོད་རྒུ་རྩལ་སྤྲུག་གི་ཐོག་ནས་གུང་བྲན་བཏང་ལ་བློ་གཅིག་སེམས་གཅིག་ཡོང་རྒྱུར་རེ་བ་བརྒྱབ་སྟེ་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་འབད་རྩོལ་བྱས་ན་ཡང༌། རྫུན་པ་གྲལ་བསྒྲིགས་ནས་བདེན་པ་བསུབ་ཐུབ་ཐབས་མེད་པར་བརྟེན། འཚར་ལོངས་ཡོང་བཞིན་པའི་རྒྱ་ནག་མི་མང་གཞོན་སྐྱེས་ཤེས་ཡོན་ཅན་གང་ལ་གང་འཚམ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཞེ་གཏིང་ནས་བསུན་པའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་གི་ཡོད།

དཔེར་ན། རྒྱ་མིའི་དཔོན་པོ་དེ་དག་གིས་མི་གསོད་ཁྲག་སྦྱོར་བྱས་ན་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་འདྲ་ཆགས་པོ་མེད་པ་དང༌། མཐོང་ཚུལ་སྡུག་ཅག་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། འུ་ཐུག་ཐབས་ཟད་ཀྱི་འོག་ནས་ལག་ལེན་དེ་ལྟར་མི་བྱེད་ཐབས་མེད་ཆགས་པ་རེད། གང་ལྟར་རྒྱ་ནག་ནང་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དང༌། དེ་སྔ་ཕན་ཆད་གདུག་རྩུབ་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་ཟིན་པ་དེ་ཉིད་ཉི་མ་ལ་རྩེར་བཞུད་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོད། དེ་ནི་རྒྱ་ནག་གི་གནས་ཚུལ་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར། འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ནང་ལ་ཡང་མིས་མི་ལ་གདུག་རྩུབ་དབང་ཡོད་ཀྱི་ཐོག་ནས་འགོ་ཁྲིད་བྱེད་སྲོལ་གྱི་རིགས་རྣམས་དུས་ཚོད་རྫོགས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། གནས་ཚུལ་དེ་དག་ང་ཚོའི་མཐུན་པའི་རྐྱེན་རེད།

གང་ལྟར་མིས་མི་ལ་དབང་ཡོད་མ་བཤད་པར། མི་དང་མིའི་བར་བདེན་པ་བདེན་ཐུབ་ཀྱི་སྐད་ཆ་བཤད་ནས་འབྲེལ་བ་ཞིག་མཐུད་ཐུབ་ན། ང་ཚོའི་བདེན་མཐའ་ཏན་ཏན་གསལ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པ་དང༌། འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་གྱི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོ་བདེན་མཐའ་གསལ་གྱི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག གང་ལྟར་འདས་པའི་ལོ་དེ་དག་གི་ནང་དུ་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་གི་གནས་ཚུལ་ལ་བལྟས་ན། མ་འོངས་པར་དེ་འདྲ་ཞིག་ཆགས་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པའི་ཚོད་དཔག་རོབ་ཙམ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག སྔོན་མ་བདུན་ཅུ་ཐམ་པའི་ལོ་ལ་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་པ་ཐོག་མར་འཛུགས་སྐབས་བསམ་བློའི་ནང་ཚོད་ཐིག་པོ་ཞིག་མེད་ཀྱང༌། ད་ཆ་ལོ་བཅུ་དགུ་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ལ་དེ་དུས་དང་མི་འདྲ་བའི་གནས་ཚུལ་གང་ལ་གང་འཚམ་གསལ་པོ་ཆགས་ཡོད། ནམ་མ་ལངས་ཀྱང་སྐྱ་རེངས་ཤར་ཡོད་ཅེས་ངོས་ནས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད།

ད་ཆ་ང་རང་ཚོས་ཚོད་དཔག་རགས་ཙམ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་པའི་སྐབས་འདིར། ལྷག་པར་དུ་ཡང་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་རིག་པ་བསྒྲིམས་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ང་རང་ཚོས་སོ་སོའི་དོན་དག་བསྒྲུབ་རྒྱུ་འདི་རང་དོན་རང་གཅེས་ཀྱིས་འགུལ་བསྐྱོད་སོ་སོས་མ་བརྒྱབ་ན། མིས་ཚུར་སྦྱིན་པ་གཏོང་མཁན་ལྟ་བུ་ཡོང་བ་ཤིན་ཏུ་དཀའ། མི་ལ་ཤ་ཚ་ཡོད་ཀྱང༌ཤ་ཚ་དེ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་སའི་ལམ་ཞིག་ང་རང་ཚོས་མ་བཟོས་ན། འཛམ་གླིང་མི་མང་གིས་ང་ཚོར་ཤ་ཚ་ཡོད་ཟེར་བ་དེ་གཅིག་པུའི་ཐོག་ནས་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་ཐུབ་པ་དང༌། བདེན་མཐའ་གསལ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་མེད། ང་རང་ཚོས་རང་དོན་རང་གཅེས་བྱས་ནས་འགུལ་བསྐྱོད་རྒྱག་དགོས། མིའི་སྒོ་ཕར་བརྡུངས་ན་ནང་ནས་བརྡ་ལན་བྱེད་མཁན་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། ད་ཕན་འཛམ་གླིང་ཕྱི་ལོགས་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། རྒྱ་གར་ནང་ཁུལ་ལ་ལས་འགུལ་བྱེད་རྒྱུས་མཚོན་དེ་དག་ཚང་མ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ད་དུང་མུ་མཐུད་དེ་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས།

ག༽ བོད་སྐྱོབ་ཀྱི་དགོངས་གཞི་དང་། གཞིས་བྱེས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ།

དེ་ནས་ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་འཐབ་རྩོད་བྱེད་སྟངས་ཐད། དེང་སང་བོད་ནང་ལ་རྒྱ་མི་ཕོན་ཆེ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། གཞི་རྐང་རྒྱ་ནག་གི་ས་མཚམས་འཁེལ་ཡུལ་ལུང་པ་དེ་དག་གི་ནང་དུ་མི་ཐོག་གཅིག་གཉིས་ཀྱི་གོང་ནས་རྒྱ་མི་གཞིས་ཆགས་སླེབས་ནས་བསྡད་ཡོད། བར་ལམ་འདས་པའི་ལོ་ཉི་ཤུ་སུམ་ཅུ་རིང་བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་རྒྱ་མི་ཕོན་ཆེ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། གནད་དོན་འདི་དག་གིས་བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་ལ་འགྱུར་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་འདུག་ཅེས་ངོས་ནས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། སོ་སོའི་ལུང་པའི་ནང་རྒྱ་མི་མང་པོ་གཞིས་ཆགས་བྱས་ནས་བོད་པ་ཉུང་ཤས་སུ་གྱུར་ན། འདི་ནི་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད། ཛ་དྲག་གིས་གནས་ཚུལ་དེ་སྔོན་འགོག་ཡོང་བའི་ཐབས་ཤེས་ཡོད་རྒུ་རྩལ་སྤྲུགས་ཤིག་མ་བྱས་ན། ནམ་ཞིག་རྒྱ་མི་སྟོང་ཕྲག་ཁྲི་ཕྲག་ནང་བོད་པ་ཁ་ཤས་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ཏེ་འཚོལ་དགོས་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་སྲིད།

མན་ཇུའི་མི་རིགས་ལ་མཚོན་ན་རྒྱ་རིགས་ཁྲི་ཕྲག་འབུམ་ཕྲག་གི་ནང་དུ་མན་ཇུའི་མི་རིགས་ཁ་ཤས་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ཏེ་འཚོལ་དགོས་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཟིན་པ་རེད། བོད་པ་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཏན་ཏན་ཡོད་པས། ང་ཚོས་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་དེར་ཐབས་ཤེས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་ཞིག་མ་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་པ་ཞིག་རེད། ལོ་གཅིག་གཉིས་གོང་ལ་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་དེ་ལ་དམིགས་ནས་སྔོན་ལ་ཐབས་ཤེས་མ་ལན་མ་འགྱོད་པ་ཞིག་བྱས་ན་ཡག་པོ་མེད་དམ་བསམས་ནས། དོན་ཚན་ལྔ་འཁོད་ཀྱི་གྲོས་འཆར་ཞིག་བཏོན་པ་རེད། དེའི་མཇུག་ཏུ་མུ་མཐུད་དེ་རྒྱ་བོད་གཉིས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་བཟང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཐུན་མོང་གི་ཁེ་ཕན་ཡོང་ཐབས་དམིགས་ཡུལ་དུ་བཟུང་སྟེ་ཕན་ཚུན་གྲོས་མོལ་གྱི་ཐོག་ནས་དཀའ་ངལ་སེལ་རྩིས་བྱས་པ་རེད།

ཡིན་ནའང་སྐབས་དེར་བོད་གཞིས་བྱེས་མི་མང་མང་པོ་ཞིག་གི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བོད་ཀྱི་བདེན་མཐའ་གསལ་རྒྱུར་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ནས་བསྡད་ཡོད་པར་བརྟེན། ངོས་ནས་བཏོན་པའི་རྒྱ་བོད་གཉིས་ཕན་འགྲིགས་ཆགས་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་གྲོས་འཆར་དེར་ལམ་སེང་མོས་མཐུན་མེད་པ་དང༌། བློ་ཕམ་ཡོང་རྒྱུའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཕལ་ཆེར་ཆགས་ཀྱི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་ཡོད་ལ། དྲན་པ་བཞིན་བར་སྐབས་བསམ་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་བྱུང་ཡོད། དེ་ནི་ཡག་པོ་རེད།

ངོས་ནས་གྲོས་འཆར་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདོན་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་བོད་ནང་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་པ་དེར་ཕན་ཐབས་མ་ལན་མ་འགྱོད་པའི་ཐབས་ཤེས་སྒོ་གང་ས་ནས་བྱས་ན་བསམ་པའི་བསམ་ཚུལ་དེའི་ཐོག་ནས་བཏོན་པ་ཡིན་ཀྱང་། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དེ་ལ་དགག་པ་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་འདོད་ཡོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་པ་ཙམ་ལས། དོན་སྙིང་ད་བར་རྒྱ་ནག་གཞུང་ཚབ་བརྒྱུད་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་ཐོག་ནས་ལན་གསལ་གང་ཡང་སྤྲད་མ་བྱུང་བ་བཅས་ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་དེ་འདྲ་ཞིག་རེད། རྒྱ་ནག་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཡོང་སྟངས་རྣམས་ནི་འཛམ་གླིང་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། དཔེར་ན་རྒྱ་ནག་གི་སློབ་ཕྲུག་མང་པོ་ཞིག་གིས་རྒྱ་ནག་མི་མང་ལ་རང་དབང་དགོས། མང་གཙོ་དགོས་ཞེས་འབོད་སྐུལ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་དྲང་བདེན་དང་ཡང་དག་པ་རེད།

ད་ལྟའི་ཆར་ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་ཕར་འབྲེལ་བ་བྱེད་ཡུལ་མ་བསྡད་པ་ལྟ་བུ་འདུག ཡིན་ནའང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ཚུར་དོ་ཁུར་ལྟ་བུ་བྱས་ཏེ་འབྲེལ་བ་བྱས་ན། ང་ཚོའི་ཕྱོགས་ནས་མུ་མཐུད་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུའི་བསམ་ཚུལ་ལ་འགྱུར་བ་མེད། དེའི་ཐོག་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་གཞིས་བྱེས་གཉིས་ཀའི་ནང་ནས་བསམ་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། བསམ་ཚུལ་དེ་དག་ལ་དགའ་བསུ་ཡོད།

ང༽ བསྒྲུབ་བྱའི་དམིགས་ཡུལ་དང་། བསམ་ཚུལ་སྣ་མང་།

ལྷག་པར་དུ་གཞོན་ནུ་ཚོགས་པའི་ཐོག་ནས་བོད་རང་དབང་གཙང་མ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུའི་དམ་བཅའ་འགྱུར་བ་མེད་པར་བསྡད་ཡོད། ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ལམ་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པས་གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་རེད། ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་བདེན་དོན་རྩོད་རྒྱུ་འདི་དག་བོད་མི་སྤྱི་བོ་གནམ་བསྟན་ཡོངས་རྫོགས་ལ་འགན་འཁུར་ཡོད་པར་བརྟེན། བོད་རིགས་ཚོའི་ནང་ནས་རང་རང་སོ་སོའི་ལྟ་བ་དང༌། ལམ་ཕྱོགས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་བཟུང་སྟེ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཡང་དག་པ་རེད། དེ་ལ་འགལ་བ་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད།

ངོས་ནས་གནས་ཚུལ་ལ་བསམ་གཞིགས་བྱེད་པ་དང༌། གོ་རིམ་སྒྲིག་རྒྱུའི་ལས་འགན་ཡོད་པར་བརྟེན་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་ལ་བསམ་བློ་དེ་འདྲ་ཞིག་གཏོང་གི་ཡོད་ཀྱང༌། མང་ཚོགས་ཀྱི་ཁྲོད་ནས་རང་རང་སོ་སོའི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་པ་དང༌། བསམ་ཚུལ་བརྗོད་པའི་རང་དབང་ཚང་མར་ཡོད་ལ་འོས་པ་ཞིག་ཀྱང་རེད། མང་ཚོགས་ནས་སྐད་བརྒྱབ་པ་དེ་འགྲིགས་པ་རེད། ཡག་པོ་རེད། ངའི་གྲོས་འཆར་གྱི་ནང་ལ་ཡང་མཐའ་མའི་ཐག་གཅོད་དེ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གིས་བྱེད་ཀྱི་རེད་ཅེས་གསལ་པོ་བཤད་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་མི་ཁག་གཅིག་གིས་བོད་གཞུང་གི་ལམ་ཕྱོགས་དེ་དང་མི་མཐུན་པ་བརྗོད་ན་དེ་མི་འོས་པ་དང་མ་འགྲིགས་པ་ལྟ་བུར་མཐོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་ཕལ་ཆེར་མ་རེད། བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཡོང་སྲིད་པ་རེད། དངོས་གནས་སོ་སོའི་སེམས་ནང་གི་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་དེ་འདོན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་དེ་དག་ང་ཚོའི་རྩ་བའི་རྩ་དོན་ཐོག་ལ་འགལ་ཟླ་ཡོད་པ་དང༌། ནང་ཁུལ་མི་མཐུན་པ་ཡོད་པའི་གནད་དོན་རྩ་བ་ནས་མ་རེད། དཔེར་ན། གཞོན་ནུར་ཆ་བཞག་ན། རྒྱ་ནག་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་ཕྱོགས་ཐོག་བསམ་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་དང༌། ལམ་ཕྱོགས་མི་མཐུན་པ་ཡོད་ཀྱང་དེ་འགལ་ཟླའི་གནས་ཚུལ་གཏན་ནས་མ་རེད། ང་རང་ཚོ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བསམ་པ་རྣམ་དག་གི་བརྩེ་བ་དང༌། དགའ་ཞེན་ཡོད།

ཕྱི་རྒྱལ་གསར་འགོད་པ་ཁ་ཤས་ཀྱིས་གཞོན་ནུ་ཚོས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་བསམ་ཚུལ་དེ་ལ་མི་མཐུན་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་དམ་ཞེས་སྐད་ཆ་འདྲི་མཁན་ཡང་བྱུང༌། ངས་དེ་འདྲ་མ་རེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ད་ལྟ་བརྗོད་པ་བཞིན་བསམ་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་དང༌། ལམ་ཕྱོགས་མི་མཐུན་པ་གཉིས་ཡོད་པ་དེ། དོན་དག་ཐོག་འགལ་བ་ཡོད་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་མིན།

ལྷག་པར་དུ་ང་ཚོ་མང་གཙོ་ཡིན་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཅིང༌། མང་གཙོའི་ཚོར་བ་ངོ་མ་དེ་གནས་ཚུལ་དེ་ཚོའི་ཐོག་ནས་ཡོང་དགོས་ཀྱི་རེད། ང་ཚོའི་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དོན་དུ་ཐབས་ཤེས་རྙེད་ཐབས་སུ་སོ་སོས་བསམ་བློ་བཏང༌། བསམ་བློ་བཏང་བ་བཞིན་སོ་སོའི་ལྟ་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་དེ་གསལ་པོར་བཤད་པའི་ཐོག་ནས་གྲོས་བསྡུར་བྱེད་ཐུབ་ན། ང་རང་ཚོའི་ལས་ཀ་གང་ཞིག་ཡིན་རུང་རྩ་བ་བརྟན་པོ་ཞིག་དང༌། སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། མི་གཅིག་གིས་བཤད་པ་དེར་ཚང་མས་ཉན་དགོས་པ་མིན། རྒྱ་ནག་གིས་མཚོན་པའི་གུང་བྲན་གྱི་ལུང་པ་དེ་ཚོའི་ནང་འགོ་ཁྲིད་དེས་གཅིག་བཤད་ན་དེར་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་བསམ་བློ་གཏན་ནས་མ་བཏང་བར་ཚང་མས་ལམ་སེང་ལག་པ་བརྐྱངས་པ་དེ་ལྟར་བྱས་ན་ནོར་འཁྲུལ་རེད། ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ལམ་ལ་དངོས་སུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པའི་མྱོང་ཚོར་གསལ་པོ་ཞིག་དེ་དག་གི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད། བོད་གཞུང་གི་ལས་འགན་ཡོད་མཁན་ཚོས་ཆབ་སྲིད་ཐོག་སོ་སོའི་ལངས་ཕྱོགས་བསམ་བློ་བཏང་ནས་གུང་བསྒྲིགས་པ་དེའི་ཐོག་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་དེའི་སྐྱོན་ཆ་རྣམས་བསྔོགས་ཏེ་བསམ་ཚུལ་བཤད་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད།

ང་ཚོ་བོད་ལ་ཡོད་དུས་ལྔ་བཅུ་ང་ལྔའི་ལོ་མཇུག་ནས་བཟུང་བོད་ཤར་ཕྱོགས་ཁུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་འུ་ཐུག་ཐབས་ཟད་ཀྱི་ཐོག་ནས་མི་བསད་ཁྲག་སྦྱོར་གྱི་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་བ་དང༌། ཐ་མ་ལྔ་བཅུ་ང་དགུའི་ལོར་དབུས་གཙང་ཁུལ་དུ་ཡང་གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་བྱུང་བ་རེད། ང་རང་གི་ངོས་ནས་བལྟས་ན། དེ་དག་ལ་གྱོང་རག་རྒྱུ་ལས་ཕན་ཐོགས་མེད། མི་བསད་ཁྲག་སྦྱོར་གྱི་གནས་ཚུལ་དེ་རིགས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་མ་བྱུང་ན་བསམ་གྱི་ཡོད། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ཀྱང་བསམ་བློ་དེ་རང་ཡིན་ལ། འབད་བརྩོན་ཡང་དངོས་ཤུགས་བརྒྱུད་གསུམ་ནས་བྱས་པ་ཡིན། མི་བསད་ཁྲག་སྦྱོར་གྱི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པ་དེར་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་མོས་མཐུན་ཡོད་དམ་ཟེར་ན་མོས་མཐུན་མེད། དེ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་བསམ་ཚུལ་དང་མི་མཐུན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང༌། དེ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་དང་འགལ་ཟླ་རེད་དམ་ཟེར་ན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། ཁོང་ཚོས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དོན་དག་ལ་རང་སྲོག་བློས་གཏོང་གི་ཡོད་པ་དང༌། བསྟན་པའི་དོན་དག་ལ་རང་སྲོག་བློས་གཏོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དགའ་པོ་བྱས་ནས་རང་སྲོག་བློས་གཏོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས་འགལ་ཟླ་བྱས་ནས་རང་སྲོག་བློས་བཏང་བ་ཞིག་མིན། བསམ་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་དང༌། བྱེད་ཐབས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཆགས་པ་དེ་འགལ་ཟླའི་གནས་ཚུལ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད།

ཅ༽ དྲག་པོའི་འཐབ་རྩོད་དང་། དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ།

ཁྱེད་རང་ཚོ་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཁྲོད་དུ་རང་ཉིད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་དང༌། བདེན་དོན་རྩོད་པའི་ལངས་ཕྱོགས་འཛིན་རྒྱུ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་དགོས་ཀྱི་རེད། རིགས་གཅིག་གིས་ད་ལྟ་བར་དུ་ང་ཚོས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་འབད་བརྩོན་བྱས་ཤིང་། དེ་ལ་གྲུབ་འབྲས་ཀྱི་གནས་སྟངས་འདི་འདྲ་ཞིག་རེད། ད་ཆ་དྲག་པོའི་ཐོག་ནས་ལས་འགུལ་སྤེལ་རྒྱུ་ལྟ་བུ་མ་བྱུང་ན་ནམ་རིང་སྒྲུང་གིས་འཁྱོལ་ཐབས་མི་འདུག་ཅེས་པའི་བསམ་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད།

རིགས་གཅིག་གིས་ད་ཆ་གནས་ཚུལ་ཛ་དྲག་འདི་འདྲ་ཞིག་གིས་ཐོག་ད་དུང་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ནས་མི་དང་མིའི་བར་སྐད་ཆ་བཤད་དེ་བདེན་མཐའ་གསལ་རྒྱུར་བསྒུགས་ནས་བསྡད་ན། མགྱོགས་པོའི་སྔོན་ལ་རླབས་ཆེན་ཟེར་བ་ལྟར། བོད་ནང་མི་རིགས་རྩ་བརླག་ཤུལ་མེད་དུ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་འདུག་ཅེས་སྒུག་ཡུན་མ་འཁྱོལ་བའི་བསམ་ཚུལ་ཞིག་ཀྱང་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་དག་ལ་ང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་རེད། ངའི་བསམ་པར་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་ཡོད་པར་བརྟེན་ནས་ངས་གྲོས་འཆར་འདོན་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་བྱུང་བ་རེད། ཛ་དྲག་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ནས་ང་ཚོས་དྲག་པོའི་ཐོག་ནས་ཟང་ཟིང་བྱས་ན། ད་དུང་ཛ་དྲག་གཉིས་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་རེད། ད་ལྟ་ཛ་དྲག་གཅིག་ཡོད་པའི་ཐོག་ལ་ད་དུང་ཛ་དྲག་སྣོན་མ་ཞིག་སླེབས་ཀྱི་རེད། ངོས་ནས་དེ་ལྟ་བུ་མཐོང་གི་འདུག

གལ་སྲིད་དྲག་པོའི་ལས་འགུལ་བྱས་པའི་དབང་དུ་བཏང་ནའང༌། ད་ལྟའི་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་དེ་ལྡབ་ཀྱིས་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་རྒྱུ་ལས། དེས་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་མ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ད་ལྟ་ཇི་ཙམ་མི་འདུག་ཟེར་ན་ཡང༌། དཔེར་ན། བོད་ཀྱི་ནང་ལ་རྒྱ་མི་མང་པོ་བཏང་བ་དེ་རིགས་ང་ཚོས་བཤད་ས་ཞིག་ཡོད། བཤད་ས་ཡོད་པ་བཞིན་རྒྱ་མིའི་ཐོག་ལ་ཡང་ཕྲན་བུ་མ་བདེ་བ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། བོད་ནང་ལ་རྒྱ་མི་ཕོན་ཆེ་ཡོད་ལུགས་བརྗོད་སྐབས། དེ་ལྟར་མེད་ཅེས་བཤད་ནས་ཁོ་ཚོ་ངོ་གནོང་དགོས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ནང་ཟང་ཟིང་གི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་ན། ལུང་པའི་དཀའ་ངལ་ཟང་ཟིང་ལྷིང་འཇགས་ཆེད་ང་ཚོས་དམག་མི་བཏང་གི་ཡོད་ཅེས་རྒྱ་མི་ཤོད་བདེ་པོ་ཆགས་ཀྱི་རེད། བོད་པའི་ཡུལ་གྲོང་ཡུལ་གྲོང་རྩ་མེད་བཏང་ནའང༌། ཁོང་ཚོར་ཁག་འདོགས་བྱེད་ས་བྱུང་བ་རེད། མངོན་གསལ་དོད་པོའི་ཐོག་ནས་བོད་རིགས་ཤུལ་མེད་བཟོ་རྒྱུ་ལས་སླ་པོ་ཆགས་འགྲོ་གི་རེད། ད་ལྟ་རྒྱ་མིར་ཁག་བཞག་ས་མེད་སྟབས་རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་བྱེད་བདེ་པོ་གཏན་ནས་མེད།

ལྷག་པར་མ་འོངས་པར་རྒྱ་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་འཚར་ལོངས་ཡོང་བཞིན་པ་དེ་དག་རིམ་པས་ཡར་སླེབས་པའི་སྐབས་སུ་ང་ཚོས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཁོང་ཚོར་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་ས་ཡོང་གི་རེད། རིམ་པས་མིའི་རྣམ་དཔྱོད་ཡོད་པའི་རྒྱ་མི་ཞིག་ཐུག་ན་ཡང་རུང༌། དེ་མིན་མི་སུ་ལའང་ང་ཚོས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོད། མི་བསད་ཁྲག་སྦྱོར་གྱི་བྱ་བའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོར་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་ཐུབ་བམ་ཞེ་ན། དཔེ་བལྟ་ས་མང་དུ་ཡོད་པ་སྟེ། པ་ལི་སི་ཐན་དང༌། ཨཕ་གྷ་ནི་སི་ཏན། མུ་ཇི་ཧ་བྷིན་སོགས་མང་དུ་ཡོད། ངོ་ཐོག་ལག་ལེན་ཐོག་བསམ་བློ་ཞིག་བཏང་ན། མེ་མདའ་གཅིག་གཉིས་འཁྱེར་ནས་བོད་ནང་དཀྲོག་བརྡ་སློང་ཐུབ། འོན་ཀྱང་དེས་གང་ཞིག་ཕན་ཐོགས་སམ། བོད་ནང་ཕན་གནོད་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་དམ། དེ་དག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། ཁ་ནས་ཤོད་རྒྱུ་ལས་སླ་ཡང་ངོ་ཐོག་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་བྱུང་ན། ལས་སླ་པོ་རྩ་བ་ནས་མེད།

ངའི་བསམ་བློའི་ནང་གི་མཐའ་གཅིག་ཏུ་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ལ་བསྐྱོད་རྒྱུ་ཟེར་བ་དེ་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་སྐད་ཆ་དང༌། ཡ་རབས་མདོག་ཁ་པོ་དང༌། བཟང་མདོག་ཁ་པོའི་ཐོག་ནས་བཤད་པ་ཞིག་མ་རེད། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རང་གི་ཆ་ནས་དེ་ལས་འགྲོ་ས་མེད་པ་ཞིག་མཐོང་གི་འདུག ད་ལྟ་བར་དུ་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་བཤད་པ་རེད། ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་མཐོང་གི་འདུག་ཀྱང༌། དེ་མིན་པའི་ཐབས་ལམ་གཞན་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་ཕྱིན་ཚེ། རང་སྲོག་རང་གིས་སྐྱེལ་རྒྱུའི་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་གཅིག་ལས། དེ་ལས་ལེགས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་ཕལ་ཆེར་མི་འདུག དེ་རྣམས་ནི་ངོས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་དང༌། ལྟ་ཚུལ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་རྣམས་ཡིན།

ཆ༽ འཚེ་མེད་ཀྱི་འཐབ་རྩོད་དང་། འཛམ་གླིང་གི་མིག་དཔེ།

འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་དེང་སང་བོད་པའི་རང་དབང་འཐབ་རྩོད་བྱེད་སྟངས་ཐོག་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་མང་པོ་ཡོད། ཁོང་ཚོའི་གྲས་རིགས་གཅིག་གིས་རྒྱུ་མཚན་གང་ཞིག་བགྲངས་ཀྱི་ཡོད་ཅེ་ན། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་རང་དབང་རྩོད་མཁན་ལུང་པ་འདྲ་མིན་དང༌། མི་རིགས་འདྲ་མིན་མང་དུ་ཞིག་ཡོད། འོན་ཀྱང་བོད་པའི་ཐོག་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་གང་ཞིག་འདུག་ཅེ་ན། མཐའ་གཅིག་ཏུ་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ཐབས་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་དེང་སྐབས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་གཅིག་རེད། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་དྲང་པོ་དྲང་བཞག་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་རང་དབང་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཐབས་གསར་གཏོད་འདིར་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་དགོས་པ་དང༌། དེ་ལ་གྲུབ་འབྲས་སོན་དགོས་པ་ཞིག་རེད། དེ་བྱུང་ན་འཛམ་གླིང་གི་ས་ཁུལ་གཞན་དག་ལའང་མིག་དཔེ་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་རྒྱུ་མཚན་དེ་འདྲ་ཞིག་བགྲངས་ནས་བོད་པར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོས་འཇོན་ལ་མ་འཇོན་གྱི་དྲག་པོའི་ལས་འགུལ་ཞིག་བྱས་ན། རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་མི་དེ་ཚོའི་ཤ་ཚ་བརླག་འགྲོ་གི་རེད། ངས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ལ་འགྲོ་དགོས་ཤོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་དགོས་པ་དེ་ལྟར་ཡིན།

ཡང་བོད་ནང་ནས་མི་མང་པོ་ཞིག་དང༌། འདི་ཕྱོགས་ནས་ཀྱང་མི་ཁག་གཅིག་གི་བསམ་ཚུལ་ལ། རྒྱ་མི་གུང་བྲན་ནི་མེ་མདའ་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། རྒྱུ་མཚན་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་མཁན་ཞིག་མིན་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་འདུག དེ་ཡིན་ཐག་ཆོད་རེད། མ་གཞི་འུ་ཐུག་པའི་སྐད་ཆ་ལྟ་བུ་ཁག་མེད་པ་ཞིག་མཐོང་གི་འདུག ཡིན་ན་ཡང་ངོ་ཐོག་ང་ཚོས་དྲག་སྤྱོད་ལག་ལེན་བསྟར་ན། ངོས་ནས་ཉེན་ཁ་ལས་དགེ་མཚན་གང་ཡང་མཐོང་གི་མི་འདུག ངའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་འདྲ་ཡིན་ཞེས་གསལ་བཤད་བྱས་ན་བསམ་པ་བྱུང༌།

ཇ༽ མང་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་དང་། ཡར་རྒྱས་ཀྱི་འབྱུང་རྩ།

ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ཐོག་ཏུ་འགྲོ་དགོས་ཞེས་ངས་སྔར་ནས་བཤད་ཡོད། དེ་ནི་རྒྱ་མིས་ང་ཚོར་ཚུར་ནག་ཁྲ་བཙུགས་པ་དང༌། མ་ཉེས་ཁ་གཡོག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བཤད་པ་ཞིག་མིན། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་དགོས་ན་མི་རང་རང་སོ་སོར་ཡར་རྒྱས་དང༌། གསར་གཏོད་བྱེད་རྒྱུའི་ནུས་པ་ཡོད་པ་དེ་རང་རང་སོ་སོའི་ངོས་ནས་བཏོན་ཏེ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་དགོས་པ་ལས། འགོ་ཁྲིད་མཁན་མི་གཅིག་གིས་སྐད་ཆ་བཤད་དེ་ལམ་སྟོན་བྱས་པ་ལས། མི་སྒེར་སོ་སོའི་གསར་གཏོད་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་དཔྱོད་འདོན་ས་མེད་ན་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་མི་ཐུབ། དཔལ་འབྱོར་དང་རིག་གཞུང་སོགས་གང་གི་ཐོག་ཏུ་ཡིན་ནའང་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐབས་མེད། དཔེར་ན། དེང་སང་ཨུ་རུ་སུས་མཚོན་པའི་དམར་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་དག་གི་ནང་ཚན་རིག་དང༌། ལག་རྩལ། དཔལ་འབྱོར། རིག་གཞུང་གང་གི་ཐོག་ནས་ཀྱང་རྗེས་ལུས་ཐེབས་ནས་བསྡད་ཡོད། སྐྱོན་དེ་གང་བྱུང་ངམ་ཞེ་ན། མི་སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་རྣམ་དཔྱོད་བཏོན་ཏེ་གསར་གཏོད་ཀྱི་ནུས་པ་སྤེལ་རྒྱུའི་སྒོ་བརྒྱབ་པར་བརྟེན་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་གི་མེད།

མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བར་མི་རེ་ངོ་རེའི་གསར་གཏོད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་རྣམ་དཔྱོད་ཡོད་པ་དེ་འདོན་སྤེལ་དང་། བེད་སྤྱོད་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་ཡོང་བ་ལ་མང་གཙོ་དང་རང་དབང་ཟེར་བ་དེ་མེད་ན་མིའི་ནུས་པའི་རང་བཞིན་དེ་འདོན་ཐུབ་པ་ཡོང་ཐམས་མེད། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་འདི་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་བཤད་ནའང༌། མང་གཙོ་དང་རང་དབང་ཟེར་བ་འདི་སྲོག་ལྟར་རྩ་བ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། ང་ཚོས་མང་གཙོ་ཞེས་དེ་ཁ་ནས་བཤད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཡར་རྒྱས་དང་ཚགས་ཚུད་ཅིག་དང་། བོད་མི་རིགས་མི་ཐོག་ནས་མི་ཐོག་ཧྲ་ཏག་ཏག་གནས་སྡོད་ཐུབ་པ་ཞིག་བཅས་དགོས་ན། ང་ཚོར་མང་གཙོ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། མང་གཙོ་ཡོང་བར་ཕར་ཕྱོགས་ནས་གུང་བྲན་ལྟ་བུའི་བཙན་པོ་དབང་ཡོད་དང༌། ལས་འབྲས་རྙོག་པའི་ཐོག་ནས་གདུག་རྩུབ་ཆེན་པོས་དབང་ཤུགས་ཟིན་ནས་བསྡད་ན། དེ་ནི་མང་གཙོའི་འགལ་རྐྱེན་ཆགས་ཀྱི་ཡོད།

ཚུར་ཕྱོགས་འདིར་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་གནས་སྟངས་ལྟ་བུ་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འོག་ནས་དད་པ་དང་ཡིད་ཆེས་ཆེ་དྲགས་ཏེ་༸རྒྱལ་རིན་པོ་ཆེས་བཀའ་གནང་བ་རེད། དེ་ཡིན་གྱི་རེད་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་དང༌། ཡང་ན། ངའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་དེ་འདྲ་ཨེ་ཡིན་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག་ཀྱང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་བཀའ་གནང་བ་རེད། དེ་ག་རང་རེད་ཟེར་བ་ལྟ་བུའི་རིགས་ཀྱིས་རང་རང་སྒེར་སོ་སོས་སེམས་འཁུར་བླངས་ཏེ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། བསམ་ཚུལ་གསལ་སྟོན་བྱེད་རྒྱུར་འགལ་རྐྱེན་བཟོ་གི་ཡོད། མང་ཚོགས་ཀྱི་ཁྲོད་ནས་ནུས་པ་འདོན་སྤེལ་བྱེད་རྒྱུར་གདུག་རྩུབ་ཀྱིས་འགོག་གི་ཡོད་ཀྱང་འགལ་རྐྱེན་རེད། དད་པའི་ཐོག་ནས་འགོག་གི་ཡོད་ནའང་འགལ་རྐྱེན་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། ད་ལྟ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་དོན་གྱི་བདག་པོ་རེད་ཟེར་བའི་སྐད་ཆ་དེའི་འོག་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་འདི་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། དེ་ནི་ངའི་བསམ་ཚུལ་ཡིན།

ད་ལྟ་ང་རང་ཚོས་བསྐལ་པ་ཁྲི་ཕྲག་ནས་ཁྲི་ཕྲག་ཅེས་བརྗོད་སྲོལ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་བསྐལ་པ་ཁྲི་ཕྲག་ནས་ཁྲི་ཕྲག་སྡོད་རྒྱུ་མེད་པ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་སྤྱི་བོ་གནམ་བསྟན་ཡོངས་རྫོགས་ནས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ལོ་ཁྲི་ཕྲག་ནས་ཁྲི་ཕྲག་བར་དུ་སྡོད་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་བྱེད་མཁན་སུ་ཡང་མེད། མཐའ་མ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཤི་གི་རེད་བསམ་པ་ཚང་མས་དྲན་གྱི་ཡོད། ང་རང་གི་ཚེ་སྔོན་མའི་བསོད་ནམས་ཡིན་ཡང་རུང༌། གང་ལྟར་མི་ཚང་མས་ང་ལ་དགའ་པོ་དང༌། མོས་པོ་བྱས། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་གདོང་ལ་བལྟས་ནས་རྡོག་རྩ་གཅིག་སྒྲིལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་འདིས་ཕན་ཐོགས་ཏན་ཏན་བྱུང་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་ང་ལ་རྟག་པ་བརྟན་པ་མེད་པར་མཐའ་མའི་ཉི་མ་གཅིག་སླེབས་ཡོང་གི་རེད། གང་ལྟར་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་སྤྱི་མོས་ཆེན་པོ་དང༌། ཇི་ཙམ་གྱི་ཕན་ཐོགས་ཡོད་ན་ཡང་མི་ཐོག་གཅིག་གི་སྐད་ཆ་ཡིན་པ་ལས། དེ་ནམ་བཞག་གཏན་དུ་སྡོད་རྒྱུའི་སྐད་ཆ་ཞིག་མིན། བོད་མི་རིགས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐབས་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་རང་དབང་རྩོད་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་འདི་མི་རབས་ནས་མི་རབས་དང་། མི་ཐོག་ནས་མི་ཐོག་སྦྲེལ་ནས་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

ང་རང་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་ལས་ཀ་བྱས་པ་དེ་དག་མི་ཐོག་གཅིག་གི་དོན་དུ་ཡིན་ན་འགྲིགས་པ་རེད། ངས་མ་ཤི་བར་དུ་འགོ་འཁྲིད། ང་ཤི་བའི་ཉིན་མོ་དེར་ལས་ཀ་ཚང་མའི་འཆར་གཞི་བསྡུ་གསོག་བརྒྱབ་ན་འགྲིགས་ཀྱང་དེ་ལྟར་མིན། གནས་ཚུལ་དེའི་ཆ་ནས་རྩ་བའི་ང་ཚོའི་སྒྲིག་འཛུགས་འགྲོ་སྟངས་དེ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་མང་གཙོའི་ལམ་དང་མཐུན་པའི་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་བཟོ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་དེ་རེད།

ཉ༽ མང་གཙོའི་སྲོལ་བཟང་དང་། བླ་མེད་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད།

རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཡང༌དཔེར་ན། འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ཕྱོགས་གང་སར་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་གློ་བུར་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཚེ་ལ་འགལ་རྐྱེན་བྱུང་ན། ང་རང་ཚོའི་སྒྲོམ་འདི་གཞིག་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད། ངས་འུད་ཤོབ་བཤད་པ་མིན། མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ད་ཕན་དད་པ་དང་སོ་སོའི་ཡིད་ཆེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འགྲིགས་པ་རེད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མེད་པ་ཆགས་པའི་ཉིན་ནས་ང་རང་ཚོ་བསམ་བློ་གཏོང་ས་མེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་འདུག་པ་དེ་ལྐུག་པའི་སྐད་ཆ་རེད། སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་ས་མེད་ནའང༌། བོད་མི་རིགས་སྤྱི་ལ་དེ་ལྟར་བཤད་ན་མི་འགྲིག གལ་སྲིད་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་ན་དེ་ལྟར་མ་ཆགས་པའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མེད་པའི་ཉིན་ཞིག་ཤར་ན་ཡང༌། ང་ཚོའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་མུ་མཐུད་གནས་སྡོད་ཐུབ་པའི་གོ་སྒྲིག་བྱེད་དགོས་ལ། འཆར་གཞི་བཟོ་དགོས། གནས་ཚུལ་དེའི་ཆ་ནས་ཀྱང་ང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག

རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཞིག་ལ། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་བླ་ན་མེད་པའི་དབུ་ཁྲིད་ཡིན་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་དངོས་འབྲེལ་མང་གཙོའི་ལམ་ལ་འགྲོ་དགོས་པར་བརྟེན། སྲིད་དོན་ཤོག་ཁག་འདྲ་མིན་བར་ལྟ་བའི་འགྲན་བསྡུར་དང༌། འོས་བསྡུའི་འགྲན་བསྡུར་བྱེད་དགོས། དེ་ལྟའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་སྐབས། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་སྲིད་དོན་ཤོག་ཁའི་འགོ་ཁྲིད་བྱེད་ཐབས་མེད། གང་ཡིན་ཟེར་ན། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་སྲིད་དོན་གྱི་ཤོག་ཁ་གང་རུང་ཞིག་ནང་ཕྱིན་ན་སྲིད་དོན་ཤོག་ཁ་གཞན་རྣམས་དང་མ་འགྲིགས་པ་ཆགས་ཡོང་གི་རེད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྲིད་དོན་ཤོག་ཁའི་འཐབ་རྩོད་ནང་ཞུགས་ན་བླ་ན་མེད་པའི་དབུ་ཁྲིད་ཟེར་བའི་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོ་དེ་མེད་པ་ཆགས་ཀྱི་རེད། གནས་ཚུལ་དེའི་ཆ་ནས་ཀྱང་བསམ་བློ་རང་ཤུགས་ཀྱིས་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག

དེང་སང་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་བོད་གཞུང་བཀའ་ཤག་གིས་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་མང་ཐག་ཆོད་བཤད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་དད་གུས་ཡོད་ཚུལ་ཟེར་བ་དེ་ལྐུག་པའི་སྐད་ཆ་རེད། ད་ལྟའི་བོད་གཞུང་འདི་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་ཐད་ཀར་འགོ་འཁྲིད་པའི་གཞུང་ཞིག་ཡིན། བོད་གཞུང་གིས་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཟེར་བ་དེ་དོན་གྱིས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་འགྲིག་མ་སོང་ཟེར་བ་ཞིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ང་རང་ཚོ་ད་ལྟ་སྣང་བ་དག་པའམ། སྐད་ཆར་ཤུབ་གཡོག་པ་གང་ལྟར་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་ཅི་གསུང་བཀའ་བསྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན། གཞུང་གིས་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཟེར་ཤོད་ཀྱི་འདུག དངོས་གནས་བཤད་ན། ད་ལྟ་བོད་གཞུང་གི་འགོ་ཁྲིད་མཁན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་སྟབས། བོད་གཞུང་གི་ཐོག་ནས་མ་འགྲིག་པ་བྱུང་ཡོད་ན། མཐར་ཐུག་གི་འགན་ཡོངས་རྫོགས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་འཁྲི་ཡོད། གཞུང་དེ་མང་གཙོ་དང་འོས་བསྡུ་བྱས་ནས་བཙུགས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་བླ་ན་མེད་པའི་དབུ་ཁྲིད་ཡིན། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་བཀའ་གནང་ན་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡིན། འོས་བསྡུ་བྱས་པའི་གཞུང་དེས་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་བཤད་ན་འགྲིག་གི་འདུག ད་ལྟའི་སྐད་ཆ་དེ་ཁུངས་ལུང་མེད་པའི་སྐད་ཆ་རེད།

ཡང་ན་བཀའ་བློན་སྒེར་སོ་སོའི་མིང་སྨོས་ཏེ་མི་དེས་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། དེ་མིན་བོད་གཞུང་གིས་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ན་སྐད་ཆ་དེ་ཁྱད་མཚར་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག མ་འོངས་པར་འགན་འཁྱེར་མཁན་གྱི་གཞུང་དེ་མི་ཚང་མའི་འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་དང༌། ཚང་མའི་བསམ་ཚུལ་མཐུན་པ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་སྟབས། དེ་ལ་བསམ་འཆར་བཤད་དགོས་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་རེད། དེ་འདྲའི་གཞུང་དེ་མང་གཙོ་བྱས་ཏེ་འོས་བསྡུའི་ཐོག་ནས་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་བདག་པོ་ཡིན་ཞེས་བཤད་ན་དངོས་གནས་ཡག་པོ་འདུག དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ལག་ལེན་རང་གི་ཐོག་ནས་དེ་ལྟར་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག དེར་བརྟེན་ཁ་སང་ཝཱ་རཱ་ཎ་སཱིར་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ལ་ངས་དེ་སྐོར་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་པ་ཡིན། ཚོགས་འདུར་ཕེབས་མཁན་བླ་མ་དགེ་བཤེས་ཁོང་རྣམས་ནས་ངོས་ནས་བཤད་པ་དེ་འགྲིག་གི་མི་འདུག ངས་མུ་མཐུད་འགན་འཁུར་ལེན་དགོས་གསུངས་བྱུང་བར། ཁྱེད་རང་ཚོས་དེ་ལྟར་གསུངས་ན་ཡང༌། ངའི་གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་རེད་ཅེས་རྩེད་མོ་དང་སྦྲགས་ནས་ཞུས་པ་ཡིན།

ཁ་སང་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ལའང་འགྲེལ་བཤད་ཞིབ་ཕྲ་བརྒྱབ་པ་ཡིན། ཚོགས་ཆེན་ནས་ཡི་གེ་ཞིག་ཚོགས་གཙོ་གཉིས་བརྒྱུད་ང་ལ་སྤྲད་བྱུང༌། ངས་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་བཤད་པ་དེ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སེམས་ཤུགས་ཆག་ནས་བཤད་པ་མིན་ལ། དཀའ་ངལ་ལས་གཡོལ་ཐབས་སུ་བཤད་པ་ཡང་མིན། ངོས་ནས་ལས་འགན་མུ་མཐུན་འཁྱེར་བ་དང་། དོ་ཁུར་མུ་མཐུད་བྱེད་ངེས་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ང་ཚོའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་འདི་རྩ་བ་བརྟན་པོ་ཞིག་བཟོ་དགོས་ཀྱི་འདུག སྒྲིག་འཛུགས་འདི་བརྟན་པོ་ཞིག་དང་། སྤུས་དག་པོ་ཡོང་བའི་དོན་ལ་བཤད་པ་དེར་མི་ཁག་གཅིག་གི་འཆར་སྣང་ལ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་སྤྱི་དོན་བློས་གཏོང་བ་ལྟ་བུའི་མཐོང་ཚུལ་ཡོང་གི་ཡོད་ཀྱང་། དོན་དངོས་ལ་དེ་ལྟར་མིན། ད་ལྟ་ཛ་དྲག་མེད་ཀྱང་རིམ་པས་མུ་མཐུད་དེ་གནད་དོན་འདིའི་ཐོག་ལ་གང་དགའ་ཅི་ལེགས་ཚང་མས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

ཏ༽ མ་འོངས་རྗེས་རབས་དང་། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་སློབ་གསོ།

འདས་པའི་ལོ་སུམ་ཅུའི་ནང་ལ་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཤད་ན་བོད་རིགས་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། གྲོགས་པོ་ཕྱི་རྒྱལ་བ་མང་པོ་ཞིག་གིས་བོད་པར་བསྔགས་བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་སྤོབས་པ་བྱེད་འོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། དེ་བཞིན་བོད་སྤྱི་པའི་རང་དབང་རྩོད་ལེན་བྱེད་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་ཡང་འགག་ལ་ཐུག་དུས་ཚང་མར་སེམས་ཤུགས་ཡག་ཐག་ཆོད་ཡོད། ད་དུང་ང་རང་ཚོས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། རིག་པ་བསྒྲིམ་དགོས། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དུ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ང་ཚོ་བོད་པ་སྤྱི་བོ་གནམ་བསྟན་ཡོངས་ལ་འགན་འཁྲི་ཡོད། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཚོར་བ་ཟེར་ཡང་རུང༌། ཆབ་སྲིད་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་གཏོང་ཐབས་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

ང་ཚོའི་དྲིལ་བསྒྲགས་ལས་ཁུངས་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་པ་ཙམ་དང༌། དུས་དུས་ལ་སློབ་གསོ་བཏང་བ་ཙམ་གྱིས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་རྒྱུ་དཀའ། གལ་གནད་ཆེ་ཤོས་ཁྱིམ་ཚང་མི་རེ་ངོ་རེའི་ནང་དུ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཡིན་པ་དང༌། ང་ཚོར་ལུང་པ་མེད་པ། ང་ཚོ་གང་ཞིག་བྱས་ནས་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པ། ང་ཚོར་ལས་འགན་གང་ཞིག་ཡོད་པ། ང་ཚོར་ཐོབ་ཐང་གང་ཡོད་པ། ང་ཚོས་འཐབ་རྩོད་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ། དེ་དང་དེ་འདྲའི་རྩ་དོན་དེ་དག་གི་ཐོག་བསམ་བློའི་ནང་ན་ཚ་དང༌། སེམས་འཁུར་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་ཁྱིམ་ཚང་སོ་སོའི་ནང་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡང་ཡང་གླེང་མོལ་བྱ་རྒྱུའི་ཚོར་བའམ། གོམས་གཤིས་ཤིག་འཇགས་ན། ཁྱིམ་ཚང་ནང་འཚར་ལོངས་ཡོང་བཞིན་པའི་བུ་ཕྲུག་ཚོས་ཀྱང་ཆུང་དུས་ནས་ང་རང་ཚོའི་བོད་པའི་རྩ་དོན་དེ་རྣ་བར་གོ་ཐུབ་པ་དང༌། རང་བཞིན་གྱིས་བསམ་བློའི་ནང་འཇགས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་རེད།

དེ་མིན་སློབ་གྲྭ་སོ་སོའི་འཛིན་གྲྭའི་ནང་སློབ་གསོ་མ་འདང་བའི་ཁར། ཁྱིམ་ཚང་སོ་སོའི་ནང་ལ་བལ་གོས་ཚོང་ལས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལས། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གོ་རྒྱུ་ཚོར་རྒྱུ་མེད་པ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་མེད་དམ་སྙམ། དེ་ལྟར་བྱས་ན་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་འཚར་ལོངས་ཡོང་སྐབས་རིམ་པས་རྩ་དོན་ཐོག་དོ་སྣང་མེད་པ་ཆགས་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པས། སྤྱིར་བཏང་མང་ཚོགས་ཁྲོད་དུ་ང་རང་ཚོའི་རྩ་དོན་དང་འབྲེལ་བའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་དོ་སྣང་སླེབས་པ་བཟོ་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས།

གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་དག་མང་ཚོགས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པས་དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། བོད་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་བུ་ཕྲུག་སློབ་སྦྱོང་གང་ལ་གང་འཚམ་ཐོབ་རྗེས་མཇུག་སྐྱོང་མ་བྱས་པར་ཚོང་ལས་ཆུང་ཙག་གམ། དེ་མིན་ལས་ཀ་ཙག་ཙིག་བྱེད་མཁན་གང་འཚམ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་དག་འཐུས་ཤོར་ཆེན་པོ་རེད། དངོས་གནས་སློབ་སྦྱོང་གི་མཐུན་རྐྱེན་དང་གོ་སྐབས་མ་ཐོབ་པ་དང༌། ཐབས་ཤེས་གཞན་དག་གང་ཡང་མེད་པའི་དབང་གི་ལས་ཀ་ཆུང་ཙག་དང༌། ནང་ལས་ལྟ་བུ་བྱས་ཏེ་མི་སྡོད་ཀ་མེད་བྱུང་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུའི་མདུན་ལམ་ཡོད་བཞིན་དུ་མུ་མཐུད་ནས་སློབ་སྦྱོང་མ་བྱས་པར་ནང་ལས་བྱས་ཏེ་བསྡད་ན་འཐུས་ཤོར་རེད། དཔེར་ན་འཛམ་གླིང་ནང་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོ་ཞིག་ཡར་རྒྱས་དང་ཚགས་ཚུད་པོ་ཡོད་མེད་དེ་གཙོ་བོ་ལུང་པ་དེའི་ནང་གི་མི་མང་སྤྱིའི་ཤེས་ཡོན་ལ་ལྟོས་ཚབས་ཆེན་པོ་ཡོད་པས། ང་རང་ཚོའི་གཞོན་སྐྱེས་ཚོས་ལས་ཀ་ཙག་ཙིག་ལ་མགོ་མ་འཁོར་བར་ཤེས་ཡོན་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ཡོན་ཏན་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས།

ཐ༽ སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་དང་། གསར་གཏོད་ཀྱི་རང་བཞིན།

ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་མ་འོངས་པར་སོ་སོའི་ལུང་པ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་རྒྱུའི་འགན་འཁུར་རམ། རྡོག་ཁྲེས་འཁྱེར་མཁན་གྱི་མི་ཞིག་ཡིན་སྟབས་སློབ་སྦྱོང་ལ་དོ་སྣང་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། སྐད་བརྡ་འཕྲོད་ཐུབ་ཙམ་དང༌། ཟ་སྐད་འཐུང་སྐད་ཤེས་ཙམ་ཞིག་བྱུང་བ་དེ་གས་ཚིམས་ནས་སྡོད་པ་དང༌། སྒོར་མོ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་གཉིས་ལ་མགོ་འཁོར་ནས་བསྡད་ན་ཡག་པོ་མིན་པས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོ་སོ་སོའི་སྐད་ཡིག་དང༌། བྲིས་ཆའི་རིགས། བཟོ་ལས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་མང་པོའི་ནང་གསར་གཏོད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལྡན་པ་བྱེད་རྒྱུ་མང་པོ་ཡོད།

ང་རང་ཚོའི་སྤྱིར་བཏང་གོམས་གཤིས་སུ་དེ་སྔ་ཕན་ཆད་མི་རབས་ནས་མི་རབས་བརྒྱུད་པའི་ལག་རྩལ་ཞིག་ཡོད་པ་རྣམས་མི་ཉམས་རྒྱུན་འཛིན་བྱེད་དགོས་ངེས་ཡིན་ན་ཡང༌། ད་དུང་བྲིས་ཆ་རི་མོ་ལ་སོགས་པ་གསར་གཏོད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལྡན་པ་ཞིག་དགོས་པ་ཡོད། དེ་ལྟར་བྱས་ནས་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དང༌། རིག་གཞུང་ཡང་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་གི་ཡོད། དཔེར་ན། གཞས། གླུ་གར། རོལ་ཆ་སོགས་དེ་རིགས་གསར་གཏོད་བྱས་ན་རང་བཞིན་གྱིས་ག་ལེར་སྤུས་དག་ཏུ་དང་། གཞི་རྒྱ་ཆེ་རུ། གནས་ཚད་མཐོ་རུ་འགྲོ་ཐུབ། ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་གོམས་གཤིས་རིགས་གཅིག་དེ་ལས་ལྷག་པ་དགོས་མཁོ་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་འདུག སྔར་ཡོད་རྣམས་མ་ཉམས་པའི་ཐོག་ལ་ད་དུང་སྔར་མེད་གསར་གཏོད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལྡན་པ་དང༌། གོང་འཕེལ་དུ་འགྲོ་བ་ཞིག་དགོས་ངེས་ཡིན།

ད༽ གཞིས་བྱེས་འགྲོ་འོང་དང་། གསར་རྙིང་གོ་བསྡུར།

དེ་ནས་བར་ལམ་ལོ་བཅུ་ཙམ་རིང་ལ་བོད་ལ་ཕར་གཉེན་འཕྲད་དུ་འགྲོ་མཁན་དང༌། ཚུར་གཉེན་འཕྲད་དུ་ཡོང་མཁན་གྱི་གོ་སྐབས་གསར་པ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། དེང་སང་རྒྱ་གར་ནང་ལ་བོད་ནས་ཕྱིས་སུ་འབྱོར་བའི་བོད་པ་ཧ་ལམ་སྟོང་ཕྲག་བཞི་ལྔ་ཙམ་ཞིག་སླེབས་ཡོད། ཚང་མ་བོད་པ་གཅིག་པ་ཡིན་ནའང་ཁོང་ཚོར་གསར་འབྱོར་ཞེས་འབོད་སྐབས་ནང་གསེས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཡོད་པ་ལྟ་བུའི་མཐོང་ཚུལ་བློ་ཕམ་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད། དེའི་ཡོང་རྐྱེན་ནི་འབྲེལ་བ་ཉུང་དྲགས་པས་མིན་ནམ་བསམ་གྱི་འདུག གོ་སྐབས་ནམ་བྱུང་ལ་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་ཚོར་སོ་སོའི་སྒེར་གྱི་མྱོང་ཚོར་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང༌། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་ལའང་འདས་པའི་ལོ་སུམ་ཅུའི་རིང་གི་གནས་ཚུལ་ཐོག་མར་བོད་ནས་མི་མང་ཤོས་དེ་མི་ས་མ་རིར་འབྱོར་བ་དང༌། དེ་ནས་སྦག་ས་གསོག་སྒར། དེ་ནས་ཕྱིས་སུ་བལ་ཡུལ་བརྒྱུད་ནས་ཡོང་མཁན་ཁག་གཅིག ཐོག་མར་མི་ས་མ་རིར་ཚ་གྲང་འཐབ་ནས་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་བྱུང་བ་དང༌། དེ་རྗེས་ལམ་བཟོར་བསྐྱོད་སྐབས་ཕྲུ་གུ་མང་པོ་ཤི་ཆད་ཕྱིན་པ་སོགས་དཀའ་ངལ་སྣ་ཚོགས་འཕྲད་པ་རྣམས་གཞི་ནས་དྲན་གསོ་དང་འབྲེལ་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད།

གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་ནང་དགྲ་བོའི་མདུན་ལ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་སྲོག་གི་ཉེན་ཁའི་ངང་ནམ་ཉིན་སྦྲེལ་ནས་དཀའ་ངལ་མྱངས་པའི་གནས་ཚུལ་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་མང་པོ་ཡོད་པས། གོ་སྐབས་ནམ་བྱུང་ལ་གང་ལྟར་གཞིས་བྱེས་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ངོ་སྤྲོད་དང་བགྲོ་གླེང་ཡང་ཡང་བྱེད་དགོས། དེ་ལྟའི་བྱེད་ཐབས་ཐད་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པ་གཅིག་པུ་མིན་པར། དཔེར་ན། ཟ་ཁང་ཞིག་ནང་མཉམ་དུ་བྱུང་ན་ཡང་ཕར་གནས་ཚུལ་བཤད། ཚུར་གནས་ཚུལ་ཉན་པ་སོགས་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་བྱས་ན། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སེམས་ཐག་ཉེ་རུ་ཕྱིན་ཏེ་བསམ་བློའི་ནང་ཁོ་གསར་འབྱོར་རེད་ཅེས་ཟུར་དུ་ཕུད་པ་ལྟ་བུའི་མཐོང་ཚུལ་སེལ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད།

དེ་བཞིན་ང་ཚོའི་མང་ཚོགས་ནང་ལའང་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཉམས་མྱོང་དངོས་བྱུང་གང་དང་གང་ཡོད་པ་དེ་རིགས་ཕན་ཚུན་བཤད་རེས་དང༌། ངོ་སྤྲོད་མང་ཙམ་བྱེད་ཐུབ་ན། འདི་ཕྱོགས་ཡོད་མུས་རྣམས་ལ་སྙིང་སྟོབས་དང་སེམས་ཤུགས་གསར་པ་སྐྱེས་རྒྱུའི་རྒྱུ་ཆ་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་ངེས་ཡིན། བོད་ནས་གསར་དུ་འབྱོར་མི་རྣམས་ལའང་། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོད་པ་རྣམས་ནས་འདས་པའི་ལོ་དེ་དག་གི་རིང་ལ་བཙན་བྱོལ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཇི་ལྟར་ཆགས་པ་སོགས་ཕར་ལའང་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ན་དགེ་མཚན་ཡོད། དེ་རིགས་ལ་གནད་འགག་ཡོད་པས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས། ད་ཚང་མས་ད་ལྟ་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད། ད་དུང་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས། ངའི་ངོས་ནས་ཆ་བཞག་ནའང་ད་ལྟ་བར་དུ་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་བྱས་པ་ཡིན། ད་དུང་ཡང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མ་ཤི་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་རེད། བློ་བདེ་པོ་བྱས་སྡོད། ཤེས་སོང་ངམ། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༠ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༣ ཉིན་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུའི་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་ཐེངས་ཉི་ཤུ་གཅིག་པའི་ཚོགས་མི་རྣམས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གཉིས་ཕན་གྱི་ཐབས་ལམ་དང་། མང་ཚོགས་ཀྱི་གོ་རྟོགས།

ཁྱེད་རང་རྣམ་པ་མང་གཙོའི་སྐོར་ལ་གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། གལ་ཆེན་པོ་འདུག གོ་བསྡུར་ཙམ་མིན་པར་ང་རང་ཚོའི་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཁྲོད་ལ་མང་གཙོའི་གོ་རྟོགས་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་ཐབས་དང༌། མང་གཙོའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་ལྟར། ཐོབ་ཐང་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་ལས་འགན་ཞིག་ཀྱང་སླེབས་ཀྱི་ཡོད། དེ་དག་ལ་མང་ཚོགས་ཀྱིས་དོ་སྣང་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་དང༌། གོ་རྟོགས་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་གང་དག་འདུག་གམ། མ་གཞི་སྔོན་མ་ནས་ཤེས་ཡོན་ཚོགས་ཆུང་བཙུགས་ཤིང་། གསར་ཤོག་སོགས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཤད་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞོན་ནུ་དང༌། བུད་མེད་ཀྱི་ཚོགས་པ་ས་གནས་གང་སར་ཡོད་པ་བཅས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མི་མང་གི་དུས་ཚོད་དང་བསྟུན་ནས་དེ་ལྟ་བུའི་བགྲོ་གླེང་དང༌། གསལ་བཤད། གོ་བསྡུར་ཡང་ཡང་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། གནད་དོན་བྱེ་བྲག་པ་མང་གཙོའི་དོན་ཚན་འདིའི་ཤེས་ཡོན་གྱི་དོན་དག་ལ་ཐབས་ཤེས་ལས་འགུལ་མང་ཙམ་བྱེད་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་རེད།

བར་སྐབས་ངོས་ནས་གསར་འགོད་པ་ཁ་ཤས་ལ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། རྩ་བ་ང་ཚོ་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་རེད། རྒྱ་དང་བོད་ཐ་དད་སོ་སོ་རེད། བོད་ནང་རྒྱ་མིས་བཙན་དབང་གིས་བཙན་འཛུལ་བྱས་པ་རེད། དེང་སང་བོད་དྲག་ཤུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཟིན་ནས་བསྡད་པའི་ལུང་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་གིས་རང་དབང་འདོད་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང༌། ལམ་སེང་རང་དབང་གཙང་མ་ཞིག་ལག་ལེན་འཁེལ་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཆགས་ཡོད། ཚུར་ཕྱོགས་འདིར་བོད་ནང་མི་མང་པོ་ཞིག་བསད་པ་དང་། བརྡུང་བ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཞིག་འཕྲད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ད་དུང་རྒྱ་མི་ཕོན་ཆེ་བོད་ལ་ཡོང་རྒྱུའི་གནས་ཚུལ་ཛ་དྲག་ཡོད་པར་བརྟེན། སྔོན་ལ་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ལས་སྐྱོབ་པའི་ཐབས་ཤེས་ཤིག་མི་བྱ་མཐུ་མེད་ཡིན།

ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་གི་ས་མཚམས་ཟེར་བ་འདི་དག་ག་དུས་ཡིན་ནའང་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་རེད། གལ་ཆེ་ཤོས་ནི་མི་རིགས་དེ་ལ་ཁེ་ཕན་ཡོད་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད། བོད་མི་རིགས་དང༌། རྒྱ་མི་རིགས་གཉིས་ཀར་ཁེ་ཕན་ཡོད་པའི་ཐབས་ལམ་གསར་པ་ཞིག་རྙེད་ན་འགྱོད་པ་མེད་པ་ཞིག་རེད། དེ་ཡང་ཐབས་ཤེས་ཤིག་རེད་བསམས་ནས་འབོད་སྐུལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ཁ༽ རིགས་གཅིག་རྐང་འཛིན་དང་། ཤེས་ཡོན་ཅན་གསོ་སྐྱོང་།

ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་རྗེས་བོད་ཕྲུག་ལ་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོར་བརྩིས་ཏེ་ ༡༩༦༠ ལོར་མ་སུ་རིར་སློབ་གྲྭ་དང་པོ་དེ་བཙུགས་པ་དང་། འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཚོགས་ལ་བོད་དོན་ཞུ་རྒྱུའི་སྐོར་ལྡི་ལིར་སྲིད་བློན་ནེ་རུ་མཇལ་ཏེ་བཀའ་མོལ་ཞུ་བའི་སྐབས་ཤིག་ལ། ནེ་རུས་རྒྱ་གར་ནང་ལ་སླེབས་པའི་བོད་པའི་ཕྲུ་གུ་འདི་དག་ལ་དེང་དུས་དང་མཐུན་པའི་ཤེས་ཡོན་ཆ་ཚང་བའི་སློབ་སྦྱོང་ཡག་པོ་ཞིག་སྤྲོད་དགོས། བོད་དོན་མ་བརླག་པའི་ཐབས་ཤེས་གཙོ་བོ་འདི་རེད་ཅེས་གསུངས་བྱུང༌། དེ་དངོས་གནས་བདེན་པ་རེད། ད་བར་ང་ཚོས་སློབ་གྲྭ་བཙུགས་པ་འདི་དག་ལ་གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་ཡོད། དཔེར་ན་ཁྱེད་རང་ཚོ་འདིར་ཡོད་པ་མང་པོ་ཞིག་སྔོན་ལ་ཚད་དང་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་ཞིག་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པར། གང་ལྟར་སློབ་གྲྭ་ཁག་འདི་དག་འགྲིམས་ནས་ཐོན་པ་ཤ་སྟག་རེད།

དེང་སང་བོད་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་པའི་ནང་ལ་ཡང་བརྒྱ་ཆ་མང་བ་ན་གཞོན་ཡིན་ཅིང་། ལྔ་བཅུ་ང་དགུ་དང༌། དྲུག་ཅུ་ཐམ་པའི་ལོར་རྒྱ་གར་དུ་སླེབས་པའི་ཕྲུ་གུ་ཚོ་སློབ་གྲྭ་འགྲིམས་ནས་དེང་སང་ལས་འགན་འཁྱེར་མཁན་ནང་ལ་སླེབས་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་བར་སྐབས་ང་ཚོའི་སློབ་གྲྭ་ཁག་དག་གི་ནང་དུ་ཤེས་ཡོན་གྱི་གནས་ཚད་འདང་གི་མི་འདུག ཤེས་ཡོན་གནས་ཚད་སྐྱོ་རུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པའི་སྐད་ཆ་ཞིག་ལྷགས་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོས་བོད་ནང་ལ་རྒྱ་མིས་ང་ཚོའི་རིག་གཞུང་རྩ་མེད་གཏོང་གི་འདུག་ཅེས་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་ཀྱང༌། སྐབས་རེ་བོད་ཡིག་གི་རྩོམ་འབྲི་དང༌། དཔེ་དེབ་ཐོན་སྟངས་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པ་དེ་རིགས་ལེགས་པ་ལྟ་བུ་དང༌། ང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུ་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ཡིན་ཟེར་མཁན་གྱི་སློབ་གྲྭ་ཁག་ནས་ཐོན་མཁན་དེ་དག་བོད་ཡིག་གི་ཤེས་ཚད་ཞན་པ་ལྟ་བུ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད།

ཉེ་ཆར་རང་ལྡི་ལིར་རྒྱ་གར་ཤེས་རིག་བློན་ཆེན་ཆེད་མངགས་མཇལ་ཏེ་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་ཤེས་ཚད་སྐོར་ཞིབ་འཇུག་གནང་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་བསམ་འཆར་ཞུས་པ་ཡིན་ལ། དེའི་ཐད་ཐུགས་ཁུར་ཆེན་པོ་བཞེས་ཀྱི་འདུག ཡིན་ནའང་རྩ་བ་སློབ་གྲྭའི་དགེ་རྒན་བོད་མི་དང༌། ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་འབྲེལ་ཡོད་ཚང་མས་དོ་སྣང་དང༌། འགན་འཁུར་བླངས་ཏེ་བོད་ཡིག་ཤེས་ཚད་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐབས་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། དེའི་ཐོག་ལ་གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་ནང་ནས་བུ་དང་བུ་མོ་ཁྱད་མེད་ཀྱིས་སློབ་གྲྭའི་ནང་ལ་དགེ་རྒན་གྱི་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། ཡང་སྤྱི་ཚོགས་ནང་དུ་ལས་རིགས་འདྲ་མིན་གྱི་ཐོག་ཏུ་བོད་མི་རང་ཉིད་ཀྱི་བློ་གྲོས་དང་རིག་པ་གསར་པ་འདོན་ཐབས་དང༌། ལམ་སྟོན་གསར་པ་བྱེད་མཁན་བོད་མི་རང་ཉིད་ཀྱི་ནང་ནས་ཐོན་དགོས་ཀྱི་འདུག

དཔེར་ན། རིས་མོའི་བྲིས་ཆ་དང༌། འཁྲབ་སྟོན་སྐོར། སྐུ་བརྙན་བཞེངས་སྐྲུན་སོགས་ང་ཚོར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལག་རྒྱུན་དམིགས་བསལ་ཅན་མང་པོ་ཞིག་དེ་སྔ་ནས་ཡོད་པ་དེ་དག་ཉམས་ཆག་མ་སོང་བར་མུ་མཐུད་རྒྱུན་འཛིན་བྱེད་དགོས་པའི་རིགས་གཅིག་དང༌། ཡང་དེང་སང་གི་དུས་རབས་གསར་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་གི་ལག་ཤེས་རྣམ་གྲངས་འདྲ་མིན་རྣམས་ཀྱང་ང་ཚོ་ཤེས་དགོས་ཀྱི་འདུག བོད་པའི་ནང་ནས་དེ་ལྟར་ཐོན་དགོས་ཀྱི་འདུག མ་གཞི་ངོས་ནས་དེའི་སྐོར་ཐེངས་ཁ་ཤས་བཤད་ཡོད། ད་ཆ་ངོས་ལ་བཀའ་སློབ་གནང་རོགས་གནང་ཞེས་བརྗོད་ན་བཀའ་སློབ་གང་ཞིག་གནང་དགོས་སམ། སྔོན་མ་ལྔ་བཅུ་ང་དགུ་དྲུག་ཅུའི་སྐབས་ལ་མི་མང་ཕལ་ཆེར་འཐོམས་མ་སངས་པར་བསྡད་ཡོད་ལ། ངའི་ངོས་ནས་གཞན་དག་ཤེས་ཀྱི་མེད་ནའང་མི་མང་པོ་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་བ་སོགས་ཀྱི་གོ་སྐབས་མང་བ་བྱུང་བའི་སྟབས་ཀྱིས་གཏེ་པོའི་དཀྱིལ་གྱི་གཟུགས་བཟང་ལྟར་བྱས་ནས་ཕྲན་བུ་བཤད་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་ཡོད། ད་ལྟ་བར་དུ་བཤད་པ་རེད། ད་ཆ་བཤད་པ་རྣམས་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུ་ལས་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག བོད་མི་ཤེས་ཡོན་ཅན་མང་པོ་ཐོན་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ག༽ ལྟ་བ་སྣ་ཚོགས་དང་། བགྲོ་གླེང་སྦྱང་བཤད།

ང་ཚོ་སྔོན་མ་ནས་སྐད་ཆ་བྱུང་མྱོང་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་པ་ཨ་མ་འདིའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དང༌། བོད་རང་དབང་རང་བཙན་བསྒྲུབ་རྒྱུར་ལྷག་བསམ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་ལ། དེའི་ནང་གསེས་ལ་ཕྱིན་ཆད་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་སྐྱོང་སྟངས་ཐོག་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ལམ་ལུགས་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་ཡོང་ངེས་རེད། དཔེར་ན། འགའ་ཞིག་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་གཙོ་བོར་བྱེད་པ་དང༌། འགའ་ཤས་མ་རྩའི་རིང་ལུགས་ཀྱི་ལམ་ཕྱོགས་ལ་དགའ་མོས་ཡོད་པ། ལ་ལ་མང་གཙོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཐོག་ཕྱིན་ན་དེ་ལའང་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་ཡོང་གི་ཡོད་སྟབས། རང་རང་གི་ལྟ་བ་དང༌། ལམ་ཕྱོགས་གང་དང་གང་ལ་མོས་ཡོད་པ་རྣམས་ཕྱོགས་མཐུན་གྱི་ཚོགས་ཆུང་ལྟ་བུ་དེ་འདྲ་བཙུགས། སོ་སོའི་ལྟ་བ་དེའི་འོག་ནས་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་དང༌། ཐབས་ལམ་འདྲ་མིན་རྣམས་ལ་སྐྱོན་དང༌། དགེ་མཚན་གང་ཡོད་སྦྱངས་བཤད་བཏང༌། ཕར་ཚུར་བགྲོ་གླེང་བྱས། རྩོད་པ་བརྩོད་དེ་བདར་ཤ་བཅད་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད།

དཔེར་ན། ལ་དྭགས་ནང་དང༌། མོན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་མང་གཙོའི་འོས་བསྡུའི་འགྲན་བསྡུར་བྱས་རྗེས་ཁ་གཏད་ཕན་ཚུན་དགྲ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཏེ་ཁྱིམ་ཚང་ཕན་ཚུན་སྐད་ཆ་ཤོད་རེས་མེད་པ་བྱེད་མཁན་འདུག དེ་དག་ལྐུག་པའི་བྱེད་ལུགས་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་ནམ་ཡང་བྱེད་མི་རུང༌། ལྟ་བ་འདྲ་མིན་དང༌། བསམ་ཚུལ་བྱེད་ཐབས་འདྲ་མིན་གྱི་ཐོག་ནས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བསམ་འཆར་བཤད་པ་དང༌། རྩོད་གླེང་བྱས་པ་དེ་སྒེར་གྱི་དགའ་མིན་གྱི་ཐོག་ནས་མིན་པར། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཐབས་ལམ་འདི་བྱས་ན་ལེགས། བྱེད་ཐབས་འདི་བྱས་ན་ལེགས་ཞེས་བསམ་འཆར་བཤད་དགོས་ལ། རྩོད་གླེང་བྱེད་དགོས། དེ་འདྲའི་བསམ་འཆར་དེ་རང་གི་ལྟ་ཚུལ་དང་མི་མཐུན་པ་བྱུང་ན། རང་ཉིད་སྒེར་གྱི་ཐོག་ལ་སྐྱོན་འཛུགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་ངོས་འཛིན་བྱས་ཏེ་ཕྱིན་ཆད་དེ་འདྲའི་བསམ་འཆར་ཤོད་མཁན་གྱི་མི་དེ་སོ་སོའི་འགལ་ཟླར་བརྩིས་ཏེ་དེའི་ཉེ་ལྟོས་དང་བཅས་པར་ལྟ་ཚུལ་ངན་པ་བྱེད་པ་ནི་ཤེས་ཡོན་གྱིས་མ་འདང་བ་དང༌། ཉམས་མྱོང་མེད་པའི་སྐྱོན་ཆེན་པོ་ཡིན།

དཔེར་ན། བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ནའང༌། ཆོས་རའི་ནང་ལ་རྩོད་པ་བྱེད་དུས་སྐབས་རེ་གདོང་ནག་པོ་བསྟན་པ་དང༌། དམའ་འབེབས་ཀྱི་ཚིག་ངན་ཐལ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་ཀྱང་རྩོད་པ་གྲོལ་རྗེས་སྔར་རྒྱུན་ནང་ཚགས་བྱས་ནས་བསྡད་པ་ལས། རྩོད་པའི་སྐབས་ཚིག་ངན་ཤོད་རེས་བྱུང་བ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་མི་ཚེའི་རིང་ལ་ཞེ་འགྲས་འཁོན་འཛིན་བྱས་ནས་སྡོད་མཁན་མེད། དེང་སང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་དང༌། ལྟ་བ་འདྲ་མིན། གཞུང་གི་སྐྱོང་སྟངས་ཐབས་ལམ་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་རང་རང་གི་བསམ་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་བགྲོ་གླེང་བྱེད་པ་དང༌། རྩོད་པ་བྱེད་པ་འདི་དག་ལྷག་བསམ་གྱི་ཐོག་ནས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་དམིགས་པ་ཞིག་དང༌། ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། སྒེར་གྱི་ན་ཚ་ཟིན་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་མིན་པར་བརྟེན། ང་ཚོས་དེ་ལྟ་བུའི་ལམ་སྟོན་གསར་གཏོད་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག དེས་ང་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་མང་གཙོའི་ནུས་པ་ཡང་ཆེ་བ་ཐོན་གྱི་རེད། མི་ཕར་ཕྱོགས་ཀྱིས་བསམ་འཆར་ཤོད་པའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་དང་། ཁོའི་བསམ་ཚུལ་དེ་དག་ལ་ང་ཚོས་བརྩི་བཀུར་ཡོད་ཀྱང་། སོ་སོའི་ལྟ་བ་དེ་ལའང་རྒྱུ་མཚན་ཞིག་ཡོད་ལ། རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་རྣམས་བཤད། རྩོད་པ་བརྒྱབ། བགྲོ་གླེང་བྱས་ན། སྒེར་གྱི་ན་ཚའི་སྒང་ལ་འཁྱེར་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད། དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་དང༌། མང་གཙོ་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ། མང་གཙོའི་གྲུབ་འབྲས་དེ་ཡང་དངོས་གནས་དོན་དང་ལྡན་པ་ཞིག་དང༌། ཕན་ཐོགས་ཡོད་པའི་སྒང་ལ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ལས་ཐལ་ཆའི་སྒང་ལ་མི་འགྲོ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། ང་ཚོ་ཡར་ཐོན་ཡོད་པ། ཡར་རྒྱས་ཡོད་པ། དྲང་བདེན་ཡོད་པའི་མང་གཙོ་ཞིག་བྱེད་དགོས། མང་གཙོ་བྱེད་པ་དེ་དག་ཡར་རྒྱས་ཤིག་བྱུང་ན་བསམ་པ་དང༌། འགན་འཁུར་ལེན་མཁན་མང་ཙམ་བྱུང་ན་བསམས་ནས་མང་གཙོ་བྱས་པ་རེད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་རེད་ཅེས་བརྗོད་ནས་མ་བསྡད་པར། མི་རེ་ངོ་རེས་འགན་མང་ཙམ་འཁྱེར། མི་རེ་ངོ་རེས་སེམས་འཁུར་མང་ཙམ་བླངས། ཉལ་ལངས་བསྡད་གསུམ་གང་གི་གནས་སྐབས་སུའང་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་ཚོར་བ་ཞིག་སོ་སོའི་རྒྱུད་ལ་མྱོང་རྒྱུ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་མི་རེ་ངོས་རེའི་ནུས་པ་ཐོན་གྱི་རེད། མི་རེ་ངོས་རེའི་ནུས་པ་ཇི་ཙམ་བཏོན་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་སྤྱི་པའི་ནུས་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་གི་ཡོད། འཛམ་གླིང་ཕྱི་ལ་ཚོགས་པ་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཡོད་ལ། ང་རང་ཚོར་ཡང་དེ་འདྲའི་ཚོགས་པ་ཡོད་ན་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་བྱ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོད། དཔེར་ན། བུད་མེད་ཚོགས་པར་དེང་སྐབས་ཕྱི་རྒྱལ་བུད་མེད་ཚོགས་པ་དེ་རིགས་ནས་མགྲོན་འབོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ཚུར་ཡང་མགྲོན་འབོད་བྱས་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོང་གི་ཡོད། གཞོན་ནུ་ཚོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་འབྲེལ་བ་ཡོང་གི་ཡོད། ད་དུང་ང་ཚོར་སོ་སོའི་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་གྱི་ཚོགས་པ་དེ་ལྟར་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུ་བྱུང་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། དེ་སྔོན་དམར་པོའི་ལྟ་བའི་ཚོགས་པ་ཞིག་བཙུགས་པ་དེ་ཁུངས་འཁྱོལ་བ་ཞིག་མ་བྱུང་བ་རེད།

བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་བསམ་བློ་ཡོད་པ་དང་། བོད་སྤྱི་དོན་གྱི་ལས་ཀ་བྱེད་བསམ་པའི་བྱེད་བློ་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་བྱེད་ཐབས་འདྲ་མིན་གྱི་སྒོ་གང་ས་ནས་ལས་དོན་སྒྲུབ་རྒྱུའི་གོ་རིམ་སྒྲིག་དགོས་ཀྱི་འདུག་ལ། ད་ཆ་ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་མི་ཐོན་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་ཡང་སློབ་གྲྭའི་དགེ་རྒན་དང༌། བྲོ་གཞས་འདྲ་མིན། རྩོམ་རིག་སྣ་ཚོགས། ལས་རིགས་འདྲ་མིན་གྱི་མཁས་པ་ཐོན་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་ལྟར་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ནས་མ་བསྡད་པར་དངོས་སུ་ཐོན་དགོས་པར་མ་ཟད། འབད་བརྩོན་ཡང་བྱེད་དགོས། དེ་མིན་ང་ལ་ཤོད་རྒྱུ་མེད། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༢ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༢༤ ཉིན། བུད་མེད་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་མིར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཚོགས་པའི་འཕེལ་གྲིབ་དང་། གལ་ཆེའི་ལས་འགན།

ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ད་ཕན་ཁྱེད་རང་ཚོའི་ཉམས་མྱོང་ནས་བྱས་ན་བུད་མེད་ཚོགས་པ་དབུས་དང༌། ས་གནས་ལ་ཡོད་པར་བརྟེན་ཁྱེད་རང་ཚོའི་ཚོགས་པའི་གྲོས་ཆོད་དང༌། ལམ་སྟོན་བྱས་པ་དེ་རིགས་ལ་ས་གནས་སོ་སོའི་ཡན་ལག་སྒྲིག་འཛུགས་བརྒྱུད་ནས་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་བྱེད་སྐབས་ཤུགས་རྐྱེན་དང༌། ནུས་པ་ཇི་ཙམ་ཐོན་གྱི་འདུག་གམ། བུད་མེད་ཀྱི་སྒྲིག་འཛུགས་བསྐྱར་གསོ་བྱས་ནས་ད་བར་ལོ་ཇི་ཙམ་སོང་ངམ། དུས་ཡུན་ཐུང་ངུའི་ནང་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད་པས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་བསྔགས་བརྗོད་ཡོད།

ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ དང༌། ༡༩༦༠ ཙམ་ལ་བུད་མེད་ཚོགས་པ་ཞིག་ཚུགས་ཡོད་ཀྱང་དེ་རིམ་པས་ནུས་པ་ཡལ་ཏེ་མེད་པ་ཆགས་པ་རེད། བར་ལམ་ངས་དེའི་ཐད་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་ཞེས་འབོད་སྐུལ་བྱས་པར་ཁྱེད་རང་ཚོས་ལམ་སེང་བརྡ་ལན་བྱས་ནས་ལོ་ཤས་དེའི་ནང་རྩ་བ་དང༌། ཡན་ལག ཉིང་ལག་གི་སྒྲིག་འཛུགས་བསྐྱར་གསོ་རྒྱ་བསྐྱེད་གང་འཚམ་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་རེད། དེ་ནི་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ལྷག་བསམ་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དང༌། ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་ཁྲོད་ཀྱི་ལས་དོན། གང་ལྟར་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་གི་གནས་ཚུལ་ཚང་མར་སེམས་འཁུར་བླངས་ཏེ་ལས་ཀ་བྱས་བསམ་པ་ཞིག་དང༌། ནུས་པ་འདོན་བསམ་པའི་སེམས་ཤུགས་སྤེལ་བའི་འབྲས་བུ་རྩ་ཆེ་ཞིག་ཡིན་པས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

དེ་མིན་ང་ལ་དམིགས་བསལ་ཤོད་རྒྱུ་མེད། ད་ཕན་ང་རང་ཚོ་སྐད་ཆ་མང་པོ་བྱུང་བ་ཁྱེད་རང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ཡོད་པ་བཞིན། སྤྱི་བྱེ་བྲག་གི་གནས་ཚུལ་མང་པོའི་ཐོག་ཁྱེད་རང་ཚོར་འགན་ཆེན་པོ་ཡོད་པས་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཐབས་ཤེས་བྱས་ན་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་འགུལ་བསྐྱོད་ཐེབས་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། སོ་སོར་འགན་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང༌། ཕན་ཐོགས་བྱེད་ཐུབ་པའི་ནུས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་སོ་སོས་ངོས་འཛིན་བྱས་ཏེ་ནུས་པ་བཏོན་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད།

ཁ༽ བུད་མེད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་དང་། ཆོས་གཞུང་གི་འདྲ་མཉམ།

དེང་སང་འཛམ་གླིང་སྤྱི་དང༌། ལྷག་དོན་ནུབ་ཕྱོགས་ནང་བུད་མེད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་སྐོར་སྐད་ཆ་མང་པོ་གླེང་གི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ནང་སྔོན་ཆད་དེ་སྐོར་དོ་སྣང་མེད་ཀྱང༌། བར་ལམ་ཞིག་ནས་དོ་སྣང་སླེབས་ཡོད། མ་གཞི་སྔ་དུས་ལུང་པ་གང་དུ་ཡིན་ནའང་སྐྱེས་པས་གཙོ་བོ་བྱེད་པ་དང༌། བུད་མེད་ཀྱིས་རོགས་འདེགས་བྱེད་པའི་ལམ་སྲོལ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ཡིན་ནའང་བོད་ཀྱི་ཤར་ལ་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱ་ནག་དང༌། ལྷོ་ལ་རྒྱ་གར་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་གནས་ཚུལ་ལ་ལྟོས་ན་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཕོ་མོ་འདྲ་མཉམ་གྱི་གནས་ཚུལ་ཕལ་ཆེར་ལེགས་པ་ཡོད།

གལ་ཆེ་ཤོས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དང་། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་གང་གི་ཐོག་ནས་བཤད་ཀྱང་། ལམ་ལུགས་ཤིག་དང༌། གྲུབ་མཐའ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་བོད་ནང་ཕོ་མོ་འདྲ་མཉམ་ལ་འགོག་རྐྱེན་ཧ་ལམ་ཡོད་ས་མ་རེད། དེ་ཡང་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནང་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་འདུལ་བའི་ནང་ཕོ་མོ་གཉིས་ཀར་དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་འབོག་ཆོག་གི་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་ཡོད། ཡིན་ནའང་གྲལ་རིམ་སྡོད་ཕྱོགས་དང༌། སྡོམ་པ་སྦྱིན་མཁན་གྱིས་མཚོན་པའི་གནས་ཚུལ་འགའ་ཞིག་ཐད་ཕལ་ཆེར་དགེ་སློང་ཕ་ལ་མཐོང་ཆེ་བ་དང༌། དགེ་སློང་མ་ལ་ཕྲན་བུ་མཐོང་ཆུང་བ་ལྟ་བུ་ཡོད། དེ་ནས་མདོ་སྡེ་ཕར་ཕྱིན་གཞུང་དང༌། རྒྱུད་སྡེ་འོག་མ་གསུམ་གྱི་ནང་ལ་མཐའ་མ་འཚང་རྒྱ་བའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་རྟེན་ཕོ་ལུས་དགོས་པ་ཞིག་བཤད་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཕོ་ལུས་མཆོག་དང༌། མོ་ལུས་ཕྲན་བུ་དམན་པར་བརྩི་བ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

ཡིན་ནའང་གསང་སྔགས་བླ་མེད་ནང་ཚེ་གཅིག་ལུས་གཅིག་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་བཤད་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་སྐབས་སུ་བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་ཡང་གསར་དུ་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པ་ཞིག་བཤད་ཡོད། ངས་ནམ་རྒྱུན་རྩེད་མོ་དང་སྦྲགས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དཔེར་ན། རྗེ་བཙུན་སྒྲོལ་མ་ནི་སྔ་མོ་ནས་ཕོ་མོ་འདྲ་མཉམ་གྱི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་མཁན་ (Feminist) རེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་སྐོར་ལོ་རྒྱུས་ཡོད། རྗེ་བཙུན་སྒྲོལ་མ་ཐོག་མར་ཐུགས་བསྐྱེད་པའི་སྐབས་སུ། སྐྱེས་པའི་རྟེན་ལ་སེམས་བསྐྱེད་དེ་སྤྱོད་པ་ལ་བསླབས་ནས་སངས་རྒྱས་མཁན་མང་པོ་འདུག བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་རྟེན་ལ་སེམས་བསྐྱེད་ཅིང་། བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་རྟེན་ལ་སྤྱོད་པར་བསླབས། བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་རྟེན་གྱི་ཐོག་ནས་འཚང་རྒྱ་མཁན་ཤིན་ཏུ་ཉུང་ངུ་ལས་མི་འདུག་པས་ངས་ཐོག་མར་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཡང་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་རྟེན་གྱི་ཐོག་ནས་སེམས་བསྐྱེད་ལ། ལམ་ལ་སློབ་པའི་གནས་སྐབས་དང༌། མཐའ་མ་སངས་རྒྱས་པའི་དུས་ཀྱང་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་རྟེན་ཁོ་ནའི་ཐོག་ནས་འཚང་རྒྱ་གི་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད།

གཙོ་བོ་གསང་སྔགས་བླ་མེད་ཀྱི་ཆོས་སྐོར་ནས་བཤད་ན་ཐོག་མར་དབང་ནོད་པའི་སྐབས་ལ་ཡང་གཤེགས་པ་དང༌གཤེགས་མ། སེམས་དཔའ་དང༌སེམས་དཔའ་མ། ཁྲོ་བོ་དང༌ཁྲོ་མོ་ཞེས་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འབྲེལ་དུ་དགོས་པ་དང༌། བར་དུ་ལམ་ལ་སློབ་པའི་གནས་སྐབས་ལའང༌། ཐབས་ཀྱི་དབང་གིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཐབས་གྲོལ་བ་ཞིག་ཡོད། དམ་ཚིག་སྲུང་བའི་ཐད་ལ་ཡང་དམིགས་བསལ་བུད་མེད་ལ་མཐོང་ཆུང་བྱེད་པ་དང༌། བུད་མེད་ལ་ངན་སྨྲས་བརྗོད་པ་སོགས་བྱས་ན་རྩ་ལྟུང་བཅུ་བཞིའི་ནང་ཚན་རྩ་ལྟུང་གཅིག་ཡིན་པར་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་གནང་ཡོད།

དེར་བརྟེན་ཆོས་ཕྱོགས་ནས་དགག་པ་དང༌། འགོག་རྐྱེན་ཡོང་དོན་གང་ཡང་མེད། དཔེར་ན། བོད་ལ་བླ་མའི་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་བྱེད་པའི་ལུགས་སྲོལ་ཐོག་མར་ཀརྨ་པ་དུས་གསུམ་མཁྱེན་པ་ནས་བྱུང་ཡོད། ཕྱི་ལོ་ ༡༡༡༠-༡༡༩༣ བྱུང་བ་ཞིང་། སྐབས་དེར་སྐྱེས་པའི་ནང་ནས་ཀརྨ་པའི་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་བྱེད་སྲོལ་དར་བ་དང་ཆབས་ཅིག བུད་མེད་ཀྱི་ནང་ནས་ཀྱང་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་བྱེད་པ་དུས་མཉམ་ལྟ་བུར་བྱུང་བའི་སྐད་ཆ་འདུག ད་ལྟའི་བསམ་སྡིངས་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་འདི་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་ཙམ་ཡིན། སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་ཀརྨ་པའི་སྐུ་ཕྲེང་ཐོག་མ་དང་ཕལ་ཆེར་དུས་མཉམ་ལྟ་བུར་བྱུང་ཡོད་བཟོ་འདུག བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཆོས་ཕྱོགས་ནས་སྐྱེས་པ་བླ་མའི་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་བྱེད་སྲོལ་དར་བ་དང་མཉམ་དུ་བུད་མེད་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དར་བ་འདིས་འདྲ་མཉམ་གྱི་རྟགས་མཚན་གསལ་པོ་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ངོ་མ་ཆོས་ཕྱོགས་གྲུབ་མཐའི་ཐོག་ནས་འགོག་རྐྱེན་ནི་མེད་པ་ཞིག་ཡིན།

དེར་བརྟེན་ད་ཆ་གང་ཞིག་གལ་ཆེན་པོ་འདུག་ཅེ་ན། ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་སྤྱིར་བཏང་གི་མིག་ལྟོས་ལ་བུད་མེད་ཀྱིས་ནང་ལས་བྱས་ཏེ་སྡོད་པ་འདི་ལྟར་མིན་པར་མཐོ་རིམ་གྱི་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། ལྷག་དོན་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུའི་ཐད་ལ་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས། བུད་མེད་བཙུན་མ་ཡིན་ཞེས་འདོན་ཁ་ཁྲལ་ཁོ་ན་བློ་འཛིན་བྱས་ཏེ་སྡོད་པའི་སྔར་གྱི་བག་ཆགས་ཤིག་ཡོད་པ་དེ་དག་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས། འདི་ག་དྷ་སར་བཙུན་དགོན་གཅིག་ཡོད་པ་དེར་ངོས་རང་དེ་སྔོན་བསྐྱོད་སྐབས། མཚན་ཉིད་དཔེ་ཆ་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་དགོས་ཞེས་སྔར་གྱི་གོམས་སྲོལ་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་བཏང་ནས་དཔེ་ཆ་ལྟ་འགོ་ཚུགས་ཡོད། དེ་བཞིན་རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་མོན་གྷོ་གཞིས་ཆགས་ལ་བཙུན་དགོན་ཞིག་བཙུགས་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་བཙུགས་ཏེ་ཐོག་མ་ནས་དཔེ་ཆ་བལྟ་དགོས་བཤད་དེ་སྲོལ་གཏོད་ཡོད།

དེ་ལྟར་རྟེན་བུད་མེད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཆོས་ཕྱོགས་སློབ་གཉེར་བྱ་རྒྱུ་དང༌། དེ་བཞིན་ལས་ཁུངས་ཁག་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ། སློབ་གྲྭའི་དགེ་རྒན་བྱེད་རྒྱུས་མཚོན་པའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལས་རིགས་གང་གི་ཐོག་ལའང་བུད་མེད་ནས་ཐོབ་ཐང་རྩོད་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་པར། སོ་སོའི་ངོས་ནས་འདྲ་མཉམ་བྱེད་ཐུབ་པའི་ནུས་པ་འདོན་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་འདྲ་བྱེད་ཐུབ་ན་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་ཐོག་ནས་འགོག་རྐྱེན་མེད་ངེས་ཡིན། དེ་ནི་གནད་འགག་ཅིག་མཐོང་གི་འདུག

ག༽ སྐྱེས་དམན་གྱི་མིང་ཚིག་དང་། ལག་ལེན་གྱི་ལས་འགན།

སྤྱིར་བཏང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ལ་ཆ་བཞག་ན་མི་འབོར་ཕྱེད་ཀ་བུད་མེད་ཡིན། དེ་དག་གི་ཤེས་ཡོན་ནུས་པ་ཇི་ཙམ་ཆེ་རུ་ཕྱིན་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་ཡོད། བྱེ་བྲག་དེང་སང་འཛམ་གླིང་ཐོག་བུད་མེད་ལ་མཐོང་ཆུང་ཁྱད་གསོད་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ལྟ་ཚུལ་ཡོད་པ་དེའི་ཐད་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་བུད་མེད་ཁྲོད་ནས་ནུས་པ་བཏོན་ཏེ་ལས་དོན་གང་ཡང་བྱེད་ཐུབ་པ་དང༌། རང་གི་ཁེ་དབང་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཐུབ་པའི་རྣམ་པ་མཚོན་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

ཉེ་ཆར་མི་ཞིག་གིས་ང་ལ་བོད་པའི་མིང་ཚིག་ནང་གི་བུད་མེད་དང༌། སྐྱེས་དམན་ཞེས་པ་འདི་མཐོང་ཆུང་གི་ཚིག་རེད་འདུག་པ་འདི་བརྗོད་རྒྱུ་མི་འདུག འདི་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་ཞེས་བཤད་བྱུང༌། དམན་ཞེས་པའི་ཚིག་འདི་སྙན་པོ་མེད་ལ། གོ་བ་ཡང་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ངེས་ཡིན། འོན་ཀྱང་བུད་མེད་ལ་མིང་དེ་གཅིག་པུར་མིན་པར། སྐེད་ཕྲ་མ་དང༌། ལུས་ཕྲ་མ། སྨིན་ལེགས་མ་ཞེས་པའི་མིང་སྙན་པོ་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་དག་བེད་སྤྱོད་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་པ་མེད། གལ་ཆེ་ཤོས་ནི་སྔོན་མའི་མིང་ཚིག་གཅིག་གི་གནད་དོན་མིན་པར་བུད་མེད་ཚོའི་ངོས་ནས་སོ་སོ་རང་ཉིད་ལ་ཆོས་དང༌། འཇིག་རྟེན་གང་ཐད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་ཆ་ཚང་ཡོད་པ་དེ་དག་ཡོངས་སྤྱོད་ཐུབ་པ་ཞིག་རང་ངོས་ནས་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། མིང་ཚིག་འདྲ་ཆགས་པོ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་དོན་ལ་སོ་སོས་ནུས་པ་བཏོན་ནས་འདྲ་མཉམ་ལོངས་སྤྱོད་མ་ཐུབ་ན་སྙིང་པོ་མེད་ཅེས་བཤད་པ་ཡིན།

ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་བྱས་ནས་དུས་ཡུན་དེའི་རིང་སྐྱེས་ཕོ་མོ་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ནས་བསྡད་ཡོད། སྐབས་རེ་ཞབས་འདྲེན་ཞུ་མཁན་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཉིད་རེད། དེ་ནི་སྤྱི་ཚོགས་གང་དུ་ཡིན་ཀྱང་ཡོང་གི་ཡོད། སྤྱི་ཡོངས་ཕྱོགས་བསྡོམས་ནས་བཤད་ན་ང་ཚོར་གྲུབ་འབྲས་གང་འཚམ་ཐོན་ཡོད། དུས་ད་ལྟ་བར་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་འདིའི་འོག་ལ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ཏེ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པའི་ལག་རྗེས་ལ་ད་ཆ་འཇོག་བཟོ་གང་ལ་གང་འཚམ་ཐོན་ཡོད། གྲུབ་འབྲས་ཀྱི་རྨང་གཞི་འདིའི་ཐོག་ད་དུང་ཚང་མས་ཞུམ་པ་མེད་པའི་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་དེ་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། ང་ཚོའི་བདེན་མཐའ་མགྱོགས་པོ་གསལ་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད། དེར་བརྟེན་ཚང་མས་སྔར་བཞིན་ལྷག་བསམ་བསྐྱེད་དེ་ཁུར་ལེན་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ང༽ བོད་རིགས་ཁ་ཆེ་དང་། འབྲེལ་ལམ་གྱི་དགེ་མཚན།

ཀ་ཤི་སྨིར་ཁུལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་པའི་ཁ་ཆེའི་བུད་མེད་དེ་དག་ལ་ངེས་པར་འབྲེལ་བ་བྱེད་དགོས། ཁོ་ཚོའི་གནས་སྟངས་ནས་བཤད་ན། ཕྱི་ལོ་ཆིག་སྟོང་དགུ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་ང་དགུ་དང༌། དྲུག་ཅུ་རེ་གྲངས་ནང་བོད་ནང་དཀའ་ངལ་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་འཕྲད་པར་བརྟེན་བོད་ནས་ཐར་བའི་དོན་དུ་རྒྱ་གར་གྱི་མི་སེར་ཡིན་ཞེས་བཤད་ནས་ཡོང་བ་རེད། རྩ་བ་ཁོང་ཚོའི་སྐྱེ་ཁུངས་དང༌། གོམས་གཤིས། རིག་གཞུང་གི་འགྲོ་སྟངས་སོགས་བོད་པ་འཁྲུལ་མེད་ཆགས་ཡོད། ཆོས་ལུགས་ཐ་དད་རེད། དེ་ནི་ང་རང་ཚོའི་འཕྲལ་ཕུགས་གང་དུ་ཡིན་ཀྱང་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཡོད། སྔར་བོད་ཀྱི་ཁ་ཆེ་ཁ་ཤས་ང་ཚོའི་ལས་བྱེད་ནང་ཡོད། བར་ལམ་འབྲེལ་བ་མ་བྱུང་བར་བརྟེན། དེ་དག་ཀྱང་ཁ་འཐོར་དུ་ཕྱིན་པ་རེད། བར་ལམ་ང་ཚོའི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུ་མ་འདང་བ་ལྟ་བུ་འདུག

ཁ་སང་གཞོན་ནུ་ཚོ་ལའང་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། ངེས་པར་དུ་འབྲེལ་བ་བསྐྱར་གསོ་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་གཅིག་གྱུར་ཆགས་ཡོད། ཕྱིན་ཆད་ང་རང་ཚོའི་རང་དབང་ལོན་ཏེ་བོད་ལ་ལོག་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ཤར་སྐབས་སྔར་བཞིན་ང་རང་ཚོ་མཉམ་དུ་འགྲོ་ཐུབ་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད། ད་ལྟ་ནས་ཁ་ཆེའི་བོད་རིགས་ཡོད་པ་དེ་དག་ང་ཚོ་དང་མཉམ་དུ་རང་དབང་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ལ་མཉམ་རུབ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། མ་འོངས་པར་མཉམ་ཟ་མཉམ་འཐུང་གི་བདེ་སྐྱིད་འཚོ་བར་ལོངས་སྤྱོད་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད།

ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་ལའང་འཛམ་གླིང་ཐོག་གི་ཁ་ཆེའི་ཡུལ་ཁག་ནང་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུའི་ཐད་དཔེར་ན། བུད་མེད་ཚོགས་པ་དང༌། གཞོན་ནུ། ལས་བྱེད་པ་བཅས་ཀྱི་ནང་ཁ་ཆེ་ཡོད་ཅིང་། ཁ་ཆེའི་ཡུལ་ཁག་ལ་ཆོས་ལུགས་གཅིག་གི་ཆ་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུར་སྟབས་བདེ་བ་དང༌། འབྲེལ་བ་ཟབ་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུའི་ཐད་གནད་འགག་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་ཉམས་ཞིབ་བྱས་ནས་དེ་དག་བློ་ལ་བཞག་དགོས། ཤེས་སོང་ངམ། ཚང་མས་ད་ལྟ་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད་ལ། མ་འོངས་པར་ཡང་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༤ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༡ ཉིན་བོད་ཀྱི་བུད་མེད་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་བཞི་པའི་ཐོག་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ བུད་མེད་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་དང་། ལེགས་སོའི་དབུགས་དབྱུང་།

དེ་རིང་འདིར་ཚོགས་ཆེན་ལ་ཕེབས་པའི་གཙོ་བོ་ཚོགས་མི་རྣམས་དང༌། དེ་བཞིན་སྐུ་མགྲོན་རྣམ་པ་བཅས་ལ་ངོས་ནས་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ད་ལྟ་ལས་བསྡོམས་ནང་གསལ་བཞིན། ཉེ་བའི་ལོ་བཅུའི་རིང་ཁྱེད་རང་ཚོས་ལས་འགན་སྒྲུབ་པའི་རྣམ་གྲངས་རྣམས་བརྗོད་སྐབས་ཤིན་ཏུ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག་སྙམ་པ་དྲན་བྱུང༌། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་བུད་མེད་རྣམས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་གོ་རྟོགས་གསར་པ་དང༌། སོ་སོའི་ལས་འགན་གསར་པ་ཞིག་ངོ་ཆ་འཕྲོད་པའི་ཐོག་ནས་སེམས་ཤུགས་འཕར་བ་དང༌། སེམས་ཤུགས་འཕར་བ་བཞིན་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་ལ་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་ཏེ་འཛམ་གླིང་ཐོག་བོད་ཀྱི་བུད་མེད་ཅེས་མིང་ཐོན་ཡོང་སྐབས་མིའི་སེམས་ནང་སྤྲོ་བ་གསར་པ་ཞིག་དང༌། སྤོབས་པ་གསར་པ་ཞིག གདེངས་ཚོད་གསར་པ་ཞིག་བཅས་ཡོང་རྒྱུ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཡིན།

འདས་པའི་ལོ་ཡུན་དེའི་རིང་འབད་བརྩོན་བྱས་པར་གྲུབ་འབྲས་ཤིན་ཏུ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག གྲུབ་འབྲས་དེ་དག་ནི་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཚང་མས་ལྷག་བསམ་གྱིས་ཀུན་ནས་བསླངས་ཏེ་ཧུར་ཐག་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་རེད། དེར་བརྟེན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་བརྗོད་འདོད་བྱུང༌། ངོས་རང་ཙམ་དུ་མ་ཟད་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དུ་སྒོ་གང་ས་ནས་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་བྱེད་མཁན་ཞིག་བྱུང་ན་དེ་ལ་བོད་མི་སྤྱི་བོ་གནམ་བསྟན་ཚང་མས་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་དང༌། མངོན་པར་བསྟོད་ངེས་རེད། ངས་བོད་མི་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཚབ་བྱས་ཏེ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་ཡིན། དེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་འཛམ་གླིང་ཐོག་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱི་འཕྲལ་ཕུགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་གྱི་མི་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་རང་བཞིན་བསམ་བློའི་ནང་ནས་དྲང་པོ་བྱེད་མཁན་དང༌། སྤྱི་ཕན་སྒྲུབ་མཁན་ལ་ཡི་རངས་བྱེད་ཀྱི་རེད། དེར་བརྟེན་འཛམ་གླིང་སྤྱིའི་མི་མང་གི་མདུན་ལ་བོད་པའི་བུད་མེད་རྣམས་མི་གྲལ་ལ་ཚུད་པའི་གྲུབ་འབྲས་བྱས་རྗེས་བཞག་པ་འདིས་དངོས་གནས་མཚན་ལ་དགུང་འདེགས་ཡོང་རྒྱུར་ཏན་ཏན་ཕན་ཐོགས་དང༌། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པར་བརྟེན་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་བརྗོད་འདོད་བྱུང༌།

ཁ༽ ནུས་ཤུགས་འདོན་ཡུལ་དང་། འཐབ་རྩོད་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ།

ད་ལྟ་ཕན་ཆད་ལ་ཉམས་མྱོང་གང་འཚམ་བྱུང་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་སོ་སོ་གདེང་ཚོད་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་སྟབས། དེ་དག་མ་རྩར་བཞག་སྟེ་ད་དུང་མུ་མཐུད་ནས་འབད་བརྩོན་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས། ཚང་མར་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་ཞེས་འབོད་སྐུལ་བྱ་རྒྱུ་ཡིན། ནུས་པ་འདོན་ས་གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་རང་དབང་གི་དོན་ཡིན་པས། བོད་མི་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་ཚོའི་དོན་དག་འདི་བདེན་པ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། ཆེ་བས་ཆུང་བར་ཐུབ་ཚོད་བཏང་བ་ནི་མ་འོས་པའི་བྱ་བ་ཞིག་རེད།

ཕྱོགས་གཉིས་ནས་ང་རང་ཚོ་བོད་ཀྱི་རང་དབང་སྒྲུབ་རྒྱུ་འདི་ཕར་ཕྱོགས་ང་རང་ཚོར་བཙན་དབང་ཤོད་མཁན་དེ་ལ་འཚིག་ཟ་ཁོང་ཁྲོ་བྱས་ཏེ་གནག་སེམས་དང་གནོད་སེམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ང་ཚོས་ལས་འགུལ་བྱེད་ཀྱི་མེད། ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོ་ཡང་བདེ་བ་ཞིག་དང༌། ང་ཚོར་ཐུབ་ཚོད་གཏོང་མཁན་དེ་དག་ཀྱང་ང་ཚོས་ཕྱིན་ཆད་ཕན་པ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་རེ་བ་དང་སྨོན་ལམ་བརྒྱབ་ནས་ལས་འགུལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རྣམས་ཕྱི་དངོས་པོའི་ཡར་རྒྱས་མེད་པའི་རྗེས་ལུས་ཅན་ཞིག་ཡིན་པའི་ཐད་ཏན་ཏན་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས་ཀྱང༌། ནང་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་དང༌། བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་དང་འབྲེལ་བའི་བོད་པའི་རིག་གཞུང་འདི་དངོས་གནས་མི་གཞན་སུ་ཞིག་ལའང་སྨོན་མི་དགོས་པ་ཞིག་ང་ཚོར་ཡོད།

ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་ནས་ཕྱི་མི་མང་པོ་ཞིག་དང་འབྲེལ་བ་ཡོང་དུས་བོད་པའི་རིག་གཞུང་ཞེས་པ་འདི་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོད་པའི་ངོ་བོ་ཇེ་གསལ་ནས་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པ་དང༌། རིག་གཞུང་བཟང་པོ་འདིས་སོ་སོ་རང་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ལ་ཞི་བདེའི་འཚོ་བ་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད་པར་མ་ཟད། དེར་འཛམ་གླིང་ལ་ཕན་ཐོགས་བྱེད་ཐུབ་པའི་ནུས་པ་གང་འཚམ་ལྡན་ཡོད། ང་ཚོས་འབད་བརྩོན་བྱེད་པའི་རང་དབང་འདི་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གཅིག་པུའི་ཁེ་ཕན་ཙམ་མ་ཡིན་པར་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཁེ་ཕན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་གསལ་པོ་ཡིན། མདོར་ན་རྒྱ་མིའི་ཁེ་ཕན་དང་ཡང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཆགས་ཡོད། ང་ཚོས་རྒྱུ་དངོས་པོའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མི་ལ་ཕན་ཐོགས་བྱེད་མི་ཐུབ་ལ། བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡང་མེད། ཁོང་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་ང་ཚོའི་ལག་ནས་ཧུར་ཐག་བྱས་ཏེ་འཕྲོག་ཡོད་པ་དེས་ཕན་ཡོད་ན་དེ་ལས་ལྷག་པའི་ཕན་ཐོགས་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། འོན་ཀྱང་ནང་བསམ་བློའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མི་མང་པོའི་ཞིག་ལ་ཏན་ཏན་ཕན་ཐོགས་བྱེད་ཐུབ་རྒྱུ་ཡིན་པ་ངས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཚོད་ཐིག་གི་འདུག

ང་ཚོས་རང་དབང་སྒྲུབ་པའི་ལས་འགན་འདི་དངོས་གནས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་དང༌། ཡང་དག་པ་ཞིག་ཡིན་ཅིང་། མདོར་ན་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་༸རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པའི་དྲུང་དུ་ལས་འགུལ་འདི་སྒྲུབ་པའི་མཆོད་པ་ལྟ་བུར་འབུལ་ཆོག་པ་ཆགས་ཡོད། ང་ཚོས་རང་དབང་སྒྲུབ་པའི་ལས་འགུལ་འདི་ཕྲག་དོག་དང༌། འགྲན་སེམས། ཆགས་སྡང་བཅས་པའི་གཞན་དབང་གི་འོག་ནས་ལས་ཀ་བྱས་ན། དེ་ནི་མི་རིགས་ཤིག་གི་ཁེ་ཕན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་སྲིད་ཀྱང༌། དྲང་བདེན་དང་༸རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པའི་དྲུང་དུ་༸རྒྱལ་བ་དགྱེས་པའི་མཆོད་པར་འགྲོ་མིན་ཐེ་ཚོམ་ཡིན། ང་རང་ཚོས་ལས་ཀ་བྱེད་པ་འདི་ད་ལྟ་བཤད་མ་ཐག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལྟར་དངོས་གནས་༸རྒྱལ་བ་དགྱེས་པའི་མཆོད་པ་ཡིན་བསམ་པ་བྱེད་དགོས།

ང་རང་གི་ངོས་ནས་ངོས་འཛིན་དེ་ལྟར་བྱས་ཏེ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ༸རྒྱལ་བ་དགྱེས་པའི་མཆོད་པར་འགྲོ་མིན་གཙོ་བོ་སོ་སོའི་བསམ་བློ་གཞན་ཕན་ལྷག་བསམ་གྱི་རྒྱབ་ཁྱོག་པ་ཞིག་དགོས་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། རྩ་བའི་ལས་ཀའི་ངོ་བོ་གཞན་ཕན་གྱི་རང་བཞིན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་ཡང༌། དེ་སྒྲུབ་པའི་གནས་སྐབས་ལ་གང་ཟག་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག་གིས་མི་ཕལ་པའི་ཆགས་སྡང་ཕྱོགས་ལྷུང་གི་བསམ་བློ་ངན་པའི་གཞན་དབང་དུ་བཏང་ན་དེ་ནི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན།

ད་ལྟ་བར་དུ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ལས་དོན་བྱས་པ་དེ་དག་ཤིན་ཏུ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ད་དུང་མུ་མཐུད་ནས་གཙོ་ཆེན་བོད་རང་དབང་གི་བདེན་མཐའ་གསལ་བའི་ཐོག བུད་མེད་ཚོའི་ངོས་ནས་རྒྱལ་སྤྱིའི་བུད་མེད་ཀྱི་གདན་གྲལ་ནང་བོད་ཀྱི་བུད་མེད་ཀྱིས་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་དུ་སྤྱོད་ཐུབ་པའི་གོ་སྐབས་ཤིག་ཤར་བ་དེ་ལ་དེ་བརྟེན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན་པས། ཁྱེད་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཚུར་བརྡ་ལན་བྱས་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཕར་སྒོ་བརྡུངས་ཏེ་འབད་བརྩོན་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། སྐབས་རེ་ང་ཚོ་བོད་པས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་མ་ཤེས་པ་ཡིན་སྲིད། ཕྱོགས་གཉིས་ནས་ལེ་ལོ་ལྟ་བུས་ཚུར་སྒོ་རྡུང་མཁན་ཞིག་མ་བྱུང་བར་ཕར་ཞེན་སྐུལ་བྱ་རྒྱུ་སྐབས་རེ་མ་འདང་བ་ལྟ་བུ་མཐོང་གི་འདུག གོ་སྐབས་ཇེ་བཟང་དུ་འགྲོ་བའི་དུས་ལ་ཚང་མས་གོ་སྐབས་དམ་འཛིན་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོའི་ལས་འགུལ་འདི་དྲང་པོ་དྲང་བཞག་དང༌། བདེན་པ་བདེན་ཐོག་ཏུ་འཁྱོལ་བར་བྱེད་པའི་ལས་འགུལ་ཞིག་ཡིན་པས་ང་ཚོ་ངོ་གནོང་དགོས་པ་དང༌། སྤམ་ཤོར་དགོས་དོན་རྩ་བ་ནས་མེད་པས་མུ་མཐུད་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ག༽ ཤེས་ཡོན་འཕྲོད་བསྟེན་དང་། འགན་འཁུར་མཉམ་ལེན།

དེ་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བོད་ནས་འབྱོར་བའི་བཙུན་མ་དང་། ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་གི་ཕ་མ། ལྷག་དོན་ཨ་མ་དཀའ་ངལ་ཅན་དེ་འདྲའི་ཐོག་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་རོགས་རམ་ཐབས་ཤེས་བྱས་པ་དེ་དག་ཤིན་ཏུ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་འཕྲོད་བསྟེན་སྐོར་དང༌། དེ་བཞིན་ཤེས་ཡོན་སྐོར་ལ་བུད་མེད་ཚོས་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ང་རང་ཚོར་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་ཀྱང་འདི་གཅིག་པུའི་ནུས་པས་ཚང་མའི་ཐོག་ཁྱབ་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་ཡིན། ངས་རྒྱུན་དུ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུ་ཚོགས་པ་དང་། བུད་མེད་ཚོགས་པ། དེ་མཚུངས་ཀྱི་ཚོགས་པ་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐོབ་ཐང་རྩོད་ས་ཞིག་ལ་སླེབས་ན་སྔོན་དང་པོར་ཡོང་བ་དང༌། ལས་འགན་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཞིག་འདུག་ན་ཕར་གཞི་ནས་བཙལ་ན་མ་གཏོགས་མི་རྙེད་པ་ལྟ་བུ་དེ་འདྲ་མིན་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། ཚང་མ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཡིན་པ་ལས། སྒེར་གྱི་མིང་གྲགས་བཟོ་རྒྱུའི་དོན་དག་མིན། ཕན་ཚུན་ངན་པ་བྱེད་རེས་བྱེད་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད། ང་ཚོས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད། གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན་འདི་ཕྱི་གཉིས་ཡོད་དང༌། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པའི་དོན་དག་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ཚང་མས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཁུར་བསྐྱེད་དེ་སྒོ་གང་ས་ནས་འབད་བརྩོན་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་ལ། བུད་མེད་ཚོགས་པའི་ངོས་ནས་ཀྱང་དེ་བཞིན་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཕྲོད་བསྟེན་དང༌། སློབ་གསོ་དེ་རིགས་ལ་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

དེ་ནས་བཙུན་མའི་ཕྱོགས་དེ་བུད་མེད་ཚོགས་པ་དང་དམིགས་བསལ་གྱི་འབྲེལ་བ་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད། རྩ་བ་རབ་བྱུང་གི་འགྲོ་སྟངས་སྡོད་སྟངས་དང༌། མདོར་ན། ཟ་སྟངས། འཐུང་སྟངས་ཚུན་ཆད་ལ་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་གྱིས་ལམ་སྟོན་གནང་ཡོད། དེ་གཞིར་བཟུང་ནས་འགྲོ་དགོས་པ་ལས། དམིགས་བསལ་ལ་ཐེལ་གྱི་ཐོག་ལ་པགས་ཐེལ་རྒྱག་དགོས་དོན་མེད་ཀྱང༌། ཚོགས་པ་གཅིག་གི་ངོས་ནས་མཐུན་རྐྱེན་སྦྱོར་དགོས་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། མཐུན་རྐྱེན་སྦྱར་བ་དང་ཆབས་ཅིག་བཙུན་མ་རྣམས་སྤུས་དག་ཡོང་ཐབས་ལ་ཁུར་མཉམ་ལེན་བྱས་ནས་དོ་སྣང་བྱེད་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད།

ང༽ བུ་ཕྲུག་གསོ་སྐྱོང་དང་། བྱམས་བརྩེའི་ཚོར་སྣང་།

ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བལྟས་ན་ཆུང་ཆུང་ཡིན་སྲིད་ཀྱང༌། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བལྟས་ན་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཞིག་མཐོང་བ་ནི། བར་ལམ་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་སྣ་ཁག་དང་སྐད་ཆ་ཡོང་སྐབས། ཁོང་ཚོའི་རིགས་གཅིག་གིས་བརྗོད་དོན། མིའི་བསམ་བློའི་ནང་བརྩེ་བ་སླེབས་སྟངས་འདི་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ཀྱི་འཚར་ལོངས་བྱེད་སྟངས་ལ་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད། དེའི་གནད་དོན་གཅིག་ནི་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ངུར་ཨ་མས་འོ་མ་སྟེར་བ་འདི་དང༌། ཨ་མའི་པང་དུ་ཉར་ནས་ཤ་དྲོད་ལ་སྦྱར་ནས་གཅེས་སྐྱོང་ཇི་ཙམ་མང་བ་བྱས་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཕྲུ་གུའི་བསམ་བློའི་ནང་རང་ཉིད་མི་གཞན་གྱི་བྱམས་བརྩེས་བསྐྱངས་པའི་ཚོར་སྣང་ཤིན་ཏུ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད།

ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ཨ་མའི་ལུས་ཀྱི་དྲོད་ལ་མ་སྦྱར་བ་དང༌། ཕྲུ་གུའི་ཉལ་ས་ཟུར་དུ་བཞག་པ། འོ་མ་ཡང་གཞན་དག་སྤྲད་ནས་ཨ་མའི་འོ་མ་ཉུང་ངུ་ལས་མི་སྟེར་བ་དེ་དག་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བལྟས་ན་སྤུས་དག་པོ་དང༌། གཙང་མདོག་ཁ་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། བྱེད་སྟངས་འདིས་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ཁོ་རང་བཙན་གྱིས་འཚོ་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་ལས། རང་ཉིད་ཆུང་ཆུང་སྐབས་གང་ཟག་གཞན་གྱིས་བྱམས་བརྩེས་བསྐྱངས་པའི་ཚོར་བ་ཉུང་བ་བྱུང༌བ་དང་། དེས་རྐྱེན་པས་ཕྲུ་གུའི་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོར་ཁྱད་པར་ཡོང་གི་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག གནས་ཚུལ་དེ་རིགས་ལ་དོ་སྣང་མ་བྱུང་ཚེ། དཔེར་ན། བོད་ཀྱི་བྱང་འབྲོག་གི་ཧོར་མོ་ཞིག་ལ་བལྟས་ན་སྤགས་ཚགས་ཤ་ལ་སྦྱར་བའི་ཨམ་ཕྲག་ནང་ཕྲུ་གུ་ཉར་ཏེ་ནུ་མ་ཡང་ཕྱི་ལ་ཐོན་པ་དེར་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བལྟས་ན་མི་མཛེས་པའི་ཞིག་ཏུ་མཐོང་སྲིད། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རིགས་ཁ་ཤས་ང་ཚོར་བོད་པ་རྗེས་ལུས་ཅེས་བཤད་པ་དང་། ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ཨ་མ་མཉམ་དུ་མ་ཉར་བར་ཟུར་དུ་བཞག་ནས་འོ་མ་ཡང་གཞན་དག་སྟེར་བ་ལས་ཨ་མའི་འོ་མ་སྟེར་རྒྱུར་དོ་སྣང་མི་བྱེད་པར་འདི་ལ་སྐྱོན་ཡོད་ཀྱང་ད་དུང་ཡར་ཐོན་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་དང༌། ང་རང་ཚོའི་དེ་སྔའི་བྱེད་སྟངས་འདི་རྗེས་ལུས་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་མཐོང་གི་ཡོད།

དེ་རིགས་ལ་ང་རང་ཚོས་ཡར་ཐོན་དང་རྗེས་ལུས་ཞེས་གང་ཞིག་བཤད་ཀྱང་། ང་རང་ཚོའི་ཤ་རུས་གདོས་བཅས་ཀྱི་ཕུང་པོ་འདི་ལ་བརྟེན་པའི་གང་ཟག་འདི་ལོ་བརྒྱ་སྟོང་ཁྲི་འབུམ་གོང་གི་གནས་ཚུལ་དང་གཅིག་པ་ཡིན་པ་ལས་འགྱུར་བ་གང་ཡང་ཕྱིན་མེད། ཕྱིའི་རྫས་འཕྲུལ་གྱི་རིགས་ལ་ཡར་རྒྱས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང་། ང་རང་ཚོའི་མི་ལུས་འདི་དང༌། ལུས་འདི་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འགྲོ་སྟངས་དེ་ག་རང་དུ་བསྡད་ཡོད་པ་ལས་འགྱུར་བ་གང་ཡང་ཕྱིན་མེད། ནམ་ཞིག་ང་རང་ཚོའི་མིའི་ལུས་འདི་དང་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཆགས་ན་དེའི་མཚམས་དངོས་གནས་འགྲོ་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོང་དགོས་ལ། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན། དེ་ལྟར་མེད་ན་ཕྱིའི་དངོས་པོ་བསྒྱུར་བཅོས་གང་ཞིག་ཕྱིན་རུང༌། མ་ཕྱིན་རུང་ང་རང་ཚོའི་རྩ་བའི་མིའི་ནང་གི་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་དང༌། ལུས་པོའི་ཆགས་སྟངས་འདི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོའི་རིང་གི་གནས་སྟངས་དེ་རང་ཡིན་སྟབས་ང་ཚོས་ཏན་ཏན་དེ་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་མེད་དམ་སྙམ་པ་དྲན་བྱུང༌། དཔེར་ན། ཨ་མའི་འོ་མ་ཇི་ཙམ་མང་བ་སྟེར་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཕྲུ་གུར་ཕན་པ་མ་ཟད། ཨ་མ་རང་ཉིད་ལ་ནུ་མའི་སྐྲན་ནད་མི་ན་བར་ཕན་ཐོགས་ཡོད། ཨ་མའི་འོ་མ་གསོག་དྲགས་ན་གང་འཚམ་ནས་ནད་གཞིའི་རྐྱེན་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་རབས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག དེ་རིགས་ང་ཚོས་ཤེས་པ་བྱེད་དགོས།

དཔེར་ན། ངས་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་བརྗོད་ན། ངའི་པཱ་ལགས་ཕལ་ཆེར་མ་གཅིག་བུ་གཅིག་མིན་ནམ། གསལ་པོ་དེ་ཙམ་མི་ཤེས། ངས་ལྷང་ལྷང་ཐོས་པ་ཞིག་ལ་པཱ་ལགས་ལོ་བཅུ་གྲངས་ལ་སླེབས་སྐབས་ཉིན་མོ་སེམས་ཅན་འཚོ་བར་ཕེབས་ཤིང་། དགོང་དྲོ་ནང་ལ་ལོག་རྗེས་ཡིན་གཅིག་མིན་གཉིས་ཨ་མའི་འཁྲིས་ལ་ཕེབས་ཏེ་འོ་མ་ཡོད་མིན་ལ་མ་བལྟོས་པར་ནུ་མ་འཇིབ་ཙམ་གནང་གི་ཡོད་ཚུལ་བརྗོད་ཀྱི་འདུག གང་ལྟར་དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་གནད་འགག་ཅིག་ཡོད། དེ་ནི་འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་གནད་དོན་གཅིག་པུ་མིན་པར་ཕྲུ་གུ་ཚོས་ཆོས་ཁས་བླངས་རུང་མ་བླངས་རུང༌། ཁོང་ཚོ་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་སྐྱེས་པའི་མི་གསར་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། མི་གསར་པ་དེའི་མི་ཚེ་དོ་བདག་རང་ཉིད་སྐྱིད་པ་ཞིག་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་ནང་བཟོད་མ་བདེ་མི་བཟོ་མཁན་གྱི་མི་ཞིག་བཟོ་རྒྱུ་འདི་ང་ཚོ་ཚང་མའི་ལས་འགན་ཡིན།

ཅ༽ འཇིག་རྟེན་གྱི་བདེ་སྐྱིད་དང་། ལྷག་བསམ་གྱི་གལ་གནད།

ང་ཚོས་རྒྱུན་དུ།

འཇིག་རྟེན་བདེ་ཞིང་ལོ་ལེགས་དང༌། །

འབྲུ་རྣམས་རྒྱས་ཤིང་ཆོས་འཕེལ་དང༌། །

བདེ་ལེགས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་དང༌། །

ཡིད་ལ་འདོད་པ་ཀུན་འགྲུབ་ཤོག །

ཅེས་ང་ཚོས་འཇིག་རྟེན་བདེ་བའི་སྨོན་ལམ་རྒྱག་གི་ཡོད། འཇིག་རྟེན་བདེ་བ་ཞེས་པ་འདི་ཕྱིའི་མཐུན་རྐྱེན་ཡོད་པ་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར། ནང་མིའི་བསམ་བློ་ཞི་བདེ་བག་ཕེབས་ཤིག་ཡོད་ན་འཇིག་རྟེན་བདེ་བ་ཡོང་གི་ཡོད། མིའི་བསམ་བློའི་ཐོག་ཞི་བདེ་བག་ཕེབས་ཤིག་མེད་ན། ཕྱིའི་མཐུན་རྐྱེན་ཇི་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་བདེ་སྐྱིད་འབྱུང་བར་དཀའ། སུ་ལ་སྐད་ཆ་དྲིས་ཀྱང་འཛམ་གླིང་འདི་སྐྱིད་པ་ཞིག་དང༌། བདེ་བ་ཞིག་འདོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་གྱིས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། མི་དེ་ཤེས་ཡོན་ཡོད་ཀྱང་ལྷག་བསམ་གྱིས་མ་འདང་བ་ཞིག་ཡོད་ན། དེས་འཛམ་གླིང་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ཁྱིམ་ཚང་དཀྲུག་མཁན་ཡང་དེ་ཡིན། གཞན་དག་ལྟ་ཅི་སྨོས། རང་ཉིད་གདན་འབོལ་པོ་ཞིག་གི་སྟེང་ལྷོད་ལྷོད་བྱས་ཏེ་བསྡད་ཀྱང་བསམ་བློ་འཁྲུག་སྐབས་ཁོང་རང་ལའང་བདེ་སྐྱིད་མེད། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཇི་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་ལྷག་བསམ་གྱིས་མ་འདང་ན་སྐྱིད་པ་མེད་པ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་ཡིན།

ལྷག་བསམ་ཡོང་ཐབས་ཇི་ལྟར་བྱེད་དགོས་ཤེ་ན། ལྷག་བསམ་ཞེས་པ་འདི་ཕྱིའི་སྨན་བཟང་པོ་ཟས་ནས་ཡོང་མི་ཐུབ། མིའི་སེམས་ཀྱི་ནང་བྱམས་བརྩེ་ཞེས་པ་འདི་ཡོད་ན་ལྷག་བསམ་རང་བཞིན་དུ་ཡོང་གི་ཡོད། བྱམས་བརྩེ་ཡོང་བའི་ཆ་རྐྱེན་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ནས་ཕ་མས་ལྟ་སྐྱོང་ཡག་པོ་བྱ་རྒྱུ་འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ང་ཚོ་བོད་པར་ཆ་བཞག་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་སྟོན་མཁན་གྱི་བླ་མས་བྱམས་བརྩེའི་སྐོར་གསུང་གི་ཡོད་ཀྱང་དེ་ནི་ཉུང་མཐར་ཡང་ཕྲུ་གུ་ལོ་བཅུ་བཅོ་ལྔ་སོན་པའི་རྗེས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན། སྐྱེས་ཙམ་ཉིད་ནས་བྱམས་བརྩེའི་ནུས་པའམ། བྱམས་བརྩེའི་ཕན་ཡོན་ཉམས་མྱོང་ཁོ་ནའི་ཐོག་ནས་གོ་བརྡ་སྤྲོད་མཁན་ཨ་མ་རང་ཡིན། འདི་གནད་འགག་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་མིན་ནམ་སྙམ་པ་དྲན་བྱུང༌།

ང་རང་ཚོས་མ་འོངས་པར་བོད་འདི་ཞི་བདེའི་བསྟི་གནས་བཟོ་གི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། ཞི་བདེའི་བསྟི་གནས་ཤིག་ཡོང་བ་ང་ཚོས་ཡིག་ཆའི་ཐོག་གཏན་འབེབས་བྱས་ནའང༌། ལུང་པ་དེའི་ནང་སྡོད་མཁན་གྱི་མིའི་བསམ་བློའི་ནང་དངོས་གནས་ཞི་བདེའི་ཚོར་བ་ལྡན་པ་ཞིག་དང༌། དམིགས་ཡུལ་དེར་དགའ་མོས་ཡོད་པ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་ཡིག་ཆའི་ཐོག་གི་གཏན་འབེབས་དེ་ལག་ཏུ་འཁྱོལ་མི་ཐུབ། དེར་བརྟེན་ང་རང་ཚོས་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ལྟ་སྐྱོང་ཡག་པོ་བྱ་རྒྱུ་འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེར་བརྩིས་ནས་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་མཐའ་འཁྱོངས་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། འགལ་རྐྱེན་གྱི་ཕྱོགས་ལས་གཡོལ་གང་ཐུབ་བྱེད་དགོས། མདོར་ན། ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ནས་ལེགས་པའི་ཆ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགེ་མཚན་ངོ་སྤྲོད་དང༌། ཉེས་པའི་ཆ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉེན་ཁ་ངོ་སྤྲོད་བྱ་རྒྱུ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་མཐོང་གི་འདུག

གཅིག་བྱས་ན་དེ་དག་གནས་ཚུལ་ཆུང་ཆུང་ཡིན་ཅིང་། ང་རང་གྲྭ་པ་ཞིག་གིས་ཕྲུ་གུ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་སྟངས་སྐོར་ཤེས་ཀྱི་མེད་ལ། ང་རང་ཕྲུ་གུ་བྱས་ཏེ་ཡོང་བ་ལས་ང་ལ་ཕྲུ་གུའི་སྐོར་ཆ་རྒྱུས་མེད། དེར་བརྟེན་འབྲེལ་མེད་དོན་གཞན་ལྟ་བུ་ཆགས་པ་དང༌། ངས་ཁྱེད་རང་ཚོར་ཕྲུ་གུ་གཙང་མ་བྱས་ཏེ་ཨ་མ་དང་རྒྱང་སར་འཇོག་པ་དེའི་ཚབ་ལ་ཨ་མའི་པང་དུ་ཉར་ནས་ཨ་མའི་ཤ་དྲོད་ལ་སྦྱར་ན་ཡག་པོ་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་མ་འོས་པ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་སྲིད། འོན་ཀྱང་དེ་ལ་གནད་འགག་ཅིག་ཡོད་པ་མཐོང་བྱུང༌།

ཆ༽ བཟང་སྤྱོད་ཉམས་དམས་དང་། བུ་ཕྲུག་གསོ་སྐྱོང་།

བར་སྐབས་མི་མང་པོ་ཞིག་དང་སྐད་ཆ་ཡོང་དུས་ཏན་ཏན་གནད་འགག་འདུག དེ་རིགས་ལ་ལྷོད་གཡེངས་དང་སྣང་ཆུང་ཕྱིན་ན། ད་ལྟ་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བའི་ཁྲོད་ལ་བོད་ནས་གསར་དུ་འབྱོར་བ་སྤྱི་བྱིངས་རྣམས་དངོས་གནས་ཕྱག་འཚལ་བའི་ཡུལ་ཡིན། ལྷག་བསམ་དཀར་བ། སྙིང་སྟོབས་ལྡན་པ། དགྲ་བོའི་མདུན་སར་རང་ཚུགས་ཟིན་ཏེ་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་ཏེ་དཀའ་ངལ་བརྒྱབ་ནས་མདོར་ན། ཉིན་རེ་བཞིན་སྲོག་ལ་ཉེན་ཁ་ཡོད་བཞིན་པར་བསྡད་པ་དེ་དག་དངོས་གནས་ཧ་ལས་པའི་རྩ་ཆེན་པོ་དང༌། གུས་བཀུར་འོས་པ་ཞིག་ཡིན། ལྟོ་ཆས་ཞིམ་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་དེ་དག་ལ་སྤྲོད་དགོས་པ་དང༌། འཐུང་རྒྱུ་ཞིམ་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་དེ་དག་ལ་སྤྲོད་འོས་པ་ཆགས་ཡོད། ཡིན་ནའང་མི་རེ་ཟུང་གི་གཤིས་ཀ་དང་སྤྱོད་པ་དེ་ཧ་ཅང་གི་སྤྲོ་ཐུང་དང༌། ཕྲན་བུ་མ་འགྲིགས་པ་བྱུང་ན་ལམ་སེང་གྲི་མགོར་ལག་པ་འཆང་མཁན་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག དེ་ནི་བོད་ཀྱི་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་གི་རིག་གཞུང་གོམས་གཤིས་ཉམས་དམས་འགྲོ་གི་ཡོད་པའི་རྟགས་ཡིན།

ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པའི་ནང་ལའང་རིགས་ཁ་ཤས་ལ་ཁ་ནས་ཤོད་རྒྱུའི་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཡོད་སྲིད་ཀྱང༌། རྒྱུན་གྱི་གཤིས་ཀའི་ནང་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་རིམ་བཞིན་ཉམས་བརླག་ཏུ་སོང་ན་མ་འོངས་པར་བོད་རང་དབང་དང༌། ཞི་བདེའི་བསྟི་གནས་བཟོ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་འདི་ཁ་གཅིག་པུས་སྒྲུབ་ཐབས་མེད། རྒྱུན་གྱི་ལག་ལེན་ཐོག་སོ་སོའི་གཤིས་ཀ་དང་ཀུན་སྤྱོད་འདི་དངོས་གནས་འཚེ་མེད་ཞི་བདེའི་བསྟི་གནས་ཤིག་བཟོ་དགོས་པ་ལས། སོ་སོའི་སྒོ་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་པར་དོ་སྣང་མ་བྱས་པར་ལྷོད་གཡེང་བཏང་སྟེ་ཁ་ནས་ཞི་བདེའི་བསྟི་གནས་ཞེས་བརྒྱ་སྟོང་བཤད་ཀྱང་ཕན་ཐོགས་མེད། ང་ཚོ་བོད་མིར་གཤིས་ཀ་དང་ཀུན་སྤྱོད་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་གང་ནས་འཐུས་ཤོར་གྱི་འདུག མིག་ལྟོས་བཟང་པོ་འདི་གང་འདྲ་བྱས་ཏེ་ཉམས་འགྲོ་གི་འདུག དེ་ལ་དམིགས་བསལ་གྱིས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས། དེ་ནི་ཁྱིམ་ཚང་སོ་སོའི་ཨ་མ་ཚོར་དམིགས་བསལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ལས་འགན་ཞིག་ཡིན།

དེ་རིང་ངས་ཨ་མ་ཚོར་ཕྲུ་གུར་ལྟ་སྐྱོང་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཤད་པ་འདི་མཐོང་ཆུང་གི་སྐད་ཆ་བཤད་པ་ཞིག་མིན། ངས་ཉེ་སྔོན་ནས་དེ་ལྟར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དངོས་གནས་བྱམས་བརྩེ་ཞེས་པའི་བཟང་པོའི་ཡོན་ཏན་འདི་ཐོག་མར་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་མཁན་གྱི་བླ་མ་ལྟ་བུ་ནི་ཨ་མ་རང་ཆགས་ཡོད། ཆོས་སྟོན་མཁན་གྱི་བླ་མ་ནི་དེའི་མཇུག་ཏུ་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན། མ་འོངས་པར་བླ་མ་དེའི་བྱམས་བརྩེའི་བསླབ་བྱ་རྣམས་ཕྲུ་གུ་དེའི་སེམས་ལ་ཟུག་མིན་གྱི་གནད་འགག་ཐོག་མའི་བླ་མ་དང་པོ་ཨ་མས་གཞི་རྟེན་ཡག་པོ་བཏིང་དང་མ་བཏིང་ལ་རག་ལས་ཡོད། དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཚེ་གཅིག་གི་དབང་དུ་བྱས་ན་ཚེ་སྟོད་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་བག་ཆགས་ཀྱིས་མི་ཚེ་འདི་གཞི་ནས་འཚར་ལོངས་བྱེད་སྐབས་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་གསལ་པོ་ཡིན། དེ་དག་ཞོར་འཕྲོས་སུ་བརྗོད་ན་སྙམ་པ་དྲན་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོའི་རྣ་བར་འགྲོ་གི་འདུག་གམ། རྣ་བར་ཕྱིན་ན་ལེགས་བཤད་ཡིན་ལ། རྣ་བར་འགྲོ་གི་མི་འདུག་ན་བཞག་ན་འགྲིགས།

ཇ༽ འཐུས་ཤོར་གྱི་འབྱུང་རྩ་དང་། སྤྱི་དོན་ལ་གོ་བསྡུར།

ཉིན་ཤས་འདིར་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པའི་རིང་དོན་དག་ལ་གོ་བསྡུར་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། འདྲ་ཆགས་པོ་བྱས་ཏེ་ཡག་ཡག་དང༌། ལེགས་ལེགས་ཀྱི་སྐད་ཆ་བཤད། དེ་འདྲའི་སྐད་ཆ་གུང་བསྒྲིགས་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། དོན་ངོ་མའི་ཐོག་ང་ཚོ་གང་ནས་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་གི་འདུག འཐུས་ཤོར་འགྲོ་ས་དེར་ཚང་མས་ཡིད་གཟབ་བྱས་ཏེ་གོ་བསྡུར་བྱེད་དགོས། བསྟོད་ར་མིས་གཏོང་གི་རེད། ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་འཐུས་ཤོར་སའི་རིགས་ལ་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱས་ཏེ་འཛེམས་ཟོན་མེད་པའི་སྐད་ཆ་ཤོད་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་ཡོད། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་འདིར་འཚོགས་པའི་ཞོར་ལ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་སྐོར་རང་གཞུང་བཀའ་ཤག་གི་ལས་ཀ་བྱེད་ཕྱོགས་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཁང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་ཕྱོགས། མདོར་ན་ངའི་ངོས་ནས་བྱེད་དགོས་པ་གང་འདུག དེ་དག་གི་ཐད་ཁྱེད་རང་ཚོའི་བསམ་འཆར་ཡོད་ན་ང་ཚོར་བསམ་འཆར་གྱི་ཤོག་ལྷེ་སྤྲད་ན་དགའ་བསུ་ཡོད། ཤིན་ཏུ་ཡག་པོ་རེད།

མདོ་དོན་ཡང་སྙིང་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཁུར་མཉམ་ལེན་བྱས་ཏེ་ཚང་མའི་སེམས་ནང་ཁུར་པོ་ལྗིད་ཏིག་ཏིག་རེ་འཁྱེར་དགོས། སེམས་ནང་ཁུར་པོ་ལྗིད་ཏིག་ཏིག་ཅིག་ཡོད་ན་ལས་ཀ་བྱ་རྒྱུའི་སེམས་ཤུགས་སླེབས་རྒྱུ་དང༌། ལས་ཀ་བྱེད་སྐབས་ཀྱང་དཀའ་ལས་ཀྱི་སྣང་བ་ཡོང་གི་མ་རེད། སེམས་ནང་ཁུར་པོ་ལྗིད་ཏིག་ཏིག་ཅིག་མེད་ན། ཉི་མ་གང་འཁྱོལ་ཐོག་འགྲོ་བ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་འདུག འདྲ་ཆགས་པོ་སུས་ཀྱང་བྱེད་ཤེས་ཀྱི་རེད། ལྷག་དོན་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་གང་འཚམ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན། འདྲ་ཆགས་པོ་བྱེད་ཤེས་ཀྱང༌། འདྲ་ཆགས་པོས་ནམ་རིང་སྒྲུང་གིས་མི་འཁྱོལ་བའི་དཔེ་བཞིན་ཡོང་རྒྱུ་རེད། ཤེས་སོང་ངམ། ཐུགས་རྗེ་ཆེ། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༤ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༡༢ ཉིན། དབུས་གཙང་དང༌། ཆིག་སྒྲིལ་ཚོགས་བཅར་བ་ཐུན་མོང་མཇལ་བཅར་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ སྤྱི་དོན་གྱི་སེམས་ཤུགས་དང་། བཙན་བྱོལ་བའི་བྱས་རྗེས།

དམིགས་བསལ་ཤོད་རྒྱུ་དེ་ཙམ་མི་འདུག དེ་རིང་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚོགས་པ་ཁག་གཉིས་ཀྱི་མི་སྣ་ཆེད་མངགས་དྷ་རམ་ས་ལར་འདུ་འཛོམས་བྱས་ཏེ་ང་ཚོ་མཉམ་དུ་ཐུག་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་སེམས་འཁུར་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། སེམས་ཀྱི་གཏིང་ལ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་གང་དྲག་བསམ་པ་ཞིག་དང༌། སེམས་ནད་ལྟ་བུ་དུས་རྒྱུན་དུ་བཅངས་ནས་སྡོད་མཁན་གྱི་མི་ཤ་སྟག་རེད། མཐུན་རྐྱེན་མ་འཛོམས་པ་དང༌། དཀའ་ངལ་ཡོད་ཀྱང་འདིར་ཆེད་མངགས་འཛོམས་ཏེ་ཚང་མས་གང་དགའ་ཅི་ལེགས་ཀྱི་གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། བསམ་འཆར་བརྗེ་བསྡུར་བྱེད་རྩིས་ཡིན་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཟེར་གྱི་ཡིན།

དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བྱས་ནས་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་ལྔ་ལྷག་ཙམ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེའི་རིང་ལ་ང་ཚོ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བར་མཚོན་ན་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་བཙན་བྱོལ་བ་ས་ཡ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་། དེའི་ནང་ནས་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་ཞེས་ཆ་འཇོག་འཕེལ་བ་ཞིག་དང༌། རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཀྱང་རོགས་རམ་སྤྲད་པ་རྣམས་ཆུད་ཟོས་སུ་མ་སོང་བར་གྲུབ་འབྲས་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་བོད་པས་བྱེད་ཀྱི་འདུག བློ་བདེ་པོ་འདུག་ཅེས་བསྔགས་བརྗོད་བྱེད་ས་ཞིག་ང་ཚོར་བྱུང་ཡོད།

གཉིས་ནས་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཚོས་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་མཐོང་ཚུལ་གང་ཞིག་བྱུང་ཡོད་ཅེ་ན། ང་ཚོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་རྩ་བ་རྒྱ་གར་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་ན་ཡང་རྒྱ་གར་དང་མི་འདྲ་ལ། རྒྱ་ནག་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་ཀྱང་རྒྱ་ནག་དང་མི་འདྲ་ཞིང་། ནང་པའི་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་དག་མང་པོ་ཡོད་ནའང་བོད་ཀྱི་ནང་པའི་ཆོས་འདི་གཞན་ལས་རྒྱ་ཆེ་བ་དང༌། གཏིང་ཟབ་པ་ཡོད་མཁན་མི་འདྲ་བ་ཞིག་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་མཐོང་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། དེ་ནི་ང་ཚོ་བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བའི་ཐོག་ནས་བྱས་རྗེས་གང་ལ་གང་འཚམ་བཞག་པ་ཞིག་ཡིན།

དེ་བཞིན་བོད་ནང་ལ་ཆ་མཚོན་ན་རྒྱ་མིའི་བཙན་གནོན་འོག་ཏུ། དཔེར་ན། རང་གི་སྲོག་ཀྱང་ཉི་མ་ཇི་ཙམ་འཚོ་གནས་ཐུབ་མིན་མི་ཤེས་པར་རྒྱ་མིའི་ལག་ཏུ་ཡོད་མཁན་དེ་ལྟའི་དངངས་སྐྲག་དང༌། ཛ་དྲག་འོག་ལ་སྡོད་མཁན་ཚོས་རླུང་སྨན་ལྟ་བུ་གོ་རྒྱུ་མི་འདུག་གམ། རླུང་སྨན་དེ་འདྲ་མེད་དམ་ཞེས་ཤོད་དགོས་པའི་དུས་ཚོད་ཅིག་བྱུང་ཡོད། ང་ཚོ་འདིར་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་མཁན་རྣམས་ཁ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཡིན་ན་ཡང་བོད་ནང་དུ་དངངས་སྐྲག་དེ་ལྟ་བུ་ཡོད་པའི་སྐབས་ལ་རླུང་སྨན་གྱི་བྱེད་ལས་ཤིག་མཚོན་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད།

རྒྱ་གར་ལ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཡོད་པ་ཚོས་སྔོན་ལ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སྐུ་ཡི་སྐུ་ཚབ་དང༌། གསུང་གི་གསུང་ཚབ་བྱས་ཏེ་བོད་མིའི་མིང་གི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོས་ཕྱི་ལོགས་ལ་སྐད་བརྒྱབ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བོད་ནང་གི་མི་ཚོར་དེའི་ཚོད་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་པ་ལ་ཕན་གྱི་ཡོད། རྒྱ་མིའི་རྡུང་རྡེག་མནར་གཅོད་འོག་ནས་བོད་ནང་ཧ་ལམ་རེ་བ་བྲལ་བ་ལྟ་བུ་བཟོས་ཀྱང་། རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་ང་ཚོ་བོད་པ་ཉུང་ཤས་ཤིག་ལས་མེད་ཀྱང༌། བོད་པའི་ཚབ་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་བོད་པ་ཟེར་བའི་མིང་རྩ་བརླག་ཏུ་འགྲོ་གི་མ་རེད་བསམ་པའི་རེ་བ་རྒྱག་ཡུལ་ཞིག་དང༌། རྒྱ་མི་ལ་ཡང་བསུན་པོ་བཟོ་མཁན་ཞིག་ཡོད་བསམ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད།

དེང་སང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཕྱི་ལོགས་ནས་ང་ཚོས་སྐད་བརྒྱབ་པ་སོགས་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་བྱེད་སྐབས་བོད་ནང་ལ་རྣམ་འགྱུར་ལམ་སེང་འགྱུར་གྱི་ཡོད། གང་ལྟར་ད་ཕན་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་ལྔ་ལྷག་ཙམ་དེའི་རིང་ལ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་སྡོད་སྟངས་འདིས་རྐྱེན་པས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ལ་ང་ཚོས་ཞབས་འདེགས་ངེས་ཅན་ཞིག་བསྒྲུབས་ཡོད་ལ། ང་ཚོས་བྱས་རྗེས་བཞག་ཡོད། བྱས་རྗེས་ཐོན་པ་དེ་དག་གཙོ་ཆེ་ཤོས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་ལས། དཔེར་ན་འགོ་ཁྲིད་མཁན་ང་རང་རེད། དེ་བཞིན་བཙན་བྱོལ་གཞུང་ཡོད་པ་འདི་གཅིག་པུའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་མ་རེད། རྟེན་འབྲེལ་ལྟོས་གྲུབ་ཡིན་པས་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་ང་རང་ཚོའི་ནུས་པ་ཤུགས་ཆེ་བ་ཐོན་གྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་རྩ་བ་མི་མང་གི་ཐོག་ནས་ཡོང་བ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། དེ་རིང་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚོགས་པ་གཉིས་ཀྱི་ཚོགས་མི་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པའི་གོ་སྐབས་འདི་ཟིན་ནས་ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོད་མཁན་བོད་མི་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་དངོས་གནས་རང་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་དེར་ངས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་འདོད་བྱུང༌། ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡིན།

ཁ༽ སྨྲ་བརྗོད་རང་དབང་དང་། བསམ་ཚུལ་ལ་བགྲོ་གླེང་།

དེ་རིང་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོ་བར་ལམ་བོད་ནས་འབྱོར་བའི་རིགས་གང་འཚམ་ཡོད་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་དེ་རིང་འདིར་ཚོགས་འདུའི་ནང་ལ་ཞུགས་སྐབས་ཕལ་ཆེར་ཁྱེད་རང་ཚོར་གཅིག་བྱས་ན་ཚོར་བ་གསར་པ་ཞིག་སླེབས་ཤས་ཆེ། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོད་མཁན་བོད་པ་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་བསྡད་ཡོད་སྟབས་གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་རེད། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་མང་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཞེད་སྣང་དང༌། འཚེར་སྣང་ཧ་ལམ་བྱེད་མི་དགོས་པའི་ཐོག་བསྡད་ཡོད་སྟབས། བོད་ནས་གསར་པ་འབྱོར་མཁན་ཚོས་ཁྱད་མཚར། བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་མི་དེ་དག་ལ་མགོ་མཇུག་མི་འདུག་བསམ་པ་ལྟ་བུ་དང་། བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོད་པའི་མི་དེ་དག་གིས་སྐྱོན་ཤ་སྟག་ཤོད་མཁན། ནང་ཁུལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཤོད་རེས་བྱས་མ་ཚར་བར་སྡོད་ཀྱི་འདུག་བསམ་པ་ལྟ་བུའི་མཐོང་ཚུལ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་མཐོང་ཚུལ་བྱུང་ལུགས་ཟེར་མཁན་ཡང་ཁ་ཤས་བྱུང༌།

དེ་རིང་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚོགས་འདུར་དངོས་སུ་ཞུགས་པའི་སྐབས་སུ་གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་ཡོད་པའི་ནང་དུ་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་དེ་ཡང་བཤད་ས་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། བསམ་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་བཤད་དེ་ཕར་ཚུར་སྦྱངས་བཤད་བྱེད་སྐབས་ཕན་ཚུན་དགེ་སྐྱོན་རྟོགས་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། དགེ་སྐྱོན་རྟོགས་པའི་འོག་ནས་སོ་སོའི་བསམ་བློ་མི་མཐུན་པ་དེ་སྦས་མི་དགོས་པ་དང༌། ལྐོག་ལ་རྒྱབ་བཤད་རྒྱག་མི་དགོས་པར་མདུན་དུ་བཤད། བཤད་པའི་མཇུག་བསྡོམས་དེར་ཚང་མ་ཕར་ཚུར་གྲོས་བསྡུར་བྱས། དགེ་སྐྱོན་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ནས་བལྟ་སྐབས་ཕན་ཚུན་ཚང་མའི་བསམ་བློ་མཐོང་ཐུབ་པའི་གནས་ཚུལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་མཐོང་བའི་ཉམས་མྱོང་ལྟ་བུ་བྱུང་ཡོད་ལས་ཆེ།

གང་ལྟར་འདི་ཚོའི་གྲས་ང་རང་ཚོས་རྟག་པར་མ་འོངས་པའི་བོད་འདི་མང་གཙོའི་ཐོག་འགྲོ་དགོས་ཞེས་རྒྱུན་དུ་བཤད་བཞིན་པའི་མང་གཙོ་དེ་དངོས་གནས་གཏམ་བརྗོད་རང་དབང༌དང་། བསམ་བློ་རང་དབང༌། འགྲོ་བསྐྱོད་རང་དབང་གི་ཐོག་ནས་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་དང༌། འདོད་ཚུལ་རིང་ཐུང་འདྲ་མིན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་བསམ་ཆོག་པ་ཞིག་དང༌། བསམ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ། བསམ་པ་དེ་སེམས་ནང་ན་ཚ་ལྟར་འཁྱེར་ནས། ཁོག་ཏུ་མེ་འབར་ཡང་། ཁ་ནས་དུ་བ་ཐོན་མ་ཐུབ་པ། དཔེ་ལྟར་སྡོད་མི་དགོས་པར་ཁ་ནས་བཤད་ཆོག་པ་ཞིག་རེད། རྩ་བ་ལྷག་བསམ་ཡོད་པའི་ཐོག་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་གྱུར་གྱི་འོག་ནས་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཐོན་པ་དེ་ཧ་ཅང་རླབས་ཆེན་པོ་ཡིན། ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོད། འོན་ཀྱང་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་མི་འདྲ་བའི་ཐོག་ནས་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་བྱུང་བ་དེ་ཡང་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། དེ་མིན་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་གྱུར་དང༌། ལྷག་བསམ་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་ཇི་ཙམ་གྱི་བསམ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་མང་བ་བྱུང་བའི་ཚོད་ཀྱིས་གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཡང་ལྷུག་པོ་ཡོང་བ་དང༌། གོ་བསྡུར་བྱས་ཏེ་དངོས་གནས་གྲུབ་འབྲས་དང༌། ཉིང་ཁུ་བཟང་པོ་ཐོན་ཐུབ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཏན་ཏན་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན།

ད་ལྟ་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་ཕྲན་བུ་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་དེ་རིགས་ཕན་ཚུན་སྦྱངས་བཤད་བྱས་ཏེ་ཚང་མ་དོགས་གཞི་ཆོད་པོ་ཡག་པོ་བྱུང་སོང་བརྗོད་པ་དེར་ང་དམིགས་བསལ་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་རྣམས་ལྐོག་ལ་ཉར་ཏེ་རྒྱབ་བཤད་བྱེད་པ་དེ་འཁྲུག་རྐྱེན་གྱི་རྒྱུ་ལས་ཡག་པོ་མི་འདུག བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་གང་ཡོད་པ་རྣམས་མདུན་ལ་བཤད་དགོས། ལྷག་བསམ་མེད་མཁན་དང༌། དང་པོ་ནས་བསམ་བློ་ཀྱོག་ཀྱོག་འཁྱེར་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་མདུན་ལ་ཤོད་ནུས་ཀྱི་མ་རེད་ལ། བཤད་ཀྱང་ཕོ་རོག་དཀར་པོ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཆགས་ཡོང་གི་རེད། ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་ཐོག་ནས་ཡིན་ན་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། མདུན་དེར་བཤད་ཆོག་གི་རེད། བཤད་ནས་དགེ་སྐྱོན་ཚང་མའི་ཐོག་ནས་ཕར་ཚུར་སྦྱངས་བཤད་བྱས་ཏེ་གསལ་པོ་ཆགས་ཡོང་དུས་སྐྱོན་ཞིག་མཐོང་ནའང་ངེས་པར་དུ་བསམ་བློ་འཁོར་ནས་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་རྒྱུ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། དེ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག

བོད་ནས་ཡོང་མཁན་ཁྱེད་རང་ཚོར་དེ་འདྲའི་ཉམས་མྱོང་བྱུང་ཡོད་ཤག་རེད། དེ་རིང་གོ་སྐབས་ཟིན་ཏེ་ཁྱེད་རང་ཚོར་དམིགས་བསལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡོད། ནམ་རྒྱུན་ང་ཚོ་ཚོགས་འདུ་ཆེ་ཆུང་སྣ་ཚོགས་སྐབས་ལ། ང་ཚོའི་དོན་གྱི་བདག་པོ་བོད་ནང་དུ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་རེད་ཅེས་ངས་རྟག་ཏུ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་དངོས་གནས་མི་ཚེ་མང་ཆེ་བ་རྒྱ་མིའི་བཙན་དབང་འོག་ཏུ་བསྡད། དཔེར་ན། མཐའ་མ་སོ་སོའི་ལུས་པོ་ཡང་ནད་གཅོང་ཆགས་དགོས་པའི་གནས་སྟངས་དེ་ལྟ་བུའི་འོག་ནས་དེ་རིང་འདིར་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ཚུར་སླེབས་པ་དང་། ང་རང་ཚོ་མཉམ་དུ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུའི་ཚོར་བ་མཉམ་དུ་མྱོང་བའི་དུས་ཚོད་གསར་པ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་ཀྱང་དགའ་པོ་ཡོང་གི་རེད་ལ། ང་ཚོ་ཡང་དགའ་ཚོར་ཡོང་གི་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོས་རྒྱ་མིའི་བཙན་དབང་འོག་ལ་བསྡད། སོ་སོའི་ལུས་སྲོག་འབེན་ལ་བཙུགས་ཏེ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དུ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་དེ་དག་ཤིན་ཏུ་གཟི་བརྗིད་དང་ངོ་མཚར་ཆེན་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་དམིགས་བསལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོ་བརྒྱུད་ནས་ང་རང་ཚོའི་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དཔའ་བོ་དང་དཔའ་མོ་མང་པོ་ཞིག་ད་ལྟ་ཡང་དཀའ་ངལ་འོག་ཏུ་བསྡད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཚང་མར་ངོས་ནས་འཚམས་འདྲི་བྱེད་འདོད་བྱུང༌། མདོ་དོན་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་གཞིས་བྱེས་རྩམ་ཟན་ཚང་མ་དངོས་གནས་མ་བགྲོས་བསམ་པ་གཅིག་མཐུན་ནི་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་མི་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་པ་དེ་ཡིན།

ག༽ བཙན་པོའི་རྣམ་དཔྱོད་དང་། རྒྱ་བོད་ཀྱི་འབྲེལ་བ།

སྔར་ཆོས་རྒྱལ་གྱི་སྐབས་སུ་རྒྱ་གར་དང༌། བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་ལ་དུས་ཡུན་རིང་པོའི་ནང་རྙོག་དྲ་གང་ཡང་མེད་པའི་སྟབས་ཀྱི་རྒྱ་གར་དང༌། བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་ལ་རྡོ་རིང་དང༌། རྡོ་བརྐོས་ཀྱི་སྒོ་དང༌། མཆོད་རྟེན་རིགས་སོགས་མཐོང་རྒྱུ་མེད། བོད་དང༌། རྒྱ་ནག་གཉིས་ཀྱི་ས་མཚམས་ལ་སྔར་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་ནས་རྙོག་དྲ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་དགོངས་ཏེ་ཡུན་ནན་ནས་མཚོ་སྔོན་བར་གང་ལྟར་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་ཁག་ལ་སྐབས་རེ་མཆོད་རྟེན་ཡོད་པ་དང་། སྐབས་རེ་རྡོ་རིང་ཡོད་པ། སྐབས་རེ་རྡོ་ལ་བརྐོས་པའི་སྒོར་སྒོར་ཆེན་པོ་རྔའི་དབྱིབས་ལྟ་བུ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་ཚོད་འདུག གང་ལྟར་རྒྱ་ནག་དང༌། བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་ལ་མ་འོངས་པར་རྙོག་དྲ་ཡོང་གི་རེད་དགོངས་ཏེ་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་ནས་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་དགོངས་པ་འཁོར་བ་རེད་ལ། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལའང་དེ་རང་བྱུང་བ་རེད། སྐབས་རེ་ང་རང་ཚོས་རྒྱ་དང༌། བོད་དབར་གཉེན་སྒྲིག་བྱས་ཏེ་འཆམ་པོ་བྱུང་ཡོད་ལ། སྐབས་རེ་དངོས་གནས་འཛིང་རེས་བཏང་སྟེ་དགྲ་ཟླར་བཟུང་བ་ཡང་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད།

སོག་པོའི་སྐབས་ནས་བཟུང་རྒྱ་བོད་མཆོད་ཡོན་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོའི་བོད་པའི་བླ་མ་མང་པོ་ཞིག་ལ་གོང་མའི་གསོལ་རས་དར་གོས་ཆེན་དང་། དྲུའུ་རྩེ། གཡང་ཊི་དང༌། དཀར་ཡོལ་གྱི་དངོས་པོ་དེ་རིགས་མང་པོ་ཞིག་བོད་པའི་བླ་མ་ཚོར་བྱུང་ཡོད། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་སུ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དངོས་གནས་བསྟན་པར་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཡོད། དེ་ཡང་བསྟན་པ་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ་ཟེར་བ་བཞིན་སྦྱིན་བདག་དཔུང་ཡོད་མཁན་ཞིག་དང༌། སྦྱིན་བདག་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་ཞིག་བྱུང་ན་དེའི་ཐོག་ནས་བསྟན་པ་ལ་ཕན་པ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད་ལ་བྱུང་ཡོད་ཀྱི་རེད།

ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དེང་སང་གི་གནས་སྐབས་ལ་རྒྱ་མིས་བོད་རྒྱ་ཁོངས་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ལ་སྔར་མཆོད་ཡོན་གྱི་འབྲེལ་བ་དམ་པོ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་དེའི་འོག་ནས་བོད་པའི་བླ་མ་མང་པོ་ཞིག་ལ་གོང་མས་མིང་དང༌། གོ་ས་སྤྲད་པ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རྒྱ་མིས་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཡོང་གི་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་བོད་པའི་ཡིག་ཆ་དང༌། ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་བལྟ་སྟངས་ལ་མཆོད་ཡོན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཁོ་ན་ལས་དཔོན་འབངས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན་ན་ཡང་། རྒྱ་མིས་མཆོད་ཡོན་གྱི་འབྲེལ་བ་དེ་དཔོན་འབངས་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་སྒང་ལ་བསྒྱུར་ཏེ་འཁྱོག་བཤད་ལོག་འགྲེལ་བྱས་ཡོང་གི་འདུག གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་དུས་སྐབས་གཅིག་ལ་རྒྱ་བོད་མཆོད་ཡོན་གྱི་འབྲེལ་བ་བྱས་ནས་བསྡད་པ་ཡིན་པ་རེད།

ང༽ བོད་ཡུལ་རྩ་མེད་དང་། རྒྱ་གཞུང་གི་འཇིགས་སྣང་།

དེ་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་སྐབས་ལ་དངོས་གནས་བོད་ཡུལ་ཟེར་བ་དེ་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ནས་ཧ་ལམ་མིང་མེད་རྩ་བརླག་གཏོང་རྒྱུའི་བྱུས་གཞིའི་གོ་རིམ་ཞིག་རྒྱ་མིས་བསྒྲིགས་ཡོང་གི་ཡོད་པའི་བཟོ་ལྟ་གསལ་པོ་རེད། བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་དུ་བསྒྱུར་རྒྱུ་དང༌། མི་རིགས་བོད་རིགས་ཡིན་ནའང་སྐད་རྒྱ་སྐད་རྒྱག་མཁན་ཞིག་རྒྱ་མིས་འདོད་ཀྱི་ཡོད། བོད་པའི་ལམ་དང་ལུགས་སྲོལ་དང་། བོད་པའི་ཆོས་དང༌རིག་གཞུང་ཚང་མ་གཏིང་བརྗེད་དུ་ཕྱིན། ཤུལ་མེད་དུ་ཕྱིན་ནས་དུས་ནམ་ཡང་བོད་ཟེར་བ་ཞིག་ཟུར་དུ་ཐོན་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་རྒྱ་མིས་མཐོང་རྒྱུའི་རེ་བ་རྒྱག་གི་ཡོད། བོད་མི་ཞིག་ལྷགས་ཕྱིན་ཆད་ལ་གང་བྱས་ཀྱང་བོད་པའི་བསམ་བློ་བསྡད་དེ་རྒྱ་མིས་མཛུབ་མོ་གར་བསྟན་ཤར་རེད་ཟེར་མཁན་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་མི་འདུག་བསམ་པའི་ཉམས་མྱོང་ལོ་བཞི་བཅུ་ཞེ་གྲངས་བསགས་པའི་རྗེས་ལ་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་འཆར་གཞི་བཏིང་སྟེ་གང་ལྟར་བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་ངོ་མ་ཞིག་ལ་བསྒྱུར་རྒྱའི་དམིགས་ཡུལ་འཛིན་གྱི་ཡོད་སྟབས། དེང་སང་གི་དུས་ཚོད་འདི་དངོས་གནས་ཤིན་ཏུ་ཛ་དྲག་པོ་དང༌། འགན་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་སླེབས་ཡོད།

ཡིན་ཡང་ངས་རྟག་པར་ཤོད་མུས་བཞིན། གཙོ་བོ་བདེན་པ་ང་རང་ཚོར་ཡོད་ལ། གཉིས་ནས་འཛམ་གླིང་ལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་འགྲོ་བཞིན་པ་རེད། རྒྱ་ནག་གུང་བྲན་ཏང་གི་བཙན་དབང་གཅིག་སྡུད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་འདིར་རྒྱ་མིའི་མི་མང་ཚོས་ཀྱང་འདོད་པ་མི་བྱེད་པར་རང་དབང་དང༌། མང་གཙོ་ཡོང་ཐབས་སུ་རྒྱ་ནག་རང་གི་ནང་དུའང་ལས་འགུལ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་མུས་རེད།

དཔེར་ན་ཉེ་དུས་འུན་ཤན་ཟེར་བ་ཁོ་ཚོ་མི་ཁ་ཤས་འཛིན་བཟུང་བྱས་འདུག རྒྱ་མིས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སྐུ་མགྲོན་གལ་ཆེ་ཡོང་སྐབས་མཐོང་ཚུལ་འདྲ་ཆགས་པོ་ཞིག་འདོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་གང་ལྟར་མི་དེ་རིགས་འཛིན་བཟུང་མ་བྱས་ན་རྒྱ་མིའི་མིང་ཤས་བཟོ་རྒྱུར་དེ་ལས་སྡུག་པའི་ཉེན་ཁ་མཐོང་སྟེ་འུ་ཐུག་ཐབས་ཟད་འོག་ནས་ཕྱི་ནས་མིང་ཤས་ངན་པ་དང་། སྐྱོན་བརྗོད་ལྷགས་ཀྱི་ཡོད་པ་རྣམས་བློས་བཏང་གིས་མི་དེ་རྣམས་འཛིན་བཟུང་བྱས་པ་རེད། དེས་རྟགས་གང་ཞིག་བསྟན་པ་རེད་དམ་ཞེ་ན། ད་ལྟ་དབང་ཆ་འཛིན་མཁན་རྒྱ་མི་དཔོན་པོ་དེ་དག་གི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་འགྲིག་གི་མི་འདུག་མང་གཙོ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། རང་དབང་དགོས་ཞེས་པའི་སྐད་འབོད་ག་དུས་བྱས་ཡོང་བསམ་པའི་དངངས་སྐྲག་དང་། བློ་གཡེང་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་རྟགས་གསལ་པོ་བསྟན་པ་རེད།

རྒྱ་ནག་གི་མི་མང་ཧ་ལམ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱད་ཅུ་དགུ་བཅུ་ཞིག་གིས་དངོས་གནས་གུང་བྲན་ཏང་ལ་བསམ་པ་རྣམ་དག་ཅིག་ཡོད་ན་མི་ཉུང་ཤས་ཀྱིས་ཐལ་ཆའི་ལས་འགུལ་བྱེད་པའི་སྤོབས་པ་ཡོང་གི་མ་རེད་ལ། བྱེད་མདོག་ཁ་པོ་མ་རེད། ཁོང་ཚོས་དེ་ག་ཙམ་གྱི་ལས་འགུལ་མུ་མཐུད་བྱེད་པ་དེ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་འཛམ་གླིང་ཕྱི་ལོགས་ནས་རང་དབང་དང་མང་གཙོའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་འགྲོ་བ་མིའི་ཀུན་སྤྱོད་ཐོབ་ཐང་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ། གཙོ་ཆེ་ཤོས་རྒྱ་ནག་རང་གི་ནང་ལ་ད་ལྟའི་གུང་བྲན་ཏང་གི་གཅིག་སྡུད་ལམ་ལུགས་འདི་ལ་དགའ་པོ་མི་བྱེད་མཁན་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་གི་འོག་ནས་ཁོ་ཚོས་སྤོབས་པ་གང་ལ་གང་འཚམ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་ནག་རང་གི་ནང་ལ་གང་ལྟར་མང་གཙོ་དང༌། རང་དབང་དོན་གཉེར་གྱི་གནས་ཚུལ་དེ་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་གི་ཡོད།

ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ངོས་ནས་གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ནམ་ཡང་མ་ཆག་པར་དངོས་གནས་རི་བཙུགས་པ་ནང་བཞིན་ད་ལྟ་བར་དུ་བསྡད་པ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡང་སྡོད་ཀྱི་རེད། གཉིས་ནས་འཛམ་བུ་གླིང་ཕྱི་ལོགས་ལ་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེ་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་བཞི་པ་དང༌། བོད་དོན་དེ་བདེན་དོན་ཡིན་པ་ཇེ་གསལ་ནས་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་བ། དེ་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་བོད་པར་བདེན་རྒྱབ་བྱེད་མཁན་ཡང་ཇེ་མང་ནས་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུ་དེ་ང་ཚོས་ཐག་བཅད་དེ་ཤོད་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། ད་ལྟ་ཕན་ཆད་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱས་པ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡང་ཚང་མས་ཧུར་བསྐྱེད་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ཅ༽ སྐབས་བབ་ཀྱི་ལས་དོན་དང་། གཉེན་འཕྲད་ཀྱི་གལ་གནད།

དེ་ནས་ང་རང་ཚོས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ནི། བྱ་བ་རླབས་ཆེན་པོ་ཞིག་སྒྲུབ་དགོས་ན། སྐབས་རེ་གློ་བུར་དུ་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། སྐབས་རེ་དམིགས་ཡུལ་བཟང་པོ་དེ་སྒྲུབ་པ་ལ་གོམ་པ་རིམ་བགྲོད་ཀྱིས་ཐིག་པ་བསགས་པའི་རྒྱ་མཚོ་བཞིན་ཡུན་བསྲིངས་ནས་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཡང་ཏན་ཏན་ཡོང་ངེས་རེད། ང་ཚོས་རང་དབང་སྒྲུབ་དགོས་པ་དང༌། རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་མེད་པ་དེ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་གཞིས་བྱེས་ཚང་མའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་ལས་ཀ་སོ་སོའི་མདུན་ན་ཡོད་པ་དང༌། སོ་སོས་ནུས་པ་འདོན་ཐུབ་ཚོད་དེ་དག་ཆུང་ངུ་ཞིག་ཏུ་མཐོང༌སྟེ་དེ་དག་ལ་སྣང་ཆུང་བྱས་ཤིང་། དེ་ལས་རླབས་ཆེ་བ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་མེད་དམ་བསམ་སྟེ་བཙལ་ནས་སྡོད་པ་དང༌། དེ་ལས་རླབས་ཆེ་བ་ཞིག་མ་རྙེད་ཅིང་། རྙེད་ཀྱང་བྱེད་དགོས་བྱུང་ན་ཁག་པོ་ཆགས། སོ་སོས་བྱས་ཆོག་ཆོག་ཅིག་ཡོད་པ་རྩ་བ་བོད་རང་དབང་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ལས་ཀར་སྣང་ཆུང་དང་ལྷོད་ཡངས་བྱེད་པ་དེ་དག་ང་ཚོ་བོད་པའི་གཤིས་ཀར་ཡོང་གི་མེད་དམ་བསམ་གྱི་འདུག དེ་དག་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

དེང་སང་བོད་ཕྱི་ནང་ལ་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་འོང་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད། ངས་ལོ་མང་གོང་ནས་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། ང་རང་ཚོའི་མདོ་སྟོད་སྨད་ཀྱི་ཚོགས་པ་དང༌། དབུས་གཙང་ཚོགས་པའི་ཁོངས་ནས་བོད་ལ་ཕར་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་མཁན་དང༌། ཚུར་གཉེན་འཕྲད་ཡོང་མཁན་བྱུང་བའི་སྐབས་སུ་སོ་སོ་རང་ཁོངས་ཀྱི་ཕ་མ་སྤུན་མཆེད་དང༌། དེ་མིན་ལུང་པ་གཅིག་པའི་ངོ་ཤེས་ཚོར་རྒྱ་གར་ནང་གི་སོ་སོའི་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་པུའི་གནས་ཚུལ་ཙམ་མིན་པར། ང་ཚོའི་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དང༌། མང་གཙོ་ཇི་ལྟར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ། ང་ཚོའི་སློབ་གྲྭ་ཁག་དང་ཆོས་སྒར་ཁག་གང་འདྲ་ཡོད་པ། སྲིད་དོན་ཐོག་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གིས་ལས་ཀ་གང་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ། ང་ཚོར་འཆར་གཞི་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ། བྱ་ཐབས་གང་ཞིག་འཛིན་གྱི་ཡོད་པ། འཛམ་གླིང་ཕྱི་ལོགས་ནས་བོད་པར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་གྱི་བོད་དོན་ཚོགས་པ་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་སོགས་སོ་སོས་རྒྱུན་དུ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཤེས་པ་བྱས། དེ་རིགས་སྡེ་པ་གཞུང་གི་བྱུས་གཏོགས་ཡིན་པ་ལས། ང་ཚོར་བྱུས་གཏོགས་འཁྲི་གི་མེད་བསམ་པ་མ་བྱས་པར་ཁྱིམ་ཚང་སོ་སོའི་མི་རེ་ངོ་རེས་ངོ་ཤེས་ནང་ཚགས་ཁག་ལ་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་ཐུབ་པ་དང༌། ཤོད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ག་ཚོད་ཕན་གྱི་མ་རེད་དམ།

དཔེར་ན། བོད་ནས་ཡོང་མཁན་མི་ཁ་ཤས་རྒྱ་གར་ནང་སོ་སོའི་ཕ་མ་སྤུན་མཆེད་སར་ཐུག་འཕྲད་དུ་ཕྱིན་པར་ཉེན་ཁ་དང་དཀའ་ངལ་གང་ཡང་མེད་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད། བདེ་སྲུང་ལས་ཁུངས་དང༌། དྲིལ་བསྒྲགས་ལས་ཁུངས་ལྟ་བུར་འགྲོ་རྒྱུར་ཁ་ཤས་བག་ཟོན་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་དེར་ཁག་མེད། བདེ་སྲུང་དང༌། དྲིལ་བསྒྲགས་ལས་ཁུངས་ལ་འགྲོ་མ་བདེ་བ་ཡོད་མཁན་ཚོར་སོ་སོའི་ཁྱིམ་ཚང་ནང་དང༌། སོ་སོའི་དགའ་ཉེ་བློ་དཀར་ནང་ནས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་མ་ཐུབ་ན་གོ་སྐབས་ཡག་པོ་ཞིག་ཆུད་ཟོས་འགྲོ་གི་ཡོད། ཁྱེད་ཚོས་འགྲོ་སོང་མང་པོ་བཏང་སྟེ་རྒྱ་གར་དུ་སླེབས་པ་རེད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཐུག གནས་སྐོར་སོགས་བྱས་པ་ཙམ་ལས་ཕྱིར་ལོག་བྱེད་སྐབས་རྒྱ་གར་ནང་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་གང་ཡང་མ་ཤེས་པར་འགྲོ་མཁན་ཁ་ཤས་ཀྱིས་བོད་ལ་སླེབས་དུས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མ་གཏོགས་རེ་བ་རྒྱག་ས་གང་ཡང་མི་འདུག་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཚོད་འདུག སྐད་ཆ་དེ་མགོ་མ་འཚོས་པའི་སྐད་ཆ་ཡིན་པ་ལས་བདེན་པ་རྩ་བ་ནས་མ་རེད།

ཆ༽ གཉེན་འཕྲད་ཀྱི་ལས་འགན་དང་། འཐུས་ཤོར་གྱི་རྣམ་པ།

ངས་བར་སྐབས་ཐེངས་ཁ་ཤས་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང༌། བསམ་བློ་ཐོངས་དང༌། ང་ཚོར་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་ལྔ་ལྷག་གི་རིང་ལ་བྱས་དང་རྗེས་གྲུབ་འབྲས་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་ང་རང་ཚོའི་ལས་ཁུངས་རིམ་པ་བསྟར་ཆགས་དང༌། སྒྲིག་འཛུགས་རིམ་པ་བསྟར་ཆགས་ཡོད་པའི་ཐུགས་རྗེ་བཀའ་དྲིན་འོག་ནས་བྱུང་བ་ལས། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མི་གཅིག་ཁེར་རྐྱང་ཞིག་གིས་བྱེད་ཐུབ་ཐབས་མེད། ཁུངས་སོ་སོར་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་དང་། སྒྲིག་འཛུགས་དེའི་ནང་གི་ལས་བྱེད་པ་ཚོའི་ནུས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་རེད། ལས་བྱེད་པ་རེ་ཟུང་ཞབས་འདྲེན་ཞུ་མཁན་ཡོང་གི་རེད། སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཙན་བྱོལ་གཞུང་ཟེར་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་དང༌། དེའི་འགོ་ཁྲིད་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་མི་མང་གིས་རྒྱབ་སྐྱོར་དང༌། མོས་པ་ཡོད་སྟབས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་གི་ཐོག་ནས་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། རྩ་བ་དངོས་སུ་ལག་ལེན་བསྟར་མཁན་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་ཐོག་ནས་གྲུབ་འབྲས་བྱུང་བ་ལས། བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་མེད་ན་གྲུབ་འབྲས་ཡོང་ཐུབ་ཐབས་མེད། དེ་རིགས་ང་རང་ཚོའི་ཁྱིམ་ཚང་དང༌། ངོ་ཤེས་མི་རེ་ངོ་རེའི་ཆ་ནས་འགྲེལ་བཤད་ཡག་པོ་རྒྱག་མ་ཐུབ་པའི་ཐོག་ནས་འཐུས་ཤོར་བ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

དེ་བཞིན་དུ་རྒྱ་གར་ནས་བོད་ལ་ཕར་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་མཁན་ཚོས་ཀྱང་དུས་རྒྱུན་གཏན་སོ་སོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ང་ཚོའི་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་གང་འདྲ་ཡོད་པ་དང༌། ཆོས་དང་རིག་གཞུང༌། ཤེས་ཡོན། འཕྲོད་བསྟེན། དཔལ་འབྱོར་སོགས་ཀྱི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་། གཞིས་ཆགས་ཁག་གི་སྒྲིག་འཛུགས། སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་སྒྲིག་འཛུགས། ཕྱི་རྒྱལ་ཁག་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་མཁན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་འཛམ་གླིང་སྟེང་བོད་དོན་ལ་ལྟ་སྟངས་གང་འདྲ་ཡོད་པ། རྒྱབ་སྐྱོར་གང་འདྲ་ཡོད་པ་ཚང་མར་ནམ་རྒྱུན་ནས་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་སོ་སོའི་སེམས་ནང་ངེས་ཡོད་ན་སོ་སོ་བོད་ནང་ལ་སླེབས་སྐབས་ཡིག་ཆ་སྦས་ནས་འགྲོ་མི་དགོས་པར་སོ་སོ་བློ་བདེ་པོ་བྱས་ནས་ཕྱིན་ཆོག་གི་རེད། བོད་ནང་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱེད་མཁན་རྒྱ་གར་ནས་མངོན་གསལ་ཅན་གཏོང་ཐབས་མེད་པའི་དུས་སྐབས་འདིར་མི་སྒེར་མི་རེ་ངོ་རེ་བྱས་ནས་འགྲོ་མཁན་ཚོས་སྤྱི་དོན་སེམས་འཁུར་བླངས་ཏེ་ཕྱིན་ན་བོད་ཀྱི་ས་ཆ་མང་པོར་ཁྱབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ཕྱིན་གོ་ཆོད་པ་རེད། དེ་ཚོའི་གྲས་ང་ཚོས་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང༌། ང་ཚོས་དོ་སྣང་མ་བྱས་པར་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་གི་མེད་དམ་བསམ་གྱི་འདུག དེ་རིགས་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། དངོས་སུ་ཕན་གནོད་འབྲེལ་ཐུབ་པའི་ལས་ཀ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ཆེ་ས་ཞིག་བོད་ནས་ལམ་སེང་རྒྱ་མི་ཚང་མ་ཕྱིར་འབུད་བྱེད་འདོད་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་བྱེད་ཆོག་ཆོག་མེད། དོན་ཆེན་སྒྲུབ་པར་ངང་རིང་། ཟེར་བ་དེ་ཡིན། དཔེར་ན། སྐབས་སྐབས་ལ་ང་རང་བསམ་བློ་འཁོར་གྱི་འདུག སྔོན་མ་ང་ཚོ་མོན་རྟ་དབང་ནས་ཚུར་ཡོང་དུས་དང༌། མ་སུ་རིར་སྡོད་སྐབས་སུ་ང་ཚོ་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་གྲངས་ཤིག་རྒྱ་གར་དུ་སྡོད་རྒྱུ་འཁེལ་གྱི་རེད་སྙམ་པ་ང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་འཁོར་ན། ང་ཚོ་ཡིད་ཐང་ཆད་མདོག་ཁ་པོ་འདུག དེ་དུས་ལོ་ཁ་ཤས་ནང་ལ་འགྱུར་བ་ཞིག་མི་ཡོང་ངམ། ལོ་ཁ་ཤས་ནང་ལ་གཅིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་དེ་གའི་ངང་ནས་ང་ཚོ་ཚང་མས་རིག་པ་བསྒྲིམས་ནས་བསྡད་པ་རེད། ཞིབ་ཏུ་བརྩི་སྐབས་ལྔ་བཅུ་ང་དགུ་ནས། དགུ་བཅུ་གོ་བཞི་བར་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་ལྔ་ཕྱིན་འདུག མིའི་མི་ཚེ་གཅིག་ལ་བརྩིས་ན་དུས་ཡུན་རིང་པོ་ཕྱིན་པ་རེད། གང་ལྟར་ང་རང་ཚོས་དང་པོ་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་གཞིས་ཆགས་ཁག་དང༌། སློབ་གྲྭ་ཁག་འཛུགས་སྟངས་སྐོར་ལོ་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་མི་ཡུལ་གྱི་ས་ཆར་སྡོད་དགོས་པའི་ངོས་འཛིན་བྱས། དེ་གཞི་ལ་བཞག་པའི་འཆར་གཞི་བཏིང༌། ང་ཚོ་མི་ཐོག་ནས་མི་ཐོག་སྦྲེལ་དགོས་བྱུང་ན་ཡང་སྦྲེལ་ཐུབ་པའི་རྨང་གཞི་བཏིང་བ་དེ་རྣམས་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ང་རང་ཚོའི་རྩ་དོན་རླབས་ཆེན་པོ་དེ་ལམ་སེང་སྒྲུབ་ཐུབ་རྒྱུ་མེད་སྟབས། ཐབས་ཤེས་སྒོ་གང་ས་ནས་འཚོལ་དགོས་པ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ང་ཚོ་སྡོད་སའི་ལུང་པར་བསྟུན་དགོས་སྟབས་དཀའ་ཤག་དང༌། ལས་ཁུངས་ཁག་ནས་སྐབས་རེ་བྱེད་བདེ་མིན་ཡོང་གི་རེད་ལ། ཚང་མ་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚོགས་པ་སོ་སོའི་ནང་ལ་ཚོགས་མི་ས་ཆ་འདྲ་མིན་ནས་ཡོད་སྟབས་དེ་རིགས་སོ་སོའི་ལུང་པའི་ནང་ཕར་ཕྱིན་པ་དང༌། ཚུར་ཡོང་མཁན་དེ་དག་གི་ཐོག་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གནད་འགག་གཅིག་མཐོང་གི་འདུག

ཇ༽ འཕྲལ་ཕུགས་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་དང་། དབུ་མའི་ལམ་བཟང་།

ཁ་སེང་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་སྐབས་ངས་བཤད་པ་བཞིན། མ་འོངས་པར་ང་ཚོའི་ལས་དོན་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་ནམ་ཟེར་ན། ད་ཕན་འདས་པའི་ལོ་བཅུ་བཞི་ལྷག་ཙམ་རིང་ལ་ངོས་ནས་དབུ་མའི་ལམ་ཞིག་བཙལ་བ་ཡིན། ལམ་ཕྱོགས་དེའི་ཐོག་ལ་འཛམ་གླིང་ནང་བོད་པའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཡོད་མཁན་མང་ཆེ་བས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཚོང་འབྲེལ་ཐོག་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་འབྲེལ་བ་དམ་ཟབ་བྱེད་འདོད་ཡོད་མཁན་དང་། བྱེད་དགོས་མཁན་གྱི་གཞུང་རྣམས་ནས་ཀྱང་ངའི་ལངས་ཕྱོགས་འདི་མཐའ་གཉིས་སུ་མ་ལྷུང་བར་མཐོང་སྟེ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད།

ངས་དབུ་མའི་ལམ་འདིར་འཛམ་གླིང་གི་ཐོག་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོང་རྒྱུར་གྲུབ་འབྲས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། གྲོས་འཆར་བཏོན་པའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ང་ཚོ་དང་མཉམ་དུ་བོད་ཀྱི་རྩ་དོན་ཐོག་ལ་གོ་བསྡུར་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། བོད་ནང་ལ་རྒྱ་མི་ཕོན་ཆེ་ཡོང་བ་དེ་རྣམས་བཀག་འགོག་ཐུབ་པ་བྱེད་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་དེའི་ཐོག་ལ་ད་ལྟ་བར་དུ་གྲུབ་འབྲས་མ་ཐོན་པ་དང་། རྒྱ་མིར་གཡོ་འགུལ་ཐེབས་མ་ཐུབ་པ་རེད། བར་ལམ་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་རེ་ཟུང་ཞིག་གིས་བརྗོད་པ་ལྟར་ན། རྒྱ་མིས་བོད་ནང་སོ་པ་ཧ་ཅང་མང་པོ་བཞག་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་མིའི་བདེ་འཇགས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་འཇམ་ཆས་སྤྲས་པའི་མི་མང་པོ་ཡོད་པ། བོད་ནང་རྒྱ་མི་ཤིན་ཏུ་ཕོན་ཆེ་ཞིག་སླེབས་པ་བཅས་ཀྱིས་དངངས་སྐྲག་གནས་ཚུལ་ཛ་དྲག་པོ་ཡོད་པ་དང་གཅིག གཉིས་ནས་རྒྱ་གར་ནས་ང་ཚོའི་ལངས་ཕྱོགས་རྒྱ་མིར་བསྟུན་མཁས་བྱས་དྲགས་པ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་བོད་མི་རེ་ཟུང་ཕྲན་བུའི་སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་ལྟ་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་ལུགས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག གནས་ཚུལ་དེ་གྲས་ད་ལྟ་རྒྱ་ཆེན་པོ་མེད་ཀྱང་རེ་ཟུང་ཡོད་པ་གོ་ཐོས་བྱུང༌། དེ་ལ་ངས་འགན་ལྗིད་པོ་ཞིག་དང་ཉེན་ཁ་ཞིག་ཀྱང་མཐོང་བྱུང༌།

ང་ཚོའི་ལས་ཀ་གང་དང་གང་ཡིན་ནའང་འཕྲལ་དུ་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་པའི་རིགས་གཅིག་ཡོང་བ་དང་། ལས་ཀ་རིགས་གཅིག་ནི་འཕྲལ་དུ་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་རྒྱུ་མེད་ནའང་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་ལམ་སྟོན་བྱེད་ཕྱོགས་བཅས་རིགས་གཉིས་ཡོང་ངེས་རེད། ད་བར་ངོས་ནས་དབུ་མའི་ལམ་ཟེར་བའི་ཐབས་ལམ་བཙལ་བ་འདིའི་དམིགས་ཡུལ་ནི། འཕྲལ་དུ་བོད་ནང་ལ་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་ཡོད་པ་དེ་ཕྲན་བུ་ཞི་ལྷིང་དུ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། རྒྱ་མི་མཉམ་དུ་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུའི་འགོ་འཛུགས་ཐུབ་ན་བསམ་པའི་རེ་བ་ཞིག་བརྒྱབ་ཀྱང་དེར་གྲུབ་འབྲས་མ་ཐོན་པ་རེད། དེར་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་རྒྱུ་མེད་བཞིན་དུ་དེ་རང་ལ་ཨུ་ཚུགས་བརྒྱབ་སྟེ་སྡོད་དགོས་དོན་མེད། ད་ཆ་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་ང་རང་ཚོའི་རྩ་དོན་ཐོབ་ཐང་རྩོད་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་འདུག ད་ལྟ་བར་དུ་ང་ཚོས་དངོས་གནས་རྒྱ་མི་མཉམ་དུ་འགྲིགས་འཇགས་ཤིག་ཡོང་ཐབས་སུ་བསམ་པ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་གུ་བཤང་བྱེད་རྒྱུ་མེད་ན་མ་གཏོགས་ཡོད་ཚད་བྱས་ཏེ་ཐབས་ཤེས་བྱས་པ་དེས་བོད་ནང་གནས་ཚུལ་ཇེ་སྡུག་ཏུ་འགྲོ་བ་ཞིག་ལས་མེད་སྟབས་ང་ཚོས་དངོས་གནས་བོད་ཀྱི་རྩ་དོན་ཐོབ་ཐང་རྩོད་དེ་བོད་རང་བཙན་ཡིན་ཞེས་སྐད་འབོད་བྱས་ཀྱང་རྒྱ་མིས་བོད་ནང་འདི་ལས་སྡུག་ཏུ་གཏོང་རྒྱུ་ཧ་ལམ་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། གལ་སྲིད་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ན་ང་ཚོར་འཕྲལ་དུ་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་རྒྱུ་མེད་ན་ཡང་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་ཆ་ནས་ང་ཚོའི་རྩ་བའི་ཐོབ་ཐང་དེ་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་སྟོན་དགོས་པ་དང༌། ཡང་སྒོས་ལྷག་པར་ཅན་དུ་རྒྱ་མི་དུང་ཕྱུར་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ང་ཚོ་བོད་པའི་རྩ་བའི་བདེན་དོན་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་སྟོན་དགོས་པ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཀྱི་འདུག ཡིན་ནའང་ངོས་ནས་ལམ་སང་སྲིད་བྱུས་བསྒྱུར་བཅོས་བཏང་ན་འོས་པོ་མི་འདུག་ལ། བདེ་པོ་ཡང་མི་འདུག གནས་སྐབས་གཅིག་ད་ལྟ་ལོ་བཅུ་བཞིའི་རིང་ལ་ངོས་ནས་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་འདི་ག་རང་མུ་མཐུད་དེ་འགྲོ་རྒྱུ་དང༌། དེ་བྱས་ནས་ལོ་གཅིག་ལོ་གཉིས་སོང་མཚམས་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་དཔེར་ན། ཨ་མི་རི་ཀས་མཚོན་པས་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོ་ཞིག་གིས་བོད་པའི་ཐོག་ལ་བོད་ཀྱི་རང་སྐྱོང་དངོས་གནས་ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་དང་། གང་ལྟར་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་གྲོས་འགོ་བཏོན་པ་དེའི་ཐོག་ལ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཞེས་ད་ལྟ་གནོན་ཤུགས་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེས་ཤུགས་རྐྱེན་ཇི་ཙམ་ཐེབས་མིན་ལ་ང་ཚོས་ཉམས་ཞིབ་བྱས་ཏེ་དེ་དང་ཆབས་ཅིག་གོང་དུ་ངོས་ནས་བསམ་འཆར་བཤད་པ་དང༌། ང་རང་ཚོའི་མང་ཚོགས་ཐོག་ནས་ང་ཚོའི་རྩ་དོན་སྐོར་ལ་བསམ་འཆར་ཡོད་པ་ཚོར་བསམ་ཞིབ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

ཉ༽ རང་བཙན་གྱི་དཔང་རྟགས་དང་། ཡིག་ཐོག་གི་ཁ་མཆུ།

ངས་ད་ལྟ་བར་དུ་བོད་རང་བཙན་ཡིན་ཟེར་ནས་ལོ་རྒྱུས་ཁུངས་བགྲངས་ཏེ་རྒྱ་མིར་རྩོད་པ་རྒྱག་གི་མེད། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་བོད་རྒྱ་ཁོངས་རེད་ཟེར་བ་དེ་གཡུག་ཞོག ང་ཚོའི་ངོས་ནས་རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་ཡང་ཕར་བཞག མ་འོངས་པར་རྒྱ་དང་བོད་མཉམ་དུ་གཉིས་ཕན་ཞིག་གི་འོག་ནས་གནས་ཐབས་ལ་ཕྱོགས་གཉིས་ཀས་བསམ་བློ་གུ་ཡངས་ཙམ་བཏང་སྟེ་ང་རང་ཚོ་གཉིས་ཕན་གྱི་ཐབས་ལམ་ཞིག་བཙལ་ན་སྙམ་སྟེ་ད་ལྟ་བར་དུ་ངོས་ནས་བསམ་ཚུལ་དེ་བཅངས་ནས་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་རེད། གུང་བྲན་དང་གོ་མིང་ཏང་གཉིས་ཀར་རྣམ་འགྱུར་དེ་སྟོན་གྱི་ཡོད། ཡིན་ཡང་རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བོད་རྒྱ་ཁོངས་རེད་ཟེར་བའི་སྐད་ཆ་དེ་བཤད་ན། ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་བོད་རང་བཙན་ཡིན་པའི་ཡིན་སྟངས་ཚིག་སྐམ་པོ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་དངོས་གནས་ལོ་རྒྱུས་གཅིག་དང་གཉིས་ཀྱིས་བགྲངས་ཏེ་ཚིག་ཐོག་ཚིག་བཞག་ཐོག་ནས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་ཐུབ་པའི་གོ་སྒྲིག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་འདས་པའི་ལོ་བཞི་བཅུ་ཞེས་གྲངས་ནང་ལ་ལྷག་པར་ཁམས་ཁུལ་དང༌། མདོ་སྨད་ནང་ལ་ལྔ་བཅུ་ང་ལྔ་ང་དྲུག་ནས་བཟུང་རྒྱ་མིས་དྲག་གནོན་བྱེད་པའི་འགོ་ཚུགས་པ་རེད། ༡༩༥༩ ལོ་ནས་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཡོངས་རྫོགས་ལ་རྒྱ་མིའི་གདུག་རྩུབ་ཁྱབ་གདལ་ཕྱིན་པ་རེད། དེ་ནས་བཟུང་བོད་ནང་ལ་གཏོར་བཤིག་ཕྱིན་པ་དང༌། སྡུག་སྦྱོང་བཏང་བར་མཚོན་ན་དངོས་གནས་ཁྱིམ་ཚང་མི་རེ་ངོ་རེའི་ནང་ལ་རྒྱ་མིས་བཙན་དབང་དང༌། ཐུབ་ཚོད་བཏང་ནས་དཀའ་ངལ་མྱངས་པ་དེ་ཚད་ལས་བརྒལ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་གཅིག་དང་གཉིས་ཀྱི་མི་ཚང་མི་རེ་ངོ་རེ་སོ་སོའི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ནས་ཡིག་ཐོག་ཏུ་ཕབ་སྟེ་ཁ་མཆུ་རྒྱག་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་སྲིད་ཀྱི་རེད། ག་ལེར་བདེན་མཐའ་གསལ་ཏེ་གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བའི་སྐབས་ལ་ང་ཚོས་གཅིག་ནས་གཉིས་སུ་བགྲངས་ཏེ་ཤོད་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་འདུག རང་དགར་སྤྱི་མ་སྤོམ་གྱིས་རྒྱ་མི་བོད་དུ་སླེབས་ཏེ་མི་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་བསད་སོང་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་བཤད་པས་མི་འགྲིགས།

སྔོན་མ་ལོ་ཤས་གོང་མཇལ་དམངས་ཤིག་གི་སར་བོད་ནས་ཡོང་བའི་རྨོ་བོ་ལགས་ཤིག་གིས་བོད་པ་ཚང་མ་བསད་སོང་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག དེ་ལྟར་བཤད་ན་མི་འགྲིགས། བོད་པ་ཚང་མ་བསད་མེད་པ་ཤེས་གསལ་རེད། དངོས་གནས་ངའི་ལུང་པའི་ནང་ལ་སྔར་ཡིན་ན་ཁྱིམ་ཚང་འདི་ཙམ་ཞིག་ཡོད། མི་གྲངས་འདི་ཙམ་ཡོད། མི་འདི་དང་འདི་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱ་མིས་དམར་གསོད་བཏང་སོང༌། མི་འདི་དང་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་སོང༌། མི་དེ་དང་དེ་རྣམས་བཙོན་ལ་བཅུག་སྟེ་སྡུག་གསོད་བཏང་སོང་ཞེས་ཤོད་ཐུབ་པ་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་དག་ཧམ་པ་དང་། འོལ་ཚོད་མ་ཡིན་པར་དངོས་སུ་བྱུང་བ་གཅིག་དང་གཉིས་ཀྱི་མིང་སྨོས་བྱས་ཏེ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་ན། རྒྱ་མི་སུ་འདྲ་ཞིག་ལའང་ང་ཚོས་དྲང་པོ་དྲང་བཞག་གིས་ས་ཆ་དེའི་སྒང་ལ་བལྟ་བར་འགྲོ་ཟེར་ནས་འཁྲིད་ཆོག་གི་རེད།

རྒྱ་མིས་བོད་དབང་བསྒྱུར་བྱས་པའི་རྗེས་ལ་ལོ་འདིའི་རིང་ལ་གྲོང་གསེབ་འདིའི་ནང་ལ་མི་ཇི་ཙམ་ཤི་ཡོད་པ་དང༌། མི་ཇི་ཙམ་དམར་གསོད་བཏང་བ། མི་ཇི་ཙམ་ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་པ་དེ་རྣམས་ས་གནས་ས་ཐོག་ལ་རྒྱ་མི་གཅིག་དང༌། ང་ཚོའི་བོད་པ་གཅིག ཕྱི་རྒྱལ་མི་གཅིག་བྱས་མི་གསུམ་སྦྲགས་ཐོག་ལ་ང་ཚོས་སྟོན་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད། ང་ཚོས་དངོས་གནས་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། དེ་རྣམས་ཞིབ་ཚགས་པོའི་ཐོག་ནས་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག སྤྱི་མ་སྤོམ་གྱི་སྐད་ཆ་བཤད་ན་འགྲིག་གི་མི་འདུག དེ་རྣམས་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་དགོས་པ་དེ་གཙོ་བོ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཐོག་ནས་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚོགས་པ་མི་རེ་ངོ་རེ་དཔེར་ན། ཁྱིམ་ཚང་གི་པཱ་ལགས། ཨ་མ་ལགས་ཚོས་ལས་ཀ་མེད་པའི་སྐབས་ལ་དེ་རིགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ་ཕར་ཚུར་ངོ་ཤེས་མཁན་ལ་སྐད་ཆ་དྲིས། གཉེན་འཕྲད་ཕར་འགྲོ་ཚུར་འོང་བྱེད་སྐབས་ལ་དོ་སྣང་བྱས། ཐོ་བཀོད་བྱས་ཏེ་ཁུར་མཉམ་ལེན་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཚོའི་གྲས་གནད་འགག་ཆེན་པོ་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་སེམས་འཁུར་བླངས་ཏེ་འོག་གྲབས་ཆ་ཚང་བྱེད་དགོས།

ཏ༽ ལོ་རྒྱུས་ཡིག་འཇོག་དང་། འཐབ་རྩོད་ཀྱི་འོག་གྲབས།

ད་ལྟ་ང་ཚོས་མིའི་མདུན་ལ་གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་གི་སྒོ་ནས་ཤོད་ཐུབ་ཀྱི་མེད་ན་ཡང༌། གང་ལྟར་སྔ་ཕྱི་མ་གཏོགས་ཡོང་རྒྱུའི་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད། དེ་མིན་ནའང་ང་ཚོར་རྒྱུ་ཆ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་རྒྱ་ཡིག་ནང་དང༌། དབྱིན་ཇིའི་ནང་ལ་བསྒྱུར་ཏེ་རྒྱ་མིས་བོད་དབང་བསྒྱུར་བྱས་ཏེ་ང་ཚོ་བོད་མིས་སྡུག་སྦྱོང་ཇི་ཙམ་མྱངས་པ་དེ་རྣམས་ཡིག་ཆའི་ཐོག་ནས་ཆ་ཚང་སྟོན་ཐུབ་པ་ཞིག་ང་ཚོས་བཟོ་དགོས་ཀྱི་འདུག ང་རང་ཚོ་བོད་པ་མི་རེ་ངོ་རེས་གནས་ཚུལ་བྲིས་དགོས་ཞེས་དེ་སྔོན་ནས་འབོད་སྐུལ་བྱས་པ་བཞིན།

དཔེར་ན། བསམ་ཕོ་མདའ་དཔོན་གྲོངས་མཁན་དེས་ཁོ་རང་གི་ལོ་རྒྱུས་སྙིང་བསྡུས་ཤིག་བྲིས་ཡོད། དེ་བཞིན་དུ་ཀེའུ་ཚང་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། རི་འབུར་རིན་པོ། ཉག་རོང་ཨ་བརྟན་བཅས་ཀྱིས་དེབ་རེ་བྲིས་ཡོད། ད་ཕན་དེབ་ཁ་ཤས་ཐོན་ཡོད་པ་དེ་རིགས་ཡག་པོ་འདུག དེ་རིགས་མང་ཙམ་དགོས་ཀྱི་འདུག ང་རང་ཚོའི་ད་ལྟའི་མི་ཐོག་འདིར་མཚོན་ན་བོད་ལ་སྡོད་མཁན་ཚོའི་བསམ་པར་སོ་སོས་དངོས་སུ་མྱོང་བའི་ལོ་རྒྱུས་འདི་དག་རྩ་འགངས་ཆེ་བ་ཡིག་ཆའི་ཐོག་ལ་བྲིས་རིན་མེད་པ་ལྟ་བུར་མཐོང༌བ་དང་། ང་ཚོ་འདིར་བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོས་ཀྱང་སྤྱིར་བཏང་ང་ཚོ་འདས་པའི་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་ལྔའི་རིང་གི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་སྟངས་ནི་ད་ལྟ་མཐོང་བཞིན་པ་འདི་ག་ཡིན་བསམས་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་རིན་མེད་པ་ལྟ་བུའི་མཐོང་ཚུལ་འོག་ཏུ་ལུས་ཏེ་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་གི་མེད་དམ་བསམ་གྱི་འདུག

ང་ཚོའི་མི་ཐོག་འདིར་བྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་དེ་རྣམས་ཡིག་ཐོག་ཏུ་གསལ་པོ་ཞིག་བྲིས་མ་ཐུབ་པ་དང་། མི་ཐོག་འདི་རྫོགས་རྗེས་ང་རང་ཚོས་ཡག་པོ་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱང་ནག་ཁུང་ལ་ཕྱིན། དཀའ་སྡུག་མྱངས་པ་རྣམས་ཀྱང་ནག་ཁུང་ལ་ཕྱིན་ཏེ་མི་ཐོག་རྗེས་མ་ཚོས་ཤེས་མ་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་གང་ཡང་མི་འདུག མི་སྒེར་པ་ཞིག་གིས་ཚེ་བློས་བཏང་ཐོག་ནས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཚེ་དང་སྒྲུབ་པ་མཉམ་པའི་ཆོས་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མི་འདུག ང་རང་ཚོ་མི་རིགས་གཅིག་གི་རང་དབང་རྩོད་ལེན་བྱེད་པའི་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་དག་ཡིག་ཆའི་ནང་ལ་ལོ་རྒྱུས་སུ་འགོད་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེར་བརྟེན་ང་ཚོའི་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དོ་ཁུར་བྱས་ཏེ་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ལོ་གཅིག་ཙམ་རིང་གནས་ཚུལ་འདིའི་ཐོག་ལ་འཛམ་གླིང་ནང་ཤུགས་བསྣོན་བྱེད་བཞིན་པ་འདི་དང༌། རྒྱ་ནག་རང་གི་ནང་ལ་འགྱུར་བའི་གནས་ཚུལ་ཇི་ཙམ་ཡོང་གི་འདུག་བལྟས་ན་བསམ་པ་ཡིན། དེའི་མཚམས་ནས་བཟོ་བལྟ་ཚོད་ཐིག་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་མི་འདུག་ན་མང་ཚོགས་ལ་སྐད་ཆ་འདྲི་རྒྱུ་ཡིན། མང་ཚོགས་ལ་སྐད་ཆ་འདྲི་རྒྱུ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་བྱེད་བདེ་ཞིང་། བོད་ནང་ལ་ཡོངས་གྲགས་བྱས་ནས་ང་ཚོས་སྐད་ཆ་འདྲི་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། འོན་ཀྱང་གཉེན་འཕྲད་ཕར་འགྲོ་ཚུར་ཡོང་བྱེད་མཁན་དེ་དག་བརྒྱུད་ནས་བོད་ནང་ལ་བསམ་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་དམ། མདོར་ན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་ད་ལྟ་བར་དུ་ལོ་བཅུ་བཞིའི་རིང་ལ་སྲིད་བྱུས་ཟིན་སྟངས། དཔེར་ན། སྔར་གྱི་བོད་པའི་ཚིག་ལ་ཕྱི་རྒྱ་ཁོངས་ནང་གི་རང་དབང་གཙང་མ་ཡོད་པ་ཟེར་བ་ལྟར་ཕྱི་སྲིད་དང༌། རྒྱལ་སྲུང་དེ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བྱས། དེ་འཕྲོས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་བོད་པ་རང་གི་ལག་པར་དབང་ཆ་གཙང་མ་ཡོད་པ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་དགའ་བ་འདུག་གམ། ཡང་ན་སྔར་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པའི་རང་བཙན་མ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་འདུག

ཐ༽ རང་བཙན་གཙང་མ་དང་། མདོ་ཁམས་ཀྱི་གནས་ཚུལ།

རང་བཙན་གཙང་མ་རྩོད་ན། མདོ་སྨད་ཀྱི་ས་ཁུལ་དེ་དག་བར་སྐབས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་འོག་ལ་བསྡད་མེད་ལ། ཁམས་ཁུལ་གྱི་ས་མཚམས་ཐད་ལ་ཡང་བར་སྐབས་ནས་འབྲི་ཆུ་ཤར་ནུབ་བྱས་ནས་བསྡད་པ་རེད། རང་བཙན་གཙང་མ་ཟེར་བའི་སྐད་ཆའི་སྒང་ལ་ཕྱིན་ན་དེ་དག་ལ་ལོ་རྒྱུས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན། མཁས་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེས་མཛད་པའི་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་རྣམ་ཐར་དད་པའི་འཇུག་ངོགས་ནང་ལ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་འཁྲུངས་ཡུལ་གསུང་སྐབས། སྔར་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་ལ་བོད་ཀྱི་ཆབ་འབངས་ཡིན་པ་ཤར་ཙོང་ཁའི་ཡུལ་ནས་ཞེས་གསུངས་འདུག ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་ལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཡོངས་རྫོགས་རང་བཙན་གཅིག་གྱུར་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་རྩོད་མེད་ཡིན། བར་སྐབས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཤོད་དགོས་བྱུང་ན་ཨ་མདོ་ཁ་བྲལ་དུ་འགྲོ་གི་འདུག དེ་རྣམས་ལ་ཡང་ང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས།

དཔེར་ན། ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ཕྱི་རྒྱ་ཁོངས་ཙམ་དང་། ནང་དག་ཏུ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་སྐྱོང་གི་གནས་ཚུལ་སྒང་ལ་སླེབས་ན་དེ་ནི་གནས་ཚུལ་གསར་པ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་ཕྱིན་པ་རེད། ས་ཁུལ་དེ་གའི་མི་མང་གིས་ང་ཚོ་བར་སྐབས་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཡིན། ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་ཡིན་བརྗོད་ན་ཞབས་འདྲེན་ཞུས་པ་རེད། དེ་ལྟར་མ་བཤད་པར་ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་གཅིག་གྱུར་ཡིན། བོད་རྗེ་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་དུས་ནས་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ཡིན་ཟེར་བའི་བསམ་ཚུལ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཐོན་ན་དངོས་གནས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཡོངས་རྫོགས་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ཡོང་བའི་རེ་བ་ཡོད།

ད༽ ཞི་བའི་ལས་འགུལ་དང་། འདམ་ག་སྣ་མང་།

ཡང་རང་བཙན་གཙང་མ་ཞིག་རྩོད་ན་ཡང་ངས་བདེན་པ་བདེན་ཐོག་ནས་རྩོད་པ་ལས། འཁྲུག་པ་བརྒྱབ་ཟེར་བ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། ཕྱི་ལོགས་ཀྱི་མི་ལའང་དེ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ནང་ལ་ཡང་དེ་རང་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ཟེར་བ་འདི་ཡང་འདྲ་ཆགས་པོ་བྱས་ཏེ་ཐབས་མཁས་གཡོ་སྒྱུའི་ཐོག་ནས་བཤད་པ་མིན་པར་བསམ་པ་རྣམ་དག་གི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་ཡིན། འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་དེ་ངས་ཇི་སྲིད་འགན་འཁྱེར་བའི་རིང་ལ་ལམ་དེ་ག་ལས་འགྲོ་ས་མེད། ངའི་བསམ་བློ་དེ་ཡིན། མཐའ་གཅིག་ཏུ་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ནས་རྩོད་ལེན་བྱེད་དགོས་ན་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཁུངས་བགྲངས། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ས་གནས་མི་མང་གི་འདོད་པ་དང༌། བསམ་བློའི་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ནས་ཤོད་དགོས། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཁུངས་བགྲང་སྐབས་བར་ལམ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་བསྡད་པའི་ས་ཁུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ཀྱི་འདུག དེ་རྣམས་ལ་ཡང་ང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། གང་ལྟར་ཕྱོགས་ཚང་མར་བསམ་གཞིགས་བྱེད་དགོས།

དེ་མིན་ང་རང་ཚོར་ཐབས་ལམ་གཞན་དག་གང་འདུག་གམ། དེ་རིགས་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་དོ་སྣང་ཡོད་མཁན་དང༌། བསམ་བློ་ཡོད་མཁན་ཚོས་བསམ་བློ་བཏང༌། གོ་བསྡུར་བྱས། རིམ་པས་མི་མང་གི་བསམ་འཆར་བསྡུ་བའི་དུས་སུ་སླེབས་སྐབས་མི་མང་གིས་འདམ་ག་བྱེད་ཡུལ་ཐབས་ལམ་མི་འདྲ་བ་གང་མང་ཞིག་ང་ཚོས་སྟོན་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། འདམ་ག་བྱེད་སྟངས་དེ་ཡང་མི་གཅིག་གིས་དེ་བྱས་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་སྐུལ་སློང་བྱས། མང་ཚོགས་ནས་སོ་སོའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་མེད་པར་ལམ་སེང་མི་ཁ་ཤུགས་ཆེ་བ་ཞིག་གི་མཇུག་ཏུ་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ་མིན་པར། མི་མང་མི་རེ་ངོ་རེས་གང་ཐུབ་ཀྱིས་རྒྱ་བོད་རྩོད་པ་བྱེད་སྟངས་འདིའི་ལངས་ཕྱོགས་དང༌། སྲིད་བྱུས་འཛིན་སྟངས་འདྲ་མིན་ཁ་ཤས་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་ཕྱོགས་ཚང་མར་དགེ་དང་སྐྱོན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་ཉན། མི་མང་ཚོས་བསམ་བློ་བཏང༌། གནད་དོན་ཆ་ཚང་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་གང་ལེགས་པ་དང༌། གང་ལ་མོས་པ་དེར་འོས་འཕེན་བྱ་རྒྱུ་བྱུང་ན་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད།

མང་མོས་ཐོག་ནས་ཐག་གཅོད་གང་བྱུང་བ་དེའི་ཐོག་ལ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་དངོས་གནས་རྒྱག་གཅིག་མཆོངས་གཅིག་གིས་ཕྱིན་ན་མ་འགྲུབ་ན་ཡང་འགྱོད་པ་གང་ཡང་མེད། ང་ཚོས་ཐབས་ཤེས་རིམ་པར་བྱས་པ་རེད། ཐབས་ཤེས་བྱས་ཏེ་མ་འགྲུབ་པ་རེད། དེ་ལ་འགྱོད་པ་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། ངའི་ངོས་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱས་པ་དེ་མ་འགྲུབ་པ་རེད། ད་ཆ་ཐབས་ལམ་འདྲ་མིན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་གསལ་པོ་ཞིག་ང་ཚོས་མི་མང་ལ་བསྟན། མི་མང་གིས་མང་མོས་ཐོག་ནས་ཐག་གཅོད་བྱས་པའི་སྒང་ལ་ཕྱིན་ན་ང་རང་ཚོ་ཡིན་ནའང་བློ་བདེ་བ། ཕྱི་ལོགས་འཛམ་གླིང་གིས་བལྟས་ཀྱང་དངོས་གནས་ཡང་དག་པ་རེད། ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ལམ་ལ་ཕྱིན་པ་རེད།

ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་དུ་གནས་པའི་སྐབས་ལ་དངོས་གནས་ཁ་ཙམ་ཚིག་ཙམ་མ་ཡིན་པར་མང་གཙོའི་ལག་ལེན་བསྟར་བའི་རྣམ་འགྱུར་ཞིག་ཐོན་ཡོང་སྐབས་ཕྱོགས་མང་པོ་ནས་དགེ་མཚན་འདུག མང་ཚོགས་ཀྱིས་གོ་བསྡུར་བྱས་ཏེ་མང་མོས་ཐོག་ནས་ཐག་གཅོད་བྱུང་ན་ཡང་བྱེད་བདེ་པོ་དང༌། ཕྱི་ནང་གང་སར་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་བདེ་པོ་འདུག དེ་ལྟར་བྱེད་པ་ལ་གྲ་སྒྲིག་མང་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས། ལྷག་དོན་བོད་ནང་ནས་བསམ་ཚུལ་བསྡུ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས། དེའི་ཐབས་ལམ་མི་སྒེར་པ་གཉེན་འཕྲད་ཕར་འགྲོ་ཚུར་འོང་བྱེད་མཁན་དེ་དག་གི་ཐབས་ལམ་བརྒྱུད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཀྱི་འདུག ངོས་ནས་ཁ་སང་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་སྐབས་བཤད་པ་དེ་རིགས་ད་ལྟ་ནས་མགོ་འཛུགས་ཐུབ་ཀྱི་འདུག དེ་དག་ལ་གནད་འགག་འདུག མ་གཞི་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་སེམས་འཁུར་ཡོད། ངས་གོང་དུ་བཤད་པ་བཞིན་ཆུང་ཙག་ཐོག་ནས་འཐུས་མ་ཤོར་བ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག སྣེ་མང་པོ་ཞིག་ནས་ཚགས་ཚུད་པོ་བྱེད་ཐུབ་ན་གནད་འགག་འདུག གཞན་དེ་རང་ཡིན། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༤ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༡ ཉིན་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུ་འགན་འཛིན་ཚོགས་མི་ཐུན་མོང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཤེས་ཡོན་གྱི་གལ་གནད་དང་། བོད་མིའི་འཐུས་ཤོར།

ཁྱེད་རང་ཚོ་ད་རེས་གྲོས་བསྡུས་བྱས་པའི་གྲོས་ཆོད་དོན་ཚན་ཁག་ཞིབ་ཚགས་པོ་ཡག་པོ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་འདུག གང་ལྟར་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་ཏེ་བོད་རང་དབང་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དོན་དུ་ང་རང་ཚོ་གཞུང་འབངས་མཆོག་དམན་ཚང་མས་སྤྱིར་བཏང་ནུས་པ་འདོན་གྱི་ཡོད་ལ། འདོན་དགོས་པ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན། ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་དོན་ཡིན་པ་ལས་མི་སྒེར་རེ་ཟུང་གི་དོན་དག་མིན། ཚང་མས་སྐབས་སུ་གང་བབ་ཁུར་དུ་འཁྲི་བ་དེ་དག་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད། དེའི་ནང་ཚན་ནས་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་པ་ཡོད་པ་འདི་ད་ལྟ་བར་དུ་ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེ་བཞིན་ཚགས་ཚུད་དུ་དང༌། ཕལ་ཆེར་གཞི་རྒྱ་ཡང་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ། དེ་བཞིན་ཁྱེད་རང་ཚོས་བསམ་ཚུལ་བཏོན་པ་དེ་དག་ཀྱང་མགོ་འཚོས་པོའི་ཐོག་ནས་ཕལ་ཆེར་གནད་ལ་འཁེལ་བ་ཡག་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་མཐོང་སོང༌།

ང་རང་ཚོས་ལས་རིགས་མང་པོ་ཞིག་ཐོག་མར་འགོ་འཛུགས་སྐབས་རྫིག་པོ་ཡོད་ནའང་རིམ་པས་ཇེ་སླར་འགྲོ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ད་ལྟ་ཕན་ཆད་ལ་སྡུག་ཏུ་མ་སོང་བར་ནུས་པ་བཟང་དུ་འགྲོ་བ་འདི་གཙོ་བོ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཧུར་ཐག་དང༌། ལྷག་བསམ་གཡོ་བ་མེད་པ། དཀའ་ངལ་དང་ལེན་སྙུགས་བསྲིངས་ཏེ་འབད་བརྩོན་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་རང་དགའ་པོ་བྱུང་ལ། ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་བྱས་རྗེས་བཞག་པ་དེར་ངས་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞེས་བརྗོད་འདོད་བྱུང༌། གྲུབ་འབྲས་འདི་དག་མ་ཐོན་པར་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱས་ཏེ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་མིག་གིས་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་བཟོས་པ་དེར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་བརྗོད་འདོད་བྱུང༌།

སྤྱིར་བཏང་ང་རང་ཚོ་སྤྱི་ཚོགས་གང་དུ་ཡིན་ནའང་གཞོན་སྐྱེས་རྣམས་སྤྱི་ཚོགས་དེའི་ནང་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད། རིམ་པས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་མིའི་ནུས་པའམ། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མཚོན་མཁན་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་མི་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་སོ་སོ་སྒེར་གྱི་བདེ་སྡུག་ཀྱང་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་སྟབས། སྤྱི་ཡག་པོ་ཡོད་ན་སྒེར་ཡང་ཡག་པོ་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། སྤྱི་པའི་ཐོག་གྲ་འགྲིག་པོ་མ་བྱུང་ན། སྒེར་པ་རང་ཉིད་ལ་དཀའ་ངལ་འཕྲད་རྒྱུ་ཡིན་པ་ནི་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་ཡོད།

ང་རང་ཚོ་མི་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་འགྲོ་བ་མི་ཡོངས་ཀྱི་དོན་དུ་སྤྱི་སེམས་ཤིག་འཁྱེར་དགོས་པ་འདི་ཡ་རབས་དང་། བཟང་པོའི་སྐད་ཆ་མིན་པར་ང་རང་ཚོ་རང་ཉིད་ཀྱི་མ་འོངས་པའི་བདེ་སྡུག་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད། མི་སུ་ཡིན་ཡང་རང་དོན་རང་གཅེས་ཀྱི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ལྟར། སོ་སོའི་མ་འོངས་པའི་བདེ་སྡུག་འཛམ་གླིང་སྤྱིའི་བདེ་སྡུག་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་དབང་གིས་མི་སུ་ཡིན་ཡང་སོ་སོ་རང་ཉིད་འཚོ་སའི་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་སྤྱི་སེམས་ཤིག་འཁྱེར་དགོས་པ་རང་ཤུགས་ཀྱིས་ཆགས་ཀྱི་ཡོད།

ཡང་སྒོས་ལྷག་པར་ཅན་དུ་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་རྣམས་སོ་སོ་རང་ཉིད་ཀྱི་ལུང་པའི་ནང་སོ་སོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཡོད་པ་འདི་དག་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་བྱེད་ཅིང་། དེ་ལས་སྤྲོས་ཏེ་ལུང་པ་གཞན་དག་ལ་ཕར་བསྙད་བརྐོ་བྱེད་པ་དང༌། ཕན་ཚུན་དཔལ་འབྱོར་དང༌། ཡང་ན་སྲིད་དོན་གྱི་ཐོག་ནས་ཁྱིམ་མཚེས་ཀྱི་ལུང་པ་གཞན་དག་ནང་རྙོག་དྲ་བཟོ་བ་སྔ་རབས་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ཡོད་ཤས་ཆེ་མ་གཏོགས། དུས་ཕྱིས་རྩ་བ་ནས་བཟོས་མེད། འདི་འདྲའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་ང་རང་ཚོའི་ལུང་པའི་ནང་འབུ་ཆེས་ཆུང་ཟོས་ཀྱི་ཐུབ་ཚོད་བཤད་པ་དང་། ཐུབ་ཚོད་བཤད་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། གཏོར་བཤིག་ཚབས་ཆེ་འདི་ལྟ་བུ་བཏང་བའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་མི་རིགས་ལར་ཞེན་གྱི་སྐད་ཆ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། དངོས་གནས་བདེན་པར་དགའ་ཞེན་ཡོད་མཁན་ཞིག་དང༌། མིའི་བདེ་སྡུག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན། བོད་སྤྱིའི་དོན་དག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་རང་ཤུགས་ཀྱིས་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད།

བོད་པ་མིན་པ་ཞིག་གིས་ཀྱང་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་གོ་ཐོས་བྱུང་ཚེ་སེམས་ལ་སྐྱོ་སྣང་སླེབས་པ་ཞིག་དང༌། སྡུག་ནད་མ་ཐེག་པ་ལྟ་བུས་རང་བཞིན་གྱིས་བོད་པར་ཤ་ཚ་བྱེད་དགོས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་རྣམས་ནི་དེ་བས་ཀྱང་སོ་སོ་རང་ཉིད་ཀྱི་བདེ་སྡུག་ལ་ཐུག་ཡོད་པས། ཚང་མས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་སེམས་ཤུགས་སྒྲིལ་དགོས་པ་ལོས་ཡིན། དེ་ཡང་སེམས་ཤུགས་ཡོད་པ་གཅིག་པུས་མི་འགྲིགས་པར་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པའི་ཤེས་ཡོན་དགོས་ཤིང་། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་རང་ཚོས་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་དང་དོད་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་གི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ། སོ་སོ་རང་ཉིད་ཡོད་སའི་སྤྱི་ཚོགས་དེའི་ནང་སྤྱིར་བཏང་མི་མང་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་དོ་སྣང་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། གཉིས་ནས་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་གྱི་དཀའ་ངལ་ཡོང་སྟངས་ཇི་འདྲ་བྱས་ཏེ་ཡོང་མིན་དང༌། དཀའ་ངལ་འདི་སེལ་ཐབས་གང་འདྲ་བྱེད་དགོས་པ། ཐབས་ཤེས་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་བྱེད་དགོས་པ་སོགས་རྒྱུན་དུ་མིའི་བསམ་བློའི་ནང་གོ་རྟོགས་ཆེ་རུ་ཕྱིན་པ་ཡིན། སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་ཀ་ཞིག་ཐོན་ཡོང་སྐབས་རྒྱུན་དུ་དོ་སྣང་དང་སེམས་འཁུར་ཡོད་པའི་དབང་གིས་སྐབས་བབས་ལས་དོན་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱང་ཚགས་ཚུད་པོ་ཡོང་གི་རེད། རྒྱུན་དུ་རང་བཞིན་གྱི་བསམ་བློའི་ནང་དོ་སྣང་དང༌། ཡང་ཡང་དཔྱད་པ་བྱས་པའི་གོ་རྟོགས་གང་ཡང་མེད་ན། སྐབས་བསྟུན་གསལ་བསྒྲགས་ཤིག་བྱས་ནའང་དེ་འདྲ་ཡིན་པ་རེད་སྙམ་པ་ཞིག་ལས། དེ་ལས་ལྷག་པའི་ནུས་པ་ཐོན་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་མེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བའི་ནང་ཆ་བཞག་ན། སྤྱིར་བཏང་མང་ཚོགས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལྷག་བསམ་དངོས་གནས་རྨ་མེད་པ་ཞིག་དང༌། ལ་རྒྱ་ཞེན་ཁོག་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། རྣམ་དཔྱོད་ཀྱིས་མ་འདང་བར་འཐུས་ཤོར་ཡོང་གི་འདུག འཛམ་གླིང་གང་དུ་ཡིན་ན་ཡང༌། མི་རིགས་ཆེ་ཆུང་ལ་མ་ལྟོས་པར་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་གནས་ཚད་དང༌། མང་ཚོགས་ཀྱི་གོ་རྟོགས་ཆུ་ཚད་ཇི་ཙམ་མཐོ་བ་ཡོད་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ལུང་པ་ཡར་རྒྱས་ཆེ་བ། ཚགས་ཚུད་པ། ལེགས་པ་ཡོང་གི་ཡོད། སྔོན་མ་ནས་ང་རང་ཚོས་གཞིས་ཆགས་ཚང་མའི་ནང་ཤེས་ཡོན་ཚོགས་ཆུང་ཟེར་བ་བཙུགས་ཏེ་འབད་བརྩོན་རིམ་པར་བྱས་ཡོད་ཀྱང༌། གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་ཐོག་མར་འགོ་འཛུགས་སྐབས་སུ་དུས་ཡུན་ཕྲན་བུ་ཙམ་ལས་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དེ་སྙུགས་བསྲིངས་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་ཡོང་གི་འདུག གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐབས་ལ་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས།

ཁ༽ མང་མོས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་དང་། ཆོས་རིག་ལ་དོན་གཉེར།

འདིར་བགྲོ་གླེང་བྱེད་པའི་དོན་ཚན་དང་པོ་དང་འབྲེལ་ནས་མ་འོངས་པར་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ལ་བསམ་འཆར་བསྡུས་པ་ཡིན་ན། སྔོན་ཚུད་ནས་མང་ཚོགས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ཐབས་ལམ་འདྲ་མིན་དེ་དག་སླེབས་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཞེས་ཁྱེད་རང་ཚོས་བགྲོ་གླེང་བྱེད་རྒྱུ་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད། དེ་དང་དེས་མཚོན་པའི་མདོ་དོན་ཡང་སྙིང་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཤེས་ཚད་དང༌། རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་ནུས་པ་ཆེ་རུ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་ནུས་པ་འདོན་ཐུབ་པ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག རང་བཞིན་གྱི་མིའི་རྣམ་དཔྱོད་དང༌། བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུའི་ནུས་པ་ཆེ་བ་ཡོད་པའི་ཚོད་ཀྱིས་ཆོས་ཕྱོགས་ལའང་དེ་ལུགས་ཀྱི་དོ་སྣང་ཞིག་སླེབས་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་ལ་དཔྱད་པ་བྱེད་འདོད་ཡོང་གི་རེད། རྒྱུ་མཚན་ལ་དཔྱད་པ་ཇི་ཙམ་མང་བ་བྱས་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ནང་པའི་ཆོས་ལ་ངེས་པ་རྙེད་ཆེ་བ་ཡོང་གི་རེད། བོད་པའི་རིག་གཞུང་ཞེས་པ་འདིའི་རྩ་བ་ནང་པའི་ཆོས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། སྒེར་པ་རང་ངོས་ནས་ནང་ཆོས་ཁས་ལེན་མིན་དང་། ནང་ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོད་མེད་ཇི་ལྟར་ཡང༌། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ནི་ནང་ཆོས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་གཤིས། རང་བཞིན་གྱིས་མིའི་བསམ་བློའི་མཐོང་རྒྱ་ཐོས་རྒྱ་ཆེ་རུ་དང༌། དོ་སྣང་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ན་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕན་ནུས་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད།

དེ་མིན་དད་པ་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་ལས། གནས་ཚུལ་ལ་བསམ་གཞིགས་བྱེད་རྒྱུའི་ནུས་པ་དོ་སྣང་དེ་ཙམ་མེད་ན། ཆོས་ཚང་མ་འདྲ་བ་ཙམ་ལས་དེ་མིན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་མཐོང་མི་ཐུབ། ང་རང་ཚོའི་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐབས་གང་དྲག་བསམ་པ་རྟག་པར་དྲན་གྱི་འདུག་ཀྱང༌། དེ་ཙམ་བྱེད་ཐབས་ནི་གང་ཡང་མི་འདུག གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ལ་ནུས་པ་འདོན་རྒྱུ་དང༌། ཞབས་འདེགས་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་ཞིག་རྟག་པར་དྲན་གྱི་འདུག་པས་ཁྱེད་རང་ཚོས་དོ་ཁུར་བྱེད་དགོས།

ག༽ ཡ་རབས་བཟང་སྤྱོད་དང་། འཕྲལ་ཕུགས་ཀྱི་དགེ་སྐྱོན།

དེ་ནས་ད་ལྟ་བཤད་མ་ཐག་པའི་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་ཞེས་པའི་སྐོར། ཡ་རབས་བྱས་ན་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ཡག་པོ་ཡོང་བ་དང༌། མ་རབས་བྱས་ན་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མར་སྡུག་བསྔལ་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་པ་དེ་གཅིག་པུ་མིན་པར་ང་རང་ཚོ་གསོན་པའི་མི་ཚེ་འདིའི་རིང་ལ་ཡང་སྒེར་དང་། ཁྱིམ་ཚང༌། ཁྱིམ་ཚང་མང་པོ་འདུས་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཞི་བདེ་དང༌། སེམས་བག་ཕེབས་པ། དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐོག་ཏུ་ཡང་དོན་མེད་ཆུད་ཟོས་མི་འགྲོ་བ། སོ་སོའི་ལུས་པོ་ཡང་ཆུད་ཟོས་མི་འགྲོ་བ་སོགས་ལ་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་གིས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོད། སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་སྨོས་མི་དགོས་པར། ཚེ་འདིའི་དབང་དུ་བྱས་ཀྱང་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་འབྲས་བུ་བཟང་པོ་ཞིག་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད།

ཉལ་ཐག་འཐེན་པ་ལྟ་བུ་དང༌། ཆང་རག་འཐུང་བ། ཐ་མག་ཚོད་མེད་འཐེན་པ་སོགས་མ་རབས་ཀྱི་བྱ་སྤྱོད་ཐོག་ཏུ་ཕྱིན་ཚེ་མི་ཚེ་འདི་གའི་མཐོང་ཆོས་ལའང་ལུས་མི་བདེ་བ་དང༌། སེམས་མི་སྐྱིད་པ། སྤྱི་ཚོགས་ནང་དུའང་དཀའ་ངལ་འཕྲད་པ། རིམ་པས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐད་ཀྱང་དཀའ་ངལ་འཕྲད་རྒྱུར་བརྟེན་དགེ་མཚན་གང་ཡང་མེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་དོ་སྣང་བྱས་པ་དེ་དག་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ད་དུང་ཡང་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

ང༽ སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་། བོད་དོན་གྱི་རེ་བ།

བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་སྐོར་ལ་ཞུ་རྒྱུར། དེང་སང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བོད་རང་གི་ཁོར་ཡུག་དེ་གཅིག་པུར་བལྟས་ཏེ། བོད་ནང་གི་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་གོ་ཐོས་ཡོང་དུས་སྐབས་རེ་བསམ་བློའི་ནང་ད་གང་དྲག་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ཡིན་ན་ཡང༌། འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་བསྡུར་ཞིང་། རྒྱ་ནག་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ལའང་བལྟས་པ་སོགས་ཕྱོགས་ཚང་མའི་གནས་ཚུལ་ཕྱོགས་བསྡོམས་བྱས་ཏེ་བལྟས་ན་ཏན་ཏན་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད།

བོད་ནང་གནས་ཚུལ་ཛ་དྲག་ཡོད་ནའང༌། ཐབས་ལམ་མེད་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན་ཡང༌། འདི་ལྟར་མིན་པར་ཕྱོགས་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གཞིགས་ན་རེ་བ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་གྱི་སྒང་ལ་སླེབས་ཡོད་པས། དུས་ཚོད་གཉན་འཕྲང་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། ཚང་མར་ལྷག་བསམ་རྨ་མེད་པ་ཡོད། སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་བྱ་ཐབས་གང་ཞིག་འདུག་གམ། ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་གུང་བསྒྲིགས་པ་འདི་དག་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ད་དུང་ཚང་མས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། ཕྱི་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ལ་གང་དུ་བལྟས་ཀྱང་ཕལ་ཆེར་བདེན་མཐའ་གསལ་ལ་ཉེ་བའི་དུས་སྐབས་ལ་བརྟེན། ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༤ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༢ ཉིན་བོད་ཀྱི་མང་གཙོ་ཚོགས་པ་གསར་འཛུགས་མཛད་སྒོའི་ཐོག་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ མང་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་དང་། བོད་ཀྱི་མ་འོངས་པ།

བོད་ཞི་བདེའི་བསྟི་གནས་དང༌། ཡུལ་དེའི་ཕྱི་ནང་སྣོད་བཅུད་ཚང་མར་འཕྲལ་དུ་བདེ་བ་དང༌། ཕུགས་སུ་ཕན་པ། དེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་ཁྱིམ་མཚེས་ཡུལ་ཁག་དག་ལའང་ཕན་ཐོགས་བྱེད་ཐུབ་པའི་ཆོས་སྲིད་རང་དབང་ལྡན་པའི་མང་གཙོའི་རྒྱལ་ཁབ་རྣམ་པར་དག་པ་ཞིག་ཡོང་བའི་ཆེད་དུ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་པའི་དུས་སྐབས་འདིའི་ནང་ལ་ང་ཚོས་ཉམས་མྱོང་གསོག་རྒྱུའི་ལས་དོན་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ནས་བསྒྲུབས་དང་སྒྲུབ་བཞིན་པའི་སྐབས་འདིར། ད་ལམ་སྐབས་སུ་བབས་པ་བོད་མི་ལྷག་བསམ་དང༌། དེང་དུས་འཛམ་གླིང་གི་འཕོ་འགྱུར་གྱི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཡོད་མཁན་གྱི་མི་གང་འཚམ་ཞིག་གིས། དེ་རིང་འདིར་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དོན་དུ་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ཞིག་བཙུགས་པའི་ལས་འགུལ་འགོ་ཚུགས་པ་འདིའི་ཐོག་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་དང༌། ཚང་མས་སེམས་འཁུར་དང༌། ངལ་བ་དང་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་ལས་འགུལ་འཛུགས་རྒྱུའི་འབད་བརྩོན་བྱས་པར་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར། མང་གཙོའི་ལས་ཐབས་ཞེས་པ་འདི་ནི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ལྟ་བ་དང་མཐུན་ཞིང་། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་དུ་ལམ་དང་ལུགས་སྲོལ་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཡོད་པའི་ནང་སྐྱོན་ཆ་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་ཞིག་གང་དུ་ཡང་མེད་ཀྱང་བབས་ལྷིང་བ་དང༌། མང་ཚོགས་ཀྱིས་ཐེ་གཏོགས་བྱེད་པའི་ཐབས་ལམ་བཟང་ཤོས་མང་གཙོའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ཆགས་ཡོད། དེར་བརྟེན་ང་རང་ཚོའི་མ་འོངས་པའི་བོད་འདི་ཡང་དངོས་གནས་མང་གཙོ་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པའི་དམིགས་ཡུལ་བཟུང་སྟེ་དེ་ལ་བསྟུན་པའི་ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་བཙན་བྱོལ་བ་བྱས་ཏེ་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་ལྔ་ལྷག་ཙམ་རིང་ལ་མང་གཙོའི་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་སྒོ་གང་ས་ནས་བྱས་ཡོད།

མ་འོངས་པའི་བོད་འདི་དངོས་གནས་མང་གཙོ་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་བའི་དོན་ལ་སྲིད་དོན་གྱི་ཚོགས་པ་མི་འདྲ་བ་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། དེ་རིང་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོས་སྲིད་དོན་གྱི་ཚོགས་པ་བཙུགས་པ་འདིས་མ་འོངས་པའི་དམིགས་ཡུལ་རླབས་ཆེན་ཞིག་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དོན་ལ་ཞབས་འདེགས་ངེས་ཅན་བསྒྲུབས་པ་རེད་སྙམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ལས་ཀ་བྱ་རིམ་གང་དུ་ཡིན་ན་ཡང་ཉམས་མྱོང་གསོག་གིན་གསོག་གིན་གྱི་ཐོག་ནས། ཐབས་ལམ་གནད་འགག་གསར་པ་རྙེད་ཐུབ་རྒྱུར་བརྟེན་རིམ་པས་ཉམས་མྱོང་རྒྱུས་ཡོད་ཀྱི་ཆ་ནས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་རྒྱུ་རེད། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཞིག་ཀྱང་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། དངོས་གཞི་ལག་ལེན་བསྟར་སྐབས་དཀའ་ངལ་ཇི་འདྲ་ཞིག་འཕྲད་ཀྱང་གདོང་ལེན་བྱེད་ཐུབ་པ་དང༌། དང་པོའི་ལྷག་བསམ་བཟང་པོའི་དམིགས་ཡུལ་དང་དམ་བཅའ་བརྟན་པོ་ཡོད་པ་འདི་འགྱུར་བ་མེད་པར་སྙུགས་བསྲིངས་ནས་མཐའ་སྐྱེལ་རྒྱུ་འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། འདི་ཚང་མའི་སེམས་ལ་བཅངས་དགོས།

དེ་མིན་ལས་ཀ་གང་འདྲ་བྱེད་དགོས་མིན་ཐད་ངས་འདིར་དམིགས་བསལ་ཞིབ་ཕྲ་ཤོད་རྒྱུ་མེད། འབྲེལ་བ་ཡང་ཆགས་ཀྱི་མི་འདུག མི་མང་རང་ཉིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཆེན་པོ་ཞིག་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དོན་དུ་ལས་འགུལ་སྤེལ་བར་བརྟེན་མི་མང་རང་ཉིད་ཀྱིས་གང་དགའ་ཅི་ལེགས་ཀྱི་བསམ་བློ་བཏང༌། སོ་སོ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཐབས་ཤེས་བཙལ། རིམ་པས་ཉམས་མྱོང་གསོག་གིན་གསོག་གིན་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

ངོས་ནས་འདིར་བརྗོད་རྒྱུའི་སྙིང་པོ་ནི་རྩ་བའི་ལྷག་བསམ་བཟང་པོ་ཞིག་གི་ཀུན་ནས་བླངས་ཏེ་དམིགས་ཡུལ་བཟང་པོ་ཞིག་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དོན་དུ་བྱ་ཐབས་བཟང་པོ་ཞིག་འགོ་བཙུགས་པ་འདི་ཤིན་ཏུ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག བཟང་པོ་བཟང་མཐར་འཁྱོལ་བ་ཞིག་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ཏེ་ནུས་པ་བསྐྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་བརྗོད་འདོད་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོས་རིམ་པས་ཉམས་མྱོང་གསོག་གིན་གསོག་གིན་བྱས། དཀའ་ངལ་འཕྲད་སྐབས་ཕྱིར་ཤིག་རྒྱག་མི་རུང༌། མགོ་སྟོད་ལ་རྫིག་པོ་དང༌། མཇུག་ཏུ་ཇེ་སླ་ནས་ཇེ་སླར་མི་འགྲོ་བ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ཚང་མས་སེམས་ལ་བཅངས་ཏེ་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། ཚང་མར་ཡང་བསྐྱར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཐུགས་རྗེ་ཆེ། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༤ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༢༧ ཉིན་བོད་ཀྱི་མང་གཙོ་ཚོགས་པའི་རྒྱུན་ལས་པ་རྣམས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ནང་དཀྲུག་ལ་ཡིད་གཟབ་དང་། སྲིད་དོན་པ་བྱེད་ལུགས།

(ཚོགས་གཙོས་རྒྱུན་ལས་པ་རྣམ་ངོ་སྤྲོད་ཞུས་རྗེས་༸གོང་ས་མཆོག་ནས།) དགའ་བསུ་དང་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་གང་ཞིག་བརྗོད་རྒྱུ་ཡོད་དམ། (ཞེས་བཀའ་རྩད་གནང་བར། ཚོགས་གཙོས་༸སྙན་སེང་ཞུ་སྒོ་ཁག་ཞུས།) ཡང་བསྐྱར་༸གོང་ས་མཆོག་ནས། ཁྱེད་རང་ཚོའི་དཔལ་འབྱོར་དཀའ་ངལ་ཐད་མང་ཚོགས་ནས་ཞལ་འདེབས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཐོབ་རྒྱུའི་རེ་བ་འདུག་གམ། (ཚོགས་གཙོས། ཚོགས་པའི་དམིགས་ཡུལ་དང༌། དགོས་པ། ལངས་ཕྱོགས་སོགས་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་དགའ་མོས་ཡོད་རིགས་རྣམས་ནས་དཔལ་འབྱོར་རོགས་རམ་ཐོབ་རྒྱུའི་རེ་བ་ཡོད་པ་བཞིན་རིང་མིན་འབོད་སྐུལ་ཞུ་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་ཡོད་ལུགས་༸སྙན་སེང་ཞུས།)

༸གོང་ས་མཆོག་ནས། ཡག་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་གིས་བརྗོད་པ་བཞིན། ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཚོགས་པ་སྐྱིད་སྡུག་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་ལ། སྐྱིད་སྡུག་ཁག་གིས་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་བྱ་བ་དང༌། ནང་ཁུལ་དཔལ་འབྱོར་བདེ་སྡུག་ཐོག་བལྟ་རྟོག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ན་འགྲིགས་པ་རེད། ཡིན་ནའང་ཚོགས་པ་ཁག་གི་ནང་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་ལས་དོན་གལ་འགངས་ཆེ་ས་ཞིག་ལ་ཐུག་དུས་ཕན་ཐོགས་ཅན་གྱི་མི་ཞིག་ཚོགས་པ་དེ་ཚོའི་ནང་ཕར་འཚོལ་བར་ཕྱིན་ན་ཡང་སྟོན་རྒྱུ་མེད་པ་ཞིག་དང༌། ང་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་གྱི་རྙོག་དྲ་ཆུང་ཙག་སྐབས་སུ་ཕྱོགས་འཐེན་གྱི་སྐད་ཆ་བཤད་ཆོག་ཆོག་དང༌། ཡིག་ཆ་བཀྲམ་ཆོག་ཆོག་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག དེ་ནི་དགོས་ས་དེར་ཆད། མི་དགོས་ས་དེར་ལྷག་པ་ལྟ་བུ་ཧ་ཅང་ཐབས་སྡུག་ཤིག་རེད། དེ་འདྲ་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་དེ་དག་ལ་ལྷག་བསམ་མེད་པ་མིན། ཁོ་ཚོར་བོད་པ་དང་རྒྱ་མི་གཉིས་དབར་གདམ་ཁ་སྤྲད་ན་ཏན་ཏན་བོད་པ་འདེམས་ཀྱི་རེད། འོན་ཀྱང་བྱེད་སྟངས་འདི་དག་གིས་བོད་དོན་ལ་གནོད་གཞི་ཆགས་ཀྱི་འདུག དཔེར་ན། ནང་ཁུལ་ལབ་གླེང་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་དེའི་ཐོག་ལྡི་ལིའི་རྒྱ་ནག་གཞུང་ཚབ་ཀྱི་ལས་བྱེད་བྱབ་ཆུང་རེ་ཟུང་གིས་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཆུང་ཆུང་ཆེན་པོ་བཟོས། བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་ཉུང་ཤས་ནང་ཁུལ་འཆམ་གྱི་མེད་པའི་དཀྲོག་གཏམ་དཀྲུག་ཤིང་གང་ཐུབ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་འདྲའི་སྐད་ཆ་བོད་ནང་རང་རེའི་སྤུན་ཟླ་རང་སྲོག་འབེན་ལ་བཙུགས་ཏེ་སྡོད་མཁན་ཚོས་ཐོས་ན་བློ་ཕམ་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཆགས་གཞིར་འགྱུར་རྒྱུ་རེད། དེ་འདྲ་བྱེད་རྒྱུ་མི་འདུག

ཁྱེད་རང་ཚོའི་ཚོགས་པ་འདིས་དཀའ་གནད་འདི་ལྟ་བུ་སེལ་ཐབས་ཡོད་མེད་བལྟ་རྒྱུ་དང༌། བོད་སྤྱི་པའི་རྩ་དོན་གལ་ཆེའི་རིགས་ལ་དོ་སྣང་འབད་རྩོལ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོའི་ཚོགས་མི་དང༌། སྤྱི་ཁྱབ་རྒྱུན་ལས་ཁོངས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཀ་ནས་མི་སླེབས་ཡོད་མེད་བཀའ་རྩད་གནང༌། ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོའི་ཚོགས་པ་གསར་པ་རེད། དང་ཐོག་ནས་མང་ཚོགས་ནང་མཐོང་ཚུལ་གང་ཡང་མེད་པར་ཚང་མས་སྤྱི་མཚུངས་དགའ་མོས་ཐོབ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་མི་གང་ཞིག་ལ་ཐེངས་གཅིག་མཐོང་ཚུལ་ཆགས་ཟིན་ན། མི་དེས་ལས་ཀ་ཡག་པོ་གང་འདྲ་ཞིག་བྱས་ཀྱང་རྣམ་རྟོག་སེལ་མི་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་འདུག དེར་བརྟེན་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

དེ་ནས་དོན་དག་གཞན་ཞིག་ལ། ངས་སྔོན་མ་མོན་པ་ཚོར་རྩེད་མོ་དང་སྦྲགས་བརྗོད་མྱོང༌། ཁོ་ཚོའི་སྲིད་དོན་པའི་ནང་ཁུལ་ལྟ་བ་མཐུན་མིན་གྱི་རྩོད་པ་བྱུང་རྗེས་ཕན་ཚུན་སྐད་ཆ་ཤོད་རེས་མེད་པར་སྡོད་སྲོལ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་བྱེད་རྒྱུ་མི་འདུག གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་དེང་སང་ང་རང་ཚོའི་ནང་དུའང་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག དེ་ཡག་པོ་མིན། རྒྱ་གར་གྱི་སྲིད་དོན་པ་ཚོས་སྤྱི་དོན་ཐོག་རྩོད་པ་རྒྱག་ས་དེར་ཧུར་ཐག་བརྒྱབ། རྗེས་སུ་འཁོན་འཛིན་དང་སེམས་བཞག་མི་བྱེད་པ་དེ་ཡག་པོ་འདུག ད་ནི་ཁྱེད་རང་ཚོ་སྲིད་དོན་པ་ཡིན་ཟེར་གྱི་ཡོད་སྟབས། སྲིད་དོན་པ་ཐེབས་ཆག་དེ་འདྲ་མིན་པར་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས། གཞན་བརྗོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༤ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༡༡ ཉིན་མདོ་སྟོད་དམིགས་བསལ་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ནང་ཁུལ་གྱི་དཀའ་ངལ་དང་། ཆུ་སྒང་གི་གནས་ཚུལ།

བར་སྐབས་གནས་ཚུལ་གསར་པ་ཞིག་ཐོན་པ་རེད། ང་ཚོའི་བོད་དོན་བདེན་མཐའ་གསལ་ལ་ཉེ་བ་ཞིག་དང༌། བོད་གཞིས་བྱེས་ཡོངས་ཀྱིས་རྩ་བའི་བོད་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་ཡོད་པ་འདིའི་སྒང་ལ་ཚང་མས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ཏེ་ནུས་པ་འདོན་རྒྱུ་མེད་ན་མ་གཏོགས་ཡོད་ཚད་འདོན་རྒྱུའི་སྐབས་འདིར། ང་ཚོ་ནང་ཁུལ་ལ་དཀའ་ངལ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། ཆོས་ཟབ་སར་བདུད་ཟབ་ཅེས་བརྗོད་པ་ལྟར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག ད་རེས་འདིར་ཟང་ཟིང་གི་གནས་ཚུལ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་སྐབས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ས་གནས་ནས་གང་ལྷིང་ལྷིང་བྱས་པ་འདི་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག རླུང་ལངས་ཐོག་ལ་ཐལ་ཆ་བྱུང་ན་ཧ་ཅང་ཐབས་སྐྱོ་པོ་དང་། ངོ་ཚ་པོ་ཡིན་པས་ཡག་པོ་གཏན་ནས་མེད།

བར་ལམ་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་གི་མིང་ཐོག་ནས་གོ་མིན་ཏང་བོད་སོག་ལས་ཁུངས་ཀྱི་མི་སྣ་དང་མཉམ་དུ་སྐད་ཆ་བྱས་པའི་སྐོར་ཁ་སང་ཐོག་མར་གང་འདྲ་བྱས་མིན་ཁྱེད་རང་ཚོར་ལོ་རྒྱུས་ཐུང་ངུ་ཞིག་བརྗོད་འདོད་བྱུང༌། ཁ་སང་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་གི་ཚོགས་འདུ་ཚོགས་པའི་རྗེས་ལ་དེའི་ལས་བསྡོམས་སྙན་ཞུའི་ཆེད་དུ་ཡིན་ཞེས་ཁོང་ཚོ་མི་གསུམ་ངོས་སར་འབྱོར་བྱུང༌། གྲོས་ཆོད་བཞག་པ་དེ་ལ་དོན་ཚན་བཞི་ཙམ་འདུག་ལ། ཡི་གེ་དེ་ང་ལ་སྤྲད་ཚར་རྗེས་གཞི་ནས་བྲའུ་དཔོན་གྱིས་འདིར་མི་གཞན་དག་སུ་ཡོད་མེད་ཕར་བལྟ་ཚུར་བལྟ་གང་འཚམ་ཞིག་བྱས་སོང༌། དེ་རྗེས་གཞི་ནས་ཨ་ཐར་གྱི་ཨམ་ཕྲག་ནས་ཡིག་སྐོགས་ཤིག་བཏོན་ཏེ་གསང་བའི་གནས་ཚུལ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་ཅེས་ང་ལ་སྤྲད་བྱུང༌། ཡིག་སྐོགས་ནང་གི་ཡི་གེར་ལྟ་སྐབས་ཁྱད་མཚར་ཞིག་འདུག ངས་ཁོང་ཚོར་འདི་ང་ལ་གསང་བའི་ཐོག་ནས་སྤྲད་པས་འགྲིག་གི་མ་རེད། འདི་ནི་གནས་ཚུལ་ཧ་ཅང་རྩ་འགངས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་འདུག དེར་བརྟེན་ཚོགས་གཙོ་དང༌། བཀའ་ཤག་ལ་གོ་བསྡུར་བྱས་ན་ལེགས་པ་ལས། ང་ལ་འདིར་བརྗོད་ནས་འགྲིག་ཐབས་མེད་ཅེས་བརྗོད་པ་དང༌། ང་རང་ཡང་ཕྲན་བུ་བློ་ཕམ་བྱུང༌།

ངས་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་ལ་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་དངོས་གནས་བསམ་པ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་ཕན་ཐོགས་མང་པོ་བྱས་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་ཁྱེད་རང་ཚོའི་སྔ་རྗེས་ཀྱི་བྱེད་སྟངས་མང་པོ་ཞིག་གིས་ང་ལ་བློ་ཕམ་མང་པོ་བཟོས་བྱུང༌། ངས་འདི་བྱེད་འདི་མ་བྱེད་ཅེས་ཡིན་ལུགས་མིན་ལུགས་བརྗོད་ཀྱང་ཉན་གྱི་རེད་བསམ་པ་མི་འདུག་ལ། ཉན་རོགས་བྱེད་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། ང་རང་ཚོ་སྐད་ཆ་བཤད་ནས་དགོས་པ་གང་ཡང་མི་འདུག ད་རྒྱུགས་ཤིག་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན།

ཁ༽ ཆོལ་གསུམ་གྱི་གལ་གནད་དང་། ༸རྒྱལ་བའི་གཟིགས་སྐྱོང་།

དེ་ནས་ཡི་གེ་དེའི་ངོ་བཤུས་བཀའ་ཤག་དང༌། ཚོགས་གཙོ་གཉིས་ལ་སྤྲད་ནས་གོ་བསྡུར་བྱེད་དགོས་ཞེས་བརྗོད་པ་དང༌། སང་ཉིན་ཞོགས་པ་ཚོགས་གཙོ་གཉིས་དང་བཀའ་ཤག་བཅས་ང་ཚོ་ཐུག་བྱུང༌། ཁོང་ཚོ་ཚང་མས་མཐོང་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་གནད་དོན་འདི་འགངས་ཆེན་པོ་ཆགས་སྟབས། དེའི་ཐད་ཁམས་པ་མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་ཤེས་རྟོགས་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་ཡང་ཉིན་འགྱངས་ཞག་ཕུད་དུ་མ་སོང་བ་འཕྲལ་དུ་ལག་ལེན་བསྟར་ན་ཡག་པོ་མེད་དམ་ཞེས་བསམ་འཆར་བརྗོད་ཀྱི་འདུག གང་ལྟར་བཀའ་ཤག་དང༌། ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་གཞོན་གཉིས་བཅས་ང་ཚོ་མཉམ་འཛོམས་ཡོད་སར་བཀའ་ཤག་དང༌། ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་གཞོན་གཉིས་བཅས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་ལུགས་བཤད་ཚར་རྗེས། ངས་གང་ཞིག་བརྗོད་ཡོད་དམ་ཟེར་ན། ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་ནི་ང་རང་ཚོའི་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ནང་ནས་གལ་ཆེན་པོའི་ཆོལ་ཁ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། དེ་སྔ་ལོ་རྒྱུས་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་བོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་མཁན་ཤུགས་ཆེ་ཤོས་ཤིག་མདོ་སྟོད་ཀྱི་ཁོངས་ནས་བྱུང་ཡོད།

དེ་བཞིན་མདོ་སྨད་ཀྱི་ཁོངས་ནས་ཀྱང་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། དཔེར་ན། ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པའི་རྗེས་ལ་ཡང་གདན་ས་གསུམ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་མདོར་ན་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་བོན་དང་བཅས་པའི་མཁན་པོ་ལས་ཟུར་མང་ཆེ་བ་མདོ་སྟོད་པ་ཡིན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་དོན་དག་ལ་ཁམས་ཕྱོགས་ཀྱི་མིས་དངོས་གནས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་སྟེ་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་གྱི་ལས་ཀ་རླབས་ཆེན་ཞིག་དེ་སྔ་འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་བསྒྲུབས་ཡོད། བར་སྐབས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་གི་སྒྲིག་འཛུགས་བཙུགས་ནས་ཐོག་མར་ཨ་འབྲུག་མགོན་པོ་བཀྲ་ཤིས་ཡོད་པའི་སྐབས་ལ་ཁོང་ཚོས་དངོས་གནས་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གིས་རང་སྲོག་འབེན་ལ་བཙུགས་ནས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་རེད། མ་འོངས་པར་ཡང་ངས་སྔོན་མ་བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་འབྲི་སྐབས།

རིང་ནས་སྙིང་དུ་བརྣག་པའི་འདོད་པའི་དོན། །

ཡོངས་རྫོགས་བོད་ལྗོངས་རང་དབང་གཙང་མའི་དཔལ། །

ལྷུན་གྲུབ་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་དགའ་སྟོན་ལ། །

སྤྱོད་པའི་སྐལ་བཟང་མྱུར་བ་ཉིད་དུ་སྩོལ། །

ཞེས་དེ་དུས་ནས་བྲིས་ཡོད་པ་ལྟར། མདོ་དོན་ཡང་སྙིང་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པའི་ཉིན་ནས་བཟུང་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོ་སྐྱིད་སྡུག་ལེགས་ཉེས་གང་བྱུང་ཡང་ཆོལ་ཁ་གསུམ་པོ་སྐྱིད་སྡུག་མཉམ་མྱོང་བྱ་རྒྱུ་འདི་ང་ཚོས་རྩ་དོན་ལ་བཟུང་ཡོད།

ང་ཚོའི་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ནང་ནས་གལ་ཆེན་པོའི་ཆོལ་ཁ་འདི་མི་ཉུང་ཤས་ཀྱི་བྱེད་སྟངས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་ཆོལ་ཁའི་བར་མི་མཐུན་པ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ཡོང་དུས། འདི་གནས་ཚུལ་ཧ་ཅང་ཛ་དྲག་པོ་ཞིག་དང༌། གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། ད་རེས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་གཅིག་པུ་མ་རེད། འདས་པའི་ལོ་སུམ་ཅུ་ལྷག་ཙམ་རིང་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་གི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་རེ་ཟུང་གི་བྱེད་སྟངས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་གང་ལྟར་སྤྱི་པའི་ལས་ཀའི་ཐོག་ཁུར་མཉམ་ལེན་གྱི་ནུས་པ་འདོན་རྒྱུ་མེད་པ་དང༌། དོན་རྩ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་གི་འོག་ནས་མདའ་དཀྲུག་ཕུ་དཀྲུག་བྱེད་རྒྱུའི་ཐོག་མཆོག་ཏུ་བསྔགས་པ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག

དངོས་གནས་བོད་ནང་ཆ་བཞག་ན། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ལ་ཁམས་ཕྱོགས་ཀྱི་མི་མང་སེར་སྐྱ་ཡོངས་ཀྱིས་རྒྱ་མིར་ལ་གདོང་ལེན་བྱས་ཏེ་ལྷག་བསམ་རི་བཙུགས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་། འདིར་མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་གིས་མདོ་སྟོད་ཡོངས་ཀྱི་མིང་འཁྱེར་ནས་ཕར་ཕྱོགས་དཀའ་ལས་རྒྱག་མཁན་དེ་དག་གི་སྔ་ཕྱི་བར་གསུམ་གྱི་བྱས་རྗེས་རྣམས་ནག་བསུབ་གཏོང་བ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོང་བ་འདི་ཡག་པོ་རྩ་བ་ནས་མི་འདུག ད་རེས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་ཛ་དྲག་གི་གོ་སྐབས་ཤིག་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད་དུས། ཕྱིན་ཆད་གནས་ཚུལ་གང་བྱུང་མི་ཡོང་བའི་བརྟན་པོ་ཞིག་ཡོང་ཆེད། ད་རེས་གཙང་མ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་ཡོང་བ་འདུག་ཅེས་བཀའ་ཤག་དང་ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་གཞོན་གཉིས་བཅས་མཉམ་དུ་ཡོད་སར་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌།

དེའི་མཇུག་ཏུ་མདོ་སྟོད་མི་མང་ཚོར་བསམ་ཚུལ་གང་ཡོད་བསྡུ་རྒྱུའི་ཡིག་ཆ་བཀྲམས་པ་རེད། ས་ཁུལ་མང་ཆེ་བ་ཚང་མ་གནས་ཚུལ་འདིའི་ཐོག་བསམ་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་ཞིག་ཡོང་དགོས་ཀྱི་ཡང་རེད་ལ། ཡག་ཐག་ཆོད་ཡོད་བཟོ་འདུག ཡང་ས་ཁུལ་ཁ་ཤས་ལ་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་མ་རྟོགས་པ་དེ་འདྲ་ཡང་ཡོང་སྲིད། ཡང་གཏམ་འདོད་དང་འབྲེལ་བ་དེ་འདྲ་ཡོང་སྲིད། ད་ལྟ་དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད།

ག༽ ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་། ཆོས་རིག་འཛིན་སྐྱོང་།

མདོ་དོན་གང་ཞིག་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཡིན་ཞེ་ན། ང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་ཞེས་པ་འདི་ང་ཚོའི་སྲོག་རྩ་ཆགས་ཡོད། རྒྱ་མི་གུང་བྲན་གྱི་ཡིན་ན་ཡང་དེ་སྔ་ང་ཚོ་དང་ཏེང་ཞའོ་ཕིང་ཐོག་མར་འབྲེལ་བ་བྱུང་སྐབས་ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གིས་རང་བཙན་གྱི་སྐད་ཆ་མ་ཤོད། དེ་མིན་གང་ཞིག་གི་སྐོར་ལའང་གོ་བསྡུར་བྱེད་ཆོག་གི་རེད་ཅེས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༩ ལོར་བཤད་ཡོད། དེ་ནས་དུས་ད་ལྟ་བར་ངས་བོད་རྒྱ་ཞི་འགྲིགས་ཡོང་བའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཕྱོགས་དང༌། གྲོས་འཆར་བཏོན་པ་རྣམས་ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གི་བརྗོད་པ་འདི་གཞི་ལ་བཞག་ནས་དེའི་རྒྱ་ལས་མ་འདས་པའི་ཐོག་ནས་ངོས་ནས་ད་ལྟའི་བསམ་ཚུལ་འདི་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

ངོས་ནས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་ཞེས་པ་འདི་ཡོ་རོབ་གྲོས་ཚོགས་སར་གསུང་བཤད་ཚང་མའི་ནང་རྟག་པར་བཤད་པར་བརྟེན། བར་ལམ་ནས་རྒྱ་མིས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་ཞེས་པ་འདི་རྩ་བ་ནས་ཡོང་གི་མ་རེད་ཅེས་དེའི་ཐད་ཧ་ཅང་ནན་པོ་ཤོད་ཀྱི་འདུག རྒྱ་མིས་ཀྱང་འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་དང༌། གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཞིག་མཐོང་གི་ཡོད་ལ། ང་ཚོའི་རྩ་དོན་ཡང་འདི་ཆགས་ཡོད། ངས་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་ཞེས་བརྗོད་པ་འདི་སྲིད་དོན་གྱི་རང་དབང་གཅིག་པུའི་སྐད་ཆ་མ་ཡིན་པར། ང་རང་ཚོ་བོད་ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་འདི་འདྲ་མ་ཡིན་པ་ཞིག་གི་རང་སྐྱོང་ངམ། གང་ལྟར་ཕྱི་སྲིད་དང་རྒྱལ་སྲུང་མ་གཏོགས་པའི་ལས་དོན་ཚང་མ་བོད་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་འགན་གཙང་མ་འཁྱེར་ཏེ་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་པའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུ་ང་ཚོའི་ལས་འགན་གཙོ་བོ་ཡིན། འདི་ནི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་གི་འདུག

བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན། ང་ཚོ་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་ལ་ཕན་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། རྒྱ་གར་གྱི་ས་མཚམས་ཁུལ་གྱི་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་ཡོངས་རྫོགས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་དང་གཅིག་གྱུར་ཆགས་ཡོད། དེ་བཞིན་བྱང་རྒྱུད་ལ་ཕྱིན་ན་སོག་པོ་ནང་སོག་དང༌། ཕྱི་སོག ཨུ་རུ་སུའི་ཁོངས་སུ་ཡོད་པའི་ས་ཁུལ་ཁག་ཁ་ཤས་བཅས་ཁྱོན་ཨུ་རུ་སུའི་ཁོངས་ལ་ནང་པ་ས་ཡ་གཉིས་ཙམ་དང༌། སོག་པོ་ཕྱི་ནང་གཉིས་བསྡོམས་ན་ཕལ་ཆེར་ས་ཡ་ལྔ་སྐོར། ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་ལ་ས་ཡ་གཅིག་ནས་གཉིས་བར། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་བཅས་ཕལ་ཆེར་མི་ས་ཡ་བཅུ་བཞི་བཅོ་ལྔ་སྐོར་ཞིག་གིས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ང་ཚོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་འདི་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

རྩ་བའི་ས་ཁུལ་དེ་དག་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་ཚུལ་ནི་ཐོག་མར་རྒྱ་གར་ནས་བོད་ལ་དར། བོད་ལ་དར་རྗེས་བོད་ཀྱི་པཎ་གྲུབ་ཐུགས་བསྐྱེད་སྨོན་ལམ་དང་འབྲེལ་བའི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ཚོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་སྔགས་དང་བཅས་པ་རྡོག་ལ་དྲིལ་ནས་གསལ་པོ་དང༌། གོ་བདེ་པོ། རླབས་ཆེན་པོ་ཞིག་བཟོས་ཏེ། གཞི་ནས་ཚུར་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་ལ་ཁྱབ་པ་དང༌། ཕར་བྱང་རྒྱུད་སོག་པོ་ཕྱི་ནང་དང༌། ཨུ་རུ་སུའི་ས་ཁུལ་དེ་དག་ལ་ཁྱབ་ཡོད། རྩ་བ་མཐར་གཏུགས་ན་བོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་སྔགས་དང་བཅས་པ་ཆ་ཚང་འདི་ཇི་སྲིད་གཙང་མ་དང་བརྟན་པོ་ཞིག་ཏུ་གནས་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་དེ་སྲིད་དུ་ས་ཁུལ་དེ་དག་ལ་ཡང་ཕན་གྱི་ཡོད།

བོད་ནང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་འདི་མིང་མེད་ཤུལ་མེད་ལ་ཕྱིན་ན། ས་ཁུལ་དེ་དག་ནང་དུའང་མུ་མཐུད་གནས་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ས་ཁུལ་དེ་དག་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆ་ཚང་བ་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་དང་། ཉམས་པ་སོར་ཆུད་ཀྱིས་ཡག་པོ་ཞིག་གནས་ཐུབ་པ་ལ། བོད་འདི་རང་དབང་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་བོད་ཀྱི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་སྲུང་སྐྱོབ་བོད་པས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་པ་དགོས་རྒྱུ་འདི་རྩ་འགངས་ཆེན་པོར་ཐུག་ཡོད།

དེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་རྒྱ་ནག་ནང་གི་རྒྱ་མི་གཞོན་སྐྱེས་ས་ཡ་མང་པོ་ཞིག་ལ་བོད་ཀྱི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཕན་ཐོགས་བྱེད་ཐུབ་པའི་གོ་སྐབས་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་མཐོང་གི་འདུག དེར་བརྟེན་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་ཡོང་བ་བྱ་རྒྱུ་འདི་དངོས་གནས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་དང༌། ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་འདི་ཞི་བདེའི་བསྟི་གནས་ཤིག་བཟོ་ཐུབ་ན། རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དང༌། ས་ཁུལ་འདིའི་ཞི་བདེ་བཅས་ལ་དངོས་གནས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱེད་ཐུབ་པའི་གོ་སྐབས་ཡོད། རྒྱུ་མཚན་འདི་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་བོད་པའི་དོན་དག་འདི་བདེན་པའི་དོན་དག་ཅིག་ཡིན་པར་མ་ཟད། མ་འོངས་པའི་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་ཐོག་གནད་འགག་ཡོད་པའི་རྩ་དོན་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པས། ད་ལྟ་བོད་དོན་ཐོག་ཤུགས་རྒྱག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་འདི་ཡིན།

ང༽ ཆོལ་གསུམ་ཁ་འཐོར་དང་། བོད་རིགས་ཤུལ་མེད།

ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་བའི་དམིགས་ཡུལ་འགྲུབ་ཐབས་ལ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་གྱུར་བྱུང་ན་བོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་གཙོ་བོ་གྱུར་པའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་འཛིན་རྒྱུར་དེ་ཙམ་གྱིས་ནུས་པ་ཆེ་བ་ཐོན་ཐུབ། གལ་ཏེ་ཆོལ་གསུམ་དུམ་བུར་ཕྱིན་ཏེ་ཁམས་ཕྱོགས་ཀྱི་དུམ་བུ་གཅིག་ཡུན་ནན་གྱི་ཁོངས་སུ་བསྡད། དུམ་བུ་གཅིག་ཟི་ཁྲོན་གྱི་ཁོངས་སུ་བསྡད། མདོ་སྨད་ཀྱང་མཚོ་སྔོན་ཞེས་ས་ཁུལ་གཅིག་དང༌། ཀན་སུའུ་བཅས་གང་ལྟར་རྒྱ་མིའི་ཞིང་ཆེན་འགའ་ཞིག་གི་ཁོངས་གཏོགས་བྱས་ཏེ་བསྡད་ན། གང་ནས་བལྟས་ཀྱང་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་མཐོང་བ་ནི། རིམ་པས་རྒྱ་མིའི་ཞིང་ཆེན་གྱི་ཁོངས་ལ་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་ཉུང་ཤས་ཡོད་པ་རྣམས་མིང་མེད་ཤུལ་མེད་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན་པ་གསལ་པོ་རེད།

དབུས་གཙང་ལ་མི་གྲངས་ས་ཡ་གཉིས་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་འདི་ནི་ཧ་ཅང་ཉུང་ཉུང་ཡིན། ལྷག་པར་ཁམས་དང༌། ཨ་མདོ་བཅས་ད་ལྟའི་དུས་སུ་ང་ཚོ་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་མ་འོངས་འགྲོ་སྟངས་གསར་པ་ཞིག་ད་རེས་བསྒྲུབ་ཐུབ་ན་ཐུབ་པ་ལས། ད་རེས་ཀྱི་དུས་ཚོད་འདིའི་སྐབས་ལ་མ་འགྲུབ་ན་མ་འོངས་པར་རེ་བ་རྒྱག་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་ཡིན། ང་རང་ཚོའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དང་འབྲེལ་བའི་བོད་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རིག་གཞུང་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་གྱི་ཐོག་ནས་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ལ་ང་ཚོས་སེམས་ཀྱི་ཞི་བདེ་བརྒྱུད་ནས་འཛམ་གླིང་གི་ཞི་བདེར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་བའི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་བ་ལ། ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་གྱུར་གྱི་འོག་ནས་བོད་མི་རིགས་འཚོ་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་འདི་ང་ཚོའི་རྩ་དོན་ཐོག་ལ་ཐུག་ཡོད་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

བར་ལམ་ང་རང་ཚོའི་མི་རེ་ཟུང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་ཕྱོགས་དེ་ལྷག་བསམ་མ་དག་པ་ཅི་ལ་ཡིན། ཡིན་ན་ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་བློ་སྦུག་དོག་པོ་ཞིག་ཆགས་པ་དང་། གཉིས་ནས་རང་ཤེད་དང༌། ཨུ་ཚུགས་ཚ་པོ་ཆགས་པའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ཡོང་གི་ཡོད།

ཅ༽ ཚོགས་པ་སྐྱིད་སྡུག་དང་། འགན་འཁུར་མཉམ་ལེན།

ད་ཕྱིན་ཆད་དཀའ་ངལ་དེ་རིགས་མི་ཡོང་བར་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་དོན་ལ་བོད་གཞུང་གིས་འགོ་ཁྲིད་པའི་འོག་ལ། ད་ལྟ་ཆོལ་ཁ་སོ་སོའི་ཚོགས་པ་སྐྱིད་སྡུག་ཡོད་པ་ཚང་མས་ང་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་མ་འགྲིགས་མ་འཐུས་པའི་དགེ་སྐྱོན་བསམ་འཆར་གང་ཞིག་འདོན་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང་ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ལམ་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པས་ངེས་པར་དུ་བསམ་འཆར་འདོན་དགོས། ཡིན་ནའང་བསམ་འཆར་བཏོན་པའི་ཐོག་ལ་ཁུར་མཉམ་ལེན་གྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཞིག་དགོས་པ་ལས། ཚོགས་པ་སྐྱིད་སྡུག་ཡོད་པ་འདི་དག་བོད་གཞུང་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་མཁན་གྱི་ཚོགས་པ་ལྟ་བུ་ལས། ཁུར་མཉམ་ལེན་གྱི་ནུས་པ་དེ་ཡང་མ་ཐོན། མ་འགྲིགས་མ་འཐུས་ཤོད་མཁན་ཞིག་དང༌། ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་མདའ་དཀྲུག་ཕུ་དཀྲུག་བྱེད་མཁན་ལྟ་བུ་ཆགས་ན། ཚོགས་པ་བཙུགས་པའི་དགོས་དོན་མ་ཚང་བ་རེད།

གང་ལྟར་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདི་མདོ་སྟོད་མི་མང་ཡོངས་རྫོགས་མང་མོས་དྲང་བདེན་གྱི་འོག་ནས་ཐག་གཅོད་བྱས་ཏེ་བཙུགས་པའི་ཚོགས་པའམ། ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་མེད། ད་རེས་གནས་ཚུལ་གྱི་རྐྱེན་ཞིག་ལངས་ནས་ཡོད་ཐོག་འདིར་མདོ་སྟོད་ཁོངས་ཀྱི་མི་མང་ཚང་མས་སོ་སོར་བསམ་ཚུལ་གང་ཡོད་པ་རྣམས་འདོན་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། དེའི་ཐོག་ནས་མང་མོས་ཀྱི་མང་གཙོ་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་གི་འོག་ནས་འོས་འདེམས་བྱས་ཏེ་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་མིང་འཁྱེར་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་དེ་དག་མང་གཙོ་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་དྲག་འདེམས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། ད་རེས་དཀའ་ངལ་གྱི་གནས་ཚུལ་འཕྲད་པ་འདིའི་འོག་ནས་ཕྱིན་ཆད་ང་ཚོར་དཀའ་ངལ་འདི་འདྲ་མི་ཡོང་བའི་གནས་ཚུལ་བཟང་པོ་ཞིག་ལ་འགྱུར་ཐུབ་པའི་རྐྱེན་ངན་གྲོགས་ལ་འཆར་བའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་རྒྱུའི་རེ་བ་ཡོད་པས། གཟབ་གཟབ་བྱས་ནས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་ཞིག་གཏོང་དགོས།

ཆ༽ བབ་ལྷིང་བརྟན་གསུམ་དང་། མ་བྱུང་སྔོན་འགོག

ང་ཚོས་ངར་ངར་ཕད་ཕད་བྱས་ནས་འཁྲུག་པ་རྒྱག་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་དེ་ནི་ཞབས་འདྲེན་གྱི་བྱ་བ་རེད། ང་ཚོ་སྤྱི་ཡོངས་ནས་བོད་རང་དབང་གི་འཐབ་རྩོད་བྱ་རྒྱུ་འདི་ཡང་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད། དེར་བརྟེན་ནང་ཁུལ་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་མ་འགྲིགས་པ་བྱུང་སྐབས་ལམ་སེང་མགོ་ལ་རྡོ་གཞུ་རེས་བྱེད་པ་སོགས་བྱས་ན་ཞབས་འདྲེན་ཡིན། རྒྱ་མིའི་མདུན་ལ་ངོ་ཚ་བ་འདུག འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་མདུན་ལ་ཡང་ང་ཚོ་ངོ་ཚ་བ་འདུག འདི་འདྲ་རྩ་བ་ནས་བྱེད་རྒྱུ་མེད། ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོས་སེམས་འཁུར་བྱས་ཏེ་བསྡད་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག སྤོ་བོ་དོན་གྲུབ་ཆོས་འཕེལ་གྱིས་ཉེས་རྡུང་ཞིག་བཟེད་ཚར་བ་རེད། དེ་ནི་སོ་སོའི་ལས་སྒྲིབ་དག་རྒྱུར་ཕན་གྱི་རེད། ད་རེས་ཁྱེད་རང་ཚོ་བརྒྱ་དཔོན་དང༌། འགོ་ཁྲིད་མཁན་ཚོས་ལྷིང་པོའི་སྒོ་ནས་མ་བྱེད་མ་དག་བརྗོད་པ་ལྟར་ཚང་མས་ལྷིང་པོ་བྱས་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ང་རང་ཡང་དགའ་པོ་བྱུང༌།

ཛ་དྲག་གིས་མིའི་སེམས་ངར་བའི་གནས་སྐབས་ལ་ཐལ་ཆའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་ཀྱང་ཁྱེད་རང་ཚོས་ལྷིང་པོ་བྱས་པ་ཤིན་ཏུ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ད་རེས་རྐྱེན་ལངས་ཐོག་འདིར་ནད་ལ་འཕྲལ་སེལ་སྨན་བཅོས་རྨ་ཁ་གསོ་ཐུབ་ཙམ་བྱས་པ་ལྟ་བུས་མི་འགྲིགས་པར། ཕྱིན་ཆད་ན་ཚ་འདི་མི་ལངས་པའི་ལས་ཀ་ཤུགས་ཆེ་ཙམ་དང༌། འགུལ་བསྐྱོད་ཤུགས་ཆེ་ཙམ་བྱེད་དགོས་པ་ཆགས་ཡོད། ད་རེས་གནས་ཚུལ་གྱི་རྐྱེན་ལངས་ཐོག་འདི་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་ཆེ་ཙམ་བཏང་སྟེ་སྨན་བཅོས་ལ་མཚོན་ན་གཤག་བཅོས་ལྟ་བུ་ཆེ་ཙམ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་ཕལ་ཆེར་ཆགས་ཡོད། དེ་ལྟར་བྱས་ཏེ་ཕྱིན་ཆད་གཙང་མ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན། གནད་འགག་ཆེན་པོ་མིན་ནམ་སྙམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

བྲའུ་དཔོན་དང༌། ཨ་ཐར། བྱ་རྒོད་དོན་ཡོད་བཅས་ཚང་མ་ང་ཚོ་ངོ་ཤེས་པ་ཤ་སྟག་རེད། མི་སྒེར་གྱི་ཆ་ནས་ལྷག་བསམ་མ་དག་པ་ཡིན་གྱི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་མི་འདུག ཡིན་ན་ཡང་མིའི་གཤིས་ཀའི་བབ་ནས་ལས་ཀ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་མེད་པ་ལྟ་བུ་འདུག ང་ཚོ་ཐུག་དུས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་དང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཞེས་རྟག་པར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། ཁ་ནས་བཤད་པ་འདི་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་མ་བསྡད་པ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་འདུག དེ་ནི་ང་ཚོ་བོད་པའི་ཁ་རྒྱུན་ལ་ཡོད་པ་བཞིན་བསད་ཆེ་བརྡུང་ཆུང་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག ལྷག་བསམ་མ་དག་པ་ནི་མིན་པ་ལྟ་བུ་དང༌། ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་རེད། སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་རེད་ཅེས་བཞག་ནའང་ཁྲག་གེ་འཁྲུག་གེ་ཞིག་ག་དུས་ཡིན་ཡང་བཟོ་མཁན་ཞིག་འདུག ད་ལྷག་བསམ་དག་མ་དག་གི་སྐད་ཆ་མི་འདུག ཕྱིན་ཆད་ཁྲག་གེ་འཁྲུག་གེ་མི་ཡོང་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས། འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ཇ༽ བོད་གཞུང་གི་གལ་གནད་དང་། དཀའ་རྙོག་གཙང་སེལ།

ང་རང་ཚོ་འདིར་བོད་གཞུང་ཞེས་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་འདིའི་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ལས་བྱེད་སྒེར་གྱི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང་འདྲ། ཡང་ལས་ཀ་གང་དང་གང་བྱེད་ཕྱོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང་འདྲ། རྩ་བའི་སྲིད་བྱུས་ཀྱི་ཆ་ནས་མ་འགྲིགས་པའི་རིགས་ཀྱང་ཡོད་སྲིད། དེ་ལྟར་བྱུང་སྐབས་ང་རང་ཚོས་མང་གཙོ་ཡ་རབས་ལུགས་བཟང་གི་བགྲོད་ལམ་བརྒྱུད་ནས་དགེ་འདོན་སྐྱོན་བསྲང་དང༌། གོ་བསྡུར་བྱས་ཏེ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་ཆོག་གི་རེད། སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་འདི་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རང་དབང་འདོད་མཁན་དང༌། བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་ལ་འགྱུར་རྒྱུ་མི་འདོད་མཁན་གྱི་མི་ཚང་མས་ཁུར་མཉམ་ལེན་བྱེད་དགོས་པ་ལས། བོད་གཞུང་ཞེས་བརྗོད་དུས་དེ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་འགོ་འཁྲིད་པའི་མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་འགན་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་དང༌། དེ་ལ་དམའ་འབེབས་བཏང་ན་བོད་གཞུང་གི་ནུས་པ་གཅོག་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། འདི་ནི་རྒྱལ་ཁ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའི་བསམ་བློ་རྩ་བ་ནས་གཏོང་རྒྱུ་མེད།

ད་ལྟ་འདིར་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་འདིའི་ཐུགས་རྗེ་བཀའ་དྲིན་ལ་བརྟེན་ནས་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་གོང་བུ་རྡོག་རྩ་གཅིག་ཏུ་གནས་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད། དཔེར་ན། རྒྱ་མིས་འབྲེལ་བ་བྱེད་སྐབས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་སྒེར་གྱི་ཐོག་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་འདོད་ཡོད་ཟེར་བ་དང༌། རྒྱ་ལོ་དོན་གྲུབ་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། བོད་གཞུང་གི་མི་ཞིག་ཡོང་ན། བོད་གཞུང་ང་ཚོས་ངོས་ལེན་མེད། བོད་གཞུང་གི་མི་ཡོང་ན་འགྲིག་གི་མ་རེད་ཅེས་རྟག་པར་ཤོད་ཀྱི་འདུག རྒྱ་མིས་འདི་ཙམ་གྱི་འགན་ལྗིད་པོ་དང༌། དོ་གལ་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་འདི་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་ནང་ཁུལ་ནས་བོད་གཞུང་ལ་ཆོ་ཡོད་པ་མ་རེད། བོད་གཞུང་གི་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ན། དེ་ནི་སོ་སོའི་རྐང་པ་འཛུགས་སའི་གཞི་མ་སོ་སོས་མེད་པ་བཟོས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་པ་ལས་ཡག་པོ་གང་ཡང་མིན།

ངས་སྔོན་མ་ཡང་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། བུ་གླེན་པས་ཕ་ཡི་ཀླད་པ་བཅོམ་ཞེས་ལོ་རྒྱུས་ནང་ཡོད་པ་ལྟ་བུའི་བྱེད་སྟངས་དེ་དག་ནི་ཧ་ཅང་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཡིན། ང་རང་ཚོ་ད་ལྟའི་ཛ་དྲག་གི་གནས་སྟངས་འདིའི་འོག་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་མེད་པ་ལས་ཡོད་པ་དྲིན་ཆེ་བ་ཡིན། ནོར་འཁྲུལ་ཡོང་གི་ཡོད་ཀྱང་ནོར་འཁྲུལ་དེ་དག་ང་རང་ཚོས་སྐད་ཆ་བཤད་ནས་སེལ་ཐུབ། གང་ལྟར་ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་ཀྱང་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་འདིས་བོད་མི་སྤྱི་བོ་གནམ་བསྟན་ཡོངས་རྫོངས་ལ་ཕན་གྱི་ཡོད། བོད་ནང་ལའང་ང་ཚོར་བཙན་བྱོལ་གཞུང་ཞིག་ཡོད་བསམ་སྟེ་བསམ་བློའི་ནང་བློ་བག་སྤྲོད་རྒྱུ་ཚུན་ཆད་ལ་ཕན་གྱི་ཡོད།

དེར་བརྟེན་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཚགས་ཚུད་པོ་ཡོང་རྒྱུར་འགལ་རྐྱེན་དུ་འགྲོ་བའི་རིགས་ལ་ཚོགས་པ་དང་། སྐྱིད་སྡུག གང་ཟག་སྒེར་པ་སུ་ཞིག་ཡིན་ནའང་ཕྱིན་ཆད་བསམ་བློ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་འདུག་པ་ལས། འདི་བསམ་པ་རྣམ་དག་རེད། ཁག་མེད་ཅེས་རང་དགར་བཞག་པས་འགྲིག་གི་མི་འདུག སྒེར་སོ་སོར་བསམ་ཚུལ་ཡོད་པ་དེ་དག་རྒྱབ་བཤད་བརྒྱབ་སྟེ་ཕན་ཐོགས་མེད། ད་རེས་རྐྱེན་ཞིག་འཕྲད་ཐོག་འདིར་ཕྱིན་ཆད་གང་བྱུང་མི་ཡོང་བའི་གཙང་མ་ཞིག་ཡོང་བར་བོད་གཞུང་གི་ངོས་ནས་ཀྱང་ད་རེས་ཀྱི་ལས་ཀ་འདི་མཐའ་བཀར་ནས་མཇུག་སྐྱེལ་གྱི་ཡིན་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོ་མི་མང་གི་ངོས་ནས་ཡིན་ན་ཡང་དེ་ལུགས་ཀྱི་བསམ་བློ་བཏང་ནས་གང་ལྟར་གཙང་མ་ཞིག་དང༌། ཕྱིན་ཆད་དེ་འདྲ་གང་བྱུང་མི་ཡོང་བའི་བསམ་བློ་ཚང་མས་གཏོང་དགོས། འདི་ཁྱེད་རང་ཚོའི་སེམས་ལ་ངེས་པ་བྱེད་དགོས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༤ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༡༧ ཉིན་མདོ་སྟོད་ཆུ་སྒང་མི་མང་དམིགས་བསལ་ཚོགས་ཆེན་ལ་ཞུགས་པའི་འཐུས་མི་ཚོར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ སྒེར་གྱི་ངོ་ཤེས་དང་། སྤྱི་དོན་ལ་བཏང་འཛིན།

ཁྱེད་རང་ཚོ་ཉིན་བསྟུད་ནས་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པ་དེར་མི་ཡང་མང་པོ་ཞིག་སླེབས་འདུག་ལ། ཚང་མ་ལྷག་བསམ་གྱི་ཐོག་ནས་འཛོམས་པ་དང་། འཛོམས་དོན་གཞིར་བཟུང་ཚང་མས་སྤྱི་དོན་ལ་བསམ་པ་རྣམ་དག་བྱས་ནས་ཚོགས་འདུ་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་ཡིན།

ཁྱེད་རང་ཚོའི་༸སྙན་ཞུའི་ནང་ང་བློ་ཕམ་བྱུང་བའི་སྐོར་བརྗོད་པ་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་གཡེང་རྩ་བ་ནས་བྱེད་མི་དགོས། ངས་སྔ་ཕྱིར་བར་གསུམ་དུ་རྟག་པར་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ད་རེས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་བྱུང་ན་ཡང༌། ང་རང་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་ཁོང་ཚོ་ཚང་མ་ངོ་ཤེས་ཤ་སྟག་ཡིན་པ་ལས་གཞན་གང་ཡང་མེད། ཆེ་སར་རྒྱ་མིའི་དཔོན་པོ་ཚོར་ཆ་བཞག་ནའང་ཉིན་རེ་གཏོང་ལེན་གྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་སྐབས་དཔོན་རིགས་དེ་དག་དམིགས་འོག་ལ་འཇུག་གི་ཡོད་པ་ལས། སྣང་བར་མ་ཕྱིན་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་ཚིག་ཟ་མཐོང་ཕྱོགས་བྱེད་ཀྱི་མེད། སྐབས་རེ་དེ་ལྟར་བློའི་ཟུར་ལ་སྐྱེས་ནའང་ཆེད་དུ་གཉེར་ནས་འགོག་གི་ཡོད།

ངས་ཁ་སང་བརྗོད་པ་བཞིན་ད་རེས་རྙོག་དྲ་བཟོ་མཁན་ཁོ་ཚོར་ཆ་བཞག་ནའང་། སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་ང་ཚོ་ངོ་ཤེས་པ་ནང་ཚགས་ཤ་སྟག་རེད། དེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་རྩ་བའི་བསམ་བློ་ཡང་རྒྱ་དང་བོད་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་རྒྱ་འདེམས་མཁན་ཞིག་རྩ་བ་ནས་ཡོང་ཤེས་སྟངས་མེད། དེར་བརྟེན་ཁོ་ཚོ་བྱེད་གཏེ་ཚོའི་ཐོག་ལའང་ང་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་ཚིག་ཟ་མཐོང་ཕྱོགས་གང་ཡང་མེད། མ་འོངས་པར་དུས་ཚོད་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་ང་ཚོ་ཐུག་རྒྱུ་ཡོང་གི་རེད། དེ་སྐབས་སྔོན་མ་ནང་བཞིན་བྱ་རྒྱུ་ལས་གང་ཡང་མེད།

ལས་དོན་གྱི་ཐོག་ང་ཚོ་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་ངོ་ཤེས་པ་དང་གྲོགས་པོ་རྙིང་པ་ཡིན་ཞེས་སྣང་བ་དག་ནས་བསྡད་ན་འགྲིག་གི་མ་རེད། ལས་དོན་གྱི་ཐོག་བོད་སྤྱིའི་ཁེ་ཕན་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ནས་བཏང་འཛིན་བྱེད་དགོས་པ་ཡོང་གི་རེད། ད་རེས་ཀྱང་དེ་ལྟར་བཏང་འཛིན་བྱས་པ་ཡིན། དེ་གཉིས་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། དེར་བརྟེན་བྱེད་གཏེ་དག་གི་ཐོག་བསམ་ཚུལ་ལ་ཚིག་ཟ་མཐོང་ཕྱོགས་གང་ཡང་མེད་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོ་སྤྱི་བྱིངས་ཚོ་ལ་དེ་བས་ཀྱང་གང་ཡང་མེད། དེར་བརྟེན་ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་གཡེང་བྱེད་དགོས་དོན་མེད།

ལྷག་དོན་དེ་རིང་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོས་དངོས་ནས་སེམས་འཁུར་བླངས་ཏེ་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་གིས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་ལངས་ཕྱོགས་ཐོག་ཚང་མས་ཐེ་ཚོམ་སོམ་ཉི་དང༌། ཚོད་མ་ཐིག་པ་རྩ་བ་ནས་མེད་པར་ཕྱི་ཆོད་ནང་ཆོད་ཀྱི་སེམས་ཐག་བཅད་དེ་ལངས་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌། བརྟན་བཞུགས་སྐོར་མ་འགྲིགས་པ་ཡོང་གི་མ་རེད། རིམ་པས་མཇུག་ཏུ་དུས་ཚོད་དང་བསྟུན་ནས་བརྟན་བཞུགས་ཀྱི་སྦྱིན་བདག་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་དང་ཟླ་བསྒྲིལ་བཏང་ན་འགྲིག་གི་རེད། ད་ལམ་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པའི་རིང་ཚང་མ་མཐོང་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་དང༌། གྲོས་འཆམ་པོ། རྡོག་སྒྲིལ་པོ་བྱུང་ཞེས་བརྗོད་པ་འདི་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད།

ཁ༽ མང་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་དང་། བསམ་ཚུལ་ལ་བགྲོ་གླེང་།

གཞི་རྐང་ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ཐོག་འགྲོ་གི་ཡོད། མང་གཙོའི་ཐོག་འགྲོ་སྐབས་རྩ་བའི་ལངས་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཡོང་དགོས་ལ་ཡོང་ཡང་སྲིད་པ་ཡིན། ཡང་སྐབས་རེ་ང་ཚོར་དེ་སྔ་གོམས་གཤིས་མེད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བསམ་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་བྱུང་ན་ལམ་སང་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་ལམ་ཐག་རིང་དུ་འགྲོ་བའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་འདྲ་རྩ་བ་ནས་བྱེད་རྒྱུ་མེད། ངས་སྐབས་རེ་གོ་སྐབས་ཡོང་དུས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ངའི་མཐོང་ཚུལ་ལ་མོན་དང༌། ལ་དྭགས་ཁུལ་དེ་དག་ལ་མང་གཙོའི་འོས་བསྡུ་བྱེད་དུས་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་གི་མི་ཡིན་ནའང་ཚོགས་པ་སོ་སོ་བྱས་ནས་འོས་ལངས་སྐབས་ཕན་ཚུན་འཐབ་རྩོད་བྱས་པའི་རྗེས། ཕྱིན་ཆད་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་ནང་གི་ཕ་མ་སྤུན་མཆེད་ཡིན་ནའང་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སྐད་ཤ་ཤོད་རེས་མེད་པ་བྱས་ནས་སྡོད་ཀྱི་འདུག ངོས་ནས་འདི་འདྲ་བྱེད་མི་རུང་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

སོ་སོའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལྟ་བ་ཡིན་ནའང་འདྲ། གང་ལྟར་ཚོགས་པ་སོ་སོ་ནས་ལངས་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང་སྒེར་གྱི་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ལ་སོ་སོའི་ངོ་ཤེས་ནང་ཚགས་དང༌། གྲོགས་པོ་ནང་ཚགས། ཕ་མ་སྤུན་མཆེད་བཅས་ཡིན་པ་ལ་འགྱུར་བ་གང་ཡང་མེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དེང་སང་ང་ཚོ་བོད་པའི་ནང་དུའང་བསམ་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་ཞིག་བྱུང་མ་ཐག་རིམ་པས་ཕུགས་ལ་བསམ་ཚུལ་མི་མཐུན་པའི་ཐོག་ལ་ཕྱིན། ཡང་སྐབས་རེ་སྒེར་གྱི་ན་ཚ་ཞིག་ཀྱང་སླེབས། ཕར་ཕྱོགས་དེ་ནག་པོ་བཟོ་བའི་དོན་དུ་དོན་དག་ཆེན་པོ་འདི་འདྲ་ཡང་དེ་དང་བསྲེས་ཐབས་བྱེད་པ་དེ་རིགས་ལ་ཤིན་ཏུ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས་པ་འདུག

རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་རྗེས་ལ་བསམ་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་ཡོད་པ་དེ་དག་ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་དང་ལེན་གྱིས་ཕན་ཚུན་གོ་བསྡུར་དང༌། སྦྱངས་བཤད། བགྲོ་གླེང་བཅས་བྱས་ནས་བརྡར་ཤ་གཅོད་རྒྱུ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་འདུག བསམ་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་ཕྲན་བུ་བྱུང་བ་དེ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་ལམ་སང་ཤོག་བསྒྲིལ་བྱེད་པ་འདི་འདྲ་རྩ་བ་ནས་བྱེད་རྒྱུ་མི་འདུག མ་འོངས་པར་ཡང་གྲོས་བསྡུར་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་ངེས་པར་དུ་ཡོང་རྒྱུར་བརྟེན། གོང་དུ་བཤད་པ་དེ་ང་རང་ཚོའི་གོམས་གཤིས་ནང་འཇགས་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས།

ག༽ ནང་ཁུལ་གྱི་མཐུན་ལམ་དང་། རྒྱ་གཞུང་གི་དབྱེན་དཀྲུག

དེ་ནས་ད་རེས་ང་ཚོར་ཉམས་མྱོང་གང་ཞིག་བྱུང་ཡོད་དམ་ཟེར་ན། ངས་གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་ལེ་ཐོགས་ཡོད་མཁན་དེ་དག་རྩ་བའི་ཐོག་ནས་སྡུག་པ་རེད་བསམ་པ་ད་ལྟ་ཡང་དྲན་གྱི་མེད། ཡིན་ན་ཡང་ལྷག་བསམ་མ་དག་པ་མིན་པས་ལ་དག་ཐབས་མེད། ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ལ་བལྟས་ན་བྱེད་གཏེ་ཁོ་རང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་དུའང་ནོར་སོང་སྙམ་པ་ཞིག་ཕལ་ཆེར་དྲན་གྱི་ཡོད་ཀྱི་རེད་སྙམ། དེ་ལྟར་དྲན་ནའང་ལྐུག་པ་ཨུ་ཚུགས་ཀྱི་སོ་སོའི་གཏམ་འདོད་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་སྡིག་པ་མིག་བཙུམ་བྱེད་པ་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག མ་འོངས་པར་དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་སྐབས་ང་ཚོས་ཆེ་སར་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ལས། ཆུང་སའི་ཐོག་ཤོག་ཤོག་བསྒྲིལ་བྱེད་རྒྱུའི་བསམ་བློ་རྩ་བ་ནས་གཏོང་རྒྱུ་མེད། འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

བར་སྐབས་མདོ་སྟོད་ཆོལ་ཁའི་མིང་འཁྱེར་མཁན་གྱི་ཐོག་ནས་ཕྲན་བུ་འདྲ་མིན་བྱུང་བས་རྐྱེན་བྱས་ཏེ། ངའི་ངོས་ནས་སྐབས་རེ་བསམ་བློའི་ནང་འདི་ཡང་གང་འདྲ་བྱེད་གྲབས་ཡོད་དམ། གང་ཞིག་བསམ་གྱི་ཡོད་དམ་བསམས་ནས་ཚོད་མ་ཐིག་ཡོང་བ་ཁ་སང་ཚོགས་འདུའི་སར་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་ལྟར་ཡིན་ལ། དེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་ང་རང་ཚོའི་ཆོལ་ཁ་ནང་ཁུལ་དུ་ཡིན་ན་ཡང་ཕན་ཚུན་ངོ་ཐུག་སྐབས་འཚམས་འདྲི་ལྟ་བུ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། དོན་ངོ་མའི་ཐོག་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཤ་འབྱར་པོ་དང༌། རྡོག་སྒྲིལ་པོ་ཞིག་ཡོང་ལ་མ་ཡོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ད་ཆ་ང་ཚོས་འདིར་གནས་ཚུལ་ཕྱི་གསལ་ནང་གསལ་དང༌། ཕྱི་ཆོད་ནང་ཆོད་ཀྱི་གཙང་མ་ཞིག་ཆགས་པར་བརྟེན། ཁྱེད་རང་ཚོས་མདོ་སྟོད་ཆོལ་ཁའི་མིང་ཐོག་གི་ལས་འགན་འཁྱེར་དགོས་པ་དེ་དག་ཚགས་ཚུད་པོ་དང༌། དངོས་གནས་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མཚུངས་པ་ཡག་པོ་ཞིག་དང་། ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གིས་སྒྲུབ་པ་དང་ཆབས་ཅིག དབུས་གཙང་ཆོལ་ཁ་དང་། མདོ་སྨད་ཆོལ་ཁ། གང་ལྟར་ཚོགས་པ་སྐྱིད་སྡུག་གཞན་དག་ཡོད་པ་དེ་དག་དང་ཕན་ཚུན་ནང་ཁུལ་དངོས་གནས་དམ་ཚིག་འོ་ཆུ་གཅིག་འདྲེས་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་རྣམས་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་བསྡད་ཡོད། རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ཡོད་པ་འདི་དག་གིས་བོད་ནང་ཡོད་པ་ཚོར་མིག་ལྟོས་བཟང་པོ་འཇོག་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་ལས། རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ཡོད་པ་འདི་དག་གི་རང་དབང་གི་གོ་སྐབས་སྤྱད་ནས་ཁ་མིན་རུ་ཚོགས་ཀྱི་བྱེད་སྟངས་བྱས་ན། བོད་ནང་ལ་བསམ་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་དམ། ཕར་མིག་ལྟོས་བཟང་པོ་ཞིག་འཇོག་རྒྱུའི་ཚབ་ལ་ཞབས་ནས་འཐེན་ཏེ་ཞབས་འདྲེན་ཞུ་མཁན་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱས་ན་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཡིན།

ཁ་སང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན་བོད་ནང་གི་མི་དེ་དག་གིས་རྒྱ་མིའི་བཙན་གནོན་འོག་འདི་ཙམ་གྱི་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་དེ་རེ་བ་ཕྱི་ཕྱོགས་ལ་བརྒྱབ་ནས་བསྡད་པའི་སྐབས་ལ། འདི་ཕྱོགས་ཕྱི་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོ་ནང་ཁུལ་འཆམ་གྱི་མེད་ལ། ཆོལ་ཁ་ནང་ཁུལ་ལའང་འཆམ་གྱི་མེད། ཆོལ་ཁ་གཅིག་གི་ནང་ལའང་མ་འཆམ་པ་ཡོད་ཟེར་བའི་སྐད་ཆ་ཐོས་རྒྱུ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་བློ་ཇི་ཙམ་ཕམ་གྱི་མ་རེད་དམ། དེའི་ཐོག་ལ་ད་དུང་རྒྱ་མིས་བར་ལམ་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་བྱུང་བ་དེ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་ཏེ་བོད་ནང་བེད་སྤྱོད་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་སྐད་ཆ་གོ་ཐོས་ཡོང་གི་འདུག

དེར་བརྟེན་ང་རང་ཚོ་འདིར་ཡོད་པའི་བོད་པའི་ནང་ནས་རེ་ཟུང་གི་བསམ་ཚུལ་མཐའ་མ་འགག་པ་ཡིན་སྟབས་ཕྲན་བུ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོང་གི་རེད། འོན་ཀྱང༌རྩ་བའི་ཚོགས་པའི་མིང་འཁྱེར་མཁན་འདི་དག་གིས་ནང་ཁུལ་དམ་ཚིག་འོ་ཆུ་གཅིག་འདྲེས་བརྟན་ཚུགས་བཟུང་ནས་སྡོད་པ་ཞིག་བྱུང་ན། མི་སྒེར་པ་རེ་ཟུང་གི་སྐད་ཆ་འདྲ་མིན་བཤད་པ་ལ་ཧ་ལས་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། དེར་བརྟེན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་གི་མིང་འཁྱེར་མཁན་གྱི་ཚོགས་པ་འདིའི་ཐོག་ནས་ཚོགས་པ་རང་ཉིད་ཀྱི་ལས་དོན་ཚགས་ཚུད་པོ་བྱེད་དགོས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ཚོགས་པ་གཞན་དག་ཚོ་ལའང་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཡིད་ཆེས་པའི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ད་རེས་ཕྱོགས་མཐའ་ནས་མི་མང་པོ་ཞིག་སླེབས་ཡོད་པར་བརྟེན་བོད་སྤྱི་པའི་གནས་སྟངས་ཕྲན་བུ་ཞིག་བརྗོད་ན་ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་བདེ་བའི་ཁྱད་ཡོང་གི་རེད།

ང༽ བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་དང་། སྐམ་དམག་གཞིས་ཆགས།

རྩ་བའི་ང་ཚོ་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ངོས་ནས་རྒྱུན་དུ་གསར་འགྱུར་འགོད་མཁན་ཚོར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། བོད་ལུང་པའི་ནང་གི་ཡོང་སྟངས་ལ་བལྟས་ན་དེང་སང་རྒྱ་མི་ཕོན་ཆེན་པོ་འདི་ཙམ་སླེབས་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་ནག་གཞུང་ནས་ཀྱང་མངོན་སུམ་འཛེམས་མེད་ཀྱིས་བོད་ནང་རྒྱ་མི་མང་དུ་གཏོང་རྒྱུར་ཤུགས་རྒྱག་གི་ཡོད་འདུག དཔེར་ན་དེ་སྔ་ཡིན་ན་བཅིངས་བཀྲོལ་དམག་མི་ས་གནས་གང་ནས་བསྡུས་ནའང་སྐམ་དམག་དམག་ཞབས་ལོ་གསུམ་ཡིན་པ་དེ་གཙང་ན་ཐོག་མར་གང་ནས་ཡོང་བའི་ས་ཁུལ་དེ་རང་ལ་ལོག་དགོས་ཀྱི་ཡོད། ཉེ་ཆར་ལོ་འདིའི་ནང་གཏན་འབེབས་གསར་པ་བྱས་པ་ཞིག་ལ་བཅིངས་བཀྲོལ་དམག་མི་བོད་ལ་འགྲོ་མཁན་དེ་དག་ས་གནས་གང་ནས་བསྡུས་ཀྱང་སོ་སོའི་ཐེམ་ཐོ་མཉམ་དུ་འཁྱེར་ནས་བོད་ལ་འགྲོ་དགོས་པ་བཟོས་འདུག དེའི་དགོས་པ་དམིགས་ཡུལ་ནི་བོད་ལ་ལོ་གསུམ་དམག་མིའི་ནང་བསྡད་ནས་དེ་རྗེས་ལས་བསྒྱུར་གྱིས་བོད་ནང་གཞིས་ཆགས་ཏེ་སྡོད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཡོངས་བསྒྲགས་བྱས་ནས་གཏན་འབེབས་བྱས་འདུག སྔོན་མ་ཡིན་ན་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་ལ་བསྒྱུར་ཆེད་བོད་ནང་རྒྱ་མི་གཏོང་རྒྱུའི་སྲིད་བྱུས་མེད་ཅེས་རྒྱུན་དུ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། བར་ལམ་ཞིག་ལ་དངོས་སུ་བཅིངས་བཀྲོལ་དམག་མི་དེ་དག་ཀྱང་བོད་ནང་རྒྱ་མིའི་མི་འབོར་ཆེ་རུ་གཏོང་ཐབས་ལ་བེད་སྤྱད་པ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་རེད།

ཅ༽ མི་རིགས་རིང་ལུགས་དང་། རྒྱ་རིགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན།

གང་ལྟར་ཕྱི་ལ་འདྲ་ཆགས་པོ་བཤད་རུང་མ་བཤད་རུང༌། དཔེར་ན། གནས་ཚུལ་གཅིག་ལ། བར་ལམ་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་གྱི་མི་ཧ་ཅང་མགོ་འཚོས་པོ་ཞིག་གིས་ང་ལ་གནས་ཚུལ་བཤད་དོན། དེ་གོང་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་ཞལ་བཞུགས་པའི་སྐབས་ལ་ཉིན་གཅིག་པེ་ཅིང་ལ་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། ང་ཕོད། ཧུའུ་ཅིན་ཐའོ་སོགས་མི་སྣ་ཁ་ཤས་ཡོད་པའི་གསོལ་སྟོན་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་རྒྱ་ནག་གི་དཔོན་རིགས་གལ་ཆེ་བ་ཞིག་གིས་ཁོང་ཚོར་ངོ་སྤྲོད་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་རེ་བརྒྱབ་དོན། པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་ཐོག་ཁོང་ནི་མེས་རྒྱལ་གྱི་ཐོག་ལ་ཤ་ཚ་ཡོད་པ་དང༌། མེས་རྒྱལ་ཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ལ་དགོངས་པ་ཟབ་པོ་ཡོད་པ་སོགས་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་པ་དང༌། དེ་ནས་ང་ཕོད་ཀྱི་ཐོག་ཁོང་ནི་ཐོག་མར་གྲོས་མཐུན་འཇོག་མཁན་དང༌། མིང་རྟགས་འགོད་མཁན་གྱི་མི་སྣ་བགྲེས་ཤོས་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པའི་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ། དེ་ནས་ཧུའུ་ཅིན་ཐའོ་ཐོག་ཁོང་ནི་ད་ལྟ་ལོ་ན་གཞོན་ཞིང་སྤྱིར་བཏང་ལས་བྱེད་གཞོན་སྐྱེས་ཀྱི་གྲས་རེད། ཡིན་ན་ཡང་བོད་ལ་སྡོད་རིང་རྒྱ་རིགས་ལ་ཞབས་འདེགས་ཆེན་པོ་བསྒྲུབས་ཏེ་བྱས་རྗེས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད་ཅེས་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་འདུག

ཧུའུ་ཅིན་ཐའོ་ནི་བར་ལམ་བོད་ནང་ལོ་ཁ་ཤས་བསྡད་པ་དང༌། ད་ལྟ་ཀྲུང་དབྱང་ཟེར་བའི་དབུས་གཞུང་གི་མཐོ་རིམ་འགོ་ཁྲིད་གྲས་སུ་སླེབས་ཡོད། རྣམ་ཀུན་རྒྱ་རིགས་ཆེན་པོའི་རིང་ལུགས་ཞེས་པ་ནི་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཡུལ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པ་མ་གཏོགས། རྒྱ་མི་རིགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ཟེར་བ་ཁའི་ཟུར་ནས་མི་ཐོན་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ཡིག་ཆའི་ནང་ལའང་མཐོང་རྒྱུ་མེད། ནང་ཁུལ་མི་ཉུང་ཤས་འཛོམས་སར་དངོས་སུ་ཁ་ནས་ཧུའུ་ཅིན་ཐའོ་ཡིས་རྒྱ་མི་རིགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ཐོགས་ཞབས་འདེགས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་བསྒྲུབས་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་སྟངས་ལ་གཞིགས་ན། གང་ལྟར་རྒྱ་མིའི་བསམ་བློའི་ཕུགས་ལ་རྒྱ་མི་རང་གི་ཁེ་ཕན་གཙོ་བཟུང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་རེད། སྐད་ཆ་འདི་འཕྲོས་པ་རེད།

ཆ༽ དམར་པོའི་ལམ་ལུགས་དང་། མང་གཙོའི་ལས་འགུལ།

གང་ལྟར་དངོས་གནས་བོད་ནང་བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་ལ་བསྒྱུར་བའི་གནས་ཚུལ་ཧ་ཅང་ཛ་དྲག་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་སྲིད་བྱུས་མཁྲེགས་པོ་འཛིན་པ་དེ་ལ་འཛམ་གླིང་ཐོག་ནས་བསམ་ཚུལ་དང་མཐོང་ཚུལ་ཆེན་པོ་ཡོད་ཀྱང་། ཁོང་ཚོས་དེ་དག་ཚང་མ་རྡོག་རོལ་བཏང་ནས། བོད་པ་གནོན་གཅིག་མར་མནན་ཏེ་མུ་མཐུད་ལོ་ཤས་ཕྱིན་ན། བོད་པ་ཚོ་ལངས་རྒྱུ་མེད་པ་ཆགས་ཀྱི་རེད་བསམས་ནས་སྲིད་བྱུས་དེ་འདྲ་ཞིག་འཛིན་གྱི་ཡོད། གནས་ཚུལ་དེའི་འོག་ནས་བོད་ནང་གི་འགྱུར་བའི་འགྲོ་སྟངས་ལ་ཐད་ཀར་བལྟས་ན་ཧ་ཅང་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། ཚུར་ཕྱོགས་འཛམ་གླིང་སྤྱིའི་འགྱུར་བར་བལྟས་ན་དམར་པོས་གཅིག་སྡུད་ཀྱི་དབང་བསྒྱུར་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་རྫོགས་ནས་འགྲོ་ལམ་འགགས་ཟིན་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོད།

དེང་སང་ཧང་སྒ་རི་དང༌། པོ་ལན། ལི་ཐུ་ནི་ཡ་བཅས་ལུང་པ་དེ་གསུམ་ནང་དམར་པོའི་ཚོགས་པ་སླར་ཡང་གཞུང་གི་དབང་འཛིན་ལ་སླེབས་ཡོད་ཀྱང་དེ་སྔའི་མི་རྙིང་པས་བསམ་བློ་གསར་པ་ཞིག་འཁྱེར་ནས་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཡོད་པ་གང་ཞིག་ལ། མང་གཙོའི་ཐོག་འགྲོ་རྒྱུ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐག་ཆོད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། ཁོང་ཚོས་དེ་ལྟར་དང་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པས་གཅིག་སྡུད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་གནས་མེད། གང་ལྟར་དམར་པོའི་གཅིག་སྡུད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ཟེར་བ་དེ་ཡོ་རོབ་ཀྱི་ས་ཆའི་ཐོག་གཙང་མ་ཆགས་ཟིན་པ་རེད། ཨེ་ཤ་ཡའི་ནང་རྒྱ་ནག་བསྡད་ཡོད། ཝི་ཊི་ནམ་དང༌། བྱང་ཀོ་རི་ཡ་གཉིས་གནས་ཐུབ་པ་ཡང་རྩ་བ་རྒྱ་ནག་ལ་ཐུག་ཡོད།

རྒྱ་ནག་རང་གི་གནས་ཚུལ་ཐོག་བལྟས་ན། རྒྱ་ནག་གི་ཤེས་ཡོན་ཅན་དང༌། དགེ་རྒན། རྩོམ་པ་པོ། སློབ་ཕྲུག ལྷག་པར་དེང་སང་བཟོ་པ་དང་ཞིང་པའི་ནང་བཅས་པར་གུང་བྲན་ཏང་གིས་འགོ་འཁྲིད་པའི་གཞུང་ལ་ཡིད་ཆེས་ཇེ་ཆུང་དང༌། མང་གཙོའི་འདོད་པ་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་འདུག དེང་སང་རྒྱ་ནག་གིས་རྒྱུན་དུ་བརྟན་ལྷིང་དང་བརྟན་ལྷིང་ཞེས་ཤོད་པ་འདི་ཁོང་ཚོའི་བསམ་བློའི་གཏིང་ལ་ཟིང་ཆ་ལངས་རྒྱུའི་བློ་གཡེང་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་སྟབས། ཁ་ནས་དེ་ལྟར་ཐོན་གྱི་ཡོད། དེར་བརྟེན་རྒྱ་ནག་ནང་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནས་སྟངས་བརྟན་པོ་མེད་པ་དང༌། དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས་ཐོག་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བ་དེ་རྒྱ་གར་དང་བསྡུར་ན་ཡང་རྒྱ་ནག་ཡར་རྒྱས་ཧ་ཅང་མྱུར་ཤུགས་ཆེ་བ་ཡོད་པ་གསལ་པོ་རེད། ཡིན་ནའང་དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དེས་དབུལ་ཕྱུག་གི་ཧེ་བག་ཆེ་རུ་སོང་ནས་ལས་ཀ་མ་ཐོབ་པའི་མི་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཐོན་ཏེ་ཡུལ་ནང་གནས་སྟངས་དཀའ་ངལ་ཆེ་རུ་ཕྱིན་པ་དང༌། དེ་བཞིན་ཕྱི་ཕྱོགས་སུ་རྒྱ་ནག་མང་གཙོ་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་ལས་འགུལ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཀྱང་མུ་མཐུད་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པས། རྒྱ་ནག་དེ་དམར་པོའི་ཚོགས་པ་དང༌། དམག་གི་དབང་ཤུགས་ཀྱིས་མཛིན་པའི་དུས་ཚོད་འདི་སྔ་ཕྱི་ཙམ་ལས་གཏན་དུ་གནས་ཐབས་རྩ་བ་ནས་མེད།

ཇ༽ མེས་འཚིག་མེར་གཏུག་དང་། གཉིས་མོས་ཀྱི་ཐབས་ལམ།

ཚུར་ཕྱོགས་རང་རེ་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན། བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་སེར་སྐྱ་མི་མང་རྒན་གཞོན་ཡོངས་དང༌། ལྷག་པར་གཞོན་སྐྱེས་ཚོ་སེམས་ཤུགས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་པ་བཅས་དེ་དག་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྡོམས་དུས་ལོ་ཤས་ནང་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུའི་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད། དེ་ཡང་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཤད་ན་ནམ་ལངས་ནས་ཉི་མ་འཆར་ལ་ཉེ་བའི་མཚམས་སུ་སླེབས་ཡོད། དེ་ལྟར་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང་ཆབས་ཅིག ཕྱོགས་གཅིག་ནས་གོང་དུ་བརྗོད་པ་ལྟར་བོད་ནང་བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་ལ་སྒྱུར་རྒྱུའི་གནས་ཚུལ་ཡང་ཧ་ཅང་ཛ་དྲག་དང་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད། བོད་རྒྱ་མིས་དབང་བསྒྱུར་བྱས་ནས་བོད་ནང་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་ཡོད་པ་འདི་སེལ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་ནི་རྒྱ་མི་རང་ལ་མེས་འཚིག་མེར་གཏུག་བྱེད་དགོས་པར་བརྟེན་འདས་པའི་ལོ་བཅོ་ལྔའི་རིང་རྒྱ་མི་རང་ལ་མེས་འཚིག་མེར་གཏུག་བྱས་ཏེ་ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་རྒྱ་མིའི་ཁེ་ཕན་ལ་བསམ་བློ་བཏང༌། རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་ངོས་ནས་ཀྱང་བོད་པའི་ཁེ་ཕན་ལ་བསམ་བློ་བཏང༌། དེ་ལྟར་གཉིས་མོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཐབས་ལམ་ཞིག་རྙེད་རྒྱུའི་འབད་བརྩོན་རིམ་པར་བྱས་ཀྱང་འགྲུབ་ཐུབ་མེད།

མཐའ་མ་སྔ་ལོ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༣ ལོར་ལྡི་ལིར་ཡོད་པའི་རྒྱ་ནག་གི་གཞུང་ཚབ་དང་འབྲེལ་བ་བྱུང་བ་དེ་ནས་བཟུང་འབྲེལ་བ་མེད། བོད་ནང་ཛ་དྲག་གནས་ཚུལ་མུ་མཐུད་ཡོད་པར་མ་ཟད། དེང་སང་རྒྱ་མིས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཞེས་བརྗོད་དུས་དངོས་སུ་དགྲ་ཕྱོགས་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་གསལ་པོ་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག བར་སྐབས་ཤིག་རིང་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཞེས་སྤམ་པོ་ཞིག་བཤད་ནས་ལོ་ཤས་བསྡད་པ་རེད། ད་ཆ་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་དགྲ་ཕྱོགས་རང་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་པའི་གནས་ཚུལ་གསལ་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པར་བརྟེན། ཁ་སང་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་སྐབས་ངོས་ནས་ཡོངས་བསྒྲགས་ཐོག་ང་ཚོས་ད་བར་རྒྱ་མིར་མེས་ཚིག་མེར་གཏུག་གི་འབད་བརྩོན་དང༌། ཐད་ཀར་འབྲེལ་བ་བྱས་པ་འདི་ལ་གྲུབ་འབྲས་གང་ཡང་ཐོན་མ་སོང༌། འོན་ཀྱང་ད་དུང་ངའི་ངོས་ནས་རྒྱ་ནག་ལ་མེས་ཚིག་མེར་གཏུག་བྱ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཤིག་ཤར་ན་གཉིས་མོས་ཐབས་ལམ་གྱི་འོག་ནས་ང་ཚོ་བོད་པའི་ཛ་དྲག་གི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་བྱ་རྒྱུར་ད་ལྟའང་འགྱུར་བ་མེད་ཅེས་བཤད་ཡོད། རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་ངོས་ནས་ཚུར་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་གུ་ཡངས་པོའི་བརྡ་ལན་ཞིག་བྱུང་ན། ད་ཕན་འཛིན་བཞིན་པའི་དབུ་མའི་ཐབས་ལམ་དེ་རང་ཐོག་མུ་མཐུད་རྒྱ་ནག་དང་མཉམ་དུ་སྐད་ཆ་ཤོད་བསམ་སྟེ་བསྡད་ཡོད།

ང་ཚོའི་ངོས་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་དང་ཐད་ཀར་འབྲེལ་བ་བྱས་ཀྱང་གྲུབ་འབྲས་མ་ཐོན་པར་བརྟེན་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་ནག་ལ་གནོན་ཤུགས་སྤྲད་དེ་བོད་རྒྱ་གཉིས་ཞི་འགྲིག་གི་སྐད་ཆ་འགོ་ཚུགས་ཐུབ་པའི་མཐུན་འགྱུར་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོང་བའི་འབོད་སྐུལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་འབོད་སྐུལ་བྱས་པར་ཨ་རིའི་སྲིད་གཞུང་དང༌། ཧྥ་རན་སི། དེ་མིན་ལུང་པ་གཞན་མང་པོ་ཞིག་གིས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་དངོས་སུ་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་ཐོག་ནས་བོད་པའི་དཀའ་རྙོག་སྐོར་ལ་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་དང་རྒྱ་ནག་གཞུང་བཀའ་མོལ་གནང་ན་ཡག་པོ་རེད་ཅེས་འབོད་སྐུལ་སྔ་རྗེས་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་པ་རེད།

ད་ལྟ་རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་རྒྱལ་ཁབ་དེ་རིགས་ནས་བོད་ཀྱི་གནད་དོན་ཐད་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་དང་གོ་བསྡུར་བྱས་ན་ཡག་པོ་རེད་ཅེས་བརྗོད་པ་དེར་རྣམ་འགྱུར་མཁྲེགས་པོ་ཞིག་འཛིན་པ་ལས། དེའི་ཐད་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད་བཟོ་མི་འདུག འོན་ཀྱང་ད་དུང་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་སྐུལ་སློང་གནང་རོགས་ཞེས་འབོད་སྐུལ་མུ་མཐུད་བྱེད་རྩིས་ཡོད། རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་གིས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱི་ཐོག་ནས་བོད་རྒྱའི་དབར་སྐད་ཆ་བཤད་དེ་འགྲིགས་ཐབས་ཡོང་བའི་ཐབས་ཤེས་དངོས་ཤུགས་བརྒྱུད་གསུམ་ནས་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེར་བརྟེན་འགྱུར་བ་ཅི་འདྲ་ཞིག་ཡོང་མིན་ད་ལྟ་བལྟས་ནས་བསྡད་ཡོད།

ཉ༽ དབུ་མའི་ལམ་བཟང་དང་། རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་ཕན་འབྲས།

གལ་ཏེ་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་ནས་འབོད་སྐུལ་བྱས་པར་རྒྱ་མིས་འགུལ་བསྐྱོད་རྩ་བ་ནས་མ་བརྒྱབ་པར་མུ་མཐུད་དེ་སྔར་མུས་ལྟར་བསྡད་ན་ཡང༌། ད་ཕན་ངོས་ཀྱི་དབུ་མའི་ལམ་ཞེས་པའི་ལངས་ཕྱོགས་འདིར་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་འཛམ་གླིང་ཐོག་བོད་པར་ཤ་ཚ་སླེབས་ཏེ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། བོད་མིའི་ལངས་ཕྱོགས་འདི་དངོས་གནས་གྱོང་དང་ཕམ་ཁ་རང་གིས་ཁུར་ནས་གང་ཐུབ་འགྲིགས་ཐབས་གཙོ་བཟུང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་འཛམ་གླིང་ཐོག་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་ཆགས་ཡོད། ལྷག་དོན་གཞུང་ཁག་གིས་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་ལངས་ཕྱོགས་འདིའི་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུར་དཀའ་ངལ་མེད་པར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་བདེ་པོ་བྱུང་ཡོད། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོའི་བོད་དོན་ལ་འཛམ་གླིང་སྤྱིའི་ཐོག་ནས་ཤ་ཚའི་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོང་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད།

དེ་བཞིན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ལངས་ཕྱོགས་འདིར་རྒྱ་མི་རིགས་ཀྱི་ཁྲོད་ནས་ཀྱང་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་དོ་སྣང་སེམས་འཁུར་བྱེད་པ་དང༌། རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་ཡང་ཇེ་མང་ནས་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། འཛམ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་མི་ཤེས་ཡོན་ཅན་དང༌། མང་གཙོའི་ལས་འགུལ་བྱེད་མཁན་དེ་དག་གིས་བོད་པའི་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་དང་དོ་སྣང་ཤུགས་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ཡོད་པར་མ་ཟད། རྒྱ་ནག་རང་གི་ནང་ནས་བོད་པའི་ཐོག་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་ཡོད་པ་མངོན་གསལ་དོད་དུ་འགྲོ་གི་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་མང་ཆེ་བས་དོ་སྣང་བྱུང་མེད་ན་ཡང་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཤེས་ཡོད་ཀྱི་རེད། ཁ་སང་ཟླ་བ་ལྔ་པའི་ཟླ་མཇུག་ཏུ་ཧྲང་ཧད་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་མི་ལྔ་བཅུ་ང་བཞི་ཐུན་མོང་གི་ཐོག་ནས་རྒྱ་ནག་མི་མང་འཐུས་ཚོགས་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་གཙོ་འཛིན་ཆའོ་ཧྲི་ལ་སྙན་ཞུ་ཞིག་ཕུལ་བ་དེར་དོན་ཚན་བཅུ་དགུ་ཡོད་ཅིང༌། དོན་ཚན་བཅོ་ལྔ་པའི་ནང་རྒྱ་ནག་གི་ཁོངས་སུ་ཡོད་པའི་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་ཀྱི་ས་ཁུལ་ཡོངས་ལ་རང་སྐྱོང་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་ངེས་པར་དགོས་པས་དེ་འདྲ་ཡོང་བའི་དོན་དུ་རྒྱ་ནག་དབུས་གཞུང་གིས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་དང་འཕྲལ་དུ་དཀའ་མོལ་གནང་དགོས་ཞེས་འབོད་སྐུལ་བྱས་འདུག ད་བར་ང་རང་ཚོའི་ལངས་ཕྱོགས་འདིའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མི་མང་པོ་ཞིག་དང༌། རྒྱ་ནག་རང་གི་ནང་ནས་མི་ཤེས་ཡོན་ཅན་ཚོས་ང་ཚོར་དོ་སྣང་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་ཐོབ་པ་དེ་དག་ནི་ཧ་ཅང་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

དེང་སང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་དབང་ཆ་མི་རེ་གཉིས་ཀྱིས་འཛིན་པའི་དུས་ཚོད་འདི་ལ་ད་ལྟ་འགུལ་བསྐྱོད་ཐེབས་ཐུབ་ཀྱི་མེད་ཀྱང༌། ལམ་ལུགས་འདི་རིང་མིན་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན། དེ་ལྟར་ངོས་ཀྱི་དབུ་མའི་ལམ་ཕྱོགས་འདིར་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་ནས་ཤ་ཚ་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་རྒྱལ་ཁ་དང་གྲུབ་འབྲས་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་ཐོབ་ཡོད་ཀྱང༌། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བོད་ནང་རྒྱ་མིས་སྡིག་པ་མིག་བཙུམས་བྱེད་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་ཕྲན་བུའི་ལྷོད་དུ་འགྲོ་བའི་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་བཟུང་ནས་གྲོས་འཆར་བཏོན་པ་དེར་རྒྱ་ནག་དང་མཉམ་དུ་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་འགོ་ཚུགས་ཐུབ་པ་བྱུང་མེད་ལ། བོད་ནང་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་ལྷུག་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡང་བྱུང་མེད་པས། གནས་ཚུལ་དེ་གཉིས་ཐོག་དོན་ཕན་མ་བྱུང་བ་རེད།

ཏ༽ གཉིས་ཕན་གྱི་སྲིད་བྱུས་དང་། བོད་འབངས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ།

གནས་ཚུལ་སྡུག་ཤོས་གཅིག་ལ། སྔ་ལོའི་ལོ་སྨད་བོད་དུ་ཕྱིན་ནས་ཚུར་ཡོང་མཁན་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་རེ་གཉིས་དང༌། དེ་བཞིན་སྒེར་པ་མི་རེ་ཟུང་བཅས་ནས་ངོས་ལ་བརྗོད་དོན། གཙོ་བོ་ལྷ་ས་ཁུལ་གྱིས་མཚོན་པའི་བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ནང་བོད་མི་མང་གིས་སྔོན་ཆད་ལོ་མང་རིང་སེམས་འཁུར་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་བླངས་ནས་འཛམ་བུ་གླིང་གིས་མངོན་གསལ་དོད་པོས་དོ་སྣང་ཡོང་བའི་དོན་ལ་མི་མང་གིས་རྔམ་སྟོན་ཁྲོམ་སྐོར་སོགས་མང་པོ་ཞིག་བྱས་པ་དེ་སྐབས་མི་མང་པོ་ཞིག་འདས་གྲོངས་ཕྱིན་པ་དང༌། མི་མང་པོ་ཞིག་གི་ལུས་པོ་གཅོང་ཅན་ཆགས་ནས་མི་ཚེ་འཕྲོ་བརླག་ཏུ་སོང་བ་བཅས་བོད་ནང་ནས་དཀའ་ལས་འདི་ཙམ་བརྒྱབ་ཡོད་ལ། འཛམ་གླིང་ཐོག་ནས་ཀྱང་འབོད་སྐུལ་བྱེད་མཁན་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད།

ཏཱ་ལའི་བླ་མས་དབུ་འཁྲིད་པའི་འོག་ནས་ཀྱང་ཐབས་ཤེས་མང་པོ་ཞིག་གནང་ཡོད། ཡིན་ནའང་ད་ལྟ་བར་གྲུབ་འབྲས་རྡོག་རྡོག་གཅིག་མ་ཐོན་པ་རེད། ད་ཆ་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་ངོས་ནས་དབུ་མའི་ལམ་ཞེས་པ་འདིའི་དོན་དག་ལ་དགོངས་པ་ཡག་པོ་ཞིག་མ་བཞེས་ན། རིགས་ཁ་ཤས་ཀྱིས་རང་བཙན་ལ་ཤུགས་མ་བརྒྱབ་ན་དབུ་མའི་ལམ་ཞེས་པར་ནུས་པ་མེད་པའི་མཐོང་ཚུལ་འདུག དེས་རྐྱེན་པས་མི་རེ་ཟུང་ཕྲན་བུ་སེམས་ཤུགས་ཆག་གི་ཡོད་བཟོ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་བྱུང༌། གནས་ཚུལ་འདི་ཐོས་སྐབས་ངོས་རང་བློ་གཡེང་བྱུང༌། མི་ལ་སེམས་ཤུགས་མེད་ན་ལས་ཀ་རྩ་བ་ནས་འགྲུབ་ཐབས་མེད། སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱ་རྒྱུ་འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ངོས་ཀྱི་ད་ལྟ་བར་གྱི་ལངས་ཕྱོགས་འདི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རྟོགས་མཁན་དང་། རྒྱུ་མཚན་ལ་བསམ་བློ་མང་པོ་གཏོང་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་འདིའི་གནད་འགག་ཤེས་ཀྱི་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ངའི་ལངས་ཕྱོགས་འདིས་རིགས་འགའ་ཤས་ལ་སེམས་ཤུགས་ཆགས་རྐྱེན་ལྟ་བུར་འགྲོ་གི་ཡོད་ན། དེ་ནི་ཧ་ཅང་འགན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པས། དེ་ལྟའི་འགན་ངས་བཟོད་ཐབས་མེད། ཡིན་ནའང་ད་དུང་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་འབོད་སྐུལ་མུ་མཐུད་བྱས་ནས་དུས་ཡུན་གང་འཚམ་རིང་བཟོ་ལྟ་གང་འདྲ་ཞིག་ཐོན་མིན་བལྟས་ནས་གལ་སྲིད་བཟོ་ལྟ་ཡག་པོ་ཞིག་ཐོན་གྱི་མེད་ན། མ་ལན་མ་འགྱོད་པར་མི་མང་རང་ལ་བསམ་ཚུལ་དྲིས་ན་བསམ་གྱི་འདུག

ད་ལྟ་བར་དུ་ངོས་ནས་ལངས་ཕྱོགས་དབུ་མའི་ལམ་འཛིན་པ་འདི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་གཞིགས་པའི་ཐབས་ལམ་ཟབ་ཤོས་འདི་རང་ཡིན་པར་ང་རང་ནི་ད་ལྟའང་འདི་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་འདི་ཕྱོགས་ཀྱི་བོད་པ་ནང་ཁུལ་དང༌། གཞིས་སྡོད་བོད་མི། དེ་བཞིན་ང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་ཕྱིའི་གྲོགས་པོ་བཅས་ནས་ངོས་ཀྱི་ལངས་ཕྱོགས་འདི་ཤུགས་ཆུང་དྲགས་པ་རེད། བོད་ནི་རང་བཙན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པ་དང༌། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་རང་བཙན་གྱི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ། དེ་སྔ་ཡང་རང་བཙན་ལ་གནས་ཡོད་པས་རང་བཙན་ཁོ་ན་རྩོད་དགོས་ཞེས་བརྗོད་མཁན་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག

སྔོན་མ་ཡིན་ན་ངོས་ཀྱི་ལངས་ཕྱོགས་འདིའི་ཐོག་ནས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་གྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་ད་ཆ་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཞི་ལྷོད་དུ་ཕྱིན་མེད་པ་དང༌། དེས་བོད་མིའི་སེམས་ཤུགས་ཆག་པའི་ཉེན་ཁ་ཡོང་གི་ཡོད་པར་བརྟེན། ད་ཆ་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་ཐོག་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུར་དཀའ་ངལ་འཕྲད་རྒྱུ་དང༌། གང་འཚམ་ནས་ང་རང་གི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཡང་ཚོད་མ་ཐིག་པ་ལྟ་བུ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག ང་རང་གི་ངོས་ནས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་ཐབས་ལམ་དྲག་ཤོས་ཡིན་བསམ་པའི་ཐབས་ལམ་འདིར་ལོ་བཅོ་ལྔ་ཙམ་གྱི་རིང་འབད་བརྩོན་བྱས་ཀྱང་མ་འགྲུབ་པ་རེད། ད་ཆ་མི་མང་ལ་བསམ་ཚུལ་སྐད་ཆ་དྲིས་ཏེ་མང་མོས་ཀྱི་ཐག་གཅོད་གང་བྱུང་བ་དེའི་ཐོག་ཕྱིན་ན་འགྱོད་པ་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་མཐོང་གི་འདུག དེར་བརྟེན་མི་མང་ལ་སྐད་ཆ་འདྲི་གི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་འདི་ལྟར་ཡིན།

ཐ༽ ཐབས་ལམ་སྣ་མང་དང་། བསམ་ཚུལ་བསྡུ་བཞེས།

ཡང་ཚུར་ཕྱོགས་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་སྟངས་ལ་བལྟས་ན་ད་ལྟ་རེ་བ་མེད་པ་ནམ་ཡང་མིན་ཞིང༌། དོ་ཁུར་བྱེད་མཁན་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། རྒྱ་ནག་གིས་ད་ཕན་ཧ་ཅང་མཁྲེགས་བཟུང་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་ཀྱང་ལོ་གཅིག་གཉིས་ནང་འགྱུར་བ་ཡོང་སྲིད་པ་ཡིན། ངའི་ངོས་ནས་མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ་སྐད་ཆ་འདྲི་རྒྱུ་འདི་ད་ལྟ་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་ཐོག་ནས་ཡོངས་བསྒྲགས་ཐག་གཅོད་བྱས་མེད། ལོ་རྗེས་མ་ཙམ་མམ། སྤྱིར་བཏང་ཕྱི་ནང་གི་གནས་ཚུལ་འགྱུར་འགྲོས་ལ་གཞིགས་ནས་དུས་ཚོད་ངེས་ཅན་ཞིག་གི་མཚམས་ལ་གཞུང་འབྲེལ་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་ན་བསམ་པ་ཡིན།

མ་འོངས་པར་གསལ་བསྒྲགས་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་ན། མི་མང་ལ་གང་དགའ་ཅི་ལེགས་ཀྱི་གོ་བསྡུར་བྱེད་རོགས་ཞེས་སྤྱི་མ་སྤོམ་གྱིས་བརྗོད་ན་དཀའ་ལས་སྣོན་མ་ཞིག་སྤྲོད་རྒྱུ་ལས་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད་པས། མི་མང་ལ་གོ་བསྡུར་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་དོན་ཚན་འདེམས་རྒྱུའི་གཞི་རྩ་ལྟ་བུར་དང་པོ་ད་ཕན་ངོས་ནས་དབུ་མའི་ལམ་ཞེས་གཉིས་མོས་ཀྱི་ལམ་ཞིག་བཙལ་བ་འདི་དང༌། གཉིས་པ་དབུ་མའི་ལམ་ཞེས་པ་འདི་ནུས་པ་ཆུང་དྲགས་ཀྱི་འདུག རང་བཙན་གཙང་མ་རྩོད་དགོས་ཞེས་པའི་བསམ་འཆར། གསུམ་པ་དབུ་མའི་གཉིས་མོས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་དང་རང་བཙན་གཉིས་ཀ་མིན་པར་རང་ཐག་རང་གཅོད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་རྒྱུ་བཅས་དང༌། དེ་མིན་ཐབས་ལམ་གཞན་དག་གང་ཡོད་དེ་དག་གི་ཐོག་ཏུ་གོ་བསྡུར་དང་ཉམས་ཞིབ་བྱ་ཆེད་འབྲེལ་ཡོད་མི་ཉུང་ཤས་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོགས་ན་ཞེས་བརྗོད་ཡོད།

མ་འོངས་པར་མི་མང་ལ་མང་མོས་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུར་སྤྲད་པའི་མཚམས་ལ་མི་མང་གིས་གདམ་ག་བྱ་རྒྱུའི་ཐབས་ལམ་མི་འདྲ་བ་དང་པོ། གཉིས་པ། གསུམ་པ། བཞི་པ། ལྔ་པ། དྲུག་པ་སོགས་ང་ཚོས་གསལ་པོ་ཞིག་བཏོན་ནས་མི་མང་གིས་དེ་དག་ལ་བསམ་བློ་བཏང༌། ཕར་ཕྱོགས་ཀྱི་གནད་དོན་གསལ་པོ་རྟོགས་ཐུབ་པ་བྱས་ནས་གོ་བསྡུར་དང་བགྲོ་གླེང་སྦྱངས་བཤད་བྱ་རྒྱུ། དེ་ཡང་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བར་དུས་ཚོད་ཉུང་མཐར་ཟླ་བ་ལྔ་དྲུག་འགོར་རྒྱུ་རེད། བོད་ནང་འབྲེལ་བ་བྱ་རྒྱུ་ལས་སླ་པོ་མེད། དུས་ཡུན་ལོ་གཅིག་གཉིས་འགོར་སྲིད། བོད་རྒྱ་ཁྱབ་ཏུ་ཡོངས་བསྒྲགས་སྐད་ཆ་འདྲི་ཐུབ་ཐབས་མེད་ཀྱང་། བོད་རྒྱ་ཁྱབ་ཀྱི་མི་གནད་ཡོད་ཡོངས་ལ་ང་ཚོས་རིམ་པས་ལོ་གཅིག་གཉིས་ནང་འབྲེལ་བ་བྱས་ནས་བསམ་ཚུལ་བསྡུ་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

དེ་ལྟར་ལོ་གཅིག་གཉིས་འགོར་ཡང་དུས་ཚོད་ལ་ལྟོས་པ་གང་ཡང་མི་འདུག མདོ་དོན་ཡང་སྙིང་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ནང་གི་མི་མང་ལས་སླ་པོ་ཡིན་ཀྱང༌། བོད་ནང་གི་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ས་ཁུལ་གང་སའི་མི་གནད་ཡོད་ཐོག་ནས་བསམ་ཚུལ་བསྡུས་ཏེ་དེ་ལ་གཞི་བཞག་ནས་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཐག་གཅོད་བྱེད་དགོས་ཀྱང་ཐག་གཅོད་བྱས་ན་བསམ་པ་བཅས་ངས་བྱེད་ཕྱོགས་འདི་འདྲ་ཞིག་གོ་རིམ་སྒྲིག་གི་ཡོད།

ད༽ གཉེན་འཕྲད་ཀྱི་གལ་གནད་དང་། འགྲེལ་བརྗོད་ཀྱི་འཐུས་ཤོར།

དེ་ནས་བོད་ནང་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་མཁན་དེ་ཚོའི་གྲས་ཤིན་ཏུ་གནད་ཆེན་པོ་དང༌། གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་ངས་རྟག་པར་སྔོན་མ་ཆུ་སྒང་སྒྲིག་འཛུགས་རྙིང་པའི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་དང་། མདོ་སྨད་ཀྱི་མི་མང་། དབུས་གཙང་གི་མི་བཅས་ཚང་མར་བཤད་ཡོད། བོད་ཀྱི་ནང་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་འོང་གི་གོ་སྐབས་འདི་ཧ་ཅང་གི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན། ཕར་ཕྱོགས་ནས་ཚུར་ཡོང་མཁན་རྣམས་འདིར་ངོ་ཤེས་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་ནང་སྡོད་རིང་ང་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་གང་ཞིག་བྱས་པ་དང་། ད་ལྟ་གང་ཞིག་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ། མ་འོངས་པར་བོད་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་བའི་སྐབས་ལ་བྱ་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་གང་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་དག་གསལ་པོ་བྱས་ཏེ་ཤོད་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས།

ང་ཚོའི་དྲིལ་བསྒྲགས་ལས་ཁུངས་ནས་འགྲེལ་བཤད་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས་པས་བོད་ནང་ཕར་གཉེན་འཕྲད་ལ་འགྲོ་མཁན་ཞིག་ཡིན་ནའང་སོ་སོ་འགྲོ་སའི་ས་ཁུལ་དེ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཞར་དང་ཞོར་ལ་ས་ཆ་གང་མང་ཞིག་ལ་སླེབས་ཐུབ་པ་བྱས་ནས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དགོས། གང་ལྟར་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་འགྲེལ་བཤད་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་ནས་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ལས་ཁུངས་གཅིག་ནས་དྲིལ་བསྒྲགས་ཀྱི་ཤོག་ལྷེ་དེ་འདྲ་སྤྲད་པ་ཡིན་ནའང་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཡི་གེ་ཀློག་ཤེས་ཀྱི་མེད་པ་དང༌། ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཀློག་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་ཚར་གཅིག་ཀློག་པས་དེ་ཙམ་གྱི་སེམས་ལ་ཟུག་པོ་ཞིག་དང་འཇགས་པོ་ཡོང་མི་ཐུབ། སོ་སོའི་ངོ་ཤེས་དང་གཉེན་ཉེ་བ་ཕན་ཚུན་བདུན་ཕྲག་གཅིག་གཉིས་ལས་མེད་ཀྱང་གཤིབས་ནས་སྡོད་པའི་རིང་དེ་འདྲའི་ཐོག་དོ་སྣང་གིས་གོ་སྐབས་བཟུང་རྒྱུ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་འདུག་ཅེས་ངས་རྟག་པར་བཤད་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་ནུས་པ་ཐོན་པ་ཞིག་བྱས་སོང་བསམ་པ་དྲན་གྱི་མི་འདུག

བོད་ནང་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་མཁན་དེ་དག་ཀྱང་འཆར་གཞི་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་ས་ཁུལ་གང་སར་སླེབས་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས། ད་བར་ས་ཁུལ་ཁ་ཤས་ལ་མི་སླེབས་མ་ཐུབ་པར་ལྷག་པ་ཅི་འདྲ་འདུག དེ་རིགས་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་འབྲེལ་ཡོད་སོ་སོས་ཉམས་ཞིབ་བྱས་ནས་དེ་སྔ་སླེབས་མ་ཐུབ་པའི་ས་ཁུལ་དེ་དག་ལ་སླེབས་ཐུབ་པའི་ཐབས་ཤེས་བྱས་ཏེ་འགྲོ་ཐུབ་པའི་གོ་སྐབས་འཚོལ་དགོས། ཞེས་ངས་ནམ་རྒྱུན་དུ་བཤད་ཡོད་ལ། དེ་རིང་ཡང་འདིར་བརྗོད་ན་སྙམ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་སོ་སོ་སྡོད་གནས་ལ་འཁོད་རྗེས་འདི་ལ་རྒྱུན་དུ་ནས་དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། བོད་ནང་གི་མིས་འདི་ཕྱོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་མ་རྟོགས་པས་རྐྱེན་བྱས་ཏེ་ལྷོད་གཡེང་ཤོར་བ་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་ལྟ་བུ་བྱུང་ན་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ནས་འགན་ལྕི་པོ་ཡིན། དེར་བརྟེན་སྔོན་མ་ནས་བཤད་ཡོད་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཡིན་གཅིག་མིན་གཉིས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས།

ང་ཚོས་འདས་པའི་དུས་སུ་གང་བྱས་ཡོད་པ་དང༌། ད་ལྟ་གང་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ། མ་འོངས་པར་གང་ཞིག་བྱ་རྩིས་ཡོད་པ་བཅས་ཚང་མས་གསལ་པོ་ཤེས་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས། འདས་པའི་ལོ་དུས་དེ་དག་རིང་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆིག་འབུམ་སུམ་ཁྲི་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་དེའི་ཁོངས་ནས་རྒྱ་གར་ནང་ཆིག་འབུམ་ཙམ་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་བོན་དང་བཅས་པའི་ཆོས་སྒར་ཁག་ཡོད།

ན༽ བན་བོན་གྱི་ཆོས་ལུགས་དང་། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས།

སྔོན་མ་བོད་ལ་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་བོན་དང་བན་ཞེས་ཡོད་པ་ལྟར་དུས་ཕྱིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་གནས་ཡོད། བོན་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་དང་གནའ་རབས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་ཤིག་ཡིན་པས། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་སྐོར་བརྗོད་དུས་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་འཕེལ་རྒྱས་སྐོར་བོན་པོའི་རིག་གཞུང་ལ་བལྟས་ན་མ་གཏོགས། ནང་པའི་ཆོས་དར་རྗེས་ཀྱི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་བརྗོད་དུས་ལོ་ཉིས་སྟོང་ཙམ་ལས་འགྲོ་གི་མེད།

བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་བོན་པོའི་གཞུང་ནས་བཤད་པར་གཞིགས་ན། གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོའི་གོང་དུ་རྒྱལ་ཐོག་ཉི་ཤུ་ཙམ་བྱུང་ཡོད་པས་ཕལ་ཆེར་ལོ་ཉིས་སྟོང་སྐོར་ལོ་རྒྱུས་རིང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེང་སང་བོད་ཀྱི་ས་འོག་ནས་ཐོན་པའི་དངོས་རྫས་ལ་བལྟ་ཞིབ་བྱེད་དུས་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་རིག་གནས་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་ནས་ད་བར་ལོ་དྲུག་སྟོང་ནས་བརྒྱད་སྟོང་བར་ཕྱིན་ཡོད་པ་བརྗོད་ཀྱི་འདུག དེར་བརྟེན་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་འདི་བོན་གྱི་རིག་གཞུང་དང་སྦྲེལ་ནས་ཉམས་ཞིབ་བྱེད་དགོས་པ་ཆགས་ཡོད། དེའི་ཐོག་ནས་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་བྱུང་བ་ནི་བོན་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་རིག་གཞུང་འདི་བོད་པའི་རིག་གཞུང་རྙིང་ཁུངས་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན།

དེང་སང་བོན་ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་ངོས་ནས་བཤད་ན་བོན་དང་ནང་ཆོས་གཉིས་འདྲེས་ཡོད་པ་གསལ་པོ་ཡིན། ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་བཙན་བྱོལ་དུ་སླེབས་ནས་ཐོག་མར་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་དང་པོ་འཚོགས་སྐབས་ལ་བོན་པོའི་ནང་ནས་རྙོག་དྲ་ཤོད་མཁན་སུ་ཡང་མེད་རུང་ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་བོན་པོ་ཞུགས་དགོས་ཞེས་བཤད་དེ་ཆོས་ཚོགས་དང་པོའི་སྐབས་ནས་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་བོན་དང་བཅས་པ་ཆ་ཚང་འབྲེལ་བ་བྱུང་ཡོད། འདས་པའི་ལོ་ཡུན་དེ་དག་རིང་ལ་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་བོན་དང་བཅས་པའི་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་ཆོས་བརྒྱུད་ཁག་གིས་བསྟན་པའི་མེ་རོ་སླར་གསོ་བའི་དོན་ལ་ང་ཚོས་རྨང་གཞི་བཙུགས་པ་དང༌། གྲུབ་འབྲས་ཀྱང་ཡག་པོ་ཐོན་ཡོད།

སློབ་གྲྭ་ཁག་ལ་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་གྲུབ་འབྲས་ཨང་ཀི་དང་པོ་ཐོན་ཡོད། གལ་ཆེ་ཤོས་བཙན་བྱོལ་སྲིད་གཞུང་མང་གཙོའི་རང་བཞིན་ལྡན་པ་ཞིག་བཙུགས་ཏེ་འཛམ་གླིང་ཕྱི་ཕྱོགས་ལ་འབྲེལ་བ་བྱས་པར་བོད་པར་ཤ་ཚ་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་ང་ཚོའི་འདས་པའི་བྱས་རྗེས་ཡིན་ཅིང་། ང་ཚོས་སྒྲོ་བཏགས་དང༌། ཧམ་པ་བཤད་པ་གང་ཡང་མིན་པར་མིག་གིས་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པའི་གྲུབ་འབྲས་ཡིན།

པ༽ མང་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་དང་། མ་འོངས་ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན།

ང་ཚོས་དེ་སྔོན་མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས་ཟིན་བྲིས་ཤིག་བཟོས་པ་དེའི་ནང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཐོབ་ཐང་སྐོར་ལ། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་བོད་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་མཁན་ཁོ་ན་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་བཀོད་པ་འདིས་མང་གཙོའི་རང་བཞིན་ཆ་ཚང་ལྡན་པ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་མེད་པར་བརྟེན། བར་ལམ་ནས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་མང་གཙོའི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་ཚང་བའི་རྩ་ཁྲིམས་ཤིག་བཟོ་དགོས་ཞེས་བརྗོད་དེ་རྩ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཟིན་བྲིས་གང་འཚམ་ཞིག་བཀོད་ཟིན་ཅིང༌། ད་དུང་ལས་ཀ་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་པ་ཡིན།

དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ང་ཚོའི་བཙན་བྱོལ་གཞུང་འདི་ཡང་མང་གཙོའི་རང་བཞིན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་སུ་བར་ལམ་བཀའ་ཤག་ནང་གི་བཀའ་བློན་བསྐོ་སྟངས་ཀྱི་མཚོན་པའི་གང་ཅིར་ང་ཚོས་ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་མང་པོ་ཞིག་བྱས་པ་དེ་དག་ནི་མང་གཙོ་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཡོང་བ་དང༌། མི་མང་གི་འགན་མང་ཙམ་འཁྱེར་ཐུབ་པའི་དོན་དུ་ཡིན།

ད་ལྟ་ང་ཚོས་སྒྲུབ་བཞིན་པའི་ལས་དོན་ནང་གི་གནས་ཚུལ་གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་མ་འོངས་པར་ང་ཚོ་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་ང་ཚོའི་བྱེད་ཕྱོགས་འདི་འདྲ་ཡིན་ཞེས་ཡིག་གཞིའི་ལམ་ནས་གཏན་འཁེལ་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ལོ་གཉིས་གསུམ་གྱི་གོང་དུ་མ་འོངས་པའི་བྱེད་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན་ཞེས་པའི་ཡིག་ཆ་ཞིག་གཏན་འབེབས་བྱས་ཡོད། ཡིག་ཆ་དེའི་ནང་ང་ཚོ་བོད་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་བའི་རྗེས་ལ་བར་བརྒལ་གྱི་སྲིད་གཞུང་ཞིག་འཛུགས་རྒྱུ་དང༌། བར་བརྒལ་སྲིད་གཞུང་དེ་ལ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ནས་ཡོད་པའི་དབང་ཚད་དང་ཐོབ་ཐང་རྩིས་སྤྲོད་བྱ་རྒྱུ། དེ་ནས་ངོས་ཀྱི་བོད་གཞུང་གི་འགོ་ཁྲིད་ཀྱི་འགན་འཁུར་རྒྱུ་མིན་པ། བཙན་བྱོལ་གྱི་སྲིད་གཞུང་འདི་ཡང་དེ་ཉིན་ནས་ཐོབ་ཐང་གང་ཡང་མེད་པར་བར་བརྒལ་སྲིད་གཞུང་གིས་འགན་འཁུར་རྒྱུ། བར་བརྒལ་སྲིད་གཞུང་གིས་ལོ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ཚུད་དུ་འཛམ་གླིང་སྤྱི་དང་མཐུན་པའི་མང་གཙོའི་འོས་བསྡུའི་ལམ་ནས་མི་མང་འཐུས་མིའི་ཚོགས་ཆེན་བསྡུ་བསྐོང་བྱ་རྒྱུ་དང༌། མི་མང་འཐུས་མིའི་ཚོགས་ཆེན་དེའི་ཐོག་ནས་མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས་གཏན་འབེབས་བྱ་རྒྱུ་བཅས་གོ་རིམ་དེ་ལྟར་བསྒྲིགས་ཡོད།

བར་བརྒལ་དུས་ཡུན་རིང་འགན་གཙོ་བོ་ད་ལྟ་བོད་ནང་རྒྱ་མིའི་ཕོགས་ཟ་མཁན་གྱི་བོད་པ་ལས་བྱེད་པ་ལས་ཀའི་ཉམས་མྱོང་དང་གནས་ཚུལ་ལ་རྒྱུས་མངའ་ཡོད་པ་དེ་དག་གིས་ཁུར་དགོས་ཞེས་བཤད་ཡོད། ང་ཚོའི་མ་འོངས་པའི་བྱེད་ཕྱོགས་འདི་འདྲ་ཡིན། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་པ་འདི་དག་ལའང་སོ་སོའི་འཇོན་ཐང་དང༌། ཤེས་ཚད་ལ་གཞིགས་ནས་བོད་ནང་གི་མི་ཚོས་ཚུར་རེ་བ་བྱས་པ་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་སོ་སོས་འགན་འཁྱེར་དགོས་པ་ཡོང་རྒྱུ་དེ་ནི་ཐ་དད་ཡིན། དེ་མིན་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་སྲིད་གཞུང་གི་མི་ཡིན་ཞེས་དམིགས་བསལ་གྱི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་རྒྱུ་མེད་པའི་ལམ་སྟོན་གསལ་པོ་བཀོད་ཡོད།

འདིར་གསལ་བཤད་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ལ། མ་འོངས་པར་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་བའི་མཚམས་ངོས་ནས་བར་བརྒལ་སྲིད་གཞུང་གི་འགོ་ཁྲིད་དང༌། འགན་འཁྱེར་གྱི་མིན་ཞེས་བརྗོད་པ་འདི་ང་སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་དང༌། ཡང་ན་རྒྱུ་མཚན་གཞན་གྱི་ཐོག་ནས་མི་འདོད་པ་བྱུང་ནས་བརྗོད་པ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མིན། གང་ལྟར་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཨ་མདོའི་ཕྲུ་གུ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་པ་འདིའི་ཚེ་རབས་མང་པོའི་ལས་དང་སྨོན་ལམ་གྱི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་པོ་ཡིན། དེར་བརྟེན་ངོས་ནས་མ་ཤི་བར་དུ་བོད་མི་མང་གི་༸ཞབས་འདེགས་བསྒྲུབ་རྒྱུ་དང༌། བོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་ཞབས་འདེགས་བསྒྲུབ་རྒྱུ་འདི་གཡོལ་ཐབས་དང་འཇོག་ཐབས་ཡོད་པ་ཞིག་མིན། ཡིན་ནའང་བོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དང་ཆབ་སྲིད་ལ་ཕན་པ་སྒྲུབ་སྟངས་འདི་ངས་ཆབ་སྲིད་པའི་མིང་ཞིག་འཁྱེར་ནས་བསྒྲུབས་ན་ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ལམ་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་མེད། ངས་འགན་འཁྱེར་ནས་བསྡད་ན་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས། དཔེར་ན། ང་ཚོའི་དེ་སྔའི་ཁ་རྒྱུན་ལའང་སྡེ་པ་གཞུང་གི་བྱུས་གཏོགས་སྡེ་སྲིད་མགོ་ལེབ་པས་བྱེད་ཀྱི་རེད་ཅེས་བརྗོད་པ་ལྟར་གྱི་བསམ་བློའི་ནང་འགོ་ཁྲིད་འདིས་འགན་འཁྱེར་གྱི་རེད་བསམས་ནས་ཚུར་ཕྱོགས་མི་མང་གི་ངོས་ནས་སེམས་འཁུར་མི་ལེན་པའི་ནོར་འཁྲུལ་ཡོང་གི་ཡོད། ང་ཚོའི་མི་མང་གི་འགན་འཁྱེར་ཐུབ་པའི་དོན་ལ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་འགན་འཁྱེར་གྱི་མིན་བརྗོད་པ་ཡིན། མི་མང་ཚོས་འགན་འཁྱེར་དགོས་པ་རེད། འགན་འཁྱེར་སྟངས་དེ་ཡང་འཐུས་མི་འོས་འདེམས་མང་མོས་འོས་བསྡུའི་ཐོག་ནས་སྲིད་གཞུང་གི་འགན་འཁྱེར་མཁན་གྱི་མི་བསྐོས་ཡོང་དུས་མི་མང་རང་གི་ཐོག་ལ་འགན་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་ལ་མི་མང་གི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་དང་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཤུགས་མ་ཐུབ་ཀྱིས་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད།

ཕ༽ ༸རྒྱལ་བའི་དགོངས་བཞེད་དང་། སྐུ་དབང་རྩིས་སྤྲོད།

གཉིས་ནས་མ་འོངས་པར་ང་ཚོ་བོད་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་ཀྱི་དུས་ཚོད་བྱུང་བའི་སྐབས་ལ་ང་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་ལ་ཡས་རེད་མས་རེད་ཅེས་ཤོད་རེས་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། ལྷག་པར་ང་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་གཞུང་བཙུགས་ནས་རྩ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་ཆགས་ཡོང་དུས། དེང་སང་རྒྱ་གར་ནང་སོ་སོའི་རང་བདག་གི་ས་ཆ་སྦར་མཐིལ་ཙམ་མེད་པ་ལ་ཡང་རྩོད་པ་འདི་ཙམ་རྒྱག་གི་ཡོད་ན། མ་འོངས་པར་ང་ཚོ་བོད་ནང་སླེབས་དུས་ཏན་ཏན་རྩོད་པ་རྒྱག་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག་ལ། གྲི་དང་མེ་མདའ་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཏན་ཏན་ཡོད། དེ་འདྲ་ཡོང་སྐབས་ངས་བོད་གཞུང་གི་འགན་མ་འཁྱེར་བར་སྤྱིར་བཏང་མི་མང་དགའ་པོ་ཡོད་པའི་དགེ་སློང་བགྲེས་སོང་ཞིག་བྱས་ཏེ་བསྡད་ནས་གཞུང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོར་ཡང་འདི་འདྲ་རང་མ་བྱེད། བསམ་བློ་ཐོངས་ཞེས་བསླབ་བྱ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། མི་མང་ཚོའི་ཐོག་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་བསླབ་བྱ་བརྒྱབ་ནས་ཕན་ཐོགས་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་མི་ཡོང་ངམ་སྙམ་གྱི་འདུག

སྤྱིར་བཏང་སྲིད་གཞུང་ཞིག་འཛིན་སྐྱོང་གི་ལས་ཀ་དང་འཆར་གཞི་འགོད་རྒྱུས་མཚོན་པའི་ལས་ཀ་མང་པོ་ཞིག་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ལས་ལྷག་པ་བྱེད་ཐུབ་མཁན་གྱི་མི་མང་པོ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། ང་ལས་ལྷག་པ་བྱེད་ཐུབ་མཁན་དེ་དག་གིས་འགན་འཁྱེར་ན་ཡག་པོ་འདུག ཡང་ལས་རིགས་ཁ་ཤས་སྤྱི་མོས་ཆེ་ཆུང་དང་། བསོད་ནམས་ཆེ་ཆུང་དབང་གིས་ཤེས་ཡོན་ཡོད་ནའང་བསྒྲུབས་མི་ཐུབ་པ་དེ་འདྲ་ཏན་ཏན་ཡོད་པས། དེ་དག་གི་འགན་ངས་འཁྱེར་ནས་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད་སྙམ་པ་འདི་ངའི་བསམ་ཚུལ་ཡིན།

ངས་མ་འོངས་པར་འགན་འཁྱེར་གྱི་མིན་བརྗོད་པར་ཁ་ཤས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་ཐུགས་འགན་མ་བཞེས་ན་ཡོང་གི་མ་རེད་བསམས་ནས་བློ་ཕམ་དང་མ་བདེ་བ་ཡོང་སྲིད་ཀྱང་དེ་འདྲ་རྩ་བ་ནས་བྱེད་མི་དགོས། ངས་གནས་ཚུལ་གོ་རིམ་བསྒྲིགས་ཏེ་བཤད་པའི་མ་འོངས་པའི་བྱེད་འཆར་འདི་དག་དངོས་གནས་མང་གཙོ་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཚང་བ་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཡོང་བ་དང༌། ཆོལ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་རྒྱུ་འདི་ང་ཚོའི་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་དང་དམ་བཅའ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཡིན། དེ་དག་ཡིན་གཅིག་མིན་གཉིས་ཕན་ཚུན་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་འོང་གི་གོ་སྐབས་ཡོང་དུས་གསལ་བཤད་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག བོད་གཞུང་གི་ལས་ཁུངས་དང་མི་སྣ་ཞིག་ནས་བརྗོད་པ་ལས་མི་སྒེར་པ་ངོ་ཤེས་ཕན་ཚུན་ཉིན་ནས་ཉིན་བསྟུད་དེ་བརྗོད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཕར་ཕྱོགས་ཀྱི་སེམས་ལ་ཟུག་པ་དང༌། ནུས་པ་ཆེ་བ་ཐོན་སྲིད་པས་འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

བ༽ ཐའེ་བོད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དང་། བོད་མིའི་རང་ཚུགས།

དེ་ནས་ཞོར་འཕྲོས་ལྟ་བུར་གོ་མིན་ཏང་གི་གནས་ཚུལ་བརྗོད་ན། ང་རང་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་རྒྱ་དམར་ནག་གཉིས་ཞེས་གདན་གྲལ་གཅིག་ལ་བཞག་ནས་བལྟ་སྟངས་ཤིག་འཛིན་གྱི་ཡོད། དང་པོ་ ༡༩༥༩ ལོར་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་ཐོག་མ་སླེབས་སྐབས་བོད་ནང་གུང་བྲན་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱས་པ་དེ་རིགས་ཀྱི་ངོ་སོ་གོ་མིན་ཏང་གིས་འཁྱེར་ཏེ་དེ་འདྲའི་གསལ་བསྒྲགས་ཀྱང་བྱས་ཡོད། དེ་བཞིན་ཅང་གིས་རྒྱ་ནག་སྐམ་ས་ཆེན་པོ་བཅིངས་འགྲོལ་བཏང་ནས་སྐམ་ས་ཆེན་པོར་ལག་རྗེས་བོད་ལ་རང་ཐག་རང་གཅོད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་སྤྲོད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་བཤད་ཡོད།

གང་ལྟར་གོ་མིན་ཏང་གི་ངོས་ནས་གུང་རྒོལ་གྱི་ལས་འགུལ་གྱི་ཐོག་ལ་བོད་དང་ང་ཚོ་མཉམ་དུ་འགྲོ་དགོས་ཞེས་ཧ་ཅང་འབད་བརྩོན་ཆེན་པོ་བྱས་ཡོད། ང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་འཛིན་སྟངས་འདི་མཐའ་གཅིག་ཏུ་གུང་རྒོལ་བྱེད་པ་ཞིག་མིན། བོད་རྒྱ་གཉིས་ཀྱི་རྩོད་རྙོག་འདི་མི་རིགས་ཀྱི་རྩོད་པ་དང་། ལྟ་བའི་རྩོད་པ་གང་ཡང་མ་རེད། དེ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། རྒྱ་མི་གུང་བྲན་བོད་ནང་སླེབས་རྗེས་བཅིངས་འགྲོལ་ཟེར་བའི་མིང་སྙན་པོ་ཞིག་འོག་ནས་བོད་པར་བསད་གཏུབ་སྡུག་སྦྱོང་ཚད་མེད་བཏང་སྟབས། དེ་ལ་ང་ཚོས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྐབས་དེར་ང་ཚོས་གོ་མིང་ཏང་དང་མཉམ་དུ་གཅིག་གྱུར་ཕྱིན་ན། ང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་ངོ་བོ་གུང་རྒོལ་ཁོ་ན་ཆགས་རྒྱུར་ངེས་པ་རེད། ང་རང་ཚོས་བོད་ལ་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ནས་ཡོད་པའི་རང་དབང་གི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། རྒྱ་མི་གཅིག་ལ་ངོ་རྒོལ་དང་གཅིག་ལ་མགོ་སྒུར་བ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་འགྲིག་གི་མེད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་འོག་ང་ཚོས་རང་ལུགས་ཤིག་བཟུང་ནས་བསྡད་པ་ཡིན།

ཡིན་ནའང་ཐའེ་ཝན་དང་གཉིས་མོས་ཀྱི་འོག་ནས་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་སྟེ་འབད་བརྩོན་རིམ་པར་བྱས་ཀྱང་གྲུབ་འབྲས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་མེད། བར་སྐབས་རྙོག་དྲ་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་བར་བརྟེན་བོད་གཞུང་ནས་ལངས་ཕྱོགས་མཁྲེགས་པོ་ཞིག་འཛིན་རྒྱུའི་འབད་བརྩོན་བྱས་ཡོད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོའི་ནང་ཁུལ་ནས་ཐའེ་ཝན་ལ་རྒྱུག་མཁན་བྱུང་བ་དེའི་ནང་དུ་བླ་མ་དང་། ཆོས་མིང་འཁྱེར་ནས་འགྲོ་མཁན་ཡང་ཡོད། དེ་ཚོའི་གྲས་རྩ་བ་ལྷག་བསམ་མ་དག་པར་ཕྱིན་པ་ཡིན་མི་སྲིད་ཀྱང༌། དོན་དངོས་འབུལ་བ་རྡོག་རྡོག་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་སྟབས། འབུལ་བ་རྡོག་རྡོག་དེ་ལ་བལྟས་ནས་མ་ཕྱིན་ན་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུའི་ཐོག་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ཀྱི་ཡོད། མ་གཞི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གོ་རྟོགས་ཕྲན་བུ་དམའ་དྲགས་པ་ཡིན། དངོས་སུ་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་དོན་དག་ཡིན་ཞེས་གསུང་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག ཕལ་ཆེར་གཅིག་བྱས་ན་དེ་ལྟར་ཡིན་སྲིད། ཡིན་ནའང་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གོ་རྟོགས་མ་འདང་བའི་གནས་ཚུལ་འོག་ནས་སྐྱོན་ཆ་ལྷགས་ཏེ། བོད་གཞུང་གིས་སྲིད་བྱུས་མཁྲེགས་པོ་འཛིན་པའི་སྐབས་ལ་བོད་མིའི་ནང་ནས་རང་ཚུགས་བརྟན་པོར་བཟུང་ནས་སྡོད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་མེད། དེ་འདྲའི་འོག་ནས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་གང་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ཐའེ་ཝན་ནང་བོད་པ་མུ་མཐུད་འགྲོ་བ་དང༌། དེ་དག་ཀྱང་བོད་གཞུང་གིས་སྲིད་བྱུས་དང་ལེན་གྱིས་བརྟན་པོར་སྡོད་མཁན་གྲས་མིན་སྟབས། ཐའེ་ཝན་ལ་སླེབས་ནས་ཕར་ཕྱོགས་རྒྱ་མིར་དགོས་པའི་སྐད་ཆ་ཤོད་པ་ལས། བོད་གཞུང་གི་སྲིད་བྱུས་དང༌། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་རྒྱུའི་སྐོར་ཤོད་ཀྱི་མེད།

ཐའེ་ཝན་ནང་ལ་བོད་པར་དགའ་པོ་བྱེད་མཁན་དང༌། ལྷག་དོན་བོད་པའི་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ཚོའི་སར་ང་ཚོ་བོད་པའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དང༌། བོད་རྒྱ་གཉིས་ཀྱི་རྩོད་པའི་ངོ་བོ་འགྲེལ་བཤད་གདེང་འཁེལ་བ་ཞིག་རྒྱག་ཐུབ་ཀྱི་མེད་པར་བརྟེན། དེ་མུར་ལོ་གང་འཚམ་ཕྱིན་ན་ང་ཚོར་གྱོང་རག་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་འདུག ང་ཚོས་རྒྱ་མི་གུང་བྲན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་གདོང་བསྟན་ནས་རྩོད་པ་རྒྱག་གི་ཡོད་ལ། གོ་མིན་ཏང་གི་ཕྱོགས་ལའང་གདོང་དང་གདོང་བསྟན་ནས་ང་ཚོ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་ཞིག་བཟོ་ཐུབ་ན་བསམ་སྟེ་བར་སྐབས་ཤིག་ནས་དེའི་ཐད་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་འབད་བརྩོན་བྱས་ཡོད།

དེ་བཞིན་ཐའེ་ཝན་རང་གི་ནང་ལ་ཡང་མང་གཙོའི་འགྱུར་བ་ཕྱིན་པ་དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་ཕྲན་བུ་འབྲེལ་བ་བྱེད་བདེ་རུ་ཕྱིན་ཏེ་བར་སྐབས་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་པའང་བསྐྱོད་ནས་འབད་བརྩོན་བྱས་ཡོད། ད་དུང་ཡང་གནས་ཚུལ་ཕྱེད་ཀ་ནི་ཁག་མེད་པ་ལྟ་བུ་དང༌། སྐུ་ཚབ་ཚོགས་པ་ཚོས་ཀྱང་ཕ་གིར་ས་གནས་ས་ཐོག་ལ་ཧྲ་ཐག་ཐག་ཅིག་བྱེད་མ་ཐུབ་པ་དང༌། ཕྲན་བུ་མཁས་ཐལ་ཤོར་བ་ལྟ་བུ་འདུག ཐའེ་ཝན་གྱི་སྲིད་འཛིན་ལིས་ཏེང་ཧུད་ཀྱི་ངོས་ནས་བོད་པའི་ཐོག་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུར་དངོས་གནས་བསམ་བློ་ཆེན་པོ་དང༌། བལྟ་ཚུལ་ཡག་པོ་ཡོད་པར་མ་ཟད། ཧ་ཅང་དོ་སྣང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་བཅས་རྩ་བའི་སྲིད་གཞུང་གི་འགན་འཁྱེར་མཁན་དེ་ཚོའི་གྲས་ཀྱིས་བོད་པར་འབྲེལ་བ་བྱེད་འདོད་ཡོད་པའི་དུས་ཚོད་འདིའི་སྐབས་ལ། བར་ལམ་བོད་སོག་ལས་ཁུངས་དང༌། དེ་མཚོན་པའི་ལས་ཁུངས་འདྲ་མིན་གྱི་མི་སྣ་འགའ་ཤས་ནས་བྱེད་སྟངས་འདྲ་མིན་བྱུང་བ་དེ་ཕར་ཕྱོགས་ལ་གསལ་པོ་བརྗོད་ནས་ང་ཚོར་དཀའ་ངལ་འདི་འདྲ་ཞིག་འཕྲད་ཡོད། དཀའ་ངལ་འདི་དག་སེལ་ཐུབ་ན་ང་ཚོ་དང་ཐའེ་ཝན་དབར་འབྲེལ་བ་ཕྱི་གསལ་ནང་གསལ་གཙང་མ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་རྒྱུའི་སྐོར་སྐད་ཆ་གསལ་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་ན། ད་ལྟའི་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་རང་ཆགས་ཨེ་ཡོང་བསམ་པ་ཞིག་བྱུང་ཡང༌། དེའི་ཐོག་ཕྲན་བུ་འཐུས་ཤོར་དང༌། ལྷོད་གཡེང་གི་སྐྱོན་བྱུང་འདུག་ཀྱང་ཚར་བ་རེད།

ད་ལྟ་ཐའེ་ཝན་ལ་རྩ་བའི་འབྲེལ་བ་བྱ་རྒྱུ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག དེ་ནི་ཐའེ་ཝན་གྱི་ངོ་གདོང་གནས་ཚུལ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། འཛམ་གླིང་ཁྱོན་ཡོངས་ལ་རྒྱ་མི་རིགས་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཞིག་ཡོད། རྒྱ་མི་རིགས་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་སྐབས་རེ་བོད་པས་རྒྱ་མི་རིགས་སྤྱི་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་མཐོང་ཚུལ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་དག་ང་ཚོས་སེལ་ཐབས་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན། གང་ལྟར་འདོད་ཀྱང་རུང་མ་འདོད་ཀྱང་རུང༌། རྒྱ་དང་བོད་ཀྱི་དཀའ་རྙོག་འདི་རྒྱ་དང་བོད་གཉིས་ཐད་ཀར་འབྲེལ་བ་བྱས་ནས་སེལ་ཐབས་བྱེད་དགོས་པ་ལས། དེ་མིན་གྱི་ཐབས་ཤེས་མེད། རྒྱ་བོད་གཉིས་ཀྱི་ད་ལྟའི་དཀའ་ངལ་འདི་སེལ་རྗེས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ཁྱིམ་མཚེས་བྱས་ནས་སྡོད་དགོས་པ་ཡིན། དེར་བརྟེན་ང་རང་ཚོས་རྒྱ་མིའི་ནང་ནས་གྲོགས་པོ་འཚོལ་རྒྱུ་དང༌། བོད་པའི་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་འཚོལ་རྒྱུ་འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

རྒྱ་ནག་སྐམ་ས་ཆེན་པོའི་ནང་རང་དབང་མེད་པར་བརྟེན་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་སྐོར་ཤོད་ས་དང་འབྲེལ་བ་བྱེད་ས་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་ཡོད། གཞུང་གི་མི་སྣ་ཁོ་ན་མ་གཏོགས་རྒྱ་མི་ཤེས་ཡོན་ཅན་དང༌། རྩོམ་པ་པོ་སོགས་མང་ཚོགས་ནང་འབྲེལ་བ་བྱེད་ཐུབ་ཐབས་མེད། འབྲེལ་བ་བྱ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡག་ཤོས་ཐའེ་ཝན་ལ་ཡོད་ཅིང༌། དེང་སང་རང་དབང་ཡང་ཕྲན་བུ་ཆེ་རུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པས་ཐའེ་ཝན་ལ་འབྲེལ་བ་བྱ་རྒྱུ་འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ཡིན་ནའང་འབྲེལ་བ་བྱེད་སྟངས་ཐད་ང་རང་ཚོར་སོ་སོའི་དམིགས་ཡུལ་དང་ཐོབ་ཐང་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་ཐོག་བརྟན་པོར་ལངས་པའི་ཐོག་ནས་ཐའེ་ཝན་དང་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་ཞིག་འཛུགས་ཐུབ་ན་བསམ་སྟེ་ངས་རེ་བ་རྒྱག་གི་ཡོད། ཡིན་ནའང་ད་ལྟ་འཁོན་འཁོན་ཐོགས་ཐོགས་ངང་གནས་པ་འདིའི་ཐོག་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་གི་སྒྲིག་འཛུགས་རྙིང་པའི་ཐོག་ནས་ཞལ་འདེབས་ཆེ་ཐག་ཆོད་ཅིག་བརྒྱབ་ནས་བྱབ་གང་འཚམ་བསྐྱལ་ཡོད། ཁོང་ཚོར་བློ་ཁོག་ཡོད་པའི་ཁུལ་ཡིན་ཡང༌། ད་རེས་བློ་ཁོག་དེ་བྱབ་སྐྱེལ་བྱེད་ལྟ་བུ་ཆགས་པ་རེད། ང་ཚོས་ཐའེ་ཝན་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་པའི་སྲིད་བྱུས་འཛིན་སྟངས་དེ་ལྟར་ཡིན།

མ༽ འདས་པའི་ཉམས་མྱོང་དང་། མ་འོངས་པའི་བྱེད་ཕྱོགས།

མདོ་དོན་ད་རེས་ཁྱེད་རང་ཚོ་མདོ་སྟོད་ཀྱི་མི་མང་པོ་ཞིག་འཛོམས་ཐུབ་པར་ང་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁ་སྔོན་བརྗོད་པ་བཞིན་ང་རང་སྒེར་གྱི་ངོས་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཆུང་ཆུང་སྐབས་ནས་གཅེས་སྤྲས་གནང་མཁན་དང༌། ངས་ཆོས་འབྲེལ་ཞུ་སའི་བླ་མ་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉིས་དཀོན་མཆོག་གོང་དུ་ཕུད། དེ་འོག་བླ་མ་མང་པོ་ཡོད་པའི་ནང་ནས་མང་ཆེ་བ་ཁམས་པ་ཡིན། དངོས་གནས་བོད་ཀྱི་བླ་མ་དང༌། མཁས་པ་མང་པོ་ཞིག་ཁམས་ནས་བྱུང་ཡོད། ཆོལ་ཁ་གལ་ཆེན་པོ་འདིའི་མིང་འཁྱེར་མཁན་དེ་དག་གཙང་མ་མེད་པས་དཀའ་ངལ་དང༌། བློ་ཕམ་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་བ་འདི་ད་ཆ་གནས་ཚུལ་གཙང་མ་ཆགས་པར་བརྟེན། བློ་བདེ་པོ་བྱས་ཆོག་པ་དང༌། ང་རང་ཡང་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་ལས་ཀ་བྱས་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། ད་དུང་མ་འོངས་པར་ཚང་མས་མུ་མཐུད་ནས་ཡིད་གཟབ་བྱས་ཏེ་སྤྱི་པའི་ཐོག་ལྷོད་གཡེང་གི་འཐུས་མ་ཤོར་བ་བྱ་རྒྱུ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། བསམ་བཞིན་དུ་འཐུས་ཤོར་གཏོང་བ་སྤྱིར་བཏང་བྱས་ན་ཉུང་ཉུང་ཡིན་ཀྱང༌། ལྷོད་གཡེང་གི་ཐོག་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་དང་། འཐུས་ཤོར་རྗེས་ཕྱོགས་འཐེན་བྱས་ན་ཡག་པོ་མེད། དེས་མཇུག་ཏུ་རང་གཞན་ཚང་མར་དཀའ་ངལ་འཕྲད་རྒྱུ་ཡིན་པས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

དེ་རིང་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕྱོགས་མཐའ་ནས་མི་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་བ་ཚང་མས་ནང་ཁུལ་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་གི་ཐོག་ལ་ཕྱིན་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ་མེད། ད་རེས་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་རྒྱུན་ལས་བསྐོས་ཡོད་པ་དེ་དག་གིས་བསམ་པ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དང༌། ཡང་སྒོས་མདོ་སྟོད་སྤྱིའི་ལས་དོན་ཁོ་ན་མ་གཏོགས་མི་ཚང་འདི་དང་འདི་ཞེས་པ་བསམ་བློའི་ཟུར་ཙམ་ལའང་ཡོད་མི་རུང༌། དེ་བཞིན་འདི་ཡང་གཅིག་མིན་ནམ། དེ་ཡང་གཅིག་མིན་ནམ་བསམ་པའི་བློ་དོགས་བསྐྱུར་དགོས། མངོན་གསལ་དོད་པོའི་དོགས་གནས་ཤིག་ཡོང་གི་ཡོད་ན་དེ་ནི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན། དེ་མིན་སྤྱི་པའི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་སྤྱི་པའི་ལས་ཀའི་ཐོག་ཤུགས་རྒྱག་པ་ལས། ཕན་ཚུན་སྒེར་གྱི་ན་རྒྱུ་ཚ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་མི་རུང༌། སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་སྔོན་ཕན་ངོ་ཤེས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡོད་ན་སྔར་རྒྱུན་ལྟར་བྱེད་དགོས་པ་ལས། འབྲེལ་ཐག་བཅད་དགོས་དོན་མེད། སོ་སོའི་ལས་ཀའི་ཐད་ཧྲ་ཏག་ཏག་བྱས་ནས་དེ་ཚོའི་བློ་སྐྱོན་འདྲེས་བསླད་མེད་པ་དགོས། གང་བྱུང་མང་བྱུང་བྱེད་མཁན་དེ་ཚོའི་བློ་སྐྱོན་འདྲེས་བསླད་མེད་པ་དགོས། གང་བྱུང་མང་བྱུང་བྱེད་མཁན་དེ་ཚོའི་ཐེ་བྱུས་མི་ཡོང་བ་དམ་པོས་དམ་བཅིངས་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་རྣམས་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས།

དེ་བཞིན་དཀྲོག་གཏམ་དཀྲུག་ཤིང་གི་གཞན་དབང་ལ་མ་སོང་བ་བྱེད་དགོས་པ་དེ་དག་ཚགས་ཚུད་པོ་བྱས། སྒེར་ཕན་ཚུན་དགྲར་བཟུང་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། འཆམ་པོ་དང་གྲོགས་པོ་ནང་ཚགས་བྱས་ཏེ་རིམ་པས་བློ་བདེ་དྭངས་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཡག་ཤོས་རེད། ལས་ཀའི་ཐོག་ལ་ང་གཉིས་གྲོགས་པོ་ཡིན་ཞེས་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བའི་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ་མེད། དེའི་ཐད་བདེན་དོན་མཁྲེགས་པོ་བྱས་ནས་འཛིན་རྒྱུ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ཐུགས་རྗེ་ཆེ། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཚང་མ་བློ་བདེ་པོ་བྱས་ཏེ་ལོག་རྒྱུགས་ཨང་། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༥ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༢༣ ཉིན་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་ཆེན་དགུ་པའི་ཐོག་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ རྒྱ་བོད་ཀྱི་དཀའ་རྙོག་དང་། ནང་ཁུལ་གྱི་དཀའ་ངལ།

དེ་རིང་ཚོགས་འདུ་འདིའི་སར་ཕེབས་པའི་ང་ཚོ་ཚང་མ་ལས་རིགས་མི་འདྲ་བ་དང༌། མི་སྣ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་ཀྱང་ང་ཚོ་ཚང་མ་བོད་པ་གཅིག་གྱུར་དང་། བོད་བསྟན་སྲིད་སྐྱེ་འགྲོའི་བདེ་སྐྱིད་དང་བཅས་པ་ཆགས་འཇིག་གི་མཚམས་ལ་སླེབས་པའི་དུས་ཚོད་འདིའི་སྐབས་ལ། ང་ཚོ་ཆོས་ཕྱོགས་ནས་བཤད་ན་ལས་དང་སྨོན་ལམ་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡོད་མདོག་ཁ་པོ་རེད། གང་ལྟར་ཚེ་འདིའི་མཐོང་ཆོས་ནས་བཤད་ན། བདེན་པའི་བྱ་བ་ཞིག་དང༌། ཕན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་བྱ་བ་བཟང་པོ་ཞིག་རེད། དེའི་ཐོག་ལ་ལྷག་བསམ་བསྐྱེད་ནས་འགལ་རྐྱེན་དང་དཀའ་ངལ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་གདོང་ལེན་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། སྒྲུབ་ཐག་ཉེ་འགྱངས་ཀྱི་སྐད་ཆ་གང་ཡང་མེད་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་བཟང་པོ་སྒྲུབ་འོས་པ་ཞིག་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ལ་བརྩིས་ནས་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ཏུ་ངོས་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་པའི་གོ་སྐབས་བྱུང་བ་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་གི་ཡོད།

དེ་རིང་འདིར་དམིགས་བསལ་གྱི་དོན་དག་གཞན་དག་རྒྱ་ཆེ་བ་ཞུ་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག རྒྱ་བོད་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་ལམ་སྐོར་ལ་བར་ལམ་འགྱུར་བ་གང་ཡང་ཕྱིན་མེད། གང་ལྟར་ང་ཚོའི་ལངས་ཕྱོགས་ནི་འདས་པའི་ལོ་ ༡༦ ཙམ་གྱི་རིང་དབུ་མའི་ལམ་བརྒྱུད་ནས་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་རེད། ད་ལྟའང་ལམ་དེ་རང་ལག་ལེན་འཁེལ་ངེས་ཤིག་དང་། ཐབས་ལམ་བཟང་ཤོས་ཤིག་ལ་ང་རང་ཡིད་ཆེས་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད། རྒྱ་ནག་གཞུང་ངོས་ནས་བརྡ་ལན་གང་ཡང་བྱུང་མེད་ཀྱང༌། ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ད་ལྟ་འགྱུར་བ་གང་ཡང་མེད།

བར་སྐབས་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་ནང་ལ་དཀའ་ངལ་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད། ང་ཚོས་ཆེ་ས་ནས་བལྟས་ན། འདས་པའི་ལོ་སོ་དྲུག་ལྷག་ཙམ་དེའི་རིང་ལ་དངོས་གནས་ཐོག་མར་གཞི་མེད་ས་ཞིག་ལ་གཞི་ཚུགས་པ་དང༌། ང་ཚོ་རྐང་པ་འཛུགས་ས་མེད་སར་རྐང་པ་ཚུགས་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་སོགས་ཆོས་སྲིད་ལས་ཀ་མང་པོ་ཞིག་གི་ནང་ལ་གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་རྨང་གཞི་ཞིག་ཚུགས་ཡོད། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་ཡིན་སྟབས་འདྲ་མིན་མུ་མཐུད་ཡོང་གི་རེད། དེ་རིགས་ལ་བློ་གཡེང་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། འདྲོག་དགོས་པ་གང་ཡང་མི་འདུག ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཆིག་འབུམ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་རྣམས་ནས་ཆེ་སའི་ཐོག་བོད་དོན་མི་བསམ་པ་ཡོང་ཤེས་ཀྱི་མ་རེད། ཕྲན་བུའི་རྙོག་གླེང་ཡོང་གི་ཡོད་པ་འདི་ལ་གནད་འགག་གང་ཡང་མཐོང་གི་མི་འདུག འོན་ཀྱང་ལྷོད་གཡེང་བྱས་ནས་བསྡད་པས་མི་འགྲིགས། ང་ཚོའི་ནང་ཁུངས་ནས་སྐད་ཆ་ཆུང་ཙག་ལྷགས་སྐབས་ལམ་སང་གསལ་པོ་བཟོ་མ་ཐུབ་ན། གཞན་དག་གིས་རྒྱུ་དང་དངོས་པོའི་འགྲོ་སོང་བཏང་ནས་ཐབས་ཤེས་འདྲ་མིན་སྤྱད་དེ་ཆེན་པོ་བཟོ་རྒྱུ་མི་སྲིད་པ་མིན་སྟབས། ལམ་སེང་འཁྱོག་པོ་ཡོ་བསྲང་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ང་ཚོ་ཐོག་མར་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པའི་སྐབས་ལ་ཆ་རྒྱུས་ཡོད་པ་ས་དང་གནམ་ལས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ལ་ང་རང་ཚོས་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་བདེན་མཐའ་གསལ་བ་ཞིག་ཨེ་ཡོང་སྙམ་ནས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་རེད། འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་མི་ཙམ་དུ་མ་ཟད། སྲོག་ཆགས་དུད་འགྲོ་ཚུན་ཆད་ཀྱིས་ཀྱང་དྲང་པོ་དྲང་བཞག་བྱེད་མཁན་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ངོ་ལྐོག་དང་རྒྱབ་མདུན་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་དུད་འགྲོ་ཡིན་ན་ཡང་ཡིད་ཆེས་བརླག་འགྲོ་བ་དང༌། དེ་འདྲ་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་དང་བར་ཐག་ཇེ་རིང་དུ་འགྲོ་བ་ང་ཚོས་མཐོང་ཆོས་རེད།

ང་ཚོ་བོད་པའི་འཐབ་རྩོད་འདི་བདེན་དོན་ཡིན་པ་དང༌། དེ་ཡང་བསམ་པ་རྣམ་དག་གིས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་བརྟེན། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་བདེན་རྒྱབ་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་གི་ཡོད། ཕྱི་ནང་གང་ནས་བལྟས་ཀྱང༌། དུས་ཚོད་དཀའ་ངལ་ཆེ་ཤོས་འདིར་སྐྱེས་པའི་ང་ཚོའི་མི་ཐོག་འདིས་གང་ལ་འཚམ་གྱི་ཞབས་འདེགས་བསྒྲུབས་ཡོད། ད་དུང་ཡང་ལས་ཀའི་གཞི་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་ལྷོད་གཡེང་བྱས་ན་རྩ་བ་ནས་མི་འགྲིགས། ད་ལྟ་བར་དུ་བཙན་བྱོལ་བ་བྱས་ནས་བསྡད་པའི་རིང་ལ་གང་བྱེད་དགོས་པ་རྣམས་སྒྲུབ་པ་དང་ཆབས་ཅིག མ་འོངས་པ་ལ་བྱེད་སྟངས་སྤྱོད་སྟངས་འདི་འདྲ་ཡིན་ཞེས་གཏན་འབེབས་མང་པོ་བྱས་ཡོད། དེ་ཚོའི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་དུས་ང་རང་ཚོས་འགྲུབ་ཚོད་ཅིག་དང༌། བསམ་བློས་ལྡེང་ཚོད་ཅིག་གྲ་སྒྲིག་བྱས་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་མཐོང་གི་འདུག

ཁ༽ བོད་ཀྱི་ཆོས་རིག་དང་། འཛམ་གླིང་ལ་ཞབས་འདེགས།

ངས་རྣམ་ཀུན་ང་རང་ཚོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཟེར་བ་འདི་མི་རིགས་གཅིག་གི་མཚོན་བྱེད་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་གལ་ཆེན་པོར་བརྩིས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ང་རང་ཚོ་མི་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། རིག་གཞུང་གི་ཆ་ནས་བཤད་ནའང་གཞན་ཕན་བྱམས་བརྩེ་དང་འབྲེལ་བའི་རིག་གཞུང་འདི་མི་ཙམ་དུ་མ་ཟད། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ཡོད་པའི་སྲོག་ཆགས་ཆེ་ཕྲ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པར་བརྟེན། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ཇི་ཙམ་ཡུན་རིང་བ་གནས་ཐུབ་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཏན་ཏན་ཕན་ཐོགས་ཡོད།

སྔ་མོ་ཡིན་ན་སོ་སོ་ཁེར་རྐྱང་བྱས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། ད་ལྟ་འཛམ་གླིང་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་ནས་བསྡད་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོད། མ་འོངས་པ་ལ་ང་ཚོ་འཛམ་གླིང་གང་སར་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་ཉེ་པོ་ཞིག་ཡོང་བ་གཞིར་གྲུབ་པས། ང་རང་ཚོའི་བཟང་པོའི་རིག་གཞུང་འདིའི་ཐོག་ནས་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ལ་ཕན་ཐོགས་བསྒྲུབ་པའི་ཆ་རྐྱེན་དང་ནུས་པ་ཏན་ཏན་ཡོད། དེ་ནི་ངས་ཧམ་བཤད་བྱས་པ་དང༌། ངོས་རང་སྣང་བ་དག་ནས་བཤད་པའང་མིན། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་མི་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཐུག་འཕྲད་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དང༌། ལུང་པ་འདྲ་མིན་གྱི་ཁྲོད་ནས་མཁས་པའི་རིགས་དང་སྐད་ཆ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད། དེའི་ནང་ནས་མིའི་མཐོང་ཚུལ་ཕྱོགས་བསྡོམས་བྱས་ཏེ་མིའི་སེམས་བག་ཕེབས་ལོས་དང༌། སེམས་སྐྱིད་ལོས་བསྡུར་ན། ང་ཚོ་བོད་པ་སེམས་སྐྱིད་པ་དང༌། བག་ཕེབས་པ་ཡོད།

དཔེར་ན། ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་གི་སྐད་ཆ་དང་། མདོར་ན་བཟའ་ཚང་ཁ་བྲལ་བྱེད་སྟངས་ཡིན་ཡང་རུང༌། གང་ལྟར་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་བལྟས་ན་ཏན་ཏན་ང་ཚོ་བོད་མིའི་སེམས་ལ་ཞི་བདེ་མང་བ་ཡོད་པ་མཐོང་གི་འདུག རིགས་གཅིག་ནི་མ་ཤེས་པ་དང༌། མཐོང་རྒྱ་ཐོས་རྒྱ་མེད་པའི་རྐྱེན་ཡིན་རུང༌། རྩ་བའི་ཆ་ནས་ཕྱི་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་མཐོང་ཞིང་ཤེས་པའི་ཐོག་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ང་ཚོ་བོད་པའི་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་ཞི་བདེ་བག་ཕེབས་མང་བ་ཡོད་པའི་གོམས་གཤིས་བཟང་པོ་འདི་དག་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་རེད། དེ་ནི་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་མི་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་གསལ་པོ་རེད།

ང་ཚོའི་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་མི་ཉམས་གོང་སྤེལ་བྱེད་དགོས་ཟེར་བ་འདི་ཆོས་སྤྱོད་སློབ་གཉེར་བྱེད་རྒྱུ་གཅིག་པུ་མིན། སློབ་སྦྱོང་བྱས་ནས་ཤེས་བྱ་གསར་པ་ཞིག་ཤེས་པའི་སྐད་ཆ་ཡང་མིན། དེ་ནི་ཉིན་རེ་ཉིན་རེ་ང་རང་ཚོའི་གོམས་གཤིས་ནང་ལ་འཇགས་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། དེ་སྐོར་བསམ་བློ་མང་པོ་གཏོང་རྒྱུ་མེད་པར་ཡིན་ཤག་ཤག་དང༌། དེ་ལོས་ཡིན་བསམ་པའི་ངང་ནས་ག་ལེར་བཅའ་འགྲོས་ཀྱིས་བཟང་པོའི་གོམས་གཤིས་དེ་དག་ཉམས་བརླག་འགྲོ་གི་མེད་དམ་བསམ་པའི་བློ་གཡེང་ཡོང་གི་འདུག སློབ་གྲྭ་ཁག་དང༌། ལས་བྱེད་པའི་ནང་ལ་ཡིན་ཡང་རུང༌། མང་ཚོགས་ནང་ཡིན་ཡང་རུང༌། གང་ལྟར་བཟང་པོའི་གོམས་གཤིས་དེ་རིམ་པས་ཇེ་སླ་ནས་ཇེ་སླ་དང་། ཇེ་ཞན་ཇེ་སྡུག་ཏུ་ཕྱིན་ན་ཧ་ཅང་ཕངས་པོ་རེད།

ཡང་རྐྱེན་རྩ་གཞན་གཅིག་ནི། ང་ཚོ་ཐོག་མར་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་དུས་ང་རང་ཚོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཡོད་པ་དེས་སོ་སོའི་ལུང་པ་སྐྱོབ་མ་ཐུབ་པ་རེད། ང་ཚོས་འཛམ་གླིང་ཕྱིའི་འགྲོ་སྟངས་མ་ཤེས་པས་ལན་འདུག་བསམས་ནས་སོ་སོའི་ཁྱད་ནོར་ཡོད་པ་དེའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཆུང་དུ་ཕྱིན། དེའི་དགོས་མཁོ་དང་དགེ་མཚན་མ་རྟོགས་པས་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་གི་ཡོད། དཔེར་ན། རྒྱ་གར་ནང་ལའང་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དྲགས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་མཐར་ཐུག་ཕར་ཡང་མ་སླེབས། ཚུར་ཡང་མ་སླེབས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ནང་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ག་ལེར་ལུས་ཀྱི་ཤ་ཁྲག་དེ་བོད་པའི་རིགས་བརྒྱུད་ནས་བྱུང་ན་ཡང༌། བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དང་། གོམས་གཤིས་དེ་དག་བོད་པ་མིན་པ་ལྟ་བུ་ཡོང་སྲིད་པ་རེད། དེས་རང་ལ་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད།

ག༽ ནང་ཆོས་ཀྱི་རིག་གཞུང་དང་། བཟང་སྤྱོད་ཉམས་དམས།

ད་རེས་ཉེ་ཆར་ང་སོག་ཡུལ་ལ་ཕྱིན་པ་ཡིན། སྔོན་མའང་ཚར་ཁ་ཤས་སླེབས་པ་རེད། ངས་ཁོང་ཚོར་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་དང༌། སོག་པོ་གཉིས་ལ་ཆ་བཞག་ན། ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་རིག་གཞུང་དེ་ང་རང་ཚོའི་མི་རིགས་ཀྱི་གོམས་གཤིས་ཤིག་ཆགས་ཡོད། ང་ཚོར་ཕ་མེས་དུས་ནས་ནང་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་རིག་གཞུང་གི་གོམས་གཤིས་འདི་མེད་ན་ཏན་ཏན་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ཀྱི་རེད་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། གཟབ་གཟབ་མ་བྱས་ཚེ་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་འདུག བཟང་པོའི་ལྷག་བསམ་དང༌། སྤྱོད་ལམ་དེ་ག་ལེར་ཡལ་ན། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱུ་དངོས་པོའི་ནུས་པ་གང་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་སྐྱིད་པོ་ཡོང་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡིན།

རང་ཉིད་སྐྱིད་པོ་མེད་པའི་ཞོར་ལ་རང་ཉིད་གང་དུ་སྡོད་སའི་སྤྱི་ཚོགས་དེའི་ནང་ལ་ཡང་མདའ་དཀྲུག་ཕུ་དཀྲུག་བྱས་ནས་སྡོད་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཐག་ཆོད་པ་རེད། ང་ཚོ་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་བའི་མཚམས་ལ་རྙོག་དྲ་དང༌། བརྡབ་གསིག་སྣོན་མ་བཟོ་མཁན་ལྟ་བུ་ཆགས་ན་ཡང་ཡག་པོ་གང་ཡང་མི་འདུག ང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་བསྡད་ནས་རྒྱ་མིས་ང་ཚོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་མེད་པ་བཟོ་གི་འདུག་ཅེས་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད། སྐད་རྒྱག་མཁན་སོ་སོས་ཉིན་ཞག་ཕྲུགས་ཅིག་ཆུ་ཚོད་ཉེར་བཞིའི་ནང་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དང༌། སྤྱོད་ལམ་བྱེད་སྟངས་དེ་ལྷོད་གཡེང་འཐུས་ཤོར་ལ་ཕྱིན་ན། གཞན་ལ་ཕར་སྐྱོན་འཛུགས་བྱེད་པའི་སྐབས་འགྲེལ་བཤད་གང་འདྲ་བྱས་ནས་རྒྱག་རྒྱུ་ཡིན་ནམ། འདི་ཚང་མའི་དགོངས་པར་འཇགས་ནས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

ལྷག་དོན་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཕ་མ་ཚོས་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་སྒང་ནས་ཁྱིམ་ཚང་དེ་གའི་ནང་དུ་ཡ་རབས་དང༌། ཕན་སེམས་ཀྱི་གོམས་གཤིས་འཇགས་ཐུབ་པ་བཟོ་དགོས། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ཁྱིམ་ཚང་དེ་གའི་ནང་ལ་འཚར་ལོངས་བྱེད་མཁན་གྱི་ཕྲུ་གུ་དེ་དག་ལ་སོ་སོའི་ཉིན་ཞག་ཕྲུགས་གཅིག་གི་མི་ཚེའི་འགྲོ་སྟངས་ཐོག་ག་ལེར་བཟང་པོའི་གོམས་གཤིས་འཇགས་ཡོང་གི་རེད། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ནས་གལ་ཆེན་པོ་མཐོང་གི་འདུག སྐབས་རེ་དེའི་ཐད་དངངས་སྐྲག་སྐྱེ་གི་འདུག གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གནད་དོན་དེ་ལ་དོ་ཁུར་བྱེད་དགོས་ལ། བུད་མེད་ལའང་ཁ་སང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། གང་ལྟར་སྐབས་གང་དུ་ཡང་ངས་སྐད་ཆ་འདི་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་རྩ་བའི་ལྷག་བསམ་དང༌། སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཞེན་ཁོག་དང་སེམས་ཤུགས་ཧ་ལས་པ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། བཟང་པོའི་གོམས་གཤིས་ཀྱི་མིག་དཔེ་ལྟ་ས་མེད་པ་དང༌། གདུག་རྩུབ་དང་། མགོ་བདེ་དྲན་འཕྲུལ། དངུལ་ལས་བསམ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཁོར་ཡུག་ནང་ཤུགས་རྐྱེན་ངན་པ་ཐེབས་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་མེད་དམ་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག བོད་ནང་གི་གཞོན་སྐྱེས་ཚོར་གོ་སྐབས་ག་དུས་བྱུང་རུང་ངས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། མི་ལ་ཕར་བཤད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ང་རང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་སྡོད་མཁན་ཚོས་དེ་བས་ཀྱང་དུས་རྒྱུན་གཏན་ནས་ལྷོད་གཡེང་མ་སོང་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་གཅིག་ཤོད་འདོད་བྱུང༌།

ང༽ འདས་པའི་གྲུབ་འབྲས་དང་། སྔར་ལྷག་འབད་ཐབས།

དེ་ནས་ད་ལྟ་བར་གཞོན་ནུའི་ལས་བསྡོམས་ནང་བཤད་པ་བཞིན་གྲུབ་འབྲས་ཡག་ཐག་ཆོད་བྱུང་ཡོད། ད་དུང་ཡང་གྲུབ་འབྲས་བྱུང་བ་དེ་ལ་ཆོག་ཤེས་བྱས་ནས་མ་བསྡད་པར་ད་བར་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་པ་དེ་དག་གཞི་རྩར་བཞག་ནས་ད་དུང་དེ་ལས་ལྷག་པའི་ཡར་རྒྱས་དང་། གྲུབ་འབྲས་ཆེ་བ་ཡོང་རྒྱུའི་ནུས་པ་བསྐྱེད་དགོས་ལ། ཚང་མས་བསྐྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། གཞན་དག་ད་ལྟ་ཚོགས་གཙོ་དང༌། བཀའ་བློན་ཁྲི་པས་བོད་དོན་སྐོར་ལ་བཀའ་མོལ་གནང་སོང༌། ངས་དེ་ལྷག་ཞུ་རྒྱུ་མེད།

ང་ཚོའི་བསྒྲུབ་བྱ་དེ་ང་ཚོས་སྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་སྤོབས་པ་བསྐྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ང་ཚོས་ཕྱི་དང་ནང་གི་གནས་ཚུལ་གང་ཞིག་ལ་བལྟས་ནའང༌། བཙན་བྱོལ་བ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་བའི་གྲུབ་འབྲས་བྱུང་ཡོད། དེ་ནི་ང་ཚོས་ཐབས་ཤེས་འབད་བརྩོན་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པས། ང་ཚོའི་སྤོབས་པ་སྐྱེ་རྒྱུའི་གཞི་རེད། ད་ཆ་བདེན་མཐའ་གསལ་ལ་ཉེ་བའི་དུས་སྐབས་ཡིན་པས། ང་ཚོས་ཞུམ་ནས་མ་བསྡད་པར་ཚང་མས་སྔར་ལས་ལྷག་པའི་ལྷག་བསམ་བསྐྱེད་ནས་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། གཞན་དག་ཞུ་རྒྱུ་མི་འདུག ཐུགས་རྗེ་ཆེ། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༥ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༢༧ ཉིན་བུད་མེད་ཀྱི་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ དགའ་སྤོབས་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་དང་། མ་འོངས་རྒྱུད་མཐུད།

ངོས་ནས་དེ་རིང་ཁྱེད་རང་ཚོ་འཁྱུག་ཙམ་ཞིག་ཐུག་ནས་བསམ་པ་ལས། དེ་མིན་དམིགས་བསལ་ཞུ་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། གང་ལྟར་ཁྱེད་རང་ཚོས་ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེ་ཉམས་མྱོང་གསོག་གིན་གསོག་གིན་ལ་ཚགས་ཚུད་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། གཞི་རྐང་ང་ཚོའི་མི་ཐོག་རིམ་བཞིན་བརྗེས་འགྲོ་གི་ཡོད། གཞོན་སྐྱེས་ཚོར་ཇི་ལྟར་མེད་ཟེར་ཡང་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པའི་མཐོང་རྒྱ་ཐོས་རྒྱ་ཆེ་བ་ཡོད་ལ། དེ་དང་འབྲེལ་བའི་ལས་ཐབས་སྣ་ཚོགས་དང་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་བསམ་བློ་གྲུང་བ། རྣམ་དཔྱོད་ཆེ་བ་ཡོད་པའི་དབང་གིས་གྲུབ་འབྲས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་དང༌། ལས་ཀ་ཚགས་ཚུད་དུ་འགྲོ་བ་དེ་ཆོས་ཉིད་རེད། ཤིན་ཏུ་ཡག་པོ་རེད། རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ཡོད།

ལྷག་པར་བར་སྐབས་རྒྱལ་སྤྱིའི་ནང་བོད་ཀྱི་བུད་མེད་ཚོགས་པའི་མིང་གི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་བྱས་པ་དེ་རིགས་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་རེད། ཉེ་ཆར་པེ་ཅིང་དུ་འཛམ་གླིང་བུད་མེད་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་གྱི་སྐབས་སུ་ཡང་ཁ་ཤས་སླེབས་ཐུབ་པ་དང༌། མི་གོ་ཡག་པོ་སྤྱད་དེ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང་ཡོད། དེ་དག་ལ་ང་ཚོ་སྤོབས་པ་སྐྱེ་འོས་པ་དང༌། རྗེས་སུ་ཡི་རངས་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད། ད་དུང་མུ་མཐུད་ད་ལྟ་བར་བསགས་པའི་ཉམས་མྱོང་འདི་དག་དགོས་པ་ཞིག་རེད། ད་དུང་མུ་མཐུད་ད་བར་བསགས་པའི་ཉམས་མྱོང་འདི་དག་གཞི་ལ་བཞག་སྟེ་ཡར་རྒྱས་དང༌། ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་ཐབས་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། ཚང་མས་ལྷོད་ཡངས་མ་ཤོར་བ་བྱེད་དགོས།

ང་ཚོའི་ལས་ཀ་མང་པོ་ཞིག་མགོ་སྟོད་རྫིག་པོ་ཞིག་ལ་མཇུག་ཏུ་རིམ་པས་ཉོབ་མདངས་དང༌། འཆར་ཅན་ཡིན་བསམ་པའི་ལྷོད་གཡེང་འགྲོ་བ་དེ་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་འགོག་རྐྱེན་ཡིན། ཐོག་མ་ཨ་གསར་ཞིག་ཡོད་པའི་སྐབས་ཧུར་པོ་བྱེད་པ་དང་། རྙིང་པ་ཆགས་སྐབས་ཨ་གསར་དེ་ཡང་ཡལ་ནས་ལྷོད་གཡེང་འགྲོ་བ་དེ་རིགས་མི་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས། དེ་མིན་དམིགས་བསལ་ཞུ་རྒྱུ་མེད། ཚང་མ་ཕྱོགས་མཐའ་ཁག་ནས་འདིར་ཡོང་བ་དང༌། ལྷག་པར་ཁུར་བླངས་ནས་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་གང་ཡོད་པ་རྣམས་བཤད། གོ་བསྡུར་བྱས་པ་བཅས་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ཐུགས་རྗེ་ཆེ། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༥ ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༡༧ ཉིན། ཁ་ཆེའི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་དང་པོའི་འཐུས་མི་རྣམས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ མི་ཐོག་གསར་རྙིང་དང་། བོད་རིགས་ཁ་ཆེ།

ང་ཚོ་མི་ཐོག་བརྗེས་འགྲོ་གི་ཡོད་ལ། བོད་མི་སྤྱི་བྱིངས་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་མི་ཐོག་བརྗེས་འགྲོ་གི་ཡོད། ཡིན་ནའང་མི་ཐོག་སྔོན་མ་རྫོགས་ཀྱིན་རྫོགས་ཀྱིན་གསར་དུ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་ཐོག་གོང་མའི་སེམས་ཤུགས་དེ་མུ་མཐུད་རྒྱུན་འཛིན་བྱས་ཡོད་ཅིང་། བོད་ནང་དུའང་མི་ཐོག་རྒན་པ་དེ་དག་རྫོགས་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དང་། རྒྱ་མིའི་བཙན་དབང་འོག་སྡུག་ཟད་ཐེབས་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་གཞོན་སྐྱེས་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་འགྱུར་བ་མེད་པ་བཅངས་ནས་བསྡད་ཡོད་ལ། སེམས་ཤུགས་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་འཛམ་གླིང་ཕྱི་རོལ་ནས་རང་ཤུགས་ཀྱིས་དོ་སྣང་ཡོང་གི་ཡོད།

གང་ལྟར་ང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་མ་ཡལ་བ་བྱས་ཏེ་རེ་བ་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བཞིན་པ་འདི་གཙོ་བོ་མིའི་སེམས་ཤུགས་ལས་བྱུང་བ་རེད། ང་རང་ཚོ་ཁ་ཆེ་གྲོགས་པོ་ཚོའི་ནང་དུའང་མི་ཐོག་བརྗེས་འགྲོ་གི་ཡོད་ཀྱང་། གཞོན་སྐྱེས་ཚོས་ང་ཚོ་ཕ་མེས་ནས་བོད་པའི་ཁ་ཆེ་ཡིན་བསམ་པའི་སེམས་ཤུགས་མི་ཐོག་གཞོན་པ་ཚོས་མུ་མཐུད་འཛིན་པ་འདི་ཤིན་ཏུ་རྩ་ཆེ་རེད། ཡག་པོ་རེད། ད་རེས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཉིན་ཤས་རིང་བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་ཡོད་སའི་ས་ཆ་འདིར་གཞུང་གི་ལས་ཁུངས་གཅིག་དང་འབྲེལ་བ་བྱས་ནས་ང་ཚོས་མཉམ་དུ་འཚོགས་རྒྱུ་བྱུང་བ་དེ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡིན།

ལྷག་དོན་བགྲེས་པ་ཚོ་ཁ་ཤས་ཕེབས་ཐུབ་པ་ལ་དངོས་གནས་དགའ་པོ་བྱུང་། སྙིང་རྗེ། བགྲེས་སོང་ཚོ་ཐུག་སྐབས་སྔོན་མ་ང་རང་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ལྷ་སར་ཡོད་པའི་སྐབས་ཀྱི་ཚོར་བ་དེ་གཞི་ནས་རྨི་ལམ་བཏང་བ་བཞིན་དུ་དྲན་ཡོང་གི་འདུག ང་ཚོ་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ལྷ་སའི་ཝ་སྦ་གླིང་ཁུལ་རྒྱ་ཁ་ཆེའི་གྲས་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་ལས། དེ་མིན་ལྷ་སའི་བར་སྐོར་ནང་དང་། ཁ་ཆེ་གླིང་ཁའི་ཁུལ་དུ་ཡོད་མཁན་ཀ་ཤི་སྨིར་དང་། ལ་དྭགས་ཁ་ཆེ་དེ་རིགས་ཀྱིས་རྒྱག་རེས་བརྒྱབ་པ་རེད་ཟེར་བ་ཧ་ལམ་གོ་རྒྱུ་མེད། ཁ་ཆེ་ཞེས་བརྗོད་སྐབས་སྐད་ཆ་སྙན་པོ་ཤོད་མཁན་ཞིག་དང་། ཅ་ལག་ལྟ་བུ་བཙོང་ནས་ཞི་ཞིང་དུལ་བ་ཧ་ཅང་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད།

ངས་ནམ་རྒྱུན་རྟག་པར་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་དུས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཟེར་བ་འདི་རྩ་བ་ནང་པའི་ཆོས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། དཔེར་ན། ལྷ་སར་ཡོད་པའི་ཁ་ཆེའི་རིགས་འདི་དག་གིས་སོ་སོས་ཁ་ཆེའི་ཆོས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཡིན་ནའང་བོད་པའི་རིག་གཞུང་ངོ་མ་དེ་ཁོང་ཚོས་ཟིན་བསྡད་པ་ལྟ་བུ་ཡོད། ཁོང་ཚོས་རྒྱག་རེས་ནི་རྒྱག་གི་མེད། མི་ཚང་མ་སྐད་ཆ་སྙན་པོ་ཤོད་མཁན། ཚང་མར་གྲོགས་པོ་བྱས་ཏེ་སྡོད་མཁན། ཞི་བདེའི་བག་ཆགས་དང་ལྡན་པ་ཞིག་རེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་རིང་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཐུག་དུས་སྔོན་མ་ང་རང་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ཀྱི་ཚོར་བ་དྲན་གསོ་ཐེབས་ནས་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང་བ། ཐུགས་རྗེ་ཆེ།

ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་ད་ལྟ་དུས་ཚོད་ཁག་པོ་འདིའི་སྐབས་སུ་སྡུག་དཀའ་ལས་མཉམ་དུ་རྒྱག་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཡིན་ནའང་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་བྱས་ཏེ་དཀའ་ལས་ཁག་པོ་ཡོད་པའི་སྐབས་སུ་བོད་པ་དང་དཀའ་ལས་མཉམ་དུ་བརྒྱབ་པ་ཡིན་བསམ་པ་ཞིག་གིས་བསམ་བློའི་ནང་བློ་བདེ་པོ་ཡོང་གི་རེད་ལ། བོད་པ་སྤྱི་བྱིངས་ཐོག་ནས་ཡིན་ན་ཡང་བོད་ཀྱི་ཁ་ཆེ་ཚོས་དངོས་གནས་གདུང་ཤུགས་གཅིག་སྒྲིལ་བྱས་པ་དང་། མཉམ་ཟ་མཉམ་འཐུང་དཀའ་ལས་མཉམ་དུ་བརྒྱབ་པ་ཡིན་བསམ་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་དང་། དེའི་ཐོག་ནས་མ་འོངས་པར་བོད་ཀྱི་རང་དབང་སོན་པའི་མཚམས་སུ་ཡང་སྔར་བཞིན་ང་ཚོ་ཚང་མ་དགའ་སྤྲོའི་ངང་ནས་མཉམ་དུ་ལོག་དགོས།

ང་ཚོ་ཆོས་ལུགས་ཐ་དད་རེད། འོན་ཀྱང་དངོས་འབྲེལ་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་གི་མི་ནང་བཞིན་བྱས་ནས་མཉམ་དུ་སྡོད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཁྱེད་རང་ཚོ་ལའང་དགོས་ཀྱི་རེད། ང་ཚོར་ཡང་དེ་ལྟར་དགོས་ཀྱི་ཡོད། བར་སྐབས་ང་རང་ཚོ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་བྱ་རྒྱུ་ཕྲན་བུ་མ་འདང་བ་ལྟ་བུ་བྱུང་ཡོད་ན་ཡང་། སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་ཁྱེད་རང་ཚོར་ཡང་ཡོད། ང་ཚོར་ཡིན་ནའང་ཡོད། སྔོན་མ་ལས་བྱེད་ཁོངས་ཁ་ཆེའི་ཕྲུ་གུ་ཁ་ཤས་ཡོད་ཀྱང་། བར་སྐབས་དེ་དག་མེད་པ་ཆགས་འདུག ཕྲུ་གུ་ཁ་ཤས་ཡོད་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་ལན་བསྐུར་བ་ཡིན། དེ་རྗེས་ཕྲུ་གུ་གསུམ་སླེབས་པ་ནས་མི་གཉིས་ད་ལྟ་བསྡད་ཡོད།

ངའི་བསམ་ཚུལ་ལ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཁུར་མཉམ་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་རིང་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོ་འཛོམས་ནས་གོ་བསྡུར་བྱས་པ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོའི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐུབ་པའི་ཐབས་ཤེས་གང་ཡོད་པ་འདི་དག་དགའ་བཞིན་སྤྲོ་བཞིན་དུ་ཞུ་གི་རེད། ད་རེས་ཚོགས་འདུ་འདིའི་ཐོག་ནས་འཕྲལ་སེལ་གྱི་ད་ལྟའི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་དང་། བྱེད་ཕྱོགས་སྐོར་དོན་ཚན་གསལ་པོ་བྱས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག མ་འོངས་པར་ཡང་རྒྱང་ཐག་རིང་པོ་བྱས་ཏེ་མ་བསྡད་པར་དུས་དུས་ལ་ང་ཚོ་རྒྱས་བསྡུས་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཚོགས་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད།

ཁ༽ བོད་རིགས་ཁ་ཆེ་དང་། སྤྱི་དོན་གྱི་ཞབས་འདེགས།

ཁྱེད་རང་ཚོས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུའི་ཆ་རྐྱེན་གང་ཡོད་དམ་ཟེར་ན། ཁ་ཆེའི་ལུང་པ་ཚོའི་ནང་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ཁྱེད་རང་ཚོའི་དམིགས་བསལ་གྱི་ཆ་རྐྱེན་ཞིག་རེད། ནང་པ་ཞིག་གིས་ཁ་ཆེའི་ལུང་པའི་ནང་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་རང་བཞིན་གྱིས་ཡག་པོ་ཡོང་གི་མེད་ལ། བྱེད་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་རེད། དཔེར་ན། སྔོན་མ་ང་ཏུར་ཀི་ལ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་དབྱི་སི་རམ་པོ་དང་། དེ་ཁུལ་མནའ་མར་སླེབས་པའི་བོད་རིགས་སྐྱེས་དམན་ཁ་ཤས་ཐུག་བྱུང་། དེ་ཡང་གནམ་ཐང་དུ་ཡང་སླེབས་བྱུང་ལ། རྗེས་སུ་ཡང་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་། སྙིང་རྗེ། དེ་དག་གིས་ལྷ་སའི་སྐད་གཙང་མ་བརྒྱབ་ནས་མིག་ཆུ་གཏོང་གི་འདུག ཡིན་ནའང་ང་ཚོ་ནམ་རྒྱུན་འབྲེལ་བ་གང་ཡང་ཡོང་གི་མེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་སྤུན་མཆེད་གཉེན་ཚན་གྱི་ཐོག་ནས་ཁྱིམ་ཚང་གི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་འདི་དག་མུ་མཐུད་བྱེད་རྒྱུ་དང་། དེ་མིན་ཨ་རབ་སྦི་ཡ་དང་། ཨ་རབ་ཁུལ་གྱི་ལུང་པ་ཁ་ཤས་ནང་སྤུན་མཆེད་ནེ་འབྲེལ་གྱི་འབྲེལ་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་རེད། དེ་དག་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཁྱིམ་ཚང་གི་འབྲེལ་བ་གཅིག་པུར་ཆ་མ་བཞག་པར། ང་ཚོ་བོད་རིགས་སྤྱི་པའི་འགན་འཁུར་གྱི་ཐོག་ནས་དམིགས་བསལ་གྱིས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས།

ཡང་ཕ་རོལ་དོ་བདག་གིས་ཁུར་མ་བླངས་ན་ཁྱད་པར་མེད་ལ། གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། དོ་བདག་གིས་དོ་སྣང་བྱས་ན་ཁྱེད་རང་ཚོས་དམིགས་བསལ་གྱིས་ཁུར་ཞིག་བླངས་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་དགོས། ཨ་རབ་ཀྱི་ཁ་ཆེའི་ལུང་པ་དེ་དག་ནང་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྒྱུད་ཀྱིས་ངོ་ཤེས་པ་འདི་དག་ལ་སྔོན་དུ་ཁྱིམ་ཚང་གི་འབྲེལ་བ་ཡོད་མུས་ཐོག བོད་པའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཚགས་པར་གཏོང་རྒྱུ་དང་། གཞན་ཡང་དཔེར་ན། ང་རང་ཚོ་འདིར་ད་རེས་ཚོགས་འདུ་ཚོགས་པ་དེ་འདྲའི་སྐོར་ནང་ཡིག་ཚུན་ཆད་ཕན་ཚུན་གཏོང་རེས་བྱས་ཏེ་ཁོང་ཚོའི་ཕྱོགས་ནས་དོ་སྣང་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་མིན་བལྟ་དགོས།

ཡང་དེ་རིགས་ཚུར་སངས་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག་ན། རིམ་པས་ཁོང་ཚོ་ཡོད་སའི་ས་གནས་དེ་དག་ནང་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ཁོང་ཚོས་འགན་འཁྱེར་ནས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་དང་། ས་གནས་དེ་གའི་ནང་བོད་པའི་གྲོགས་པོ་སོགས་བཟོ་ཐབས་བྱེད་དགོས། ཡོ་རོབ་ལུང་པ་གཞན་དག་ནང་ཡོད་པ་བཞིན་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་ཚོགས་པ་ཟེར་བ་དེ་འདྲ་ལམ་སེང་མ་བྱུང་ཡང་། བོད་པའི་གྲོགས་པོའི་ཚོགས་པ་ཟེར་བ་དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ཡག་པོ་འདུག ལས་དོན་འདི་རིགས་བོད་པ་སྤྱི་བྱིངས་ཀྱིས་སྒྲུབ་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། འདི་ཁྱེད་རང་ཚོའི་དམིགས་བསལ་ལས་འགན་ཆགས་ཡོད་པས་ཁྱེད་རང་ཚོའི་དགོངས་པར་བཅངས་དགོས།

ཡང་དེ་དག་གི་མཐུན་རྐྱེན་འགྲོ་གྲོན་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཕན་ཚུན་ཡིག་འབྲེལ་བྱེད་རྒྱུ། ཡིག་ཆ་འགྲེམས་སྤེལ་བྱེད་རྒྱུ་སོགས་ཀྱི་འགྲོ་གྲོན་དགོས་རིགས་ཕལ་ཆེར་དྲིལ་བསྒྲགས་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། འདིའི་ལས་འགན་ཁྱེད་རང་ཚོས་སྒྲུབ་རོགས་བྱེད་ཅེས་ངོས་ནས་རེ་འདུན་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། འདི་སྤྱི་ས་བར་སར་མ་བཞག་པར་ཁྱེད་རང་ཚོའི་ནང་ནས་གཅིག་གིས་རྐང་འགན་འཁྱེར་དགོས། ཟླ་བ་ཁ་ཤས་རྗེས་ལ་འདི་སྐོར་ཁྱེད་རང་ཚོས་ངོས་ལ་སྙན་ཞུ་གཏོང་དགོས། འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་འགྲོ་སྟངས་ལྟར་ཐོབ་ཐང་ཡང་དགོས་ལ། ཐོབ་ཐང་དང་མཉམ་དུ་འགན་ཡང་འཁྱེར་དགོས། འདི་དངོས་གནས་རེད།

ག༽ མང་གཙོའི་ཐོབ་ཐང་དང་། མང་གཙོའི་ལས་འགན།

ངོས་ནས་ནམ་རྒྱུན་བོད་པ་སྤྱི་བྱིངས་ཚོར་ཡང་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོས་མང་གཙོ་དང་རང་དབང་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། མང་གཙོ་དང་རང་དབང་གི་ཐོབ་ཐང་འདི་ཧ་ཅང་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་ཐོབ་ཐང་འདི་དང་མཉམ་དུ་འགན་འཁྱེར་རྒྱུ་ཡང་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་ངོས་ནས་མཁར་སྔོན་པོའི་ནང་དུའང་མང་པོ་བཤད་པ་ཡིན། སོག་པོ་ཚོས་རང་དབང་ཟེར་བ་འདིར་དགའ་པོ་བྱེད་པ་དང་། ལས་འགན་མ་འཁྱེར་བར་ཁོང་ཚོའི་རྟའི་འོ་མ་བཏུང་ནས་སྣང་བ་སྐྱིད་པོ་བྱས་ཏེ་བསྡད་པ་ལས་ཤུགས་རྒྱག་གི་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག ལས་ཀར་ཧུར་བརྩོན་དེ་ཙམ་བྱེད་ཀྱི་མེད་པ་ལྟ་བུ་འདུག

ངོས་ནས་གང་སར་བཤད་པ་ཡིན། རང་དབང་དང་མང་གཙོ་ཞེས་པ་འདི་རྩ་ཆེན་འདི་ང་རང་ཚོར་བྱུང་བ་རེད། རང་དབང་དང་མང་གཙོ་བྱུང་རྗེས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན་འགན་ལྕི་རུ་ཕྱིན་པ་རེད། དེ་སྔ་དམར་པོའི་གཞུང་གིས་མི་མང་ལ་ཐོབ་ཐང་དང་རང་དབང་སྤྲོད་ཀྱི་མེད་ལ། འགན་ཡང་ཆ་ཚང་ཁོ་རང་ཚོར་འཁྲི་བ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། ད་ཆ་མང་གཙོ་དང་རང་དབང་གི་ཐོབ་ཐང་མི་མང་ལ་སྤྲད་ཟིན་པར་བརྟེན། མི་མང་རང་ཉིད་ཀྱི་ངོས་ནས་འགུལ་བསྐྱོད་ཤུགས་ཆེ་ཙམ་མ་བརྒྱབ་ན་གཞུང་ལ་ཁག་འདོགས་བྱས་ཏེ་སྡོད་ཐབས་མེད་ཅེས་སོག་པོ་ཚོར་ནན་པོའི་ཐོག་ནས་བཤད་ཡོད། གྲོགས་པོ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ལ་ཡང་འདི་ལྟར་བརྗོད་འདོད་བྱུང་།

ཁྱེད་རང་ཚོར་ཐོབ་ཐང་བོད་མི་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་ཤིག་དགོས་པ་དང་། ཡང་རྒྱ་གར་མི་སེར་གྱི་ལག་འཁྱེར་ཟེར་བའི་སྐད་ཆ་འདི་དཀའ་ངལ་གཅིག་ཡོད་ཀྱང་། མ་གཞི་བོད་མི་ཚོའི་ནང་དུའང་རྒྱ་གར་མི་སེར་གྱི་ལག་འཁྱེར་བླངས་པ་ཡོད། འདིར་ཁྱད་པར་མེད། དཔེར་ན། ཡོ་རོབ་དང་། ཨ་རི་སོགས་མི་གྲངས་ཉིས་སྟོང་ཙམ་ལ་སྤྱི་འཐུས་ཤིག་སླེབས་ཀྱི་ཡོད། མ་གཞི་དམིགས་བསལ་གྱི་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། བོད་མི་ཁ་ཆེ་སྟོང་ཕྲག་གཉིས་ཙམ་ཡོད་པར་བརྟེན་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་གྲོས་ཚོགས་ནང་བོད་མི་ཁ་ཆེའི་འཐུས་མི་གཅིག་ཙམ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མེད་དམ་སྙམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག སྔོན་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་སྙན་ཞུ་ཞིག་ཕུལ། ང་ཚོ་སྤྱི་འཐུས་བཅས་གྲོས་བསྡུར་ཞིག་བྱས་ན་ཡག་པོ་རེད། ལག་དེབ་ལྗང་ཁུ་དེ་རིགས་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་བོད་མི་སྤྱི་བྱིངས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་གང་ཞིག་ཡོད་པ་ཁྱེད་རང་ཚོར་ངེས་པར་དུ་དགོས་ཀྱི་རེད།

བར་ལམ་ང་ཚོ་འབྲེལ་བ་སངས་པོ་མ་བྱུང་བ་རེད། མ་གཞི་ཐག་རིང་པོ་མིན་ནའང་འབྲེལ་བ་སངས་པོ་མ་བྱུང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་ཁྱེད་རང་ཚོར་ང་ཚོས་རོགས་རམ་བྱེད་ཐུབ་ཚོད་བྱེད་རྒྱུ་མ་བྱུང་བར་ལུས་ཡོད་ན་ཕངས་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་ཐད་ཀར་བརྗོད་མཁན་མེད་པ་དང་། ང་ཚོས་ཀྱང་བལྟ་རྟོག་ཡག་པོ་བྱེད་མ་ཐུབ་པ་ཕྱོགས་གཉིས་ཀས་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་ཡོད་ལ། དེའི་ནང་ནས་གཙོ་བོ་ང་ཚོའི་ནོར་འཁྲུལ་རེད། ང་ཚོས་ཁྱེད་རང་ཚོར་གང་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་དག་དགའ་བཞིན་སྤྲོ་བཞིན་བྱེད་རྒྱུ་ང་ཚོའི་ལས་འགན་རེད། འདི་ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་ཞུ་གི་རེད། ང་ཚོར་མེད་པ་དེ་འདྲ་ཡང་རོགས་རམ་ཚོགས་པ་དེ་འདྲར་འབོད་སྐུལ་བྱས་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོར་རོགས་བྱེད་རྒྱུ་ང་ཚོས་ཐུབ་པ་ཡོད་ན་ལོས་ཞུ།

ཁྱེད་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་ད་ལྟ་སྐབས་སུ་བབས་པ་ཁ་ཆེའི་ཡུལ་ཁག་ནང་ནས་བོད་དོན་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོང་ཐབས་བྱེད་དགོས། དེ་སྔ་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཚོགས་ལ་ཞུས་ཏེ་གྲོས་ཆོད་ཁག་གསུམ་ཡོད། བར་སྐབས་རྒྱ་ནག་དང་ཐད་ཀར་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་འགོ་བཙུགས་པ་དེར་ད་བར་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བདག་པོ་གང་ཡང་རྒྱག་གི་མེད། ཡིན་ནའང་ངའི་ངོས་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་བཀའ་མོལ་ཞུ་རྒྱུར་འགྱུར་བ་གང་ཡང་མེད་པར་བསྡད་ཡོད། བོད་ཀྱི་གནད་དོན་འདི་སེལ་ཐབས་བྱེད་དགོས་བྱུང་ན་རྒྱ་མི་དང་མཉམ་དུ་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་ལས། དེ་ལས་ལྷག་པའི་དམག་བརྒྱབ་ནས་ཐོབ་ཐབས་མེད་ལ། དམག་བརྒྱབ་ནས་དགོས་པ་ཡང་མེད།

ད་ལྟ་ང་ཚོས་རྒྱལ་ཚོགས་ལ་དམིགས་བསལ་ཞུས་མེད། ཡིན་ནའང་རྒྱལ་ཚོགས་ནང་གི་འགྲོ་བ་མིའི་ཀུན་སྤྱོད་ཐོབ་ཐང་སྐོར་གྱི་ཚོགས་ཆུང་སོགས་ནང་བོད་པའི་སྐོར་ཞུ་གི་ཡོད། དེའི་ནང་ད་ལྟ་རྒྱལ་ཁབ་ལྔ་བཅུ་ང་གསུམ་ཡོད་པ་དེ་དག་ལོ་རེ་ལོ་རེ་འཁོར་རེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་འདུག དེ་དག་གི་ནང་དུ་ཁ་ཆེའི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་དག་རིམ་པས་སླེབས་ཀྱི་རེད། ད་ལྟའི་ཆར་ཡོ་རོབ་ནང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་དང་། ལྷོ་ཨ་མི་རི་ཀའི་ནང་ང་ཚོ་གཞི་ནས་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། ཨ་ཧྥི་རི་ཀའི་ནང་ཧ་ཅང་ཉུང་ཉུང་རེད། དེར་བརྟེན་ཁ་ཆེའི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་དག་ནས་ང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོང་ཐབས་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོས་འདིའི་ཐོག་ནུས་པ་འདོན་ཐུབ་པའི་དམིགས་བསལ་གྱི་ཆ་རྐྱེན་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་ངེས་པར་དུ་གོ་སྐབས་འཛིན་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་ག་ཡིན། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༦ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡ ཉིན་བཞུགས་སྒར་དྷ་རམ་ས་ལར་བོད་ལྗོངས་ཆོལ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གཅིག་གྱུར་གྱི་ངོས་འཛིན་དང་། བཙན་བྱོལ་གྱི་གྲུབ་འབྲས།

ངོས་ནས་མང་པོ་ཞུ་རྒྱུ་མེད། དོན་ཚན་གཅིག་གཉིས་ཤིག་ཞུས་ན་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། དེ་རིང་འདིར་ང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་མི་སྣ་མང་པོ་ཞིག་གལ་ཆེ་དོན་ཆེའི་དོན་དག་ལ་ཚོགས་འཛོམས་བྱས་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་མང་པོ་ཞིག་ནི་བོད་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་དོན་དག་ལ་དངོས་གནས་ལོ་མང་པོའི་རིང་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་བྱས་རྗེས་ཡོད། གཞོན་སྐྱེས་གསར་པ་ཚོ་ཡང་དངོས་གནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཤུགས་བརྒྱབ་བསམ་པའི་ལྷག་བསམ་གྱེན་དུ་འཕྱུར་བ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཡོང་བ་རེད། ད་ལྟ་བཀའ་བློན་ཚོས་གསུངས་པ་བཞིན། དེ་རིང་འདིར་ང་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ཚོགས་པ་ཚང་མ་མཉམ་དུ་འཚོགས་པ་འདི་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཟེར་འདོད་བྱུང་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོས་དེ་འདྲའི་བསམ་བློ་བཏང༌། ཁུར་བསྐྱེད་པ་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡིན།

ང་རང་ཚོ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ཐ་སྙད་སྦྱར་ཡོད་མེད་གང་ལྟར་ཡང་དབུས་གཙང༌དང་། མངའ་རིས། མདོ་སྟོད་སྨད་ཀྱིས་མཚོན་པས་བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ཡོངས་རྫོགས་ཆོས་ཕྱོགས་ནས་བཤད་ན་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་གདུལ་ཞིང་གཅིག་གྱུར་དང་། མ་ཎི་བགྲང་མཁན་གཅིག་གྱུར་ཡིན། སྤྱིར་བཏང་གི་མིའི་འགྲོ་སྟངས་ཐོག་ནས་བཤད་ནའང་ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་རྩམ་པ་ཟ་མཁན་གཅིག་གྱུར་ཡིན། སྔར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་དང༌། བར་སྐབས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་གང་ལ་གཞིགས་ན་ཡང་ཇི་ཙམ་གྱི་བོད་ལྗོངས་ཡོངས་རྫོགས་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ཞིག་བྱུང་ན་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་མཚོན་པས་ལས་ཀ་གང་ཅིའི་ཐོག་ལ་ཚགས་ཚུད་པ་ཞིག་ཡོང་བ་དང༌། ཇི་ཙམ་གྱི་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེ་ཉམས་ཆགས་ཕྱིན་ན་དེ་ཙམ་གྱིས་མི་རིགས་སྤྱི་དང་འབྲེལ་བའི་ཆོས་དང་སྲིད་ཀྱི་ལེགས་ཚོགས་གང་ཅིར་རང་བཞིན་གྱིས་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད།

དཔེར་ན། སྔར་བོད་ཀྱི་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་འོག་བོད་རྒྱལ་ཁབ་སྟོབས་ཤུགས་ལྡན་པ་ཞིག་བྱུང་བ་དང༌། དེ་ནས་ག་ལེར་བོད་སིལ་བུར་ཐོར་རྗེས་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཞིག་འཕྲད་པ་རེད། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ལ་རྐྱེན་ངན་གྲོགས་ལ་ཤར་བ་ལྟ་བུས། གང་ལྟར་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་བོད་རིགས་སུ་གཏོགས་ཚད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ལ་མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་བསམ་བློ་གཞི་ནས་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་སྔ་འདི་ལྟ་བུའི་གཅིག་གྱུར་གྱི་བསམ་བློ་དང་། བག་ཆགས་དེ་ཙམ་མེད་པ་ཞིག་ལ། དེང་སང་རྐྱེན་དབང་གིས་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་འདི་གཞི་ནས་ངོ་ཆ་གསལ་པོ་འཕྲོད། ང་རང་ཚོ་གཅིག་གྱུར་གྱི་འདུ་ཤེས་འཛིན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་གཞི་ནས་དོ་སྣང་ཡོང་གི་ཡོད།

བོད་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན་དེ་འདྲའི་གནད་དོན་མ་ཤེས་མཁན་དང༌། དོ་སྣང་མེད་མཁན་མང་པོ་ཡོད་ན་ཡང་ཕྲན་བུའི་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་དང༌། བསམ་བློ་ཡོད་མཁན་ཚོའི་ནང་ལ་གནད་དོན་དེར་བསམ་བློ་ཤུགས་ཆེན་པོ་སླེབས་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པར་ཆ་མཚོན་ན། ལྔ་བཅུ་ང་དགུའི་ལོར་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པའི་ཉི་མ་དང་པོ་དེ་ནས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ས་ཁུལ་གང་ནས་ཡོང་བ་ཡིན་རུང་ཚང་མ་དབྱིན་ཇིའི་ཚིག་ (Tibetan) ཟེར་བའི་མིང་ཚིག་དེའི་འོག་ལ་བོད་པ་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད། དབྱེ་འབྱེད་སུ་གཅིག་གིས་གཏོང་མཁན་མེད།

འདིར་བཙན་བྱོལ་སྲིད་གཞུང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང་སྒྲིག་འཛུགས་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ནང་ང་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁའི་དབྱེ་བ་དང་། ཕོ་མོའི་དབྱེ་བ། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་གང་ཡང་མེད་པར་ཕྱོགས་ཚང་མ་ནས་མི་སྣ་སླེབས་ཡོད། ད་དུང་དེ་སྔ་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་ཁྱབ་ཁོངས་ལ་མེད་པའི་ས་ཁུལ་ཁག་ནས་ཡོང་མཁན་ཚོར་དོ་སྣང་གཙོ་འདོན་བྱས་ཡོད། དེ་བཞིན་ང་ཚོའི་སྤྱི་འཐུས་གཏན་འཁེལ་བའི་སྐབས་སུའང་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཡོད་པའི་མི་འབོར་ཆེ་ཆུང་ཙམ་ལ་ཆ་འཇོག་མ་བྱས་པར་ང་རང་ཚོ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་མི་ཚབ་འཐུས་མི་བྱེད་ཐུབ་པའི་བསམ་ཚུལ་གཙོ་བོར་བཞག་སྟེ་ང་ཚོས་གྲ་སྒྲིག་ལག་ལེན་དེ་ལྟར་བྱས་པ་ཡིན། དེ་བྱས་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་ང་རང་ཚོ་འདིར་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་རྣམས་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་བདུན་ཙམ་སོང་བ་དེའི་རིང་ལ་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། ང་ཚོར་དངོས་གནས་གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་པ་གསལ་པོ་ཡིན།

ཁ༽ གཉིས་མོས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་དང་། གཞི་སྒོ་གཉིས་མེད།

དེ་ནས་བོད་དོན་སྐོར་ལ་གནས་ཚུལ་འགྱུར་བ་དེ་ཙམ་འགྲོ་གི་མེད་པར་བརྟེན། དམིགས་བསལ་སྐད་ཆ་གསར་པ་ཤོད་རྒྱུ་མི་འདུག་ཀྱང་། བར་སྐབས་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཐོག་ལ་བོད་པའི་བདེན་པ་ཇེ་གསལ་ནས་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་བ་དང༌། འདིས་རྐྱེན་པས་བོད་དོན་ཐོག་ལ་ཤ་ཚ་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་ཡང་ཇེ་མང་ནས་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་རྒྱ་མིའི་ནང་ནས་ཀྱང་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་དང༌། ཤ་ཚ་བྱེད་མཁན་རིམ་བཞིན་སླེབས་ཡོང་གི་འདུག དེ་དག་ང་ཚོའི་རྒྱལ་ཁ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

གང་ལྟར་རྒྱ་བོད་གཉིས་དབར་གྱི་རྩོད་རྙོག་དེ་འཁྲུག་པ་བརྒྱབ་ནས་སེལ་ཐབས་མེད་པ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཐག་བཅད་ཆོག་གི་རེད། འཁྲུག་པ་བརྒྱབ་ནས་སེལ་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་སྐད་ཆ་བཤད་ནས་སེལ་དགོས། སྐད་ཆ་བཤད་ནས་སེལ་དགོས་ན་རྒྱ་དང་བོད་གཉིས་སྐད་ཆ་བཤད་ནས་སེལ་དགོས་ལ། ལུང་པ་གཞན་ཞིག་གིས་རྒྱ་བོད་བར་ལ་སྐད་ཆ་བཤད་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། རོགས་རམ་བྱེད་རྒྱུ་ཡོང་ངེས་ཀྱང་། མཐར་ཐུག་རྒྱ་བོད་གཉིས་ཀྱི་དབར་མོས་མཐུན་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་དཀའ་ངལ་དེ་སེལ་དགོས་པ་ཡིན། དེ་ལྟར་ཡོང་བ་ལ་རྒྱ་མིའི་ནང་ནས་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་དང༌། བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ལ་བསམ་བློ་འཁོར་མཁན། རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད།

དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ངས་ད་ལྟ་བར་དུ་དབུ་མའི་ལམ་ཟེར་བ་འདི་རྒྱ་དང་བོད་གཉིས་ཀྱི་དབར་ལ་སྐད་ཆ་བཤད་ནས་གཉིས་མོས་ཐབས་ལམ་གྱི་ཐོག་ནས་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་བྱེད་དགོས་པར་བརྟེན། རྒྱ་མིའི་ཁེ་ཕན་ལ་ཡང་བསམ་བློ་མ་བཏང་ཐབས་མེད་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། ད་ལྟ་ངོས་ནས་དབུ་མའི་ལམ་ཟེར་བ་འདི་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༢-༡༩༧༣ དེ་སྐབས་ནས་བསམ་བློ་དེ་འཁོར་བ་རེད། སྐབས་དེར་རྒྱ་ནག་ལ་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཆེན་པོ་ལངས་ནས་བསྡད་པའི་སྐབས་ཡིན་ཅིང་། ང་ཚོའི་བར་འབྲེལ་བ་གང་ཡང་མེད། སྐབས་དེར་ད་ལྟ་ལམ་སེང་ཁག་པོ་ཡིན་ན་ཡང་རིམ་པས་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་དང༌། མཐར་ང་ཚོ་གཉིས་མོས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་ཞིག་བསྟེན་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་ཆགས་ཀྱི་རེད་བསམས་ནས་སྐབས་དེའི་བཀའ་བློན་དང༌། ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་གཞོན་གཉིས་ལ་ངོས་ནས་ལན་གཅིག་གཉིས་སྐད་ཆ་བཤད་མྱོང༌།

དེ་ནི་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༣ ལོའི་ནང་ཡིན་ཅིང་། སྐབས་དེ་དུས་ནས་ང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་དུ་གོ་རིམ་བསྒྲིགས་ཡོད། རྗེས་སུ་ ༡༩༧༨ ལོ་སྨད་དང༌ ༡༩༧༩ ལོ་འགོར་པེ་ཅིང་ནས་ང་ཚོར་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུའི་རྣམ་འགྱུར་ཐོན་སྐབས། ང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་གོ་སྒྲིག་སྔར་ཡོད་ལྟར་ལམ་སེང་འབྲེལ་བ་དེ་མཐུད་པ་རེད། དབུ་མའི་ལམ་གྱི་བསམ་ཚུལ་དེ་ལ་དུས་ད་ལྟ་ཡང་འགྱུར་བ་གང་ཡང་མེད། ལམ་འདིའི་ཐོག་ཕྱིན་ན་ང་ཚོའི་བསྒྲུབ་བྱ་ཞིག་འགྲུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་ཡོད། ལོ་ཁ་ཤས་ཤིག་གི་ནང་གྲུབ་འབྲས་ཤིག་ཐོན་ཡོང་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་འགྱུར་བ་མེད་པར་བསྡད་ཡོད།

ད་ལྟའི་ཆར་རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་བྱུས་ཧ་ཅང་མཁྲེགས་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག དཔེར་ན། པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་ཡང་སྲིད་སྐོར་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཤིན་ཏུ་མཁྲེགས་པོ་བྱས་སོང༌། དེ་ནི་རྒྱ་མི་རླུང་ལངས་ཐོག་གི་མིག་རྒྱང་ཐུང་ཐུང་གི་ཐོག་ནས་བྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད། རྩ་བའི་རྒྱ་ནག་གི་བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་སྤྱི་ཡོངས་དེ་རིམ་བཞིན་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་ཕྱིན་ན་དཀའ་ངལ་དེ་དག་ག་ལེར་སེལ་གྱི་རེད་བསམ་པ་ལས་ཐལ་ཆ་ཆེ་བ་ཞིག་མཐོང་གི་མི་འདུག དེར་བརྟེན་ད་ལྟ་ངའི་ལངས་ཕྱོགས་དེར་འགྱུར་བ་རྩ་བ་ནས་མེད་པར་བསྡད་ཡོད།

ག༽ ཞི་བའི་གྲོས་འཆར་དང་། ལོ་མང་གི་ཐུགས་དགོངས།

ཨ་མི་རི་ཀའི་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་མི་ཁ་ཤས་ཐོག་ལ་བཤད་པའི་ཞི་བའི་དོན་ཚན་ལྔ་དང༌། ཡོ་རོབ་གྲོས་ཚོགས་ནང་གྲོས་འཆར་བཤད་པ་འདི་དག་ཀྱང་བདུན་ཅུ་དོན་གྲངས་ནས་བསམ་བློའི་ནང་ལ་གོ་རིམ་བསྒྲིགས་པ་རྣམས་ཡིག་ཆའི་ཐོག་ལ་གཏན་བེབས་བྱས་པ་ཞིག་རེད། དབྱིན་ཇིའི་ཡིག་ཐོག་བཟོ་སྐབས་ངས་དབྱིན་ཇིའི་ཡི་གེ་ཤེས་ཀྱི་མེད་སྟབས། དབྱིན་ཇིའི་ཡི་གེ་མཁས་པ་དེ་འདྲ་དང༌། ཁྲིམས་ལུགས་ཤེས་མཁན་གྱི་རིགས་ལ་གོ་བསྡུར་ལྟ་བུ་བྱས་པ་ནི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་དང་དེ་ལྟར་མ་བྱས་ཐབས་མེད་རེད། དེ་མིན་རྩ་བའི་དོན་དག་རྣམས་ལོ་བདུན་ཅུ་དོན་གྲངས་ནས་བསམ་བློའི་ནང་ལ་འཁོར་ཏེ་གོ་རིམ་བསྒྲིགས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། ང་ཚོས་གློ་བུར་ལ་བཟོས་པ་དང༌། རྒྱ་མི་དང་འབྲེལ་བ་བྱུང་བ་དང་ལམ་སེང་བསམ་བློ་གཏོང་ལོང་བྱ་ལོང་མེད་པར་ཐག་གཅོད་བྱས་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། སྐབས་རེ་ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་ཀྱི་ནང་དུ་ངོས་ནས་ཡོ་རོབ་གྲོས་ཚོགས་ལ་བཤད་པའི་གྲོས་འཆར་དེ་རིགས་བརྟན་བརྟན་བྱུང་ཨེ་ཡོད་བསམ་པ་ཡོང་སྲིད་ཀྱང་དེ་ལྟར་གཏན་ནས་མིན། དབྱིན་ཇིའི་ཚིག་གི་འགྲོ་སྟངས་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ལས། རྩ་དོན་དེ་དག་ལོ་མང་པོའི་རིང་ལ་བསམ་བློ་བཏང༌། གོ་རིམ་བསྒྲིགས་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཡིན།

ང༽ རང་གཞུང་ལ་ངོས་འཛིན་དང་། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་གལ་གནད།

དེ་དང་འབྲེལ་ནས་ད་ལྟ་འདིར་བཀའ་བློན་རྣམ་པས་གསུངས་པ་བཞིན། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་ཟེར་བ་འདི་ང་ཚོ་འཇོན་དྲགས་རྒོད་དྲགས་ནས་བཙན་བྱོལ་གཞུང་ཆགས་པ་མ་རེད། དེ་སྔ་བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཟེར་བ་ཞིག་༸གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་སྐབས་ནས་ཆགས་ཡོད་པ་དང༌། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་པས་དེའི་འགོ་ཁྲིད་བྱས་ཏེ་བསྡད། ལྔ་བཅུ་ང་དགུའི་ལོར་ང་ཚོ་བོད་ནས་བྲོས་ཡོང་སྐབས་ངོས་དང༌། བཀའ་བློན་འགའ་ཤས། དེ་མིན་གྱི་གཞུང་ཞབས་གཙོ་ཆེ་བ་འགའ་ཤས་བཅས་ཡོད་པས། དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་ཐ་སྙད་སྦྱར་སའི་གདགས་གཞི་ཚང་ཡོད་པར་བརྟེན་གདགས་གཞི་འདིའི་སྟེང་དུ་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཟེར་བའི་ཐ་སྙད་དེ་བཏགས་ནས་མུ་མཐུད་བསྡད་པ་རེད།

ཡིན་ན་ཡང་གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ངོ་བོ་དེ་མང་གཙོ་ཅན་ལ་བསྒྱུར་རྒྱུའི་ལས་དོན་མང་པོ་ཞིག་བསྒྲུབས། བྱ་བཞག་རིམ་པ་མང་པོ་ཞིག་བརྒྱུད་ནས་ད་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་སྐབས་ལ་གང་ལ་གང་འཚམ་མང་གཙོའི་ཚད་ལོངས་པ་དང༌། མཚན་ཉིད་ཚང་བ། མང་གཙོའི་རང་བཞིན་ལྡན་པ་ཞིག་ཆགས་ཏེ་བསྡད་ཡོད། གལ་སྲིད་དེ་མེད་པ་བཟོ་གི་ཡིན་ན་ལས་སླ་པོ་རེད། ཡོད་པ་དེ་གཏོར་དགོས་བྱུང་ན་ལས་སླ་ཞིང་། མེད་པ་ནས་གསར་པ་བཟོ་དགོས་བྱུང་ན་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་ཡོད། བཙན་བྱོལ་གཞུང་ཟེར་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉིས་བསྡུར་ན་ཡོད་པ་དེ་དྲིན་ཆེ་བ་ཡིན།

རྒྱ་ནག་སྲིད་གཞུང་གིས་ཀྱང་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྐུ་ཚབ་ཐུག་འདོད་ཡོད། བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་མི་སྣ་ཐུག་འདོད་མེད་ཅེས་དབྱེ་འབྱེད་བཏང་སྟེ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས་པ་དེ་གནད་འགག་ཅིག་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་དོ་སྣང་བྱས་པ་རེད། དགྲ་བོའི་ཕྱོགས་ནས་གནད་འགག་བརྩི་ས་དེར་ང་ཚོའི་ངོས་ནས་གནད་འགག་མེད་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་ཡག་པོ་གཏན་ནས་མེད། ཡིན་ན་ཡང་བཙན་བྱོལ་གཞུང་ལ་ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་འདིར་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡོད། མི་གཞན་དག་ཚོར་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་སོ་སོའི་ལུང་པ་ཡོད་པ་དང༌། ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པའི་ལུང་པའི་ནང་ལ་སྲིད་དོན་གྱི་ཤོག་ཁག་འདྲ་མིན་ཡོད་ལ། སྲིད་དོན་གྱི་ཤོག་ཁག་སོ་སོའི་ལྟ་བ་དང༌། ལུང་པའི་སྣོད་བཅུད་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་འདི་དང་འདི་ཡོད་ཅེས་མི་མང་ལ་གསལ་བཤད་དང་འགྲན་བསྡུར་བྱས། མི་མང་གིས་དེ་དག་གི་ཐོག་ནས་གང་ལེགས་པ་དེར་འོས་འདེམས་བྱས་ཏེ་མང་མོས་བྱུང་བ་དེས་སྲིད་གཞུང་འཛིན་གྱི་ཡོད།

གལ་ཏེ་གཞུང་འཛིན་ཚོགས་པ་དེས་ལས་དོན་ཚགས་ཚུད་མ་བྱུང་ན་ལྡོག་ཕྱོགས་ཚོགས་པ་ཞིག་ལངས་ཆོག་དང༌། འགན་འཁྱེར་ཆོག་བྱས་ནས་ཡོད་སྟབས། ཉིན་གཅིག་ཀྱང་མ་འགྱངས་པ་ལམ་སེང་འགན་འཁུར་བླངས་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོད། ང་ཚོ་ད་ལྟ་བཙན་བྱོལ་གྱི་གནས་སྟངས་ལ་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡོད། བར་སྐབས་བཀའ་བློན་བསྒྱུར་བཅོས་སྐོར་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཡིད་ཆེས་བརླགས་པ་དང༌། སྐྱོན་ཆ་མང་པོ་མཐོང་སྐབས་ལམ་སེང་སྒྱུར་བཅོས་གཏོང་སྟངས་དང༌། བརྗེ་པོ་རྒྱག་སྟངས་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་གང་ཞིག་ལེགས་པ་འདུག་ཅེས་གོ་བསྡུར་མང་པོ་བྱེད་དགོས་དོན་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་གནས་སྟངས་འདིའི་ཆ་ནས་བྱུང་བ་རེད།

མདོར་ན། ད་ལྟ་ཡོད་བཞིན་པ་འདིར་བདག་གཅེས་བྱེད་དགོས་ལ། མེད་ན་གྱོང་ཕོག་རྒྱུ་རེད། ནམ་རྒྱུན་ངས་གཞིས་ཆགས་ཁག་ལ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། གཞིས་ཆགས་ཚོའི་ནང་ལ་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཁ་ཤས་ཡོང་སྲིད་ཀྱང་། སྔོན་ལ་བདེ་སྡུག་ཤོད་ས་མེད་པ་ལས་ཡོད་པ་ལེགས་པས་བཙན་བྱོལ་གཞུང་འདི་གལ་ཆེན་པོ་འདུག་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

ཡང་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་ཁ་ཤས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་ལ་ཕྱིན་ཏེ་གནས་སྐོར་ཡག་པོ་བྱུང༌། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཇལ་ནས་ཡག་པོ་བྱུང༌། དེ་མིན་རེ་བ་རྒྱག་ས་མི་འདུག་ཟེར་བ་འདྲ་པོ་ཁ་ཤས་ཤོད་ཀྱི་འདུག དེ་མ་ཤེས་པའི་སྐད་ཆ་རེད། རྒྱ་གར་ནང་ལ་ང་ཚོས་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་བདུན་མིན་ཙམ་གྱི་རིང་ལ་ལས་ཀ་བྱས་པ་འདི་རྣམས་ལ་བསམ་བློ་ཞིག་ཐོངས་དང་། སློབ་གྲྭ་ཁག་དང༌། གཞི་ཆགས་ཁག ཆོས་སྡེ་ཁག དཔལ་འབྱོར་འདུ་འགོད་སོགས་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་བྱས་ཡོད།

དེ་བཞིན་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་མང་པོ་ཞིག་ལ་འབྲེལ་བ་གང་ལ་གང་འཚམ་ཡོད་ལ། འདི་རྣམས་ང་ཚོར་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་འདིས་རྐྱེན་བྱས་ནས་བྱུང་བ་རེད། ང་ཚོར་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་མེད་ན་འདི་ཙམ་ཡོང་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། ང་ཚོའི་བཙན་བྱོལ་སྲིད་གཞུང་འདི་ཐོག་མ་ང་ཚོ་འཐོམ་མ་སངས་པའི་དུས་ཚོད་ཀྱི་སྐབས་ནས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ། རིག་པ་བསྒྲིམས། ཨུ་ཚུགས་བརྒྱབ་སྟེ་ད་ལྟ་བར་དུ་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་འཚོ་གནས་བྱུང་ཡོད། ད་ཆ་ང་ཚོས་འདི་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། མང་གཙོ་ཅན་ལ་སྒྱུར་རྒྱུའི་འདོད་པ་ཡོད་པ་ལྟར་མང་པོ་ཞིག་གི་བསམ་འཆར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ཐབས་ཤེས་ཀྱང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ཚང་མ་བྱེད་ཐུབ་པ་དང༌། བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་འདི་ང་ཚོས་བཙན་བྱོལ་སྲིད་གཞུང་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་དེ་ཤེས་དགོས་ཀྱི་འདུག

རྒྱུ་མེད་པའི་འབྲས་བུ་ཡོང་ཐབས་མེད། ད་ལྟ་བར་དུ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་གནས་སྟངས་དེ་ལོ་ངོ་དེ་དག་གི་རིང་ལ་གོ་རིམ་བསྒྲིགས་ནས་བྱུང་བར་བརྟེན། འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་དུས་ཡུན་དེའི་རིང་ལ་སྐྱོན་མེད་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། སྐྱོན་ཆ་ངེས་པར་དུ་ཡོང་གི་རེད། ལྷག་པར་ང་རང་ཚོར་ཉམས་མྱོང་གིས་མ་འདང་བ་དང༌། ཤེས་ཚད་ཀྱི་མ་འདང་བ་དང༌། མཐོང་མྱོང་ཐོས་མྱོང་མེད་པ་སོགས་ཀྱི་དབང་ལས་སྐྱོན་ཆ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། སྐྱོན་ཆ་ཡོད་པ་རྣམས་སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་པ་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར་སྐྱོན་འདི་འདུག སེལ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་འདི་ལྟར་བྱེད་དགོས་ཞེས་སྐྱོན་སེལ་གྱི་ཐབས་ལམ་དང་བཅས་ཏེ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་ན་ཡག་པོ་རེད། ཐབས་ལམ་གང་ཡང་མེད་པར་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ན། དེ་ནི་གཏོར་ཐུབ་ཙམ་ཞིག་གི་དམིགས་ཡུལ་ཡིན་པ་ལས། དེ་ལས་ལྷག་པའི་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཀྱི་མི་འདུག

ཅ༽ དགེ་འདོན་སྐྱོན་སེལ་དང་། གཞིས་བྱེས་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ།

གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་རེད། སྐྱོན་བརྗོད་སུས་ཀྱང་བྱས་ཆོག་གི་རེད། སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་པར་དགའ་བསུ་ཡོད། ལོ་མང་གོང་ནས་ངོས་ཀྱིས་རྒྱུན་དུ་བརྗོད་མུས་ལྟར། ང་རང་ཚོའི་བཟང་པོའི་ཆ་དེ་མི་གཞན་གྱིས་བཤད་ན་འགྲིགས། ང་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་དུ་སྐྱོན་ཆ་བཤད་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་རྒྱུན་དུ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། སྐྱོན་ཆ་བཤད་པ་ལའང་ཤོད་སྟངས་རེད། དཔེར་ན། ང་རང་ཚོས་མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་གི་ནང་ཚན་ངག་གི་སྐྱོན་རྫུན་དང་། ཕྲ་མ། ཚིག་རྩུབ། ངག་འཁྱལ་ཞེས་པའི་ཕྲ་མ་དེ་ངེས་པར་དུ་རྫུན་པ་ཡིན་མི་དགོས། བདེན་ནམ་མི་བདེན་གང་ཡིན་རུང་གཞི་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་མཐུན་པ་མི་མཐུན་པར་བྱེད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྲོ་བ་དང༌། བར་དུ་གཅོད་པ་དེ་ལ་ཕྲ་མ་ཟེར་བ་ཡིན།

ང་རང་ཚོའི་གསར་འགྱུར་འགོད་མཁན་འདི་དག་ཀྱང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བདེན་པ་དགོས་པ་ལས། ཡས་ཟེར་གྱི་འདུག མས་ཟེར་གྱི་འདུག་ཅེས་སྲང་ལམ་གྱི་གཏམ་འཆལ་བདག་པོ་བརྒྱབ་ནས་བཤད་པ་ལྟ་བུ་མིན་པར། དངོས་ཡོད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་ནས་གཉིས་སུ་བགྲངས་ཏེ་ར་སྤྲོད་འཕེར་བ་ཞིག་དགོས་པ་རེད། ད་ལྟ་ང་ཚོའི་ཁྲིམས་ཞིབ་ལྷན་ཁང་དངོས་སུ་ཚུགས་མ་ཐུབ་པ་ལས། དེ་མིན་ཁྲིམས་སར་གཅིག་དང་གཉིས་ཀྱི་ར་སྤྲོད་འཕེར་བའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་ཆོག རང་དགར་ཟེར་རྗེས་འབྲངས་ནས་བཤད་ན་མི་འགྲིགས།

ངོས་ནས་རྒྱུན་དུ་བརྗོད་མུས་ལྟར། བསམ་ཕོད་པ་དང༌། ཤོད་ཕོད་པ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེ་ཡང་། དེས་ཕན་དང་མི་ཕན་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་དེ་བས་ཀྱང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་ང་རང་ཚོའི་ཚོགས་པ་ཁག་དང་། གསལ་འགྱུར་འགོད་མཁན་སོགས་སུ་ཞིག་ཡིན་རུང༌། གང་ལྟར་ང་རང་ཚོ་ཚང་མར་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་ལས་འགན་ཞིག་འཁྲི་བསྡད་ཡོད། ང་རང་ཚོ་འདིར་ད་ལྟ་བཙན་བྱོལ་བ་ཡོད་པ་རྣམས་མ་གཞི་གྲངས་ཀའི་ཆ་ནས་ཉུང་ཉུང་ཡིན་ན་ཡང་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ལ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། བོད་ནང་གི་གཞིས་ལུས་མི་མང་ཚོས་ཚུར་བལྟས་ནས་བསྡད་ཡོད་པ་དང༌། རེ་བ་བརྒྱབ་ནས་བསྡད་ཡོད། ང་རང་ཚོར་ལས་འགན་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་འདི་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ནས་དམིགས་ཡུལ་དེ་དང་མ་འགལ་བ་དང༌། དེ་དང་མཐུན་པ་གཅིག་གི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ཆ༽ གཞིས་ལུས་ཀྱི་འཐུས་ཤོར་དང་། མི་ཚེའི་ལམ་སྟོན།

དེང་སང་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་ཁ་ཤས་ཀྱི་བཙན་བྱོལ་གཞུང་ཡོད་མེད་ཁྱད་མེད་པ་ལྟ་བུར་བརྩིས་པ་དེ་མཐོང་རྒྱ་དང༌། བསམ་བློས་མ་འདང་བ། ཞིབ་ཚགས་ཀྱི་བརྟག་དཔྱད་མ་བྱས་པའི་སྐྱོན་རེད། བོད་ནང་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཆེ་ས་ནས་བསམ་བློ་མ་འཁོར་བར་ཆུང་སར་རྩོད་གླེང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ལྷག་པར་དུ་མདོ་སྟོད་སྨད་ཁུལ་ལ་རྩྭ་ཟ་ཆུ་འཐུང་གི་དོན་དག་ལ་འཁྲུག་པ་བརྒྱབ། མདོར་ན་མེ་མདའ་རྒྱག་རེས་བྱས་པ་ཡང་བྱུང་ཡོད་ཚོད་འདུག་པས་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད།

དེ་བཞིན་ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་ནང་ཁུངས་ཀྱི་མིས་རྐུན་ཇག་ལྟ་བུའི་སྐྱིད་སྡུག་བཙུགས་པ་དང་། ཕྱི་ནང་ལག་སྦྲེལ་བྱས་ཏེ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་རྩ་ཆེན་གྱི་རིགས་ཧོང་ཀོང་གི་ཚོང་རར་བསྐྱལ་བ་དང་། བལ་ཡུལ་དུ་སླེབས་པ་སོགས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་དག་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། དེ་བཞིན་ང་རང་ཚོས་བོད་ནང་རྒྱ་མི་འབོར་ཆེན་པོ་སླེབས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བོད་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་ཉམས་ཉེས་ཆེན་པོ་འགྲོ་གི་འདུག་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་བདེན་པ་བདེན་རྐྱང་ཡིན། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ང་རང་ཚོ་རང་ཁུངས་བོད་མིའི་ནང་ནས་ཁོར་ཡུག་ཉམས་ཉེས་འགྲོ་རྒྱུར་ཞལ་འདེབས་ཕྲན་བུ་རྒྱག་གི་ཡོད་པའི་སྐད་ཆ་འདུག དེ་རིགས་ལ་བསམ་བློ་ཏན་ཏན་གཏོང་དགོས།

ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་ནང་ཁུངས་ནས་རི་དྭགས་གསོད་པ་སོགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཅིང་། འཕྲལ་སེལ་སྒོར་མོ་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་ཕྲག་ཁ་ཤས་ལ་འདོད་རྔམས་ཀྱིས་ཆེ་ས་ནས་འཐུས་ཤོར་གང་ཞིག་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དང༌། ཡུལ་ལུང་ལ་སྐྱོན་ཆ་གང་ཞིག་ལྷགས་ཀྱི་ཡོད་པ། ང་རང་ཚོའི་བདེན་པའི་ནུས་པ་ཆུད་ཟོས་ཇི་ལྟར་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་ཐོག་ཏུ་བསམ་བློ་མ་འཁོར་བ་དེ་རིགས་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད།

དེ་བཞིན་གཞོན་སྐྱེས་མང་པོ་ཞིག་ལ་རྩ་བའི་ལྷག་བསམ་རྨ་མེད་པ་ཡོད་ན་ཡང༌། བསམ་བློ་འདོད་ཐག་ཐུང་ཐུང༌དང་། ཆང་འཐུང་། རྒྱན་རྩེད། མཚན་ཚོགས་ལ་མགོ་གཡེངས་པ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མི་ཚེ་ཆུད་ཟོས་གཏོང་མཁན་ཡོད་པ་གོ་ཐོས་ཡོང་གི་འདུག འདི་དག་གི་ཐོག་ལ་ངོས་ནས་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དེ་འབོད་སྐུལ་བྱས་ཡོད། འབོད་སྐུལ་བྱས་པའི་རྐྱེན་བྱས་ནས་རིགས་ཁ་ཤས་ཀྱིས་དངོས་གནས་ཐ་མག་བཅད་པ་དང༌། ཆང་རག་བཅད་པ། རྒྱན་པོ་འགྱེད་པའི་རྩེད་མོ་སྤོང་གི་ཡིན་ཟེར་མཁན་མང་པོ་འདུག

དེ་ཡང་གསར་འབྱོར་མང་པོ་ཞིག་གིས་མཇལ་ཁའི་སར་ཉི་མ་དེ་རིང་ནས་གཅོད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་ཟེར་མཁན་མང་པོ་ཡོང་གི་འདུག་པ་ཤིན་ཏུ་ཡག་པོ་རེད། བོད་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང་གནས་ཚུལ་གོ་ཐོས་བྱུང་བ་དང༌། བསམ་བློ་འཁོར་ཐུབ་མཁན་རིགས་གཅིག་གིས་ལག་ལེན་བསྟར་ནས་ཡག་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག ཧ་ཅང་དགའ་པོ་ཡོད། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡིན། ད་དུང་ཡང་བོད་མི་ན་གཞོན་ཚོས་མུ་མཐུད་ནས་ཆང་རག་ཚོད་མེད་བཏུང༌སྟེ་ཉིན་རེ་བཞིན་དུ་སོ་སོའི་རང་ལུས་དང༌། མི་ཚེ་ཆུད་ཟོས་སུ་གཏོང་བ། སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཁྲིམས་འཆལ་གང་བྱུང་བྱས་ཏེ་རྒྱ་མིའི་མིག་གི་མདུན་ལ་ཞབས་འདྲེན་ཞུ་མཁན་ལྟ་བུ་བྱས་ན་ཡག་པོ་གཏན་ནས་མིན་པས། གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

ཇ༽ ལུང་རྟོགས་ཀྱི་བསྟན་པ་དང་། གྲྭ་བཙུན་གྱི་སྤུས་ཚད།

ཆེ་ས་ནས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་མཐུན་སྒྲིལ་དང༌། ཆོལ་ཁའི་མཐུན་སྒྲིལ་སོགས་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཡག་པོ་ཡོད། དེ་བཞིན་བོད་ནང་ཆོས་སྒོ་ཕྱེ་བའི་སྲིད་བྱུས་འདིའི་འོག་ནས་ལྷ་ཁང་དང༌། དགོན་པ་ཉམས་གསོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གསར་པ་བཞེངས་ཀྱི་ཡོད་པ་རྩ་བའི་ཆ་ནས་ཡག་པོ་ཡིན་ན་ཡང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཞེས་མཛུབ་མོ་འཛུགས་ས་ངོ་མ་དེ་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ལུང་རྟོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དེ་ལ་ཟེར་བ་ལས། ཕྱིའི་ཁང་པ་མཆོར་པོ་ཞིག་དང༌། གཙུག་ལག་ཁང་མཆོར་པོ་ཞིག་ལ་ཟེར་བ་མིན། དད་པའི་རྟེན་དང༌། དཀོན་མཆོག་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ལ་སོགས་པར་ཕན་ཐོགས་ཏན་ཏན་ཡོད།

སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ངོ་མ་སྐྱེས་བུའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ལུང་རྟོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཡིན་པས་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཚོས་བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་བྱས་པ་དེ་ལག་ལེན་ཚུལ་བཞིན་བསྟར་ནས། དངོས་གནས་ཕྱི་གཙང་ནང་གཙང་བྱེད་དགོས་པ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་དགོན་པ་གསར་པ་འཛུགས་པ་དང༌། རྙིང་པར་གཞི་ནས་ཉམས་གསོ་བྱས་པ་མང་པོ་ཞིག་ལ་སློབ་གཉེར་འཛུགས་རྒྱུ་དང༌། བཤད་གྲྭ་འཛུགས་རྒྱུར་དོ་སྣང་དང་། དང་དོད་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ཅེས་གོ་སོང༌། ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ད་དུང་ཡང་ཚང་མས་ཤུགས་རྒྱག་དགོས།

ལུང་རྟོགས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཞེས་ལུང་གི་བསྟན་པ་འཆད་ཉན་གྱི་ཐོག་ནས་འཛིན་པ་དང༌། རྟོགས་པའི་བསྟན་པ་སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་འཛིན་དགོས་པ་དེ་ཚང་མས་སེམས་ལ་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱས། དོ་ཁུར་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། འདི་ལྟ་བུའི་ལུང་རྟོགས་ཀྱི་བསྟན་པ་དེ་བཤད་སྒྲུབ་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ན་གྲངས་ཀ་མང་ཉུང་ལ་དེ་ཙམ་གྱི་ཁྱད་པར་མེད། བསྟན་འཛིན་གྱི་སྐྱེས་བུ་གཅིག་གིས་མི་འབུམ་ཕྲག་མང་པོར་ཕན་ཐོགས་བྱེད་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད། ཚུལ་མིན་བྱེད་མཁན་བརྒྱ་ཕྲག་དང་སྟོང་ཕྲག་ཡོད་ན་ཡང༌། བསྟན་པ་འཇིགས་པའི་རྐྱེན་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་ལས། ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། དེར་བརྟེན་མང་པོའི་མང་གནས་མི་འདུག སྤུས་དག་པོ་དགོས་པ་དེ་གནད་འགག་ཆེན་པོ་འདུག

བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་ལ་དེང་སང་གཞི་ནས་གྲྭ་བཙུན་ཕོ་མོ་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་སྤུས་དག་པོ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་དང༌། བལ་ཡུལ་ཁུལ། བོད་ནང་ཁུལ་གང་ལ་ཡིན་ན་ཡང༌། སྔར་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་སུ་གོས་དཀར་ལྕང་ལོའི་སྡེ་དང༌། རབ་བྱུང་ངུར་སྨྲིག་གི་སྡེ་ཞེས་ཐག་བཅད་ནས་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་གནང་ཡོད་པའི་སྡེ་གཉིས་པོ་དེ་ད་ལྟ་ཡང་ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་དུ་གནས་ཡོད་ལ། གནས་པ་དེ་འགྲིགས་པ་རེད། འོན་ཀྱང་གོས་དཀར་ལྕང་ལོའི་སྡེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མ་ཚང༌། རབ་བྱུང་ངུར་སྨྲིག་གི་སྡེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མ་ཚང་བར་སྐྱ་མིན་སེར་མིན་གྱི་སྡེ་གསུམ་པ་ཞིག་ཆགས་ན་མི་འགྲིགས། བོད་ནང་དང༌། རྒྱ་གར་ནང་ཁུལ། བལ་ཡུལ་གྱི་ནང་སོགས་གང་སར་དེ་འདྲ་ཡོང་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་མེད་པ་མིན། དཔེར་ན། བོད་ནས་རྒྱ་གར་དུ་ཡོང་མཁན་ཁ་ཤས་ཀྱིས་རང་དབང་གི་ལུང་པ་དང་པོ་བལ་ཡུལ་ནང་ལ་སླེབས་སྐབས་སྐབས་རེ་བལ་ཡུལ་ནང་ཆོས་བྱེད་ངུར་སྨྲིག་འཆང་བའི་དགེ་འདུན་ལ་དད་པ་སྐྱེས་རྒྱུའི་ཚབ་ལ་ལོག་ལྟ་སྐྱེས་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཤོད་ཀྱི་འདུག འདི་ཚོའི་གྲས་ལ་གཟབ་གཟབ་བྱས་ན་མ་གཏོགས་ཡག་པོ་གཏན་ནས་མེད། ངོས་ནས་འདིའི་སྐོར་ཞུ་འདོད་བྱུང༌།

ཉ༽ བཟང་སྤྱོད་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་དང་། སློབ་གྲྭའི་ཞུ་སྒོ།

གལ་ཆེན་ཤོས་གཅིག་ལ། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོང་སྐབས་རྟ་ཧྲག་མི་ཧྲག་བྱས་ནས་ཡོང་སྐབས་ན་གཞོན་གང་འཚམ་ལས་བུ་ཕྲུག་ཆུང་ཆུང་མང་པོ་མེད་ཀྱང༌། ན་གཞོན་ཚོར་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག་ཅེས་ང་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོར་བརྩིས་ཏེ་འབད་བརྩོན་ཆེན་པོ་བྱས་པ་དང་། དེ་རྗེས་བཙན་བྱོལ་བའི་བུ་ཕྲུག་གི་སློབ་གྲྭ་ཁག་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་དེ་སང་སློབ་གྲྭའི་གྲངས་ཀ་བརྒྱད་ཅུ་དགུ་བཅུ་བར་དང༌། སློབ་ཕྲུག་ཀྱང་ཁྲི་ཁ་ཤས་ཆགས་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་ཤེས་བྱས་ནས་བསྡད་པ་མ་ཡིན་པར་ད་དུང་ཤུགས་ཆེན་པོ་རྒྱག་དགོས་ཀྱི་འདུག སློབ་གྲྭའི་ཐོག་ལ་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་ན་གཏན་ནས་མི་འགྲིགས། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རྒྱ་གར་ནང་ཕྲུ་གུ་མང་པོ་འཕེལ་བཞིན་པའི་ཁར། བོད་ནས་ཀྱང་གསར་འབྱོར་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། སློབ་གྲྭ་ད་ལྟ་ཡོད་པ་འདི་དག་གིས་འདང་གི་མི་འདུག་པས། ངེས་པར་དུ་ཤུགས་རྒྱག་དགོས་ཀྱི་འདུག ང་རང་ཚོས་ལས་ཀ་ཡག་པོ་བྱེད་ཐུབ་ན་རོགས་བྱེད་མཁན་ཡོང་ངེས་ཡིན། དེང་སང་འཛམ་གླིང་གང་སར་བོད་པའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཇི་ཙམ་ཆེ་རུ་ཕྱིན་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་མང་དུ་འགྲོ་བ་ལས་ཉུང་དུ་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་མི་འདུག

ད་ཆ་རང་ཚོས་སློབ་གྲྭ་ཡོད་པ་ཁག་སྤུས་དག་ཏུ་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། རྒྱ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ད་ལྟ་ངོས་ནས་བཤད་མ་ཐག་པ་བཞིན་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་ལྡན་པའི་མི་ཞིག་བཟོ་དགོས་པ་འདི་ང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་བརྩིས་ཏེ་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག ད་དུང་ཡང་ང་ཚོའི་ནུས་པ་འདང་གི་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་མཐོང་གི་འདུག

ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་ནང་ལ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་བཞིན་བོད་ནང་ལ་ཡང་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་ཤུགས་རྒྱག་དགོས་པ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག བར་སྐབས་ནས་སྒེར་པ་ཁག་དེ་རིགས་ནས་རང་དོན་རང་གཅེས་ཀྱིས་ལྷག་བསམ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཀུན་ནས་བླངས་ཏེ་བོད་ནང་ཆེ་ཆུང་ལ་མ་ལྟོས་པར་སྒེར་གྱི་སློབ་གྲྭ་བཙུགས་པ་དང༌། ཡང་སྨན་ཁང་བཙུགས་པ་དེ་འདྲ་བྱུང་འདུག ཕྱི་རྒྱལ་སུད་སི་དང༌། ཡུ་རོབ་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཁྱིམ་ཚང་ཁ་ཤས་ནས་ཀྱང་ཁོ་རང་ཚོའི་ངོ་ཤེས་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་གྲོགས་པོ་དེ་འདྲ་དང་མཉམ་འབྲེལ་ཐོག་ནས་བོད་ནང་ལ་དེ་འདྲའི་ལས་འགུལ་སྤེལ་མཁན་ཡོད་པ་དེ་དག་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ད་དུང་ཡང་ང་རང་ཚོའི་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བོད་མི་སོ་སོ་རང་ཁུངས་ནས་ཀྱང་གང་ཐུབ་ཀྱི་འཕྲོད་བསྟེན་དང༌། སློབ་སྦྱོང་ཐོག་ལ་ཁུར་བླངས་ནས་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༦ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༣༠ ཉིན་མང་གཙོ་ཚོགས་པའི་ཚོགས་མི་ཚོར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ བོད་མིའི་རྣམ་དཔྱོད་དང་། བཟང་སྤྱོད་ཀྱི་གོམས་གཤིས།

དེང་སང་བོད་ནང་དུ་རྒྱ་མིས་གདུག་རྩུབ་ཆེན་པོས་ལས་འགུལ་འདྲ་མིན་སྤེལ་བཞིན་ཡོད་པ་དེ་ནི་མར་མེ་འཆི་ཁར་གསལ་ཞེས་པའི་དཔེ་ལྟར་མཐའ་མ་འུ་ཐུག་པའི་ལས་ཀ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། ཐབས་ཤེས་གཞན་དག་ཡོད་བཞིན་དུ་ཐབས་ཤེས་དེ་བདམས་པ་ཞིག་མ་རེད། ཉེ་ཆར་ངས་སྐད་ཆ་གོ་ཐོས་ལྟར་ན། བོད་ནང་དུ་སླེབས་ནས་རྒྱུན་རིང་ཕྱིན་པའི་རྒྱ་མི་ཚོས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་འགོ་ཁྲིད་ཚོར་བོད་པ་ལྐུག་དྲགས་སྟབས་རྒྱུག་པ་ཁོ་ནས་བཙན་གནོན་འོག་ཏུ་སྒྱུར་བཅོས་བཏང་ན་མ་གཏོགས་ཁོ་ཚོར་བསམ་བློ་འཁོར་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བལྟས་ན། བོད་པར་ལེགས་ཉེས་འབྱེད་པའི་རྣམ་དཔྱོད་རྒྱ་གར་དང་རྒྱ་ནག་གཉིས་ལས་དྲག་པ་མེད་ནའང་ཞན་པ་ཕལ་ཆེར་བྱུང་མི་འདུག ཡིན་ནའང་རྒྱ་མིས་བོད་ཀྱི་མི་ལ་རྒྱུ་མཚན་བཤད་ནས་བསམ་བློ་འཁོར་རྒྱུ་མེད་ཟེར་བ་དེར་དངོས་གནས་བཤད་ན། རྒྱ་མིས་བསམ་བློ་བཏང་ནས་འགྲེལ་བཤད་ཅི་ཞིག་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད་དམ།

རྒྱ་མིས་སྐད་ཆ་སྔོན་ལ་བཤད་པ་རྗེས་སུ་རྫུན་རྐུབ་བརྡོལ་བའི་ཧམ་རྫུན་མ་གཏོགས་བོད་པར་ཡིད་ཆེས་རྙེད་ཐུབ་པ་ཤོད་རྒྱུ་མེད་རྐྱེན། བོད་པས་ཡིད་ཆེས་མི་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་རེད། བོད་པར་ཕྱི་བྱུག་ནང་བླུག་བློ་འགུགས་ཐབས་ཤེས་ཇི་ཙམ་བྱས་ཀྱང་ཁོ་ཚོའི་བསམ་ཐོག་ཏུ་འགྲོ་ཐུབ་ཀྱི་མེད་སྟབས། འུ་ཐུག་ནས་བོད་པར་རྡུང་རྡེག་གཏོང་རྒྱུ་ལས་གཞན་བྱེད་ཐབས་མེད་བསམ་གྱི་ཡོད། རྒྱ་མིས་ཇི་ཙམ་སྡུག་སྦྱོང་བཏང་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་བོད་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་ལས་ཆུང་དུ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་འགྲོ་གི་མ་རེད། ང་ཚོ་ཕྱི་ལོགས་སུ་ཡོད་མཁན་ཚོའི་ངོས་ནས་ཡིན་ནའང་དེ་བཞིན་སེམས་ཤུགས་སྔར་ལྷག་འཕེལ་ངེས་ཡིན། ཡིན་ནའང་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ངར་ངར་བྱས་པས་མི་འགྲིགས་པར། གཏིང་རིང་པོའི་ཐོག་ནས་ཁ་གཏད་གདོང་ལེན་ཇི་ལྟར་བྱེད་སྟངས་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས།

གཙོ་ཆེ་ཤོས་ང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པར་སོ་སོར་གང་ཞིག་བྱེད་མིན་རང་དབང་ཡོད་མཁན་བོད་མི་ཚོས་སོ་སོའི་ཁྲིམས་འཁུར་རྒྱུ་དང༌། ལས་རྒྱུ་འབྲས་དཔང་འཕེར་གྱི་གཞུང་བཟང་པོ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་དག་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། འཛམ་གླིང་ནང་བོད་པས་ཆབ་སྲིད་དང་དཔལ་འབྱོར་ཐོག་ལ་འཇོན་ནས་སྟོབས་ཤུགས་ཆེན་པོ་འདུག་ཅེས་ཟེར་གྱི་མེད། འཛམ་གླིང་གི་སྤྱི་ཚོགས་གཞན་ལ་མེད་པ་བོད་པར་གནའ་རབས་ཕ་མེས་ནས་བརྒྱུད་པའི་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་ལྡན་པའི་གོམས་གཤིས་ཤིག་ཡོད་པའི་ཆ་ནས་འཛམ་གླིང་གི་མིས་བོད་པར་དོ་སྣང་དང་དགའ་ཞེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

དཔེར་ན། ང་ལ་ཆ་བཞག་ཀྱང་མི་ཚོས་དགའ་ཞེན་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ངོས་རང་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་འཚར་ལོངས་བྱུང་ཞིང༌། བོད་ཀྱི་ཕ་མེས་ནས་བརྒྱུད་པའི་གོམས་གཤིས་དང་། རིག་གཞུང་ལ་སློབ་སྦྱོང་དང་ཉམས་ལེན་བྱས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཡིན་པ་ལས། ངོས་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་ཁྱད་དུ་འཕགས་པའི་ཡོན་ཏན་གང་ཡང་མེད། རྒྱ་ནག་ལ་དཀའ་ངལ་འཕྲད་པ་དེ་ཡང་གུང་བྲན་ཏང་དང༌། གོ་མིན་ཏང་གང་ནས་འཕྲད་པ་ཡིན་ནའང༌། གང་ལྟར་རྒྱ་མིར་བཟང་པོའི་ཡོན་ཏན་གྱིས་ཕོངས་པའི་ཐོག་ནས་དཀའ་ངལ་འཕྲད་བཞིན་ཡོད་པ་དེར། ང་ཚོས་ཁ་གསབ་ཀྱིས་ཁོང་ཚོའི་དཀའ་ངལ་སེལ་རོགས་བྱེད་ཐུབ་རྒྱུའི་སྤོབས་པ་ང་ཚོར་ཡོད། བོད་པ་རང་ཉིད་ཀྱི་ངོས་ནས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་ཐུབ་ན་རྒྱ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཁུལ་ནས་བློ་གཟུ་བོར་གནས་མཁན་ཚོས་བོད་པར་དགའ་ཞེན་བརྩི་བཀུར་བྱེད་པ་དང༌། རིམ་པས་བོད་ཀྱི་བདེན་པའི་འཐབ་རྩོད་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་རྒྱུ་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་ཐོག་ལ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡོད།

ད་རེས་ཉེ་ཆར་ང་ཨ་རིར་བསྐྱོད་སྐབས་རྒྱ་ནག་སྐམ་ས་ཆེན་པོའི་རྒྱ་རིགས་ཐེ་བའི་ཡུལ་གྲུ་མང་པོའི་ནང་གནས་སྡོད་བྱེད་མཁན་གྱི་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་ཡོད་པའི་རྒྱ་མི་སུམ་སྟོང་ཙམ་ལ་ངོས་ནས་ཆེད་དུ་དམིགས་ནས་བོད་སྐད་ཐོག་ནང་ཆོས་རྒྱ་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ནས་ཐེངས་དང་པོ་བཤད་པར། ཁོང་ཚོས་ཧ་ཅང་དགའ་མོས་བྱེད་ཀྱི་འདུག མདོར་ན་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་ཆ་ནས་རྒྱ་མིའི་ཡིད་དབང་འཕྲོག་པ་བྱེད་ཐུབ་རྒྱུའི་སྤོབས་པ་ང་ཚོར་ཡོད་ལ། འདི་ནི་ང་ཚོའི་ཁྱད་ནོར་དང་ལག་ཆ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ང་ཚོར་གཞན་ལ་མེད་པའི་ཁྱད་ནོར་ཡོད་པ་འདི་ངོ་ཤེས་པ་དང༌། དེ་ལ་བདག་གཅེས་བྱས་ཏེ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་འཕྲལ་ཕུགས་དམིགས་ཡུལ་སྒྲུབ་རྒྱུར་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༧ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༨ ཉིན་བོད་ཀྱི་བུད་མེད་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་མི་རྣམས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ བུད་མེད་ཀྱི་ལས་འགན་དང་། བུད་མེད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་།

དེ་སྔོན་བཙན་བྱོལ་ཐོག་མའི་དུས་སུ་བུད་མེད་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་རྗེས་འགན་འཁུར་ལེན་མཁན་ཚོ་ཁ་འཐོར་སོང་སྟེ་ཚོགས་པ་མེད་པ་ཆགས་ཤིང་། བར་སྐབས་བུད་མེད་ཚོགས་པ་བསྐྱར་གསོ་བྱས་ཏེ་ད་ཆ་ལོ་བཅུ་གཉིས་འཁོར་བ་དེའི་རིང་ཡར་རྒྱས་ཡག་པོ་བྱུང་ཡོད། དེང་སང་སྤྱི་ཡོངས་ནས་ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་གནས་སྟངས་བཟང་དུ་ཕྱིན་ནས་གང་ཅིར་དོ་སྣང་དང་། ཤེས་རྟོགས་ཟབ་ཏུ་སོང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛམ་གླིང་ཐོག་བོད་པར་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་མང་དུ་སོང་ཡོད། འདི་འདྲའི་ཕྱི་ནང་གི་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་འཛོམས་པའི་འོག་བུད་མེད་ཚོགས་པ་བསྐྱར་གསོ་བྱས་ཏེ་ཡག་པོ་བྱུང་ཡོད། དེ་རིང་འདིར་ཕྱོགས་མཐའ་ཁག་ནས་ཡོང་བའི་འཐུས་མི་རྣམས་ལ་ངོས་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་མ་ཟད། ཁྱེད་ཚོར་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་དང་བསྔགས་བརྗོད་ཡོད། ད་དུང་མུ་མཐུད་ནས་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ང་རང་ཚོར་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བོད་ཀྱི་བདེན་དོན་འཐབ་རྩོད་བྱ་རྒྱུའི་འགན་ཡོད་པས་དེའི་ཐོག་ཚང་མས་མུ་མཐུད་དོ་སྣང་ཆེན་པོས་འགན་འཁུར་དགོས་པ་དང༌། ཡང་ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བོད་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཁུལ་ལ་ཕན་ཐོགས་བྱ་རྒྱུའི་འགན་ཡང་ཡོད་པས་ཤེས་ཡོན་དང༌། འཕྲོད་བསྟེན་སོགས་ཀྱི་ལས་རིགས་ཐོག་བུད་མེད་ཚོས་ནུས་པ་འདོན་དགོས་པ་དང༌། བཙུན་མ་ཐེ་བའི་བུད་མེད་ཀྱི་སློབ་གྲྭའི་དགེ་རྒན་མང་ཙམ་ཐོན་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་དགོས་པ་དང༌། དེ་བཞིན་གཞིས་ཆགས་ཁག་སོགས་བོད་མི་གནས་ཡུལ་གྱི་འཕྲོད་བསྟེན་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཕྱོགས་སོགས་ཀྱི་ལས་དོན་ལ་ཁུར་མཉམ་ལེན་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། སྤྱི་ཡོངས་ནས་དེ་སང་འཛམ་གླིང་ཐོག་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་སྐོར་མང་པོ་ཞིག་བཤད་ནས་བུད་མེད་ལ་ཐོབ་ཐང་མི་འདུག་ཅེས་རྩོད་མཁན་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་དག་ལས་ཁ་ཤས་ནི་མཐའ་ལ་ལྷུང་བ་ལྟ་བུ་འདུག

ངོས་ནས་འདི་སྐོར་རྩེད་མོ་དང་སྦྲགས་ཐོབ་ཐང་གི་སྐོར་བཤད་ན་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་གི་འགྲོ་སོང་མང་ཆེ་བ་བུད་མེད་ཐོག་གཏོང་གི་ཡོད། དཔེར་ན་ཁོང་ཚོར་གདོང་ལ་བྱུག་བྱེད་དཀར་པོ་དང་དམར་པོ་སོགས་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། སྐྱེས་པ་ལ་དེ་དག་དགོས་ཀྱི་མེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་བཞིན་བྱམས་སྙིང་རྗེ་དང་། བརྩེ་བའི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། ནང་ཆོས་ཀྱི་གཞུང་ནས་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རང་གི་མ་ཡིན་པར་བལྟ་དགོས་ཚུལ་གསུངས་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་ཁ་རྒྱུན་ལའང་མར་གྱུར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཅེས་བརྗོད་པ་ལས། ཕར་གྱུར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཅེས་བརྗོད་སྲོལ་མེད། རང་གི་མ་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་དང་རྩ་ཆེན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་གི་ཚེ་འདིའི་མ་ལྟར་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་ཡིན་བསམས་ནས་དྲིན་ལན་འཇལ་དགོས་པར་གསུངས་ཡོད།

སྤྱིར་བཏང་ཕས་བུ་ལ་བརྩེ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། མས་ཟླ་དགུ་ངོ་བཅུ་མངལ་དུ་འཁུར་བ་དང༌། བཙས་རྗེས་ཀྱང་རང་གི་འོ་མས་གསོས་པ་སོགས་བརྩེ་བ་ཆེན་པོས་བསྐྱངས་ཡོད་པས་ཕ་ལས་བཀའ་དྲིན་ཆེ་བར་བརྩི་གི་ཡོད། མའི་བརྩེ་བ་ནི་གཞན་དང་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོད་ལ། འདི་བུ་མོ་ཁོ་ན་ནས་ཡོང་བ་ཡིན། དོན་སྙིང་འདིའི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་བུད་མེད་ནི་སྙིང་རྗེའམ། བྱམས་བརྩེ་མཚོན་བྱེད་ཅིག་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཆོག་པ་ཡིན།

ཁ༽ བྱམས་བརྩེའི་མཚོན་བྱེད་དང་། ཨ་མའི་ལས་འགན།

དེང་སང་འཛམ་གླིང་འདི་གང་གིས་ཕོངས་ཡོད་ཅེ་ན། བྱམས་བརྩེ་དང་སྙིང་རྗེས་ཕོངས་ཡོད། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་གྱིས་ཕོངས་མེད་པར་དེང་སྐབས་ཕྱིའི་དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་དང་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛམ་གླིང་ཐོག་མི་གསོད་ཀྱིས་མཚོན་པའི་མི་རྣམས་དངངས་སྐྲག་སྐྱེ་བའི་གནས་ཚུལ་ལོ་རེ་བཞིན་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་འདིའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་གྱིས་མ་འདང་བར་མིན་པར། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཡོད་ཀྱང་བྱམས་བརྩེའི་བསམ་བློ་མ་འདང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་དཀའ་ངལ་གསར་པ་དེ་དག་བྱུང་བ་ཡིན། བུད་མེད་ནི་བྱམས་བརྩེ་མཚོན་མཁན་ཞིག་ཡིན་པ་ལྟར། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཨ་མ་ཚོར་རང་གི་ལུས་ནས་བཙས་པའི་ཕྲུ་གུ་དང༌། ཁྱིམ་ཚང་ལ་བྱམས་བརྩེའི་བསམ་བློ་ལྡན་པ་ཞིག་བཟོ་རྒྱུའི་འོས་འགན་ཡོད།

དེ་ནི་རང་རེ་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་དང༌། འཛམ་གླིང་ཁྱོན་ཡོངས་གང་ནས་བཤད་ཀྱང་ཁྱིམ་ཚང་ཚང་མའི་ནང་བྱམས་བརྩེའི་བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་ཡོང་བ་ཞིག་དང༌། མི་གཞན་ལ་ཕན་ཐོགས་བྱེད་ཐུབ་པ་སོགས་ཀྱི་མི་སེམས་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཡོད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་སེམས་པ་བཟང་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་བྱུང་ན་རང་གཞན་གཉིས་ཀར་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་སྨོས་ཅི། སེམས་པའང་སྐྱིད་པོ་ཡོང་གི་ཡོད། སེམས་པ་བཟང་པོ་མེད་ན་རི་བོང་གནམ་རྡིབ་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ལྟ་བུ་ལོ་དང་ཟླ་བ་སྦྲེལ་ཏེ་གནས་ནས་སྐྱིད་པོ་ཡོང་ཐབས་མེད།

ཕན་སེམས་དང་ཤེས་ཡོན་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཡོད་ན་རང་ལ་ཕན་པར་མ་ཟད་སྤྱི་ལའང་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན། དེར་བརྟེན་འགྲོ་བ་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་བྱམས་བརྩེ་ཞེས་པ་འདི་དགོས་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་ལ། ལྷག་པར་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་འདི་གཞན་ཕན་སྤྱོད་བཟང་གི་རང་བཞིན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་ཅིང་། དཔེར་ན། འབུ་སྲིན་ནད་པ་ཞིག་མཐོང་ན་སྙིང་རྗེ་ངམ་ངམ་ཤུགས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་མིན་གྱི་ཉམ་ཐག་པའི་སྲོག་ཆགས་ཤིག་མཐོང་ཡང་སྙིང་རྗེ་སྐྱེ་རྒྱུ་ལས་ལྡོག་སྟེ་དེ་ལ་རྩེད་མོ་རྩེས་པ་དང༌། གད་མོ་དགོད་པ་སོགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་འབུ་སྲིན་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཚེ་སྲོག་ལ་རིན་ཐང་མི་བརྩི་མཁན་གྱི་མི་དེས་རིམ་པས་འགྲོ་བ་མི་ཉམ་ཐག་གི་ཚེ་སྲོག་ལའང་རིན་ཐང་མི་བརྩི་བ་མཐོང་གསལ་ཡིན།

ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ལ་གནའ་རབས་ནས་བཟུང་འགྲོ་བ་མི་སྨོས་ཅི། སྲོག་ཆགས་འབུ་སྲིན་ཚུན་གྱི་ཚེ་སྲོག་རྩ་ཆེར་བརྩི་བའི་གོམས་གཤིས་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོད། ངོས་རང་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ལྷ་སའི་ནང་མི་གཅིག་བསད་འདུག་ཅེས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཐོས་ན་མི་ཚང་མ་ཧ་ལས་ཏེ་དཔེ་བསགས་འདུག་ཅེས་སྡོད་མི་ཚུགས་པ་ལྟ་བུ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་དེང་སང་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་མི་བསད་པ་ལ་ཧ་ལས་མདོག་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག་པ་འདི་ནི་ཧ་ཅང་ཐབས་སྡུག་ཡིན། ཁྱེད་རང་བུད་མེད་ཚོའི་ངོས་ནས་རང་ཉིད་གནས་སའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བྱམས་བརྩེ་དང༌། ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་གི་མིག་ལྟོས་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་བྱེད་དགོས། ཡ་རབས་ཞེས་པ་འདིའི་རྩ་བ་བྱམས་བརྩེ་ཡིན། དཔེར་ན། ང་ལ་མཚོན་ན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་ཞིག་ཡོད་པ་དང༌། ནང་པའི་དགེ་སློང་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ངས་མང་ཚོགས་ལ་ཆོས་བཤད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་འདི་ནི་དུས་སྐབས་སོ་སོར་མ་གཏོགས་རྒྱུན་དུ་འཆད་ཉན་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་མེད། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཨ་མ་ཚོས་རང་གི་ཕྲུ་གུར་ཐོག་མར་འོ་མ་སྟེར་བ་ནས་འགོ་བཙུགས་ཏེ་འཚར་ལོངས་མ་བྱུང་བར་བྱམས་བརྩེས་གསོ་སྐྱོང་འོག་འཚར་ལོངས་བྱུང་བའི་ཕྲུ་གུ་དེ་དག་གིས་རང་ཉིད་ལོ་ན་སོན་པ་དང༌། གཞན་ལ་བྱམས་བརྩེ་བྱེད་དགོས་པ་འདི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད།

ཡང་ཕྲུ་གུ་ཨ་མའི་བྱམས་བརྩེའི་གསོ་སྐྱོང་ཐོབ་མ་མྱོང་བ་ཞིག་ཡིན་ན། རང་ཉིད་ལོ་ན་སོན་དུས་གཞན་ལ་བྱམས་བརྩེ་བྱ་རྒྱུ་འདི་རང་བཞིན་དུ་ཡོང་དཀའ་བ་བཅས་དེ་གཉིས་བར་ལ་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་འདུག དེས་ནས་ཨ་མ་ཚོས་རྒྱུན་དུ་ཕྲུ་གུ་ཚོ་བྱམས་བརྩེའི་ཚོར་སྣང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་འདི་རང་རེ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ངོས་ནས་བཤད་ན་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་མ་ཟད། འགྲོ་བ་མི་སྤྱི་ཡོངས་ནས་བཤད་ཀྱང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ག༽ བོད་མིའི་རིན་ཐང་དང་། གཤིས་སྤྱོད་ཉམས་དམས།

ངོས་ནས་ལོ་བཅུ་ཕྲག་གོང་དུ་ངོ་ཤེས་བྱུང་བའི་ཕྱི་རྒྱལ་མི་ཞིག་ཡོད་པ་ཁོང་དང་ཐུག་འཕྲད་སར་དེང་སྐབས་བོད་པའི་གོམས་གཤིས་ཀྱི་སྐོར་ལ་སྐད་ཆ་བྱུང༌། ཁོང་གིས་བརྗོད་པར་འདས་པའི་ལོ་བཅུ་ནང་ཚུན་བོད་པའི་གཤིས་སྤྱོད་ཕྲན་བུ་ཞན་དུ་སོང་ནས་དངུལ་ལ་དགའ་པོ་བྱེད་པ་ལས། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བརྩེ་བ་དང་རོགས་རམ་བྱ་རྒྱུ་ཉུང་དུ་སོང་འདུག་ཅེས་བརྗོད་བྱུང༌། དེ་ལྟར་གཤིས་སྤྱོད་ཉམས་ཞན་དུ་འགྲོ་བའི་ནད་གཞི་ལྟ་བུ་འདི་མངོན་མེད་ངང་ཁྱབ་གདལ་ཕྱིན་ན། དུས་གང་འཚམ་ཞིག་ལ་ད་ཕན་འཛམ་གླིང་ཐོག་བོད་པ་ཞེས་བརྗོད་དུས་སེམས་རྒྱུད་བཟང་པོ་དང༌། ལས་རྒྱུ་འབྲས་བརྩི་མཁན། ཕན་ཐོགས་བྱས་ན་དྲིན་ཅན་ལ་བརྩི་མཁན་གྱི་གཞུང་བཟང་པོ་ཡ་རབས་རེད་ཅེས་མཐོང་དང་ཆ་འཇོག་ཡོད་པ་འདི་བརླག་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད།

གནས་སྐབས་སོ་སོར་རོགས་པ་བྱེད་དུས་དེ་ལ་འཆམ་པོ་དང་བསྟུན་མཁས་བྱེད་ཅིང་། དེ་ནས་དུས་ཚོད་ཡོལ་ན་མིག་ཕར་བཞག་ལྟག་ཁུང་ཡང་མི་བལྟ་བའི་བྱེད་སྟངས་དེ་ནི་མ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཡིན། ང་རང་ཚོ་བོད་པར་འཛམ་གླིང་ཐོག་ནས་མཐོང་དང་ཆ་འཇོག་བྱེད་པ་འདི་ང་ཚོ་བོད་པ་དཔལ་འབྱོར་ཕྱུག་པོ་ཡོད་ནས་བྱས་པ་མིན་ལ། ཡང་ན་བོད་པ་དམིགས་བསལ་ཤེས་ཡོན་ཆེན་པོ་ཡོད་ནས་བྱས་པའང་མིན། གང་ཡིན་ཞེ་ན་གོང་དུ་བརྗོད་པ་ལྟར། བོད་པ་སེམས་པ་བཟང་པོ་དང་། གཤིས་ཀ་ཡག་པོ། དྲང་པོ་ཡོད་པ་བཅས་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཡིན།

སྔོན་མ་ངོས་རང་ཨོ་རི་ས་གཞིས་ཆགས་ལ་འགྲོ་སྐབས་བོད་པའི་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ནང་རྒྱ་གར་གྱི་སིག་མི་རིགས་གཅིག་སླེབས་འདུག ཁོང་གི་བརྗོད་པར་ཁོ་རང་པན་ཇབ་ནས་ཡིན་ཅིང་། བོད་མིའི་ཁྱིམ་ཚང་དེར་བལ་གོས་སྔ་འདོན་དུ་བསྐུར་ཏེ་ཚོང་མཇུག་འགྲིལ་བ་དང་རྩིས་རྒྱག་བྱེད་པར་ཡོང་ནས་ལོ་གསར་མཉམ་དུ་གཏོང་གི་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་བྱུང༌། མི་དེས་བོད་པར་ཡིད་ཆེས་དང་བློས་འཁེལ་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག སྤྱིར་བཏང་ཡིན་ན་དངུལ་ལག་སྤྲོད་མ་བྱས་པར་སྒོར་མོ་ཁྲི་འབུམ་གནས་པའི་དངོས་པོ་སྔ་འདོན་དུ་བསྐུར་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡིན།

དེ་བཞིན་མའེ་སོར་ཁུལ་གྱི་རྒྱ་གར་གྱི་དངུལ་ཁང་དེ་དག་གིས་བོད་པའི་གཞིས་ཆགས་ཁག་གི་མི་ཚོས་དངུལ་ཁ་བསླུས་རྒྱག་གི་མི་འདུག བོད་པ་ཚོ་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་བསྟོད་བསྔགས་བྱེད་པ་དང༌། ཡིད་ཆེས་བློས་འགེལ་བྱེད་ཀྱི་འདུག ད་ལྟ་བར་གྱི་གནས་སྟངས་ཡག་པོ་བྱུང་ཡོད། མ་འོངས་པར་ཇི་ལྟར་ཡོང་མིན་ད་ལྟ་ང་རང་ཚོའི་བྱེད་སྟངས་ལ་རག་ལས་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་མི་རབས་གསར་པ་འཚར་ལོངས་ཡོང་མཁན་དེ་དག་གི་བསམ་བློ་ཀུན་སྤྱོད་དང༌། ཡ་རབས་བཟང་པོའི་རང་གཤིས་ད་མུས་ལྟར་གནས་ཐུབ་པའི་སློབ་གསོ་འབད་བརྩོན་བྱས་ཏེ་ནུས་པ་ཐོན་པ་ཞིག་བྱུང་ན། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་མཐོང་དང་ཆ་འཇོག་མུ་མཐུད་གནས་རྒྱུ་ཡིན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་བྱེད་མ་ཐུབ་པར་ལོ་བཅུ་གྲངས་འཐུས་ཤོར་སོང༌བ་དང་། ད་དུང་ལོ་ཉི་ཤུ་སུམ་ཅུ་ཞིག་སོང་ན། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་གཤིས་སྤྱོད་ཇེ་ཞན་དུ་སོང་ནས་མཐར་བོད་མི་ཞེས་བརྗོད་དུས་མི་ཁྲམ་པ་དང༌། མགོ་སྐོར་གཏོང་མཁན། རྫུན་ཤོད་མཁན་བཅས་ལ་བརྩི་བ་ཞིག་ཆགས་ན་བྱ་བ་ཚང་མ་ཚར་བ་ཡིན།

ང༽ ཆོས་རིག་སྲུང་སྐྱོབ་དང་། གཉིས་མོས་ཀྱི་ཐབས་ལམ།

དེ་བཞིན་ཕྱོགས་གཞན་ནས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཞེས་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་ངོམས་སུ་ཆོག་པ་དང་། རང་གཞན་གཉིས་ཀར་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་འདི་ཤུལ་མེད་དུ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་སླེབས་པ་འདི་དག་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་རྒྱུ་ངོས་ཀྱི་ལས་འགན་ཡིན་པར་བརྟེན་ངོས་ནས་བོད་རྒྱའི་དཀའ་རྙོག་གཉིས་མོས་ཀྱི་ལམ་ནས་སེལ་ཆེད་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་ཐབས་ལམ་ཞིག་བཏོན་ཡོད། མ་འོངས་པར་ང་རང་ཚོ་སོ་སོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཆ་ཚང་ཉམས་མེད་ཡོད་པའི་མི་རིགས་ཤིག་ཏུ་གནས་ཐུབ་ན། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་མདུན་ལམ་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་འགྲོ་མིན་ནི་བོད་རིགས་མི་མང་གིས་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུ་རེད། ད་ལྟ་ཛ་དྲག་དགོས་གཏུགས་ཆེ་ཤོས་བོད་མི་རིགས་མུ་མཐུད་འཚོ་གནས་བྱེད་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་དམིགས་བསལ་ཅན་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་བརྩི་གི་ཡོད་ཅིང༌། ད་བར་དེའི་དོན་དུ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་དང་རྒྱག་བཞིན་ཡོད།

གལ་ཏེ་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཡ་རབས་བཟང་སྤྱོད་བརླགས་ཏེ་མ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་ཚུལ་ལྡན་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་ཆགས་ཚེ། ད་བར་ངོས་ནས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་ཆུད་ཟོས་སུ་སོང་བ་ཡིན་པས་འདི་ལ་སྙིང་པོ་གང་ཞིག་འདུག་གམ། ང་རང་ཚོ་བོད་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་བའི་སྐབས་ལ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་བཟང་སྤྱོད་བརླགས་ཏེ་མ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་པས་ནང་ཁུལ་གསོད་རེས་བྱེད་པ་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཐུབ་ཚོད་གཏོང་བའི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་ཆགས་ན་དགའ་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། དེ་ནི་དེ་རིང་ཁྱེད་ཚོར་བཤད་འདོད་བྱུང་བ་ལྟར་བཤད་པ་ཡིན།

ཡང་གནས་ཚུལ་གང་བྱུང་མི་ཡོང་བའི་ཟོན་ཡིན་ཁུལ་གྱིས་སྐད་ཆ་འདྲ་ཆགས་པོ་ཤ་སྟག་བཤད་དེ་སེམས་ནང་ཚོར་བ་གང་ཡང་མེད་པ་དང༌། ཡང་ན་སྐད་ཆ་ངོ་སོ་ཐོན་པོ་ཞིག་བཤད་དེ་ཀྲོག་ཀྲོག་བྱས་པ་འདིས་ལས་འགན་འགྲུབ་པ་ལྟ་བུར་བརྩིས་ཤིང་། རང་ཁྱིམ་དུ་སླེབས་པ་དང་རྣམ་ཀུན་གྱི་སྤྱོད་པ་ངན་པ་དེ་རང་བྱས་ཏེ་བསྡད་ན་སྙིང་པོ་གང་ཡང་མེད། དེ་ལུགས་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ཁྱེད་རང་ཚོ་བུད་མེད་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཡོང་མཁན་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༧ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༤ ཉིན་མདོ་སྨད་ཚོགས་འཐུས་རྣམས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གཉིས་སྨན་གྱི་སྲིད་བྱུས་དང་། ཤེས་ཡོན་ལ་ཤུགས་སྣོན།

དམིགས་བསལ་ཤོད་རྒྱུ་མེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡག་པོ་འདུག ཐུགས་རྗེ་ཆེ། སྤྱི་ཡོངས་རྒྱ་མིའི་སྲིད་བྱུས་ལ་མཚོན་ན། བོད་ནང་འཛིན་པའི་སྲིད་བྱུས་དང༌། རྒྱ་ནག་ནང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་གནས་སྟངས། དེ་བཞིན་ཐའེ་ཝན་དང་། ཧོང་ཀོང་གི་ཐོག་བཅས་གང་སར་བར་སྐབས་སྲིད་བྱུས་མཁྲེགས་པོ་ཞིག་འཛིན་གྱི་ཡོད། དེ་ནི་འཕྲལ་སེལ་ཁོ་རང་ཚོའི་ཕྱི་དང་ནང་གི་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་གི་འོག་ནས་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་སུ་གཅིག་ལ་ཡང་མགོ་སྒུར་གྱི་མིན། སུ་གཅིག་ལ་ཡང་སྟབས་བསྟུན་བྱེད་དགོས་དོན་མེད་ཅེས་པའི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་ཆེན་ཙམ་ལས། ད་ལྟའི་སྲིད་བྱུས་མཁྲེགས་པོ་དེ་མུ་མཐུད་ཟིན་ན། དོན་དག་ངོ་མའི་ཆ་ལ་དཀའ་ངལ་དེ་དག་སེལ་མི་ཐུབ་པ་ཕལ་ཆེར་ཁོ་རང་ཚོས་ཀྱང་ཤེས་ཀྱི་རེད་སྙམ། གནས་སྐབས་ཙམ་ལས་སྲིད་བྱུས་དེ་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་རེད། ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་ནི་དབུ་མའི་ལམ་ཟེར་བ་དེ་འགྱུར་བ་གང་ཡང་མེད་པར་བསྡད་ཡོད།

གལ་ཆེ་བ་ཞིག་ལ་བོད་ནང་རྒྱ་མི་ཕོན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་མི་ཕོན་ཆེན་པོ་ཡོད་སའི་ས་ཁུལ་ལ་ཤུགས་མ་ཐུབ་ཀྱིས་བོད་རིགས་རྣམས་ཀྱི་ཐ་ན་སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས་དང་། ཟ་སྟངས། འཐུང་སྟངས་ཡན་ཆད་རང་བཞིན་གྱིས་འགྱུར་བ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། མ་གཞི་དུས་ཡུན་ཧ་ཅང་རིང་པོ་ཞིག་ཕལ་ཆེར་འགོར་གྱི་མ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ལོ་ཁ་ཤས་ནང་ལ་འགྱུར་བ་ཏན་ཏན་ཕྱིན་ཡོང༌། འོན་ཀྱང་སྡུག་ས་ནས་བཤད་ན། གལ་ཏེ་འགྱུར་བ་ལམ་སེང་མ་ཕྱིན་པར་ཡུན་རིང་འདི་མུར་བསྡད་ན། མ་འོངས་པར་བོད་གང་འདྲ་ཆགས་མིན་དེ་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་གི་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་ལས། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་པའི་མི་ཆིག་འབུམ་བཞི་ཁྲི་ཙམ་གྱིས་ཐག་གཅོད་བྱེད་ཐབས་གང་ཡང་མེད། ངོས་ནས་རྒྱུན་དུ་བོད་ཀྱི་དོན་གྱི་བདག་པོ་དེ་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་རྣམས་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་མུས་ལྟར་ཡིན།

གང་ལྟར་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་འདི་དག་ནི་མ་འོངས་པ་ལ་བོད་གང་འདྲ་ཞིག་ཆགས་མིན་རག་ལས་ས་དེ་ཡིན། དུས་ད་ལྟ་བར་དུ་དངོས་གནས་ཧ་ལས་པའི་བརྟན་པོ་བྱས་ནས་བསྡད་པ་རེད། དེང་སང་སྔོན་མ་དང་མི་འདྲ་བར་དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས་འཁྲུག་པོ་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ཤེས་ཡོན་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་མ་ཐུབ་ན། གང་འཚམ་ནས་ཞིང་འབྲོག་ས་ཁུལ་གྱི་མི་མང་རྣམས་ཀྱང་དངུལ་བཟོ་རྒྱུའི་ལས་ཀ་ཁོ་ནར་མགོ་འཁོར་ནས་སྡོད་པའི་ཉེན་ཁ་ཡོད།

དཔེར་ན། ཉེ་ཆར་ཁམས་ཁུལ་ནས་ཡོང་མཁན་ཞིག་གི་ས་ནས་གོ་ཐོས་ལྟར་ན། ཁྱིམ་ཚང་ནང་གི་སོ་སོའི་ཕྲུ་གུ་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་སྦྱོང་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་གཏན་ནས་མ་བྱུང་བའི་མུར་ཕྲུ་གུ་ལོ་བཅུ་བདུན་བཅོ་བརྒྱད་ཟིན་སྐབས་ཕྲུ་གུས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ལས་ཀ་ཡང་མ་བྱས། སློབ་སྦྱོང་མེད་སྟབས་ལས་ཀ་གཞན་དག་ཀྱང་མ་ཐོབ། ཕྲུ་གུ་ཕན་ཚུན་ཁ་ཁྲོག་ནས་ཡུལ་གཞན་དག་ལ་འཁྱམས་ཉུལ་དུ་ཕྱིན། འཚོ་བའི་མཐུན་རྐྱེན་ཡོང་ཁུངས་མེད་སྟབས་སྡུག་ས་ནས་རྐུ་མ་བརྐུས། ཁ་བསླུས་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མི་ཚེ་བསྐྱལ། ཁྱིམ་ཚང་ནང་ལ་ཕ་མ་རྒན་རྒོན་མ་གཏོགས་མ་ལྷག་པ་དང་། དེ་འདྲའི་སྐབས་སུ་བོད་པའི་བུ་མོར་མག་པ་རྒྱ་མི་གཅིག་བསུས། རྒྱ་མི་དེས་ཁྱིམ་ཚང་ནང་གི་ལས་ཀ་དང༌། ཞིང་འབྲོག་གི་ལས་ཀ་ཧུར་པོ་བྱས། དེ་ཚོའི་གྲས་ཁྱིམ་ཚང་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ང་ཚོའི་ཁྱིམ་ཚང་ལ་རྒྱ་མིའི་མག་པ་ཡོད། ཁོས་ལས་ཀ་ཧུར་པོ་བྱས་ནས་ཡག་པོ་ཡོད་ཅེས་ཟེར་གྱི་འདུག་ཅེས་བཤད་བྱུང༌།

མི་ལ་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ནས་འཕྲལ་ཕུགས་ཁེ་གྱོང་གི་བསམ་བློ་འཁོར་རྒྱུ་མེད་སྟབས་འཕྲལ་སེལ་དངུལ་བཟོ་མཁན་གྱི་མི་ཞིག་བྱུང་ན་འགྲིགས་མཁན་ལྟ་བུ་མཐོང་གི་ཡོད། དེ་ནི་ཤེས་ཡོན་མེད་པའི་སྐྱོན་ཆ་ཡིན་པས། བོད་ནང་ཤེས་ཡོན་ཐོག་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་དགོས་གལ་ཆེན་པོ་འདུག གྲོང་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་རྒྱ་མི་ཡོད་ས་དེ་རིགས་ལ་སློབ་གྲྭ་སོགས་གང་ཅིའི་མཐུན་རྐྱེན་དྲག་པ་ཡོད་པར་རྟེན། རྒྱ་མིའི་ཞོར་ལ་བོད་པ་ཚོར་ཡང་ཕྲན་བུ་ཕན་གྱི་ཡོད། ཞིང་འབྲོག་ས་ཁུལ་རྒྱ་མི་མེད་སའི་ས་ཆ་དེ་དག་ཏུ་མདོར་ན་གློག་ཁང་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཀྱང་མེད། གཏེར་ཁའི་རིགས་མེད་ན་ལམ་ཁ་ཡང་ཁག་པོ་རེད།

དེ་འདྲའི་ས་ཁུལ་ཚོའི་ནང་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་ཚོས་རང་དོན་རང་གཅེས་བྱས་ནས་ལམ་སེང་ཚད་མཐོ་པོ་མིན་ཡང༌། གཞི་རིམ་མམ། དམའ་རིམ་གྱི་སློབ་གྲྭ་ས་ཆ་གང་སར་འཛུགས་ཐུབ་ཐབས་ལ་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེའི་ཐད་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གིས་ཡིག་ཆ་བཀྲམས་ནས་བོད་ནང་འབོད་སྐུལ་དང༌། ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཐབས་མེད་ཀྱང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས། བོད་ནས་ཚུར་གཉེན་འཕྲད་ལ་ཡོང་མཁན་དང༌། ཕར་གཉེན་འཕྲད་ལ་འགྲོ་མཁན་དེ་འདྲ་བརྒྱུད་ནས་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་དང༌། ལྷག་དོན་ཞིང་འབྲོག་ས་ཁུལ་རྒྱ་མི་མེད་པའི་ས་ཆ་ཁུག་ཀྱོག ཟ་སྟངས་འཐུང་སྟངས་ཚང་མ་དེ་སྔ་ནང་བཞིན་བྱས་ནས་སྡོད་མཁན་དེ་དག་གི་ནང་ནས་སློབ་སྦྱོང་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། སློབ་གྲྭ་ཚུགས་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་དོན་གལ་ཆེན་པོར་རྩིས་ནས་འབོད་སྐུལ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྐད་འབོད་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། རྔམ་སྟོན་ཁྲོམ་སྐོར་བྱེད་དགོས་ཞེས་ང་ཚོས་འབོད་སྐུལ་བྱེད་ཀྱི་མེད། ཤེས་ཡོན་ཡར་རྒྱས་ཡོང་ཐབས་དང༌། སློབ་གྲྭ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་དོན་ལ་འབོད་སྐུལ་བྱེད་དགོས། དགོན་པ་ཉམས་གསོ་བྱེད་རྒྱུའི་དོན་དུ་འབད་རྩོལ་བྱས་པ་ཡག་པོ་ཡིན་ནའང༌། དེ་གཅིག་པུས་འདང་གི་མི་འདུག ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་མི་མང་མང་ཚོགས་ཁྲོད་ཇི་ཙམ་ཆོས་དད་ཡོད་པ་དེའི་ཚོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་བསྟན་པར་ཕན་གྱི་རེད། མང་ཚོགས་ནང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་གནད་དོན་ཡག་པོ་མ་ཤེས་པར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང༌། ཁ་ཆེའི་ཆོས་ཞེས་མིང་མི་འདྲ་ཙམ་ལས། ཆོས་གཅིག་པ་རེད་བསམ་པ་ལྟ་བུ་བྱུང་ན་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་རེད།

གང་ལྟར་བོད་ནང་ཞིང་འབྲོག་གིས་མཚོན་ས་ཁུལ་གང་སར་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་སྒེར་སོ་སོའི་མིང་ཐོག་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཐུབ་ན། མཐུན་རྐྱེན་ཕྲན་བུ་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་ཁོངས་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་ཡོང་གི་རེད་ལ། དེ་མིན་གྱི་རོགས་རམ་ཚོགས་པ་དེ་འདྲར་འབོད་སྐུལ་ཡང་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་རེད། བོད་ནང་འབྲེལ་བ་མཐུད་རྒྱུ་དེ་ཁག་པོ་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ངོ་ཤེས་པ་དང༌། གནས་འཕྲིན་བརྒྱུད་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཐུབ་ན་ལག་ལེན་འཁེལ་ཤོས་དང༌། སྟབས་བདེ་ཤོས་ཡག་པོ་མིན་ནམ་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌།

ཁ༽ གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་འོང་དང་། ཐའེ་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ།

མ་གཞི་སྔོན་མ་ནས་བརྗོད་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ཚོགས་པ་སོ་སོས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཁུར་མང་ཙམ་བླངས་ནས་ཕར་ཚུར་གཉེན་འཕྲད་ལ་འགྲོ་འོང་བྱེད་མཁན་དེ་དག་བརྒྱུད་ནས་བོད་ནང་ལ་གནས་ཚུལ་གསལ་བཤད་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་འཚོལ་བསྒྲུབ་བྱེད་རྒྱུ་སོགས་ཚོགས་པ་སོ་སོའི་ཐོག་ནས་ཚང་མས་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་བྱེད་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་འདུག

ད་རེས་ངོས་རང་ཐའེ་ཝན་ལ་གཅིག་ཕྱིན་པར་ཡག་པོ་བྱུང་སོང༌། མ་འོངས་པར་ཕལ་ཆེར་ཡག་པོ་ཞིག་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ལག་ལེན་དངོས་གཞི་གང་འདྲ་ཞིག་འཁེལ་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་མེད་ད་ལྟ་ཚོད་ཐིག་གི་མི་འདུག ཐའེ་ཝན་སྲིད་འཛིན་ལིས་ཏང་ཧུས་ཁོ་རང་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་གུ་ཡངས་པོ་དང༌། བོད་པར་དཀའ་ངལ་འཕྲད་པ་ལ་སེམས་འཁུར་དང༌། གདུང་སེམས་མཉམ་བསྐྱེད་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག ད་རེས་བོད་སོག་ལས་ཁུངས་དང་འབྲེལ་བ་མེད་པ་བྱེད་རྒྱུར་སྲིད་འཛིན་རང་གི་ཐོག་ནས་ཤུགས་བརྒྱབ་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ཁོ་རང་ཚོར་སྲིད་བྱུས་ཤིག་ཡོང་གི་རེད། གང་འདྲ་བྱེད་གྲབས་ཡོད་དམ།

ཐའེ་ཝན་གྱི་མི་མང་ཚོའི་ཐོག་ནས་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་དང༌། བོད་པའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་སྟངས་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། སྤྱིར་བཏང་སོག་པོ་ཚོ་ཆོས་དད་ཆེན་པོ་ཡིན་ཀྱང༌། དེ་ལས་རྒྱ་མིས་དད་པ་བྱེད་སྟངས་ཤུགས་ཆེ་བ་ལྟ་བུ་མཐོང་སོང༌། མི་འདྲ་བ་གཅིག་ནི། ཐའེ་ཝན་ལ་ད་རེས་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ནས་བཀའ་ཆོས་ཉན་དུ་ཡོང་མཁན་དེ་རིགས་མང་ཆེ་བ་ན་གཞོན་ཕོ་མོ་ཤ་སྟག་ཡིན་པ་ལས། རྒས་འཁོགས་འཁར་རྒྱུག་འཁྱེར་མཁན་ཧ་ལམ་མཐོང་རྒྱུ་མི་འདུག དེ་ཡང་ཁོ་རང་ཚོ་དཔལ་འབྱོར་དང་ཤེས་ཡོན་ཡར་རྒྱས་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་དེ་ཡག་པོ་རེད།

གང་ལྟར་ཐའེ་ཝན་ནང་ལ་ཡོད་པའི་ཐའེ་ཝན་ས་ཁུལ་དེ་གའི་མི་ཡིན་ཡང་རུང༌། རྒྱ་མི་ཡིན་ཡང་རུང༌། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་རྒྱ་ནག་སྐམ་ས་ཆེན་པོའི་ནང་ལ་འབྲེལ་བ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་མུས་རེད། ད་དུང་འབྲེལ་བ་ཤུགས་ཆེ་རུ་མ་གཏོགས་ཆུང་དུ་འགྲོ་གི་མ་རེད། རྒྱ་མི་གཅིག་གི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་བོད་པའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་རྟོགས་པའི་ཐབས་ལམ་ཡག་ཤོས་དེ་རྒྱ་མི་ནང་ཚགས་བརྒྱུད་ནས་གནས་ཚུལ་ཁྱབ་གདལ་དུ་ཕྱིན་ན། གནས་ཚུལ་གསལ་ཤོས་ཡོང་རྒྱུ་དང་ཤུགས་ཆེ་བ་ཐེབས་ཀྱི་རེད། ནུབ་ཕྱོགས་པའི་མི་ཞིག་གིས་བརྗོད་ན་རྒྱ་མི་ཐེ་ཚོམ་ཟ་སྲིད་ལ། རྒྱ་མི་ནང་ཚགས་ཤིག་གིས་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་དང་། བོད་པའི་ཆོས་སྐོར་འདི་དང་འདི་ལྟར་རེད་ཅེས་བརྗོད་ན། ནུས་པ་ཤུགས་ཆེ་བ་ཡོང་སྲིད་ལ། དེ་རིགས་སྐབས་ཡག་པོ་རེད། ཏན་ཏན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག པེ་ཅིང་ནས་གཤེ་གཤེ་དྲག་པོ་གཏོང་བ་དང༌། རླུང་ཆེན་པོ་ལངས་ནས་བསྡད་ཡོད། དགོངས་པ་ཆེན་པོ་འགལ་ཡོད་ཀྱང༌། ཀྲུང་དབྱང་དགོངས་པ་རྒྱུན་དུ་འགལ་མུས་རེད། ང་ཚོ་ནི་བསམ་པ་རྣམ་དག་ཡིན། ད་ལྟ་བར་དུ་བསམ་པ་རྣམ་དག་བྱས་པ་ཡིན། མ་འོངས་པར་ཡང་བསམ་པ་རྣམ་དག་བྱས་ནས་སྡོད་རྒྱུ་རེད། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཐུགས་རྗེ་ཆེ། བློ་བདེ་པོ་བྱས་བཞུགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༧ ཟླ་བ་ ༩ ཚེས་ ༣༠ ཉིན་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་བོད་ཀྱི་དགུ་བཅུ་གསུམ་ལས་འགུལ་ཚོགས་པའི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་དང་པོའི་ཚོགས་བཅར་བ་ཆབ་སྲིད་བཙོན་པ་གྲངས་ ༡༥༠ སྐོར་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ བཙན་འོག་གི་དཀའ་སྡུག་དང་། རང་མྱོང་གི་གསལ་བཤད།

ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཀྱི་འཚམས་འདྲི་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཐོག་མར་བཙོན་དུ་ཚུད་པ་དང༌། རྒྱ་མིའི་ལག་པར་ཚུད་ཕྱིན་ཆད་ལ་དཀའ་ངལ་ཡོང་རྒྱུ། ཐ་ན་སྲོག་ལའང་ཉེན་ཁ་ཡོད་པ་ཤེས་གསལ་རེད། འོན་ཀྱང་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་སེམས་ཀྱིས་མ་བཟོད་པར་སྙིང་སྟོབས་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ཡོད། དེ་ནས་བཙོན་ཁང་ནང་སྡོད་རིང་དུས་ཡུན་རིང་ཐུང་ལ་མ་བལྟོས་པར་སྡུག་སྦྱོང་མང་པོ་མྱངས་ཡོད། ཐ་མ་རང་དབང་ལུང་པར་སླེབས་པའི་རྗེས་སུ་ཐོག་མའི་སེམས་ཤུགས་དང༌། དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པའི་སྙིང་སྟོབས་རྣམས་མ་བརྗེད་པར་མུ་མཐུད་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་ལྷག་བསམ་བཅངས་ཏེ་ཁྱེད་རང་ཚོས་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་ཡིན་པས། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་ཡིན། ང་རང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་འདི་བོད་མི་སྤྱི་བོ་གནམ་བསྟན་ཡོངས་ལ་འཁུར་དུ་འཁྲི་བའི་སྐབས་བབས་ཀྱི་ལས་འགན་ཞིག་ཡིན། དེར་བརྟེན་ཁྱེད་རང་ཚོས་བོད་མི་རང་ཉིད་ཀྱི་ལས་འགན་ངོས་ཟིན་པའི་ཐོག་ནས་བོད་དོན་སེམས་ལ་བཅངས་ཏེ་ལས་ཀ་བྱས་པ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག

གཉིས་ནས་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་རྒྱ་དམར་གྱིས་འགྲོ་བ་མིའི་ཀུན་སྤྱོད་ཐོབ་ཐང་བརྡལ་བཤིག་བཏང་ལུགས་དང༌། དེ་བཞིན་ཆབ་སྲིད་བཙོན་པར་སྡུག་སྦྱོང་མནར་གཅོད་ཚད་ལས་བརྒལ་བ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚོགས་པ་དེ་འདྲ་ནས་ཡོངས་གྲགས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་དོ་བདག་ངོ་མ་བཙོན་ཁང་ནང་བསྡད་མྱོང་ཡོད་པ་ཞིག་གིས་རང་ཉིད་བཙོན་ཁང་ནང་སྡོད་སྐབས་རྒྱའི་ལས་བྱེད་པས་ཉེས་རྡུང་དང༌། ཐུབ་ཚོད། མནར་གཅོད་ཇི་ལྟར་བཏང་བ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཤོད་ཐུབ་ན། དེ་ནི་གཞན་གྱི་ཟེར་སྐད་དང༌། གཅིག་ལ་གཉིས་བརྒྱུད་གོ་ཐོས་ཀྱིས་བཤད་པའི་སྐད་ཆ་མིན་པར། དོ་བདག་ངོ་མ་རང་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ཐོག་ཏུ་དཀའ་སྡུག་དངོས་སུ་མྱངས་ནས་བཤད་པ་ཡིན་སྟབས། དོན་དངོས་ར་སྤྲོད་ཀྱི་དཔང་པོའི་ཐོག་ནས་ཕན་ཐོགས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོད། དེ་ལུགས་ཚང་མས་ལྷག་བསམ་མ་བོར་བར་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་དགོས།

ཁ༽ སྙིང་སྟོབས་རྒྱུན་འཁྱོངས་དང་། ལས་འགན་མཐའ་འཁྱོངས།

ང་ཚོ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ཟླ་བ་ ༣ པའི་ནང་ལྷ་ས་ནས་བྲོས་བྱོལ་དུ་ཡོང་བ་དེ་སྐབས་ང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་སོ་སོ་རང་ཉིད་རང་མགོ་གང་ཐོན་མ་ཡིན་པར་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོང་བ་རེད། བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་ནས་མི་ཐོག་རྗེ་འགྲོ་གི་ཡོད་ཀྱང༌། ང་རང་ཚོའི་ཐོག་མའི་དམིགས་ཡུལ་ལ་ནམ་ཡང་འགྱུར་བ་མེད་ཅེས་ངོས་ནས་རྟག་ཏུ་བོད་མི་ཚོར་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་བྱས་ཏེ་ཐོག་མར་བོད་དོན་བདེན་པའི་དོན་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རྒྱུའི་ལྷག་བསམ་དང་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་པ་དེ་བདེན་པའི་མཐའ་མ་གསལ་བར་དུ་མ་བརྗེད་པ་བྱས་ཏེ་མུ་མཐུད་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཡིན།

ང་རང་ཚོ་མ་འོངས་པར་བོད་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་བའི་རྗེས་སུའང་དཀའ་ངལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མུ་མཐུད་ཡོང་སྲིད་པར་བརྟེན། དེའི་སྐབས་སུ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་ལྷག་བསམ་ཞུམ་མེད་ཀྱིས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་དེའི་མཇུག་བསྐྱངས་ནས། མདོ་དོན་ཡང་སྙིང་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་གདུལ་ཞིང་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་དོན་དག་བཅས་ལ་སོ་སོའི་མི་ཚེའི་ནང་རང་སྲོག་བློས་བཏང་གིས་ལྷག་བསམ་བསྐྱེད་ནས་ལས་ཀ་འགོ་བཙུགས་པ་འདིའི་ཐོག་རང་གི་མི་ཚེ་ཡོངས་རྫོགས་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ངོས་ལ་ཆ་བཞག་ཀྱང༌། ངོས་ནས་རྟག་པར་ང་རང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་ཐོགས་པའི་ལུས་རྟེན་བླངས་རྗེས་ཐོད་པ་ས་ལ་མ་ལྷུང་བར་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་འགན་འཁུར་བླངས་རྒྱུ་དང༌། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཞབས་འདེགས་བསྒྲུབ་རྒྱུ་འདི་ང་རང་གི་ལས་ཀྱིས་བསྐོས་པ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་བྱས་ནས་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས།

ག༽ གཉོམ་ཆུང་ལ་བདག་སྤྲོད་དང་། སྐབས་བབ་ཀྱི་ལས་འགན།

དེ་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོའི་གྲོས་ཆོད་དོན་ཚན་ཁ་ཤས་བཞག་པ་དེ་ཚོ་བསམ་བློ་ཡག་པོ་བཏང་འདུག ད་ལྟ་འདིར་ཁ་ཚ་དགོས་གཏུགས་ཀྱིས་བརྗོད་དགོས་པ་ཞིག་ལ། བོད་ནས་ཚུར་བྲོས་བྱོལ་དུ་ཡོང་མཁན་ཁོངས་ཀྱི་མི་འགའ་ཞིག་གིས་དངོས་གནས་ས་གནས་ས་ཐོག་ལ་དཀའ་ལས་མང་པོ་བརྒྱབ་ཡོད་ཀྱང༌། མི་ཁོ་རང་གི་གཤིས་ཀར་སྐད་ཆ་མང་པོ་མི་ཤོད་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོད་པ། དེ་གྲས་འདི་གར་ཚུར་སླེབས་སྐབས་ང་ཚོས་དེའི་གནས་ཚུལ་མ་ཤེས་པར་བདག་མེད་ལྟ་བུར་ལུས། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དཀའ་ལས་ཇི་ཙམ་བརྒྱབ་ཀྱང་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གིས་བདག་པོ་རྒྱག་གི་མི་འདུག་སྙམ་པའི་བསམ་ཚུལ་དང༌། དོ་བདག་ལའང་བློ་ཕམ་ཡོང་གི་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ང་ལ་ཤོད་མཁན་བྱུང༌། བོད་ནས་ཡོང་མཁན་ནང་གི་དངོས་གནས་དཀའ་ལས་ཆེན་པོ་རྒྱག་མཁན་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་ཡིན་ཞེས་ཁའི་རྩེ་མོར་འཁྱེར་ནས་མི་ཤོད་མཁན་དེ་རིགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ང་ཚོས་མ་ཤེས་པར་སྣང་མེད་དུ་ལུས་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཏན་ཏན་འདུག

ཡང་རིགས་གཅིག་ཁྱེད་རང་ཚོའི་གྲོས་ཆོད་ནང་བཀོད་འདུག་ལ། མི་འགའ་ཞིག་བོད་ཀྱི་སྤྱི་དོན་གྱི་རྐྱེན་པས་མིན་པར་གནས་ཚུལ་གཞན་གྱི་ཐོག་ནས་བཙོན་དུ་ཚུད་པ་དེ་རིགས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་དུ་སླེབས་ན་གོ་སྐབས་ཐོབ་ཀྱི་རེད་ཟེར་བ་དང༌། སྣང་བ་སྐྱིད་པོ་ཡོད་རབས་བརྗོད་མཁན་ཁག་གཅིག་ཡོད། དཔེར་ན། ངོས་ཀྱིས་ངོ་ཤེས་པའི་བླ་མ་ཁ་ཤས་ཀྱིས་བརྗོད་བྱུང༌། དྷ་རམ་ས་ལར་སླེབས་པའི་ཁམས་ཁུལ་གྱི་གཞོན་སྐྱེས་རིགས་གཅིག་ནི་ཕ་ཡུལ་དུ་སྡོད་སྐབས་སྒྲིག་ལམ་མི་འཁུར་བ་དང༌། ཁྲིམས་ལ་རྩི་སྲུང་མི་བྱེད་པ། གང་བྱུང་བྱེད་མཁན་རིགས་ཡིན་པས། དེ་དག་གིས་རྒྱ་གར་ནང་རྙོག་དྲ་བཟོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་མྱོང༌། དེ་ལྟར་མི་ཁ་ཤས་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་པ་མིན་ཡང༌། འདིར་སླེབས་སྐབས་ཁ་ནས་ཞེ་པོ་འགའ་བཅོ་བརྒྱད་བྱས་པ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོས་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་རེད་བསམས་ནས་བདག་པོ་རྒྱག་གི་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་གང་དུ་ཡིན་ཡང་མི་ཧམ་པ་ཚ་པོ་དང༌། ཁ་ཤུགས་ཆེན་པོ་དེ་དག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་པ་དང༌། ཁ་ཁུ་སིམ་བུར་སྡོད་མཁན་ཚོ་སྣང་མེད་དུ་ལུས་ཀྱི་ཡོད།

དངོས་གནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དུ་དཀའ་ལས་རྒྱག་མཁན་ཚོར་བྱས་རྗེས་ཡོད། ཁོང་ཚོར་བྱས་རྗེས་རྗེས་འབྲེལ་གྱི་ལྟ་རྟོག་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ང་ཚོའི་ལས་འགན་ཡིན། དེ་ཚོར་བདག་པོ་རྒྱག་མ་ཐུབ་པར་ལུས་ན་དངོས་གནས་ལས་རྒྱུ་འབྲས་དང་མ་མཐུན་པ་ཡིན། གང་བྱུང་བྱེད་མཁན་ལ་བདག་པོ་རྒྱག་ཚོད་མེད། གལ་ཏེ་བདག་པོ་ཞིག་བརྒྱབ་སྟེ་གཟབ་གཟབ་བྱས་ཀྱང་རྗེས་སུ་ཞབས་འདྲེན་ཞུ་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག འདི་ཕྱོགས་སུ་སླེབས་ནས་མི་གསོད་མཁན་དང༌། འདྲ་མིན་བྱེད་མཁན་དེ་འདྲ་བྱུང་ཡོད། དེ་དག་ནི་ཧ་ཅང་ཐབས་སྡུག་རེད། བོད་ནས་གསར་འབྱོར་མི་གཅིག་གིས་ཞབས་འདྲེན་ཞུས་པ་དེའི་མཚན་ཤས་གསར་འབྱོར་སྤྱི་ཡོངས་ལ་ཡོང་གི་ཡོད།

ཁྱེད་རང་ཚོར་རྒྱུས་མངའ་ཡོད་སྟབས་བོད་ནང་ས་གནས་ས་ཐོག་གི་གནས་ཚུལ་དངོས་སུ་སོ་སོས་མཐོང་བ་དང༌། ཡང་ན་ཐོས་པའི་དངོས་གནས་དཀའ་ལས་རྒྱག་མཁན་གྱི་མི་བྱས་པ་ཅན་དེ་རིགས་ཚུར་ནམ་སླེབས་ཀྱང༌། ལམ་སེང་སྣེ་ལེན་ཁང་དང༌། བདེ་སྲུང༌། བཀའ་ཤག འདི་གར་ངོས་བཅས་གང་ལ་བརྗོད་དགོས་ཀྱང་བརྗོད་རྒྱུ་འདི་ཁྱེད་རང་ཚོར་དམིགས་བསལ་སྐབས་བབས་ཀྱི་ལས་འགན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན།

ཁྱེད་རང་ཚོའི་གྲོས་ཆོད་ནང་བཀོད་འདུག་ལ། དེའི་ཐད་ང་ཚོས་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་གི་མེད་དམ་སྙམ་པ་བྱུང༌། འགའ་ཞིག་གིས་བློ་ཕམ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཁག་མེད། སྤྱིའི་ཆ་ནས་བརྗོད་ན་བོད་པ་གསར་འབྱོར་དང་སྔོན་འབྱོར་ཞེས་དབྱེ་བ་མེད་པར་ང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་ཡིན། ཆེ་ས་ནས་བཤད་ན་བོད་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་ཁོངས་སུ་འཛུལ་ཞུགས་བྱ་རྒྱུ་དང༌། གདན་ས་ཁག་ཏུ་སློབ་གཉེར་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་སོགས་གང་ལ་སུས་ཀྱང་གསར་རྙིང་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་འབྱེད་བྱེད་མཁན་མེད། སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་གསར་འབྱོར་དང༌། སྔོན་འབྱོར་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་གཞི་རྩ་མེད་པའི་གླེང་ཕྱོགས་ཤིག་ཆགས་པ་ལས། ང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་ཐོག་དེ་འདྲའི་སྲིད་བྱུས་གང་ཡང་མེད་པ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཤེས་གསལ་ཡིན་པས། ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་བདེ་པོ་བྱས་ནས་བསྡད་ཆོག་པ་ཡིན།

ང༽ རང་བཙན་གྱི་ཐོབ་ཐང་དང་། ཛ་དྲག་གི་གནས་སྟངས།

བོད་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་དམིགས་བསལ་གནས་ཚུལ་གསར་པ་ཤོད་རྒྱུ་མེད། གང་ལྟར་རྒྱ་ནག་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་དང་འགྲོ་བཞིན་པ་དང༌། ལོ་གཅིག་གཉིས་ནང་འགྱུར་བ་གང་ཞིག་ཡོང་མིན་ཆ་མ་མཆིས། སྐད་ཆ་དྲང་པོ་དང་གསལ་པོར་བཤད་ན། རང་བཙན་གཙང་མ་ཟེར་བ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་ཡིན། ང་རང་ཚོའི་མི་མང་གི་ནང་ནས་རང་བཙན་བརྗོད་པ་ནི་བོད་རྒྱ་ཁོངས་བསྙོན་མེད་ཡིན་བཞིན་དུ་ང་ཚོས་བསམ་བཏང་དྲན་སྐྱེས་ཀྱིས་རང་བཙན་དགོས་ཞེས་བརྗོད་པ་མིན། འཛམ་གླིང་ཐོག་གི་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པ་མང་པོས། དེ་སྔ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༠ ལོ་ཕན་ཨ་མདོ་དང༌། འབྲི་ཆུའི་ཤར་རྒྱུད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ནི་ཐ་དད་ཡིན། དེ་མིན་འབྲི་ཆུའི་ནུབ་ཕྱོགས་བོད་དབུས་གཙང་ས་ཁུལ་རྣམས་བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་ཁྱབ་ཁོངས་སུ་བསྡད་དེ་ཁྲིམས་འཁུར་ཁྲལ་ཡང་བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ལ་ཕུལ་བ་ལས། རྒྱ་གཞུང་ལ་ཁྲལ་རྩ་བ་ནས་སྤྲད་མེད་པ་ཤེས་གསལ་རེད།

མདོར་ན་རྒྱ་དམར་གུང་བྲན་གྱི་དམག་མི་བོད་དུ་མ་ཡོང་གོང་དུ་བོད་རང་བཙན་གྱི་ཐོབ་ཐང་ཆ་ཚང་ལོངས་སུ་སྤྱད་དེ་ཡོད་པ་རྣམས་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པ་ཚང་མས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ནི་བདེན་པ་དང༌། བདེན་པའི་འཐབ་རྩོད་ནི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་པ་ཡིན། དེར་བརྟེན་གཞོན་ནུ་ཚོགས་པ་དང༌། མི་མང་གི་ཁྲོད་ནས་དེ་ལྟར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡང་དག་པ་རེད། འོན་ཀྱང་དོན་དངོས་ལག་ལེན་ཐོག་རང་བཙན་གཙང་མ་མ་ལོན་བར་ང་ཚོས་རྡོག་བཀན་བྱས་ནས་སྡོད་དང༌། ཡང་ན་དེ་མིན་གྱི་ཐབས་ཤེས་གང་འདུག དེའི་ཐད་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཡིན།

ང་ཚོའི་བོད་ལུང་པའི་ནང་བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་ལ་བསྒྱུར་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་མེད་ན། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་ནས་མི་ཐོག་གཅིག་གིས་མ་ཚད་མི་ཐོག་གཉིས་གསུམ་བསྒུག་དགོས་བྱུང་ཡང་སྒུག་ཆོག་པ་ཡིན། འོན་ཀྱང་ད་ལྟའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་ལ་བསྒྱུར་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཉིན་རེ་ནས་ཉིན་རེ་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་གི་ཡོད་སྟབས། བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་གཙང་མ་ཞིག་ལ་མ་བསྒྱུར་གོང༌། ང་ཚོས་བོད་ནང་བོད་མི་རིགས་རིག་གཞུང་དང་བཅས་པ་ཡུན་རིང་འཚོ་གནས་ཐུབ་པའི་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་འབད་བརྩོན་ཞིག་མ་བྱས་ན་ཉེན་ཁ་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ནམ་ཞིག་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་འགྱུར་བ་བྱུང་སྟེ། རྒྱ་ནག་དབུས་གཞུང་གིས་བོད་རང་བཙན་གྱི་ཐོབ་ཐང་སྤྲད་ཀྱང༌། དེ་སྐབས་བོད་ནང་རྒྱ་མི་ས་ཡ་བཅུ་ནས་ཉི་ཤུའི་བར་སླེབས་ཟིན་པའི་ཁྲོད་དུ་བོད་མི་ས་ཡ་བཞི་ལྔ་ཞིག་ལས་མེད་པས་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཡོད་དམ། ཧ་ཅང་ཁག་པོ་ཡིན། རྒྱ་མི་ས་ཡ་བཅོ་ལྔ་ཉི་ཤུའི་ཁྲོད་དུ་བོད་མི་ས་ཡ་ཁ་ཤས་ཡོད་པ་དེ་དག་གིས་སྐད་རྒྱ་སྐད་རྒྱག་པ་དང༌། གཤིས་ཀ་ཡང་རྒྱ་མིའི་གཤིས་ཀ་འཇགས་ཟིན་ན། ང་ཚོས་གང་འདྲ་བྱས་ནས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་བྱེད་ཐུབ་བམ། ཤིན་ཏུ་ཁག་པོ་ཡིན།

ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་བྱུས་གུང་བྲན་གྱི་གཅིག་སྡུད་ལམ་ལུགས་ཐོག་ཕྱིན་ཏེ་རང་སྐྱོང་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་མེད་ཀྱང༌། རང་སྐྱོང་ཟེར་བའི་མིང་ཞིག་བཏགས་ཡོད། ང་ཚོར་རང་སྐྱོང་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་རྒྱ་ནག་གཞུང་ཡང་ངོ་ཚ་ཁ་སྐྱེངས་མི་དགོས་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན། འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་ང་ཚོས་རང་སྐྱོང་གི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་ན། བོད་རྒྱ་ཁོངས་ལ་ངོས་འཛིན་བྱས་ནས། བོད་རང་བཙན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་མི་བྱེད་མཁན་ཚོར་ཡང་བྱེད་བདེ་པོ་ཆགས་ཏེ། ང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་རེད། འཛམ་གླིང་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱིས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་གནས་ཚུལ་བཤད་ན། ང་ཚོའི་རང་སྐྱོང་ནི་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། ལག་ལེན་ཐོག་འཁེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན། ད་ལྟའི་རྒྱ་ནག་གི་བློ་ཆུང་གུ་དོག་གི་བསམ་བློ་དེ་ལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་ན་ཟླ་བ་གཅིག་གཉིས་སམ། ལོ་ངོ་གཅིག་གཉིས་ནང་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུའི་རེ་བ་ཡོད་པ་ཡིན།

ཅ༽ ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་། ཚད་མཐོའི་རང་སྐྱོང་།

གཉིས་ནས་རང་སྐྱོང་ཞེས་པ་འདི་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་ཅེ་ན། བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་སྐྱོང་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་ལ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་སྐྱོང་ཞིག་དགའ་བ་འདུག་དང༌། ཡང་ན་འབྲི་ཆུའི་ཤར་རྒྱུད་ཀྱི་ཁམས་ཁུལ་དང་ཨ་མདོ་ཡོངས་རྫོགས་རྒྱ་ཁོངས་སུ་གནས། འབྲི་ཆུའི་ནུབ་རྒྱུད་ཀྱི་བོད་ས་ཁུལ་ཙམ་རང་བཙན་བྱུང་བ་དེ་གཉིས་གང་ཞིག་དགའ་བ་འདུག དེ་ལ་ང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཡིན།

བར་སྐབས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ནས་བཤད་ན། བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་ཁྱབ་ཁོངས་ལ་བོད་མི་ས་ཡ་གཉིས་ཙམ་ལས་མེད་པ་དང༌། ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་སྐྱོང་ཞིག་བྱུང་ན་དེ་ལ་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་ཡོད། དཔེར་ན། ང་རང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྗེས་འབྲང་དགེ་སློང་ཞིག་ལ་གང་ལྟར་བོད་ཀྱི་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་འགན་དང༌། ལྷག་པར་བོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་འགན་ཡོད་པ་དེའི་ཐད་ནས་བཤད་ན། བོད་མི་ས་ཡ་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་འགན་འཁུར་བླངས། དེ་འཕྲོས་ཀྱི་བོད་མི་ས་ཡ་བཞིའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་འགན་འཁུར་མ་བླངས་པར་བློས་ཇི་ལྟར་བྱས་ཏེ་གཏོང་དགོས་སམ། ཟི་ཁྲོན་དང༌། ཡུན་ནན། མཚོ་སྔོན། ཀན་སུའུ་བཅས་པའི་ནང་ཡོད་པའི་བོད་མི་ས་ཡ་བཞི་པོ་དེ་དག་ང་ཚོ་དང་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གཅིག་གྱུར་ཡིན། ད་ལྟ་རྒྱ་གཞུང་ནས་བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་དུ་བསྒྱུར་བའི་སྲིད་བྱུས་ཀྱང་ས་ཁུལ་དེ་དག་ལ་གཅིག་གྱུར་ལག་བསྟར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ས་ཁུལ་དེ་དག་ནང་གནས་པའི་བོད་མི་རྣམས་ནི་སོ་སོའི་རིག་གཞུང་ལ་དགའ་ཞེན་དང༌། ཆོས་དད་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན། དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་སུ་བསྡད་ཡོད་ཀྱང་བསམ་བློའི་ནང་རྒྱ་དང་བོད་ཅེས་པའི་དབྱེ་མཚམས་གསལ་པོ་ཞིག་ཁམས་པ་དང་ཨ་མདོ་ཚང་མའི་བསམ་བློའི་ནང་ཡོད་བཞིན་པ་རེད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་འོག་ང་ཚོས་བོད་མི་ས་ཡ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཙན་ཞེས་བཤད་ན་དགེ་མཚན་ཡོད་མེད་ལ་བསམ་བློ་ཞིག་གཏོང་དགོས་པ་ཡིན།

གནས་ཚུལ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༣ ལོ་ཙམ་ནས་ང་ཚོས་བོད་ཆོལ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་སྐྱོང་ཞིག་བྱུང་ན་ང་ཚོར་བློ་བཞག་ས་ཞིག་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་ཕྱོགས་ལའང་བློ་བཞག་ས་ཞིག་ཡོད། ཚོང་ལས་ལྟ་བུར་མཚོན་ན་གཉིས་ཀར་ཁེ་བཟང་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། ང་ཚོའི་ཐོག་མའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དེ་འདྲ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་ངོས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ད་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་མེད་པར་གནས་ཡོད།

བར་སྐབས་བོད་ནས་ངོས་ལ་གནས་ཚུལ་གཏོང་མཁན་ཁ་ཤས་བྱུང་ལ། དེ་བཞིན་དོ་བདག་ཚུར་ཡོང་མཁན་སྨར་ཁམས་ཁུལ་དང༌། སྡེ་དགེ་སྐམ་ཐོག་གྲུ་ཁ། དེ་མིན་ས་ཆ་ཁ་ཤས་ནས་ཡོང་མཁན་ཁོང་ཚོ་དང༌། སྤྱིར་བཏང་བོད་རིགས་སེམས་ཤུགས་ཡོད་མཁན་མང་པོ་ཞིག་བཅས་གཅིག་གྱུར་གྱིས་བརྗོད་པར། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་དབུ་མའི་ལམ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། དེ་ཙམ་འགྲུབ་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ང་ཚོར་བློ་བཞག་ས་ཡོད་པ་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག

འདི་ཕྱོགས་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་མང་ཆེ་བས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་ཕྱོགས་མང་པོའི་གནས་ཚུལ་ལ་བསྟུན་ནས་ཐག་གཅོད་གང་འདྲ་ཞིག་གནང་ཡང༌། དེའི་ཐོག་མི་མང་ནས་ཀྱང་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོད། ལམ་སང་མང་མོས་འོས་བསྡུ་བྱས་ནས་ཐག་གཅོད་བྱེད་མི་དགོས་པ་བྱས་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་བར་སྐབས་བསམ་ཚུལ་འདི་ལྟར་བྱུང་ཡོད། འོན་ཀྱང་ངོས་ནས་མཐའ་མའི་ཐག་གཅོད་ད་ལྟ་བྱས་མེད། ལོ་རྗེས་མའི་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་གྱི་སྐབས་དེར་ངའི་བསམ་ཚུལ་འདི་ལྟར་ཡིན་ཞེས་ཐག་གཅོད་གསལ་པོ་ཞིག་བྱས་ན་བསམས་ནས་བསྡད་ཡོད།

ད་ལྟའི་ཆར་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རྒྱ་ནག་དབུས་གཞུང་གི་འགོ་ཁྲིད་ཚོ་དང༌། ལྷག་པར་ཅང་ཙེ་མིན་གྱི་ཐོག་ལ་ཨ་རིའི་ནང་དང༌། ཡོ་རོབ་ཁུལ་བཅས་ནས་དངོས་གནས་བོད་དོན་ཐོག་དོན་དམ་པའི་ཤ་ཚ་དང༌། རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་ལས་ཀ་མཐའ་སྐྱེལ་བྱེད་རྒྱུའི་སེམས་ཐག་གཅོད་མཁན་ང་ཚོའི་ངོ་ཤེས་གཞུང་ཁག་དང༌། ཚོགས་པ། གྲོགས་པོ་སྒེར་པ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འབད་བརྩོན་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ཅིང༌། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་འགོ་ཁྲིད་གསར་པ་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་བོད་དོན་འདི་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ཡིན་ནའང་འདྲ། བོད་རང་གི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ཡིན་ནའང་འདྲ། གང་ལྟར་ཁོང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་མི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་གསལ་པོ་འདུག མི་བདེ་བ་ཡོད་པ་དེ་ཁོང་ཚོས་ཐབས་ཤེས་ཐུབ་ན་མི་བདེ་བ་སེལ་ཐབས་ཀྱི་འབད་བརྩོན་མི་བྱེད་ཐབས་མེད་ཡིན།

ཕྱི་རོལ་དུ་བོད་ནང་རྒྱ་ཕྱོགས་ནས་སྲིད་བྱུས་གདུག་རྩུབ་ཆེན་པོ་ཞིག་མུ་མཐུད་འཛིན་ནས་བསྡད་ཡོད་ཀྱང༌། ནང་དོན་རྒྱ་ནག་གི་འགོ་ཁྲིད་མཐོ་ཤོས་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང༌། བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གྱི་དཀའ་ངལ་དེ་སེལ་ཐབས་ལ་དོ་སྣང་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་བཟོ་འདུག ད་ལྟ་གནས་སྟངས་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་བསྡད་ཡོད། ད་བར་ང་ཚོའི་བྱེད་ཕྱོགས་དང༌། ལངས་ཕྱོགས་དེ་ལྟར་ཡིན། ཐའེ་ཝན་གྱི་གནས་ཚུལ་སྐོར་དམིགས་བསལ་བཤད་དགོས་དོན་མེད་པ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ཡིན།

ཆ༽ དོལ་རྒྱལ་བསྟེན་གསོལ་དང་། རྗེས་འབྲང་པའི་བྱ་ངན།

ཁྱོད་རང་ཚོས་དོལ་རྒྱལ་སྐོར་ལ་དོ་སྣང་བྱས་པ་ཡག་པོ་རེད། ངས་ཐག་གཅོད་འདི་ལྟར་བྱེད་དགོས་དོན་ཡང་༸གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་དུས་ནས་བཟུང་ད་ལྟ་བར་ལོ་སུམ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་རིང་རྩོད་གཞི་ཅན་དུ་གནས་ཡོད། དངོས་ཡོད་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ནས་བརྟག་ཞིབ་བྱས་ན། ཨ་མདོ་ཁུལ་ལ་དོལ་རྒྱལ་བསྟེན་མཁན་དེ་ཙམ་མེད། ཁམས་ཁུལ་དང༌། དབུས་གཙང་ཁུལ་དུ་བར་ལམ་ལོ་དྲུག་ཅུ་ཙམ་གྱི་ནང་དོལ་རྒྱལ་ཁྱབ་སྤེལ་སོང་ཡོད། ༸སྐྱབས་རྗེ་ཕ་བོང་ཁ་རིན་པོ་ཆེར་ཆ་བཞག་ན་བླ་མ་ཚད་ལྡན་ལམ་རིམ་དང་བློ་སྦྱོང་གི་བསྟན་པའི་བདག་པོ་རེད། ༸སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ཡང་ངོས་ཀྱི་རྩ་བའི་བླ་མའི་གྲས་ཡིན། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་བླ་མ་ཚད་ལྡན་རེད། དེར་བརྟེན་བླ་མ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ཁོང་རྣམས་རྟོགས་པའི་གདེང་ཡོད་པ་ཡིན་པས་དོལ་རྒྱལ་གྱི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད།

རྗེས་འབྲང་སློབ་མ་ཚོ་ལ་བླ་མ་ནང་བཞིན་གྱི་རྟོགས་པ་དང་གནས་ཚད་མེད་བཞིན་དུ་རང་དགར་དྲེགས་པ་ཞིག་བསྟེན། དེ་ལ་མགོ་འབུལ་ལུས་འབུལ་ཞུ་དུས་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་སྤྱིའི་འགྲོ་སྟངས་དང་འགལ་བ་དང༌། ཡང་སྒོས་ལྷག་པར་ཅན་དུ་འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་ཕྱག་བཞེས་དང་འགལ་གྱི་ཡོད། གཉིས་ནས་བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་དང་མ་འགྲིག་པའི་གནས་ཚུལ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་ཡིན། ༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་སྐུ་གཤེགས་སྐབས་བོད་ཀྱི་ལྷ་མི་ཡོངས་ཀྱི་ནང་ནས་དགའ་བསུ་ཞུ་མཁན་དོལ་རྒྱལ་མ་གཏོགས་མེད། དེ་ཡང་༸སྐྱབས་རྗེ་ཕ་བོང་ཁའི་རྣམ་ཐར་ནང་གསལ་པོ་འཁོད་འདུག ༸སྐུ་གོང་མ་གཤེགས་པའི་ཚེས་གྲངས་ཟླ་བ་བཅུ་པའི་གནམ་གང་ཉིན་རེད། སྐབས་དེར་དོལ་རྒྱལ་གྱིས་དགུ་རྫོགས་གནམ་གང་ཡིན་ཞེས་སྐད་གསང་མཐོན་པོས་བསྒྲགས་ཡོད།

དེ་ཡང་༸གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་སྐབས་ནས་མ་མཐུན་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། སྤྱི་དང་སྒེར་གྱི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ངས་ཐག་གཅོད་བྱས་པ་ཡིན། དེ་ཡང་འཕྲལ་རྐྱེན་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་བྱས་པ་མིན་པར་འདས་པའི་ལོ་སུམ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་རྙོག་འཛིང་ཅན་ཞིག་ཡིན་པར་བརྟེན། ངོས་ནས་ཐག་གཅོད་བྱས་པ་ཡིན། ན་ཚ་ལྟ་བུར་མཚོན་ནའང་ཐོག་མར་གཤགས་བཅོས་བྱེད་སྐབས་ཅུང་མི་བདེ་བ་ཡོང་བ་ལྟར་སྐད་ཆ་ལྷགས་དོན་དེ་འདྲ་རེད། དེ་ལ་ཐལ་ཆ་གང་ཡང་མི་འདུག ཁོ་ཚོ་ཉུང་ཤས་ཤིག་གིས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་དགེ་ལུགས་པའི་བསྟན་པ་བསྣུབས་པར་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཤོད་ཀྱི་འདུག ང་ལ་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མེད། ངའི་ངོས་ནས་བསམ་པ་རྣམ་དག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མི་གཞན་གྱི་མཐོང་ཚུལ་འདྲ་མིན་ལ་རྣམ་རྟོག་གང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་མེད།

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞལ་ཞུགས་པའི་སྐབས་སུའང་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་མཁན་བྱུང་ཡོད། རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་ཡང་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་མཁན་ཡོད། ང་མི་ཐེབས་ཆག་ཅིག་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་མཁན་ཡོང་དང་ཡོང༌། དེ་ལ་ཧ་ལས་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། ཡིན་ནའང་གང་ཞིག་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཞེ་ན། རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་རྣམས་མགོ་སྐོར་མི་ཐེབས་པ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། སྤྱང་པོ་དང་གྲུང་པོ་བྱེད་དགོས། སྤྱང་གྲུང་འཛོམས་པོ་བྱེད་པ་ནི་རྒྱ་འདྲེ་རྒྱག་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་མིན། ཚུར་མི་བསད་པ་དང༌། གཞིས་ཆགས་ཁག་ནང་མེ་བརྒྱབ་པ། མི་གསོན་པོར་མེར་བསྲེགས་གཏོང་རྩིས་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་ལས་ངན་བྱས་ཡོད།

ཉེ་དུས་བོད་ནས་གསར་དུ་འབྱོར་བ་དགའ་ལྡན་དང་སེར་སྨད་ལ་འགྲོ་མཁན་རེ་ཟུང་འདུག་པས་ཁོ་ཚོར་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་མི་གསོད་ཁྲག་སྦྱོར་བྱེད་པར་ཡོང་བ་མིན། དངོས་གནས་བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ན་བསམས་ནས་ཡོང་བ་རེད། བར་སྐབས་བོད་ནས་ཚུར་ཡོང་མཁན་གྱི་གྲྭ་རྒྱུན་ཁོངས་སེར་སྨད་སྤོམ་ར་ཁང་ཚན་གྱི་གྲྭ་རྒྱུན་ཁ་ཤས་དང༌། དགའ་ལྡན་རྡོ་ཁང་ཁང་ཚན་གྱི་གྲྭ་རྒྱུན་ཁ་ཤས་མཚན་ཉིད་དགེ་རྒན་གསོད་མཁན་གྱི་གྲས་སུ་ཡོད་པ་རྒྱ་གར་ས་གནས་ཉེན་རྟོག་པས་གནས་ཚུལ་རིམ་པས་རྩད་གཅོད་བྱེད་དུས་གསལ་པོ་ཐོན་ཡོད། མི་དྲུག་ཡོད་པ་རྣམས་བོད་ལ་བྲོས་ཚར་འདུག དེའི་ནང་ཆ་ཕྲེང་བ་དང༌། ལི་ཐང་བ་ཡང་གཅིག་གཉིས་ཡོད་པ་ཤོད་ཀྱི་འདུག དེ་དག་ཚང་མ་བོད་ནས་གསར་དུ་འབྱོར་བ་ཤ་སྟག་རེད། སྙིང་རྗེ་བོད་ནས་ཡོང་དུས་བསམ་བློ་དེ་འདྲ་ག་ལ་ཡོད། རྒྱ་གར་ནང་སྡོད་མཁན་གྱི་མི་ཁྱད་མཚར་དེ་ཚོས་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་གནས་ཚུལ་གང་ཡང་མ་རྟོགས་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་དངུལ་གྱི་བསླུས་པའམ་ཡང་ན་སློབ་གསོ་བཏང་ནས་བསླུས་ཏེ་གང་ལྟར་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་དེ་འདྲ་བྱུང་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་རྒྱུ་མཚན་བཤད་པ་དང༌། བདེན་པ་བདེན་ཐུབ་ཀྱི་ཐོག་ནས་གསལ་བཤད་བྱེད་རྒྱུ་མ་གཏོགས་ལག་འཛིང་གཏོང་དགོས་དོན་རྩ་བ་ནས་མེད།

བར་སྐབས་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་མཆོག་སྤྲུལ་རྒྱ་གར་དུ་ཕེབས་རྒྱུ་སྐུ་ཕྱྭའི་ཉེན་འགན་བཟོད་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ནས་དོལ་རྒྱལ་བསྟེན་མཁན་ཚོར་ངར་ངར་ཕད་ཕད་ལྟ་བུ་རྩ་བ་ནས་བྱེད་རྒྱུ་མེད། གཙོ་བོ་ང་རང་ཚོ་མགོ་སྐོར་མ་ཐེབས་པ་བྱེད་དགོས། རྒྱུ་མཚན་དང་དགོས་པ་གང་དང་གང་ཡོད་པ་རྣམས་ཤེས་པ་བྱས་ནས་རང་ལུགས་བརྟན་པོར་འཛིན་དགོས། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ལྷག་བསམ་ཅན་རྣམས་གཡམ་རྒྱུག་ལ་མི་འགྲོ་བ་ཞིག་དང༌། མགོ་སྐོར་མ་ཐེབས་པ་བྱེད་དགོས་པའི་སློབ་གསོ་རྒྱག་དགོས། གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་རྟོགས་པའི་ཐོག་ནས་ང་ལམ་དེར་འགྲོ་གི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ན་སོ་སོའི་རང་དབང་རེད། ཁྱད་པར་གང་ཡང་མི་འདུག ང་ཚོའི་ངོས་ནས་དབྱུག་པ་གཞུ་བ་དང༌། གྲི་འཛུགས་པ་སོགས་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། དེ་ནི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན། སེམས་སྐྱིད་པོ་དང་བློ་བདེ་པོ་བྱས་ནས་སྡོད། ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༨ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༢ ཉིན་ལྡི་ལིར་རང་སྲོག་བློས་གཏོང་གིས་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་བྱེད་བཞིན་པའི་རྒྱལ་གཅེས་དཔའ་བོ་ཕོ་མོ་དྲུག་ལ་འཚམས་འདྲི་དང་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ བསྟན་སྲིད་སྤྱི་དོན་དང་། བདེན་དོན་གྱི་དྲན་སྐུལ།

ད་རེས་ཁྱེད་རང་ཚོའི་ལས་འགུལ་འདི་སྤྱིར་བཏང་གི་ཆབ་སྲིད་དང་། སྒེར་དོན་ཁོ་ནའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་མིན་པར། བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནད་དོན་ལ་ཐུག་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། ངོས་ནས་མཚམས་འཇོག་བྱེད་དགོས་ཞེས་བརྗོད་བདེ་པོ་མི་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་ཟས་གཅོད་པ་དྲུག་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་གོ་སྒྲིག་བྱས་པའི་ལས་འགུལ་འདིས། འཛམ་གླིང་ཡོངས་ལ་བོད་ཀྱི་བདེན་དོན་མ་བརྗེད་པ་བྱེད་དགོས་པའི་དྲན་སྐུལ་གཏོང་གི་ཡོད་སྟབས། ལས་འགུལ་འདི་ཚང་མའི་སྐུ་ཚབ་མཚོན་ཐུབ་པ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

དེ་བཞིན་ཁྱེད་རང་ཚོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་འདི་སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་དོན་ཏེ། སྤྱི་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོང་བ་དང༌། རྒྱ་ནག་ལའང་ཕན་ཐོགས་ཡོང་བར་བྱེད་པའི་དོན་དུ་དཀའ་ལས་རྒྱག་གི་ཡོད་བསམ་པ་བྱེད་དགོས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་གནས་དང་མ་གནས་ནི་བོད་ལ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་རང་དབང་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་ཐོབ་མིན་ལ་རག་ལུས་ཡོད། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡག་པོ་ཞིག་གནས་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། ང་ཚོ་བོད་མི་རྣམས་ལ་ཕན་པ་སྨོས་ཅི། རྒྱ་མི་རིགས་ལའང་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པར་བརྟེན། ཚང་མ་ཐུན་མོང་གི་དོན་དུ་འཛམ་གླིང་ཡོངས་ལ་བདེན་དོན་གྱི་དྲན་སྐུལ་གཏོང་གི་ཡོད། དེར་བརྟེན་རང་རྒྱལ་གཞན་ཕམ་དང༌། རྒྱ་ནག་ལ་ཁོང་ཁྲོའི་བསམ་བློ་འཆང་མི་རུང༌། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་བཅངས་ན་སྙིང་པོ་མེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་བདེན་དོན་ལ་ཡིད་ཆེས་བརྟན་པོར་གནས་བཞིན་པ་འདི་ལ་ངོས་ནས་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ཀྱི་བསྔགས་བརྗོད་ཡོད། འོན་ཀྱང་ངོས་ནས་མ་ཤི་བར་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པ་འདི་འཚེ་བའི་བྱ་བ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འཚེ་བའི་རང་བཞིན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་རང་གཞན་གང་ཡིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ངོས་ནས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ད་རེས་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཆོད་སེམས་བརྟན་པོ་བཙུགས་ཡོད་པར་བརྟེན། ངའི་ངོས་ནས་འདི་བྱེད་ཀྱི་ལམ་སྟོན་གསར་པ་བྱེད་ཐབས་བྲལ་ཡང༌། ཁྱེད་ཚོས་བདེན་དོན་ལ་ཡིད་ཆེས་འགྱུར་བ་མེད་པར་གནས་པ་སྙིང་སྟོབས་ལ་བསྔགས་བརྗོད་ཡོད་ལ། ངོས་རང་ལའང་སྐྱོ་གདུང་གི་ཚོར་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱུང་། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༨ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༢༨ ཉིན་ལ་མིག་སྔའི་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་ཐོག་སྩལ་བའི་གསུང་འཕྲིན།

ཀ༽ འཚེ་མེད་ཀྱི་ལམ་སྟོན་དང་། སྙིང་སྟོབས་ལ་བསྔགས་བརྗོད།

བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་གོ་སྒྲིག་འོག་མ་ཤི་བར་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་བྱེད་མཁན་གྱི་བོད་མི་དྲུག་ཐུག་འཕྲད་བྱུང༌། ངས་ཁོང་ཚོར་མ་ཤི་བར་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་གྱི་ལས་འགུལ་ཐེ་བའི་འཚེ་བའི་བྱ་སྤྱོད་གང་ཞིག་ལའང་ངོས་རང་འདོད་མོས་མེད་ཅེས་བཤད་པ་ཡིན། ཁ་སང་བོད་མི་ཞིག་གིས་རང་གི་ལུས་རང་གིས་མེར་བསྲེགས་པའི་གནས་ཚུལ་མཐོང་ཐོས་བྱུང་སྐབས་ཧ་ཅང་བློ་ཕམ་བྱུང༌། ངོས་ནས་ལོ་མང་རིང་བོད་མི་རྣམས་ལ་ང་ཚོའི་རང་དབང་བདེན་དོན་གྱི་འཐབ་རྩོད་འདི་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་སྒོ་ནས་བྱེད་དགོས་ཞེས་ལམ་སྟོན་བྱས་པ་ལྟར་ཁོང་ཚོས་མཐའ་འཁྱོངས་བྱས་ཡོད།

འོན་ཀྱང་ང་ཆ་བོད་མིའི་བསམ་བློའི་ནང་བློ་ཕམ་དང་ཛ་དྲག་གི་ཚོར་བ་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བཞིན་འདུག དེ་ནི་མ་ཤི་བར་གྱི་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་གྱི་ལས་འགུལ་དང༌། རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་གཏོང་བའི་ཡིད་སྐྱོའི་བྱ་ཐབས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གསལ་པོར་མཚོན་ཞིང༌། དེ་ལྟར་ཡོང་རྐྱེན་ནི་བོད་མི་རིགས་རིག་གཞུང་དང་བཅས་པ་ས་སྟེང་འདིའི་ཐོག་རྩ་མེད་འགྲོ་ཉེན་གྱི་གནས་སྟངས་ཤིག་བཟོས་པ་དེར་ཐུག་ཡོད། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ནི་འཛམ་གླིང་སྤྱི་དང་། ལྷག་པར་རྒྱ་མི་རིགས་ཀྱི་སྤུན་ཟླ་ཕོ་མོ་རྣམས་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན། དེ་དག་ཉམས་བརླག་ཏུ་འགྲོ་བ་ནི་བློ་ཕམ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར།

ངོས་ནས་ཁོང་ཚོའི་འཚེ་བའི་བྱ་ཐབས་ཁས་ལེན་བྱེད་ཐབས་མེད། འོན་ཀྱང་ཁོང་ཚོའི་ཀུན་སློང་དང་། སྙིང་སྟོབས་ལ་བསྔགས་བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཁོང་ཚོས་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་རང་དབང་ཐོབ་ཐང་དང་། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་འཚོ་གནས་ཡོང་ཆེད་རང་གི་ལུས་སྲོག་བློས་གཏོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེར་བརྟེན་ངོས་ནས་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ལ་བོད་དོན་དཀའ་རྙོག་སེལ་ཆེད་དོན་དངོས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་རོགས་ཞེས་འབོད་སྐུལ་ཞུ་རྒྱུར་མ་ཟད། སྲིད་གཞུང་དང༌། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཆབ་སྲིད་གར་སྟེགས་ཐོག་བོད་དོན་དཀའ་རྙོག་ཞི་བའི་སྒོ་ནས་སེལ་ཆེད་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གིས་ནུས་ཤུགས་འདོན་རོགས་གནང་ཞེས་རེ་སྐུལ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༨ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༢༧ ཉིན་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་བཅུ་པའི་ཐོག་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གཞོན་ནུའི་གྲུབ་འབྲས་དང་། བསྒྲུབ་བྱའི་དམིགས་ཡུལ།

སྡེ་ཚན་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་ལྟར་དེ་རིང་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུའི་སར་སྐུ་མགྲོན་ཡང་མང་པོ་ཕེབས་ཡོད་པ་ཚང་མར་ཞུ་རྒྱུ་ལ། ང་ཚོ་དུས་ཚོད་ཁག་པོ་ཞིག་གི་འོག་ལ་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་སྤྱི་བོ་གནམ་བསྟན་ཡོངས་རྫོགས་ནས་སོ་སོའི་མཇིང་པའི་སྒང་ལ་འཁྲི་བའི་ལས་འགན་རེ་རེ་འཁུར་ཡོད། ཐུབ་དང་མི་ཐུབ་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། གང་ཐུབ་ཚང་མས་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིའི་ངོས་ནས་ཀྱང་ད་ཕན་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་དང༌། གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གིས་ནུས་པ་བཏོན་ཡོད། ད་ལམ་ཚོགས་འདུ་འདིའི་སར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

སྔོན་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་གཟེངས་རྟགས་ཐོབ་མཁན་དོ་བདག་ངོ་མ་ཁ་ཤས་སླེབས་ཡོད་པ་ཁྱེད་རང་ཚོར་གཟེངས་རྟགས་ཐོབ་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ལོ་མང་གི་རིང་སོ་སོའི་སྐབས་བབས་ཐུབ་ཚོད་ཀྱི་ལས་ཀར་དོ་སྣང་བྱས་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་སྨིན་པའི་ཞབས་འདེགས་ངོ་སོ་ཐོན་པ་བྱུང་བར་བརྟེན་གཟེངས་རྟགས་འདི་ཐོབ་པ་རེད། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

གོང་དུ་བཀའ་བློན་དང༌། ཚོགས་གཙོ་གཉིས་ནས་གནས་ཚུལ་ཞིབ་ཆ་གསུང་མདོག་ཁ་པོ་རེད་བསམས་བྱུང་ཡང༌། ཆར་པས་རྐྱེན་པས་བཀའ་བློན་གྱི་བཀའ་མོལ་ཆ་ཚང་གོ་མ་སོང༌། ཚོགས་གཙོ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཡི་གེ་དེ་དག་ཐོན་གནང་བ་ལས། དེ་མིན་བཀའ་མོལ་གང་ཡང་བྱུང་མ་སོང༌། ང་ལ་དམིགས་བསལ་སྐད་ཆ་གསར་པ་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད།

ཚང་མས་མཁྱེན་གསལ་རེད། གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིས་ད་ལྟ་བར་དུ་ལས་ཀ་འཆར་ཅན་དང༌། འགྲིགས་ཙམ་འགྲིགས་ཙམ་དུ་མ་བསྡད་པར་ལོ་རེ་བཞིན་གོ་སྐབས་ནམ་བྱུང་ལ་ཕྱོགས་གང་སར་ཨུ་ཚུགས་བརྒྱབ་སྟེ་འབད་བརྩོན་བྱེད་མཁན་ཞིག་མཐོང་གི་འདུག དེ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། དམིགས་ཡུལ་ཞིག་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དོན་དག་ལ་འབད་བརྩོན་མུ་མཐུད་བྱེད་དགོས། འགོ་འཛུགས་སྐབས་དྲིལ་བསྒྲགས་ལྟ་བུ་གང་རྒྱས་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་ལས་དོན་ཚང་མ་ལམ་སེང་འགྲུབ་རྒྱུ་མེད་པ་ཤེས་གསལ་ལྟར། འཆར་ཅན་ལྟ་བུ་དང༌། འགྲིགས་ཙམ་གྱིས་ཆོག་ཤེས་བྱེད་མཁན་དེ་འདྲ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད། གཞུང་གི་ལས་ཁུངས་ནང་ལ་ཡིན་ཡང་རུང༌། གཞིས་ཆགས་ཁག་གི་ནང་ལ་ཡིན་ཡང་རུང༌། གང་སར་ཡོང་གི་ཡོད། རྩ་བའི་ལྷག་བསམ་མ་འདང་བ་མིན་ན་ཡང༌། མིའི་གཤིས་ཀ་ལྟ་བུ་ཡིན་གྱི་རེད། གང་ལྟར་གོ་སྐབས་ནམ་བྱུང་ལ་ཨུ་ཚུགས་བརྒྱབ་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུ་མ་འདང་བའི་སྐྱོན་གཅིག་ང་ཚོའི་ལས་རིགས་མང་པོའི་ནང་ཡོང་གི་འདུག ཆོས་སྡེ་ཁག་གི་ནང་ལ་ཡང་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་ནི་ང་ཚོ་གཅིག་པོ་མིན་པར་འཛམ་གླིང་གང་སར་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད། གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་བྱེད་སྟངས་ད་ལྟ་བར་དུ་སྐབས་རེ་ཐལ་དྲགས་པའི་སྐྱོན་མེད་ན་ཡང༌། གང་ཅིའི་ཆ་ནས་ཕྱོགས་གང་སར་ཨུ་ཚུགས་རྒྱག་མཁན་ཞིག་མཐོང་སོང་བས་ཁྱེད་རང་ཚོར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡིན།

ང་ཚོ་བོད་པའི་འཐབ་རྩོད་འདི་མི་ཐོག་གཅིག་གི་དོན་དག་མིན། དཔེར་ན། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་འགོ་འཁྲིད་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིའི་ཆེད་དུ་ཡང་མིན། ང་ཚོས་ཆོས་ལྡན་མི་རིགས་གཅིག་གི་དོན་དུ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་མ་ཟད། དེ་ཡང་རང་རྒྱལ་གཞན་ཕམ་དང༌། ཆགས་སྡང་གི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་ཞིག་ཀྱང་མིན། ང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་འདི་ནི་བདེན་དོན་ཡིན་པ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་འཐབ་རྩོད་ཅིག་ཡིན། དེ་ཡང་ས་ཡ་དྲུག་ཡོད་པའི་བོད་མི་རིགས་གཅིག་པུའི་ཁེ་ཕན་ཙམ་མ་ཡིན་པར་འཛམ་གླིང་ས་ཁུལ་གང་སར་ཡོད་པ་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་ཉུང་མཐར་མི་ས་ཡ་བཅུ་གསུམ་བཅུ་བཞི་སྐོར་གྱི་ཁེ་ཕན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད།

དེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་སྔོན་ཆད་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་ཀྱིས་ཆེན་པོ་རྒྱ་ནག་གི་ཡུལ་ལ་ཕན་ཆེན་པོ་བཏགས་ཡོད་པ་ལྟར། མ་འོངས་པར་ཡང་དེ་བཞིན་ཕན་འདོགས་ཐུབ་ངེས་ཡིན། ད་དུང་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་བཤད་ན། དེང་སང་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ས་ཁུལ་གང་སར་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད། མི་ཚང་མས་སྐབས་བབས་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་ཀྱང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དཀའ་ངལ་དེ་དག་གི་འབྱུང་ཁུངས་རྩ་བ་དེ་གང་ཡིན་ཟེར་ན། རང་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་དང་། བདེ་བ་འདོད་པ་ལྟར་གཞན་དག་རྣམས་ཀྱང་འདོད་ཚུལ་དེ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་ངོས་འཛིན་མ་ཐུབ་པ་དང༌། ཡ་རབས་དང་གཞན་ཕན་ལྷག་བསམ་གྱིས་མ་འདང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ཚང་མས་མཐོང་ཆོས་རེད། གནས་ཚུལ་དེའི་ཐོག་ལ་ང་ཚོའི་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང༌། ལྟ་བ་དང་སྤྱོད་པའི་ཐོག་ནས་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུར་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་དང་འབྲེལ་བའི་བོད་དོན་གྱི་འཐབ་རྩོད་འདི་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་དང༌། བདེན་དོན་ཡིན་པ། མ་འོངས་པར་མི་མང་པོའི་མདུན་ལམ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་དག་མཐོང་རྗེས་རྒྱ་མི་རིགས་ཀྱི་ནང་ནས་ཀྱང་བོད་དོན་ཐོག་ཤ་ཚ་དང༌། རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་རིམ་པས་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། ང་ཚོས་འབད་བརྩོན་དང་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་འདི་རང་རྒྱལ་གཞན་ཕམ་གྱི་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར། འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

ཁ༽ མི་རབས་གསར་རྙིང་དང་། རྒྱུད་མཐུད་ཀྱི་འཐབ་རྩོད།

ད་ཆ་ང་ཚོའི་མི་ཐོག་བརྗེས་འགྲོ་གི་ཡོད། དཔེར་ན། ཐོག་མར་རྒྱ་མི་བོད་ལ་ཡོང་བའི་སྐབས་སུ་གདོང་ལེན་བྱས་ཏེ་དཀའ་ལས་རྒྱག་མཁན་གྱི་མི་རྣམས་ཧ་ལམ་རྫོགས་ཚར་བ་རེད། ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་ལ་ཆ་བཞག་ན། སྦེལ་ཀོབ་གཞིས་ཆགས་ཐོག་མར་ཚུགས་དུས་དཀའ་ལས་རྒྱག་མཁན་ཤིང་ནགས་གཅོད་བྲེགས་དང༌། གླང་ཆེན་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་དེ་དག་དེང་སང་གཞིས་ཆགས་ནང་མང་པོ་མཐོང་རྒྱུ་མི་འདུག བོད་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་དེ་བཞིན་བྱས་ནས་མི་ཐོག་བརྗེས་འགྲོ་གི་ཡོད།

ང་རང་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་བཤད་ན། ང་ཐོག་མར་རྒྱ་གར་ལ་ཡོང་དུས་མི་ཕོ་གསར་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ཙམ་ཡིན་པ་དེ་ད་ཆ་ལོ་དྲུག་ཅུ་རེ་བཞིའི་སྒང་ལ་སླེབས་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་ང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་འདི་ཆོས་ལྡན་མི་རིགས་གཅིག་གི་གནད་དོན་དང༌། བདེན་དོན་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཡིན་པར་བརྟེན། མི་རྒན་པ་རྫོགས་ཀྱིན་རྫོགས་ཀྱིན་གཞོན་པས་མཇུག་མཐུད་ཀྱིན་མཐུད་ཀྱིན་མཇུག་སྐྱོང་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན།

བོད་ནང་ལ་ཡང་དེང་སང་རྒྱ་མིའི་ལས་བྱེད་པ་ལ་བསུན་པོ་བཟོ་མཁན་མང་ཆེ་བ་གཞོན་སྐྱེས་ནང་ནས་ཡོང་གི་ཡོད། ཁོང་ཚོ་མང་པོ་ཞིག་ལྔ་བཅུ་ང་དགུའི་རྗེས་ལ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། སྤྱི་པའི་ལས་འགན་མི་ཐོག་གཞོན་པས་མུ་མཐུད་ནས་ཁུར་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་གང་སར་འགྲོ་སྟངས་གཅིག་གྱུར་རེད། ཡང་སྒོས་ང་ཚོ་བོད་པས་སྒྲུབ་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་རྣམས་མི་ཐོག་རྒན་པས་ལས་འགོ་བཙུགས་ཏེ་ད་ལྟ་བསྒྲུབ་རྒྱུར་བསྡད་པའི་ལས་འགན་རྣམས་མི་ཐོག་གཞོན་པས་མཇུག་སྐྱོང་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

སྤྱིར་བཏང་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཁུངས་སུ་ཡོད་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་གཞོན་ནུ་ཚང་མ་ཡག་ཐག་ཆོད་རེད། རྒྱ་གར་དང༌། འབྲུག བལ་ཡུལ་ནང་ལ་ཡོད་པ། སུད་སི་དང༌། ཨ་རི་སོགས་ཕྱི་རྒྱལ་ཁུལ་ཁག་ཏུ་ཡོད་པའི་གཞོན་ནུ་ཕལ་མོ་ཆེ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་སེམས་ཤུགས་ཡོད་པ། སོ་སོའི་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཡོད་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ལྷག་པར་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ངོས་ནས་ད་ལྟ་བར་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱས་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ད་དུང་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་འབད་བརྩོན་མུ་མཐུད་བྱེད་དགོས།

བོད་མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་དུས་ལ་བདེན་མཐའ་གསལ་ན་གསལ་བ་རེད། དེ་མིན་རེ་བ་ཡོད་པ་མ་རེད་ཟེར་བ་དེ་གླེན་པའི་སྐད་ཆ་དང་། གཏི་ཐུག་གི་སྐད་ཆ་རེད། རྒྱུ་མཚན་མང་པོར་བལྟས་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན། ང་རང་གི་མི་ཐོག་འདིའི་སྒང་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་ཡོད། མི་ཚེ་འདི་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ལོ་ཤས་ནང་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུའི་རེ་བ་མེད་པ་མིན། ཅི་སྟེ་ངེས་མེད་ང་ཚོའི་མི་ཐོག་འདི་རྫོགས་ན་ཡང་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་མུ་མཐུད་ནས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་དགོས་པ་ལས། འདི་མཚམས་འཇོག་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་གཏན་ནས་མིན། བོད་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མི་གཅིག་ལ་རག་ལས་པ་ལྟ་བུའི་བསམ་བློ་རྩ་བ་ནས་གཏོང་རྒྱུ་མེད། དེ་ནི་ཡོངས་སུ་ནོར་འཁྲུལ་རེད།

ངས་རྣམ་ཀུན་ཕྱི་རྒྱལ་ཚགས་པར་འགོད་མཁན་ཚོར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་བོད་དོན་ཐོག་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་དང༌། མེད་ན་མེད་པ་ལྟ་བུ་མཐོང་བ་དེ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། དཔེར་ན། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ནང་ལོ་ཉིས་སྟོང་སྐོར་དང༌། བོན་གཞུང་གི་ཐོག་ནས་ལོ་བཞི་སྟོང་སྐོར་ཕྱིན་པ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ས་འོག་ནས་ཐོན་པའི་གནའ་རྫས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་ལོ་དྲུག་སྟོང་བརྒྱད་སྟོང་སྐོར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

ཏཱ་ལའི་བླ་མ་བྱུང་ནས་ལོ་དྲུག་བརྒྱ་ཙམ་དང༌། ༸གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་ནས་བརྩིས་ན་ལོ་སུམ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ལས་འགྲོ་གི་མེད། ང་རང་ཚོས་མི་རིགས་གཅིག་གི་དོན་དུ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས་གཞུང་གཅིག་དང༌། ཚོགས་པ་གཅིག ཡང་ན་མི་ཁ་ཤས་ཀྱི་དོན་དུ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་མེད། དེ་ནི་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་རེད། ངས་རང་རྒྱལ་གཞན་ཕམ་གྱི་བསམ་བློ་མེད་ཟེར་བ་འདི་བདེན་པ་ཡིན་བསམ་གྱི་ཡོད། རྒྱ་ལ་ཡང་སྐྱིད་པ་དང༌། བོད་ལ་ཡང་སྐྱིད་པ་ཞིག་དགོས་པ་ལས། ང་ཚོས་བོད་རྒྱལ་རྒྱ་ཕམ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་མེད། ང་ཚོས་བོད་དོན་འཐབ་རྩོད་བྱེད་སྟངས་འདི་སུ་ལ་ཤོད་དགོས་བྱུང་རུང༌། སུ་ལ་གདོང་སྟོན་དགོས་བྱུང་རུང༌། ཕྱི་ནང་མདོ་སྦུག་གཉིས་ཤོད་དགོས་དོན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། བསམ་པ་རྣམ་དག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་བདེན་དོན་གཅིག་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་བྱ་བ་རླབས་ཆེན་པོ་ཞིག་ང་ཚོས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་བརྟེན། ཁྱེད་རང་ཚོ་མི་ཐོག་གཞོན་སྐྱེས་ཚོས་མཇུག་ཡག་པོ་མཐུད་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས། ད་ལྟ་ཕན་ལ་ཡག་ཐག་ཆོད་ཡིན། ད་དུང་ཡང་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཧུར་སྐྱེད་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ག༽ སྙིང་སྟོབས་ཉམས་མེད་དང་། བདེན་དོན་གྱི་གཟི་བརྗིད།

སྤྱིར་བཏང་གཞོན་སྐྱེས་སུ་དང་སུ་ཡིན་ན་ཡང་སྐབས་རེ་འགོ་སྟོད་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་ནའང་རྐྱེན་ཕྲན་བུ་ཞིག་འཕྲད་པ་དང་མེའི་སྒང་ལ་ཆུ་བཤོས་པ་ལྟར་ལམ་སང་སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པས་དེ་འདྲ་བྱེད་མི་རུང༌། སེམས་ཤུགས་མུ་མཐུད་ནས་འཕེལ་ཐུབ་པ་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཀྱིས་རྒྱུད་ཕྱུག་པ་ཞིག་བྱས་ནས་ཨུ་ཚུགས་མཐར་སྐྱེལ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ཡང་ཆགས་སྡང་དབང་གི་སེམས་ཤུགས་དེ་བརྟན་པོ་མིན། བདེན་པ་དང་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཤུགས་དེ་ཆག་གི་མ་རེད། དེ་ནི་རང་གཞན་ཚང་མར་ཕན་པ་འབའ་ཞིག་སྒྲུབ་འདོད་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་ལས་གནོད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སེམས་ཤུགས་མིན་པས། ལྷག་བསམ་དང་ཕན་སེམས་ཟེར་བ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

བོད་པའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་ཁྱད་ཆོས་རིན་ཐང་བྲལ་བའི་ནོར་བུ་ལྟ་བུའི་རྩ་བ་བསམ་པ་བཟང་པོ་དང༌། ཕན་སེམས་བྱེད་རྒྱུ་འདི་དག་ལ་ཐུག་ཡོད། འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོད་མེད་དང༌། ཆོས་དད་གང་ཞིག་ལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མེད་ཇི་ལྟར་ཡང༌། མདོ་དོན་ཡང་སྙིང་མི་བཟང་པོ་ཞིག་དང༌། མི་ཡག་པོ། སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཕན་བདེ་སྒྲུབ་མཁན་ཞིག་དང༌། ང་ཚོའི་ཕ་མེས་ནས་འདི་འདྲའི་སྲོལ་བཟང་པོ་ཞིག་ང་ཚོའི་ལག་པར་བཞག་ཡོད་པ་འདི་ང་ཚོས་བདག་པོ་བརྒྱབ་སྟེ་མི་ཐོག་ནས་མི་ཐོག་མཇུག་སྐྱོང་མུ་མཐུད་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ལེགས་ཉེས་འབྱེད་ཐུབ་པའི་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱང་ཡོད་དགོས། མི་ལ་རང་བཞིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་རྣམ་དཔྱོད་ཡོད་པའི་ཐོག་ལ། རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་སྒོ་འབྱེད་ལྟ་བུར་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་དང༌། བོད་རང་ཉིད་ཀྱི་གནའ་རབས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་པའི་སྒོ་ནས་ལྷག་བསམ་དང་ཤེས་ཡོན་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བ་ཞིག་བྱུང་ན། ང་ཚོ་བོད་པ་ཟེར་བ་འདི་སུ་གཅིག་གིས་ཀྱང་གླགས་མི་འཁེལ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། བདེན་པའི་སྐད་ཆ་ཤོད་དུས་མི་གྲངས་མང་ཉུང་དང༌། དཔུང་སུ་རྒོད་ཀྱི་སྐད་ཆ་མིན།

འདས་པའི་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་གི་ལོ་རྒྱུས་ལ་བལྟས་ན། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབུར་དུ་དོད་པའི་རིག་གཞུང་དང་སྐད་ཡིག་ཅིག་ཡོད་ལ། མི་འབོར་ལ་མཚོན་ནའང་། སྔར་ཆོས་རྒྱལ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་དུས་སུ་མི་གྲངས་ས་ཡ་བཅུ་གྲངས་ཡོད་ཚོད་ཀྱང་བར་སྐབས་ཇེ་ཉུང་དུ་ཕྱིན་ཏེ་དེང་སྐབས་ས་ཡ་དྲུག་བདུན་སྐོར་ཞིག་ཡོད། ཕྱོགས་གཅིག་ལ་རྒྱ་གར་དང༌། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ལ་རྒྱ་ནག་སྟོབས་ཆེན་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་དུས་རབས་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོའི་རིང་མཐུན་རྐྱེན་མ་འཛོམས་པའི་མི་གྲངས་ཉུང་ཉུང་ཞིག་གིས་སོ་སོའི་འབུར་དོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཟིན་ནས་འཚོ་གནས་བྱས་པ་རེད། གཅིག་བྱས་ན་འགྲིམ་འགྲུལ་གྱི་ཆ་ནས་ཀྱང་ཡིན་སྲིད། ཁམས་པ་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཁམས་དང་རྒྱ་ནག་ས་འདྲེས་ཡིན་ན་ཡང༌། ང་ཚོའི་མི་རབས་ནས་མི་རབས་བར་སོ་སོའི་ལྟ་བ་དང༌། སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་གོམས་གཤིས་རྣམས་རྒྱུན་འཛིན་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག་པ་བདེན་པ་རེད། ང་ཚོ་རིག་གཞུང་ལ་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོ་དེ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་སོ་སོའི་རིག་གཞུང་ཟིན་ནས་འཚོ་གནས་ཐུབ་པ་རེད། རིག་གཞུང་གི་གཞི་རྩ་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཕྱོགས་གང་ཞིག་ནས་རིག་གཞུང་ངམ། གོམས་སྲོལ་མི་འདྲ་བ་ཤུགས་རྐྱེན་ཞིག་སླེབས་ན་རང་ཚུགས་འཛིན་ཐུབ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོ་ད་བར་དེ་འདྲ་བྱས་ནས་བསྡད་ཐུབ་པ་རེད།

བར་སྐབས་ཉེ་རབས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ་བལྟས་ན་ཡང༌། བོད་གངས་ཅན་ཡོངས་རྫོགས་རྒྱ་མིའི་དབང་འོག་ལ་ཚུད་ཀྱང་སོ་སོའི་ལྟ་བ་དང༌། སྤྱོད་པ་རྣམས་རྒྱ་མིས་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་ཐུབ་མེད། དེ་ནི་སོ་སོའི་རིག་གཞུང་ལ་ནུས་པ་དང་ལྗིད་ཁོག་ཡོད་པའི་རྟགས་མཚན་རེད། ང་ཚོ་བོད་པར་སོ་སོའི་རིག་གཞུང་དང༌། བཟང་པོའི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད་པ་འདི་དག་མ་བརྗེད་པ་བྱས་ནས་འཛིན་དགོས། འདི་ནི་ང་ཚོའི་སྟོབས་ཤུགས་རེད། བདེན་པའི་ནུས་པ་གཙོ་བོ་ཡང་འདིའི་ཐོག་ནས་ཐོན་གྱི་ཡོད། ལྷག་བསམ་དང་ཤེས་ཡོན་ཟུང་དུ་འབྲེལ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། མ་གཞི་ངས་རྟག་པར་བཤད་སྟབས་ཁྱེད་རང་ཚོ་བསུན་གྱི་ཡོད་ཤས་ཆེ། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཁ་ནས་ཡ་རབས་དང་ཡ་རབས་ལས་བརྗོད་རྒྱུ་མི་འདུག་བསམ་སྲིད་ཀྱང༌། ངོས་ནས་དེ་དག་མུ་མཐུད་ནས་ཤོད་ཀྱི་རེད། བོད་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་དོན་དག་སྐོར་གཅིག་བྱས་ན་ལོ་དུས་ངེས་ཅན་གྱི་མཚམས་ལ་སླེབས་དུས་ངས་ཤོད་ཀྱི་མ་རེད། ངའི་ལས་འགན་འཁྱུར་བ་རེད། མི་བཟང་པོ་བྱེད་དགོས། མི་ཡ་རབས་བྱེད་དགོས་ཟེར་བ་འདི་ང་མ་ཤི་བར་དུ་ཤོད་ཀྱི་རེད། ཚེ་འདི་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ཇི་སྲིད་ནམ་མཁའ་མ་ཟད་ཀྱི་བར་དུ་ངས་ཤོད་ཀྱི་རེད། གང་ཡིན་ཟེར་ན་འདི་ལ་དགོས་པ་དང་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཡོད།

ང༽ གཉིས་སྨན་གྱི་ལམ་བུ་དང་། གཞོན་ནུའི་ལངས་ཕྱོགས།

བོད་དོན་སྐོར་ལ་ང་ཚོ་བསམ་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། གཞོན་ནུ་ཁྱེད་རང་ཚོས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་རང་བཙན་གཙང་མ་དགོས་ཞེས་ཨུ་ཚུགས་རྒྱག་གི་ཡོད། རང་བཙན་གང་འདྲ་བྱས་ནས་སྒྲུབ་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ལམ་སེང་ཐབས་ཤེས་ལམ་སྟོན་མིག་ཁ་ཕྱེ་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཤོད་རྒྱུ་མེད་ན་ཡང་། དེའི་ཐོག་ལ་སོ་སོའི་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ནས་བསྡད་ཡོད། ངའི་བྱེད་ཕྱོགས་ནི་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ས་ཁུལ་ཡོངས་རྫོགས་ལ་རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་གྱི་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོས་རང་བཙན་གཙང་མ་དགོས་ཟེར་བ་དེ་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་རེད། གཉིས་ནས་ད་ལྟ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ཀྱིས་མི་ཚང་འདིས་བྱས་མི་ཡོང་བསམས་ནས་ཚང་མ་རྒྱ་མིའི་ཐོག་ཡིད་ཐང་ཆད་པ་དང༌། ཡིད་ཆེས་རྦད་དེ་བརླགས་ནས་བསྡད་ཡོད།

གཞོན་ནུའི་ལངས་ཕྱོགས་དེ་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྲིད་བྱུས་དང་མི་འདྲ་བ་རང་བཙན་གཙང་མའི་ཐོག་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་འཛམ་གླིང་ཡོངས་གྲགས་རེད། དེ་ཡག་པོ་རེད། དགའ་བསུ་ཡོད། ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ལམ་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པས་གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་རེད། སོ་སོ་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་འདོན་དགོས་ལ། བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་གྱི་ཐོག་ནས་རྩོད་གླེང་བྱས་ན་ཕན་ཚུན་ཚང་མར་བློ་སྐྱེད་གོང་འཕེལ་འགྲོ་རྒྱུ་དང༌། ཉམས་མྱོང་དང༌། གནད་འགག་གསར་པ་ཤེས་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། ང་རང་ཚོ་ལངས་ཕྱོགས་ཐ་དད་ཡིན་ན་ཡང༌། ཁྱེད་རང་ཚོའི་ལངས་ཕྱོགས་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་གསལ་པོ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད།

ངོས་ནས་དབུ་མའི་ལམ་ཟེར་བ་འདི་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཤེས་གསལ་ཡིན་ནའང༌། ཁ་ཤས་ནས་གསལ་པོ་མ་ཤེས་པ་ཡོད་ལས་ཆེ། ངས་ད་ལྟ་དབུ་མའི་ལམ་ཞེས་པ་འདིའི་མིང་རྗེས་སུ་བཏགས་པ་རེད། འོན་ཀྱང་རྩ་བའི་གནད་དོན་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་གི་ཐོབ་ཐང་གཅིག་གྱུར་ཞིག་བྱུང་ན། ང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་མེད་དམ་སྙམ་པའི་བསམ་ཚུལ་འདི་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༣ ལོར་ཚེ་དབང་འཕྲིན་ལས་ཚོགས་གཙོ་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང༌། སྙིང་རྗེ། ཁོང་རང་དེ་དུས་མིག་ལ་ཆུ་ཞག་འཁོར་བཞིན་པར་དངོས་གནས་འདི་ལས་ལྷག་པ་དགོངས་བཞེས་གནང་རྒྱུ་མི་འདུག་ཅེས་ང་ལ་བཤད་མྱོང༌། དེའི་སྐབས་སུ་བཀའ་བློན་ཁ་ཤས་ཀྱང་ཡོད། དེ་སྐབས་རྒྱ་ནག་ནང་རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་དུས་སྐབས་རེད། སྔ་ཕྱི་མ་གཏོགས་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱེད་རྒྱུ་ལས། ང་ཚོས་དྲག་ཤུགས་ཀྱི་རྒྱ་མི་ཕྱིར་འབུད་མི་ཐུབ། ཐུབ་ན་ཡང་ལེགས་རྒྱུ་མེད་ལ། མི་དང་མི་གདོང་བསྟན་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་རེས་དང༌། བདེན་པ་བདར་ནས་ཕན་ཚུན་གཉིས་ཕན་གྱི་ཐོག་ནས་ང་ཚོའི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་བྱེད་རྒྱུ་འདི་འོས་ཤོས་རེད།

ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་ཟེར་བའི་བསམ་ཚུལ་འདི་ ༡༩༧༣ ལོ་ནས་ང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་གོ་རིམ་བསྒྲིགས་ཡོད། སྐབས་དེ་དུས་རང་སྐྱོང་ཞེས་ཡོངས་གྲགས་སུ་བཤད་ན་བོད་པའི་རྣ་བར་མི་འགྲོ་ཞིང་། རང་བཙན་ཞེས་བཤད་ན་རྒྱ་མིའི་རྣ་བར་མི་འགྲོ་བར་བརྟེན། ངས་བོད་པ་ཚོར་བདེ་སྐྱིད་འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་བཤད་ཡོད། དེ་ནི་གཡོ་སྒྱུ་དང་ཧམ་རྫུན་གྱི་སྐད་ཆ་གང་ཡང་མིན། ང་ཚོས་རང་བཙན་དགོས་ཟེར་བ་དེ་ཡང་རྩ་བ་བདེ་སྐྱིད་ལ་ཐུག་ཡོད་ལ། རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་དགོས་ཞེས་པ་དེ་ཡང་རྩ་བ་བདེ་སྐྱིད་ལ་ཐུག་ཡོད། ང་ཚོ་བོད་ལུང་པ་ས་ཆ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་མི་འབོར་ཉུང་ཉུང་རེད། འགྲིམ་འགྲུལ་ཁག་པོ་ཡིན། གཏེར་ཁའི་རིགས་ཕྱུག་པོ་ཡོད། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་བོད་པར་དགོས་པའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང༌། ནང་སྲིད་ཀྱི་ལས་ཀ་འདི་དག་བོད་པ་རང་ལ་འགན་དབང་དང་ཐོབ་ཐང་ཆ་ཚང་ཡོད་པ་དང༌། ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་གདེང་འཁེལ་བ་ཞིག་བྱུང་ན། ང་ཚོ་རྒྱ་མི་མཉམ་དུ་སྐྱིད་སྡུག་བསྒྲིལ་ན་དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་མྱུར་པོ་འགྲོ་རྒྱུར་ཁེ་ཕན་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ངོས་ནས་དབུ་མའི་ལམ་ཞེས་བཤད་པ་ལས། འུ་ཐུག་ཐབས་ཟད་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་པ་མ་རེད།

ང་ཚོས་ཐོག་མར་མ་ལན་མ་འགྱོད་པའི་ཐབས་ཤེས་ཤིག་བྱས་པར་འགལ་བ་གང་ཡང་མེད། ང་ཚོ་གཉིས་ཕན་ཞིག་ཡོང་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་མེད་པ་མིན། འགྱུར་བ་ནི་དུས་ནམ་གྱི་ཚེ་ཡང་ཡོང་ངེས་ཡིན། དཔེར་ན། ད་ལྟའི་ཆར་རྒྱ་མི་ཞེས་བརྗོད་སྐབས་ལམ་སེང་འཁོན་འཛིན་ཡོང་བ་དང༌། ནག་པོར་མཐོང་བ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཁག་མེད་པ་ཞིག་རེད། རྒྱ་མིས་ང་ཚོར་སྡུག་པོ་བཏང་བའི་གནས་ཚུལ་བགྲངས་ན་བཟོད་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། ཡིན་ནའང་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འདས་ཟིན་པ་རེད། མིའི་དགྲ་གཉེན་ལ་འགྱུར་བ་ཡོང་གི་རེད། སྤྱོད་འཇུག་ལས་ཀྱང༌།

མཐུན་པར་རིམ་གྲོ་བསྟེན་བྱས་ན། །

ཐམས་ཅད་ཕན་དང་བདེ་བྱེད་ན། །

ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་རེད། དུས་འདས་པ་ནི་འདས་པ་རེད། མ་འོངས་པར་ང་ཚོ་འཆམ་པོ་བྱས་ན་རྒྱ་མི་ཚང་མ་སྡུག་པ་མིན། རྒྱ་མིའི་སྲིད་བྱུས་ཐབས་སྡུག་འདི་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་རེད། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བོད་རྒྱ་ནག་གི་ཆ་ཤས་ཡིན་མིན་སྐོར་ནི་འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་བྱུང་ཟིན་པ་ཞིག་ལ་སུས་ཀྱང་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་མི་ཐུབ། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཐོག་བོད་རྒྱ་ནག་གི་ཁོངས་གཏོགས་ཡིན་མིན་ནི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་རྣམས་དང༌། ཁྲིམས་དོན་མཁས་པ་དག་གིས་བརྗོད་རྒྱུ་ལས། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དགོས་མཁོར་བསྟུན་ནས་ཤོད་ཐབས་གང་ཡང་མེད་ཅེས་ངོས་ནས་རྟག་པར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ཡིད་ལའང་དེ་བཞིན་དྲན་གྱི་འདུག

ད་ལྟའི་ཆར་ངས་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་ཐོག་ནས་འབད་རྩོལ་བྱེད་བཞིན་པ་འདིའི་གནས་སྟངས་གང་ཞིག་ཡོད་དམ་ཟེར་ན། ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། འདས་པའི་ལོ་ངོ་ཉེར་གཅིག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་ཕྲ་ཤོད་དགོས་དོན་མི་འདུག ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ལ་རྒྱ་ནག་གཞུང་དང་ང་ཚོའི་བར་ཚོགས་པ་དང༌། མི་སྒེར་པའི་རིགས་སོགས་བརྒྱུད་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོང་གི་ཡོད། མི་སྒེར་པའི་ནང་ལ་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་མི་ཡོད་ལ། ཤར་ཕྱོགས་པའི་མི་ཡང་ཡོད། རྒྱ་རིགས་ཀྱང་ཡོད། བར་སྐབས་འབྲེལ་བའི་རྣམ་པ་དེ་ཕྲན་བུའི་ངོ་དཀར་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག འོན་ཀྱང་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་མིན་ད་ལྟ་ཐག་བཅད་ནས་ཤོད་ཐུབ་པ་གང་ཡང་མི་འདུག དེ་དག་གི་སྐོར་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་ངོས་ནས་གསང་བ་བྱེད་ཀྱི་འདུག་པས། གསང་བ་བྱས་ན་ལེགས། ཡིན་སྟངས་དེ་འདྲ་རེད། རིམ་པས་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

ཅ༽ ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་དང་། འཛམ་གླིང་གི་བདེན་རྒྱབ།

བར་སྐབས་མ་ཤི་བར་དུ་ཟད་བཅད་ངོ་རྒོལ་གྱི་ལས་འགུལ་ཤིག་སྤེལ་གྱི་ཡོད་པ་དེ་ནི་འུ་ཐུག་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་རེད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཐབས་ཤེས་གུ་བཤངས་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་ཚད་བྱས་ཀྱང་རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་བརྡ་ལན་མེད་པར་ཙམ་དུ་མ་ཟད། བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཇེ་ཞན་ཇེ་སྡུག་ཏུ་འགྲོ་བཞིན་པའི་དངངས་སྐྲག་བཟོད་ཐབས་མེད་པའི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་སྙིང་སྟོབས་དེ་ནི་དངོས་གནས་ཧ་ལས་པ་རེད། འོན་ཀྱང་བྱེད་ཐབས་དེ་འཚེ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་སྐབས་དེར་ངས་བཤད་ཡོད། གང་ལྟར་སྐབས་དེའི་གཞོན་ནུའི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཁ་ཤས་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། དེ་བཞིན་ཕྱི་རྒྱལ་ཚགས་པར་འགོད་མཁན་ཚོར་ཡང་བཤད་ཡོད། ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་ཀམ་བྷོ་ཊིའི་ནང་འཁྲུག་གི་གནས་ཚུལ་ལྟ་བུ་མིན།

དེང་སང་རྒྱ་ནག་ནང་ལྟོས་ས་ལྟོས་འཇོག་གིས་མང་གཙོ་དང་རང་དབང་གི་ཕྱོགས་ལ་གང་ལ་གང་འཚམ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེས་རྐྱེན་པས་མིའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གོ་རྟོགས་བཟང་དུ་འགྲོ་བའི་གོ་སྐབས་བྱུང་བ་རེད། ད་ཕན་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་བྱེད་སྟངས་ཐོག་སྐྱོན་མཐོང་སྟེ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་མཁན་ཇེ་མང་ནས་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པ་བཅས་ཕྱོགས་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་བལྟས་ན། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠-༡༩༧༠ ནང་ལ་ང་རང་ཚོས་བོད་དོན་སྐོར་བདེན་མཐའ་གསལ་གྱི་རེད་བསམ་པ་ལས། སྐབས་དེ་དུས་རྒྱུ་མཚན་ཤོད་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་རེད། དེང་སང་གནས་ཚུལ་དེ་དང་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མི་འདྲ་བ་ཡིན།

འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་དང༌། དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོད། ཁོང་ཚོས་བོད་ལ་ཤ་ཚའི་ཐོག་དང༌། བདེན་པའི་ཐོག་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པ་ལས། ཁོང་ཚོར་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐོག་ནས་ཁེ་ཕན་ཞིག་དང༌། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རེས་བྱས་པ་ཞིག་མིན། དེ་ནི་མི་གཞན་ཉམ་ཐག་ཅིག་མཐོང་ན་དེ་ལ་ཤ་ཚ་སླེབས་རྒྱུ་ནི་མིའི་རང་བཞིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཅིག་རེད། གནས་ཚུལ་འདིའི་འོག་ནས་བོད་པར་ཤ་ཚ་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་ནི་ལས་སླ་པོར་འགྱུར་བ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་ཡོང་གི་མ་རེད། དེང་སང་འཛམ་གླིང་ཕྱི་ཕྱོགས་ནས་བོད་དོན་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་འདི་དག་ད་དུང་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་ལས། ཆུང་དུ་འགྲོ་གི་མ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ང་ཚོས་བཟོད་བསྲན་མི་ཐུབ་པའི་ཛ་དྲག་འུ་ཐུག་བྱེད་དགོས་དོན་མེད།

ཆ༽ ཁོར་ཡུག་ལ་གཙང་སྦྲ་དང་། ངན་སྤྱོད་ལ་ཡིད་གཟབ།

གོང་དུ་ལས་བསྡོམས་ནང་ལ་བཤད་པ་བཞིན། ཁོར་ཡུག་ཐོག་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང༌། བུད་མེད་ཀྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ནས་གཙང་སྦྲ་དང༌། ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་ཐོག་ལ་དམིགས་བསལ་འགན་འཁུར་བླངས་ཏེ་འབོད་སྐུལ་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ནས་ས་ཆ་གཙང་མ་བཟོ་བ་དང༌། གད་འཕྱིས་བྱེད་པ་དེ་རིགས་གནས་ཚུལ་ཧ་ཅང་བཟང་པོ་རེད། ཕྱི་རྒྱལ་ངོ་ཤེས་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ང་ལ་ཡི་གེ་བཏང་སྟེ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་ཁོར་ཡུག་སྐོར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང༌། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡོད་སའི་དྷ་རམ་ས་ལའི་ཁོར་ཡུག་གི་གནས་སྟངས་ཞན་པོ་འདུག་ཅེས་ཤོད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག རིགས་འགའ་ཤས་ས་གནས་ཡུལ་མིས་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། གང་ལྟར་ང་ཚོ་ཚང་མས་གང་ཐུབ་ཀྱི་ལག་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག མི་ཚང་མས་ཁ་ནས་མང་པོ་བཤད་དེ་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ལ་མ་བསྟར་ན་སྙིང་པོ་མེད་པས། ཁྱེད་རང་ཚོས་དོ་ཁུར་མང་ཙམ་ལེན་དགོས།

ང་རང་ཚོ་གཞོན་སྐྱེས་ནང་ལ་ཐ་མག་ཉལ་ཐག་འཐེན་མཁན་མང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་འདི་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་རེད། ཆང་རག་ཚད་མེད་བཏུང་ནས་ནད་པ་ཆགས་པ་དང༌། ཉལ་ཐག་འཐེན་ནས་ནད་པ་ཆགས་པ་དེ་འདྲ་ལྡི་ལི་ཁུལ་དང༌། དྷ་རམ་ས་ལར་ཡང་ཁ་ཤས་འདུག་ཅེས་ང་ལ་བརྗོད་མཁན་བྱུང༌། གནས་ཚུལ་དེ་ནི་ཧ་ཅང་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། མི་དེ་རིགས་ལ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་སེམས་འཁུར་བླངས་ཏེ་ལས་ཀ་འཚོལ་རྒྱུ་དང༌། བསླབ་བྱ་རྒྱག་རྒྱུ། སྨན་ཁང་ལ་སྐྱེལ་རྒྱུ་སོགས་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱང༌། བོད་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་རང་གི་ཐོག་ནས་སེམས་འཁུར་བླངས་ཏེ་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

དེ་དག་ལ་ང་རང་ཚོས་སྣང་མེད་དང༌། མཐོང་ཆུང་བྱས་ཏེ་བདག་མེད་དུ་ལུས་ན་ལྷན་སྐྱེས་སྲིན་བུ་འཁྲུག་པའི་ནད་མནར་བ་བཞིན་སེམས་ཤུགས་ཆག བསམ་བློའི་ནང་རང་ཉིད་ཀྱི་མདུན་ལམ་བརླག་པ་ལྟ་བུའི་རེ་ཐག་ཆད་ནས་ངོ་ཚ་ཁྲེལ་མེད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་ཡང་ཡོང་གི་འདུག ལྡི་ལིའི་བཙོན་ཁང་ཆེན་མོའི་ནང་ལ་རྒྱ་གར་སྐོར་སྲུང་བ་སྐྱེ་དམན་གཅིག་ཡོད་པ་དེས་ཧུར་བརྩོན་ཆེན་པོ་བྱས་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་འོག་བཙོན་པ་མང་པོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་ཐེབས་ནས་སྤྱོད་པ་ཡག་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྐོར་རྒྱ་གར་ཁུལ་ཕལ་ཆེ་བས་ཐོས་ཡོད་ལ། ཨ་རིའི་ངོ་ཤེས་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཀྱང་བརྗོད་མཁན་བྱུང༌།

ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བོད་ཕྲུག་ཅིག་གིས་ཆང་རག་ཚོད་མེད་འཐུང་བ་དང༌། ཐ་མག་ཚོད་མེད་འཐེན་པ། ཐ་ན་ཉལ་ཐག་འཐེན་མཁན་ཞིག་ཡོད་ན། དེར་ཐབས་ཤེས་གང་དྲག་གིས་སློབ་གསོ་རྒྱག་རྒྱུ་དང༌། སོ་སོའི་ནུས་པས་མ་འདང་ན་འབྲེལ་ཡོད་བདེ་དོན་སོགས་གང་རུང་ལ་བརྗོད་པ་དང་། ཡང་ན་སྨན་ཁང་ལ་བསྐྱོད་དགོས་ཨེ་ཡོད། གང་ལྟར་དཀའ་ངལ་ལ་ཁུར་མཉམ་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས་པ་ལས། འདི་ཚོའི་གྲས་ཡག་པོ་གཏན་ནས་མིན། ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༨ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ཚོགས་མི་རྣམས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ མང་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་དང་། གཞུང་མང་གི་ལས་འགན།

ང་རང་ཚོས་དུས་དུས་ལ་འཚོགས་ནས་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་ཡོད་རིགས་ཕན་ཚུན་བཤད་རེས་བཏང༌། གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་མེད་པ་དེ་དག་འདི་འདྲའི་སྐབས་སུ་བཤད་རེས་བྱས་ན་གསལ་པོ་ཆགས་ཡོང་གི་རེད། དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོ་རྩ་བ་མང་གཙོའི་ལམ་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་ཅིང་། མང་གཙོའི་ལམ་ལ་འགྲོ་བ་དེ་ཡང་ལྟར་སྣང་འདྲ་ཆགས་ཀྱི་ཆེད་དུ་མིན་པར། དོན་དམ་གྱི་མང་གཙོ་དང་རང་དབང་ལྡན་པ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་ང་ཚོས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ནས་འགྲོ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོ་འདིར་བཙན་བྱོལ་དུ་གནས་པའི་རིང་ལ་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་དང༌། གཞིས་ཆགས་ཁག་ནང་གི་འགྲོ་སྟངས་སོགས་གང་ལྟར་འདས་པའི་ལོ་བཞི་བཅུ་ལ་ཉེ་བ་དེའི་རིང་ང་ཚོས་མང་གཙོའི་འགྲོ་སྟངས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་གསོག་རྒྱུ་དང༌། སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཐུབ་ལག་ལེན་བསྟར་བ་འདི་ཡང་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་སྡོད་པའི་རིང་གི་གནས་ཚུལ་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར་མ་འོངས་པར་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་བའི་མཚམས་ལ་ང་རང་ཚོའི་བོད་ཡུལ་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་རེད།

ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ལམ་ལ་འགྲོ་རྒྱུར་ཚང་མས་སེམས་ཐག་བཅད་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་འདི་ལ་དགོས་པ་དང༌། དགེ་མཚན་ཡོད་ལ། ང་རང་ཚོའི་ཁ་ནས་མང་གཙོ་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་བཤད་པ་ཙམ་དང༌། མང་གཙོའི་འགྲོ་སྟངས་དེ་ལམ་ལུགས་ཁྲིམས་སྲོལ་ལྟ་བུར་ཡིག་ཆའི་ཐོག་ལ་ཡོད་པ་གཅིག་པུས་མི་འགྲིགས་པར། གང་ལྟར་མི་མང་རང་གིས་མང་གཙོའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་པ་དང༌། བསམ་བློའི་ནང་ལ་འགན་འཁུར་སླེབས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཁ༽ མང་ཚོགས་ཀྱི་བགྲོ་གླེང་དང་། གོ་རྟོགས་ཡར་རྒྱས།

ང་རང་ཚོ་སོ་སོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་སྐོར་དང༌། སོ་སོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་ཡོང་ཐབས་ལ་མདུན་ལམ་སྟོན་མཁན་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་སམ། བཙན་བྱོལ་སྲིད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པའི་འདི་འཐུས་སྒོ་ཚང་བ་ཡོང་གི་ཡོད་དང་མེད། སྒྲིག་འཛུགས་དེ་མི་མང་གི་དོན་ལ་བཙུགས་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། སྲིད་གཞུང་གི་ལས་འགན་ནི་མི་མང་ལ་འགན་འཁུར་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་ཤིང་། དེ་ལྟར་ཡོང་གི་ཡོད་མེད། མི་མང་གིས་རང་བཞིན་གྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་དོ་སྣང་ཞིག་དང་། སེམས་འཁུར་ཞིག་མ་སླེབས་ན་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད། མི་མང་གི་སེམས་འཁུར་དང༌། དོ་སྣང་སླེབས་པའི་དོན་དུ་དུས་དུས་ལ་ང་ཚོ་མཉམ་དུ་འཚོགས་ནས་གནད་དོན་འདྲ་མིན་གྱི་སྐོར་ལ་གོ་བསྡུར་དང་སྦྱངས་བཤད་བྱུང་ན་དོ་སྣང་གསར་པ་སླེབས་རྒྱུ་དང༌། འདིར་སེམས་འཁུར་སླེབས་རྒྱུར་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

དཔེར་ན་བོད་ནས་རྒྱ་གར་དུ་ཡོང་བའི་བོད་པ་ཚོར་ཞིབ་ཆའི་ཤེས་ཡོན་གྱི་གནས་སྟངས་གང་ཞིག་ཡིན་རུང་མིན་རུང༌། ཚོགས་འདུ་མང་པོ་འཚོགས་པ་དང༌། གཏམ་བཤད་མང་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས་བྱུང་བའི་དབང་གིས་སྐད་ཆ་བཤད་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་དེ་རིགས་གོམས་འདྲིས་ཆེ་བ་བྱུང་བ་ལྟ་བུ་དང་། འདི་ཁུལ་སྡོད་མཁན་ཚོར་ལམ་སེང་བཤད་རྒྱུར་གོམས་ཆ་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག གང་ལྟར་སྤྱི་ཚོགས་ནང་མང་ཚོགས་རང་གིས་དེ་འདྲའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

ཆེ་ས་ནས་བཤད་ན། ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་མ་འོངས་པའི་མདུན་ལམ་སྐོར་དང༌། རྒྱ་མིར་འབྲེལ་བ་བྱེད་སྟངས་སྐོར། ཆུང་ས་ནས་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་གནས་སྟངས་སྐོར། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་སྐོར། དཔལ་འབྱོར་གྱི་སྐོར། གཞིས་ཆགས་སོ་སོའི་ནང་གི་འགྲོ་སྟངས། སློབ་སྦྱོང་གི་སྐོར་སོགས་གང་ཅིའི་ཐོག་ལ་ནམ་རྒྱུན་ནས་མང་ཚོགས་ཀྱི་དོ་སྣང་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། དེའི་སྐོར་ལ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། ཡང་སྐད་ཆ་ཆ་འཛིན་བྱ་ས་མེད་པ་དང༌། དགའ་མིན་དགའ་མདོག་གི་གནས་ཚུལ་བཤད་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད།

དེ་མིན་ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་གང་དང་གང་འདུག འཐུས་ཤོར་གང་ནས་འགྲོ་གི་འདུག དཔེར་ན་གཞིས་ཆགས་ནང་དང༌། སློབ་སྦྱོང་གི་སྐོར། འཛིན་སྐྱོང་གི་འགྲོ་སྟངས་སྐོར་ལ་སྐྱོན་གང་དང་གང་འདུག་གམ། མ་འདང་བ་གང་ཞིག་འདུག་གམ། ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་གང་ཞིག་འདུག་གམ། དེ་ཚོའི་སྐོར་ཁྱིམ་ཚང་སོ་སོའི་ནང་ལ་དུས་རྒྱུན་གཏན་ནས་དེ་འདྲའི་སྐོར་ཡང་ཡང་གཏམ་གླེང་བྱུང་ན་ཁྱིམ་ཚང་དེའི་ནང་ལ་ཡོད་པའི་ཕྲུ་གུ་དེ་དག་གིས་རྒྱུན་དུ་གོ་ཐོས་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ཁོང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཡང་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ནས་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་སྐོར་དང་། བཙན་བྱོལ་བའི་ཤེས་ཡོན་སོགས་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་ཕྲུ་གུའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་སླེབས་ཏེ་སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་ཞིག་དང༌། དེ་ཚོའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ག༽ མང་གཙོའི་འོས་འཕེན་དང་། མང་ཚོགས་ཀྱི་གོ་རྟོགས།

ང་ཚོའི་གསར་ཤོག་འདི་ཚོའི་ཐོག་ནས་གནས་ཚུལ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ་དང༌། གནས་ཚུལ་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་དེ་དག་གི་སྐོར་ལ་སེམས་འཁུར་དང་དོ་སྣང་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། དེ་རིགས་མ་འདང་བའི་སྐྱོན་ཏན་ཏན་ཡོད། རྒྱུན་གཏན་ནས་གནས་ཚུལ་གང་ཅིར་དོ་སྣང་མ་བྱས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་གློ་བུར་དུ་གོ་བསྡུར་བྱེད་དགོས་པ་བྱུང་སྐབས། གནད་དོན་དེའི་ཐོག་ལ་སོ་སོས་བསམ་བློའི་དཔྱད་པ་བྱས་མེད་སྟབས། དེ་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ་སྙམ་ནས་མི་ལ་སྐད་ཆ་འདྲ་དྲིས། དེས་ཀྱང་གསལ་པོ་དང༌། དྲང་པོ་ཞིག་རྟོགས་མ་ཐུབ་པའི་སྐྱོན་ཆ་ཡོང་གི་ཡོད།

དཔེར་ན། འོས་ཤོག་འཕེན་པའི་སྐབས་སུ་དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག རྒྱུན་གཏན་ནས་བསམ་བློའི་ནང་དོ་སྣང་ཡོད་ན་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་མི་དྲག་པ་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་ཤེས་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ང་ཚོ་བོད་པ་གཅིག་པུ་མིན། དཔེར་ན་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ཀྱང་རུང༌། འཛམ་གླིང་གང་སར་འོས་བསྡུ་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་མི་ཁ་བདེ་པོ་ཞིག་གིས་ངས་བཏང་གི་ཡིན། ངས་བྱུག་གི་ཡིན་ཟེར་ན་དེ་ཡིན་པ་རེད་བསམས་ནས་འོས་ཤོག་བླུག ཁོ་ལ་དབང་ཆ་ཞིག་ཐོབ་དུས་ཐོག་མའི་འོས་བསྡུའི་འགྲན་བསྡུར་སྐབས་ཁས་ལེན་བྱས་པ་རྣམས་གཏིང་བརྗེད་དུ་སོང་ནས་སོ་སོའི་དངུལ་ཁུག་གི་དོན་དག་མ་གཏོགས་མེད་པ་དེ་འདྲ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད།

མང་གཙོ་ཟེར་བ་འདི་མི་མང་ལ་དོ་སྣང་ཡོང་བ་དང༌། སེམས་འཁུར་ཡོད་པ། རྒྱུན་དུ་དེའི་ཐོག་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་མི་མང་གི་གནས་སྟངས་དང་ཤེས་ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་ཡོད་ན་མང་གཙོའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་དེ་ཡང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་དང༌། ནུས་པ་ཐོན་པ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། དཔེར་ན། ཨི་ས་རལ་གྱི་མི་མང་ལ་མཚོན་ན་མ་གཞི་ལུང་པ་ཆུང་ཆུང་ཡིན་རུང༌། འོས་བསྡུ་བྱེད་སྟངས་དང༌། འོས་འདེམས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གཞུང་བརྗེ་ལེན་བྱེད་སྟངས་ཚགས་ཚུད་པོ་ཡོད་བཟོ་འདུག མི་མང་གི་ཤེས་ཚད་ཡག་པོ་ཡོད་པ་དང༌། དོ་སྣང་ཡང་ཆེན་པོ་ཡོད།

གང་ལྟར་མི་མང་གིས་རྒྱུན་དུ་སྤྱི་དོན་ཐོག་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ནམ་རྒྱུན་ནས་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་སོ་སོའི་སེམས་ནང་ལྟ་བ་དང༌། སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་གྱི་འཁྱེར་སོ་ཞིག་ཡོད་ན། སྐད་ཆ་འདྲ་མིན་ཐོས་པའི་ཚེ་ནམ་རྒྱུན་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡིན། གནས་ཚུལ་དེ་གང་ཡིན་ནམ་བསམས་ནས་དེར་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་བློ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། སོ་སོར་རང་ལུགས་ཤིག་ཡོད་སྟབས་སྐད་ཆ་འདྲ་མིན་ཞིག་གོ་ཐོས་བྱུང་ཡང་དེར་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་རྒྱུ་མང་བ་དང༌། ཉམས་ཞིབ་བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་མང་བ་ཡོང་གི་རེད། ནམ་རྒྱུན་སོ་སོས་བརྟག་དཔྱད་གཏན་ནས་མ་བྱས་པ་དང༌། སོ་སོར་བསམ་བློ་གང་ཡང་མེད་པར་བསྡད་ན་སྐད་ཆ་གསར་པ་ཞིག་གོ་ཐོས་བྱུང་ཚེ། ཡང་ན་འདྲོག་འགོ་ལངས་པ་ལྟ་བུ་དང་། ཡང་ན་ལམ་སེང་དེ་ལ་བདེན་པར་འཛིན་པ་ལྟ་བུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད།

ང་རང་ཚོ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཡིན་པས་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཅི་ཡང་ཡོང་གི་རེད། གཙོ་བོ་བདེན་པ་བདར་དགོས་པ་དང༌། འཕྲལ་ཕུགས་ཀྱི་ཁེ་གྱོང་དང་བསྟུན་ནས་བསམ་བློའི་ནང་གོ་རིམ་ཡོད་ན་སྐད་ཆ་འདྲ་མིན་ཇི་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་ཁྱད་པར་མེད། དེ་ནི་ཆུའི་ལྦུ་བ་ནང་བཞིན་རེད། ལྦུ་བ་ལངས་རྗེས་ཡལ་འགྲོ་བ་ལས་མི་སྡོད་པ་ཡིན། རྒྱུ་མཚན་དང༌བདེན་པ་ཡོད་པ། འཕྲལ་ཕུགས་ཀྱི་གནད་དོན་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། ང་རང་ཚོའི་མང་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་སྤྱིར་བཏང་དོ་སྣང་ཆུང་དྲགས་པའི་སྐྱོན་ཏན་ཏན་ཡོད། ཡི་གེ་ཤེས་པ་གཅིག་པུས་མི་འགྲིགས་པར་གནད་དོན་དེ་རིགས་ལ་ནམ་རྒྱུན་ནས་དོ་སྣང་དང་སེམས་འཁུར་བྱེད་དགོས། ཚོགས་འདུ་འདི་ལྟར་འཚོགས་པ་དེས་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

བོད་པ་མི་རེ་ངོ་རེའི་ཁྱིམ་ཚང་ནང་ལ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་བསྟན་སྲིད་སྐོར་ལ་དུས་རྒྱུན་དུ་དོ་སྣང་དང༌། གླེང་མོལ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་གང་འདྲ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཤེས་ཡོང་གི་རེད། དེ་ཤེས་མཁན་གྱི་མི་དེ་བོད་ལ་ཕར་གཉེན་འཕྲད་ལ་འགྲོ་སྐབས་སུ་ཁོས་དེ་དག་ཞིབ་ཕྲ་མ་ཤེས་ཀྱང་རོབ་ཙམ་ཞིག་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཡོད་པ་དེ་དག་སོ་སོའི་དགའ་ཉེ་བློ་དཀར་དང༌། སྤུན་མཆེད་སོགས་ཐུག་སྐབས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། རྒྱ་གར་ནང་ལ་དོ་སྣང་གཏན་ནས་མེད་པའི་མི་ཞིག་ཕར་གཉེན་འཕྲད་ལ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་སོ་སོའི་སྤུན་མཆེད་ཚོས་རྒྱ་གར་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དྲིས་དུས་སོ་སོ་སྡོད་སའི་ཉེ་སྐོར་གྱི་མི་ཁ་ཤས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཙམ་ལས་རྒྱ་གར་ནང་སློབ་གྲྭ་ག་ཚོད་ཡོད་པ་དང༌། དགོན་ཁག་ག་ཚོད་ཡོད་པ། གཞིས་ཆགས་ཁག་གང་འདྲ་ཡོད་པ་སོགས་གང་ཡང་ཤོད་རྒྱུ་མེད་པ་ཆགས་ཀྱི་རེད།

གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་རྒྱ་གར་ནང་ལ་མང་གཙོའི་འགྲོ་སྟངས་དང་། ང་ཚོའི་ལས་ཁུངས་ཁག་གི་འགྲོ་སྟངས། གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་གལ་ཆེ་ཤོས་བཀའ་ཤག་གི་བཀའ་བློན་བསྐོ་བཞག་བྱེད་སྟངས། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དབང་ཆའི་འགྲོ་སྟངས་སོགས་གང་འདྲ་ཡིན་པ་འདི་རིགས་ནམ་རྒྱུན་ནས་དོ་སྣང་དང༌། རྒྱུས་ཡོད་ཅིག་ཆགས་ན་བོད་ནང་གཉེན་འཕྲད་དུ་འགྲོ་བའི་སྐབས་གང་ལྟར་བོད་པའི་ཚབ་བྱེད་ཐུབ་མཁན་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་རེད།

དེ་བཞིན་བོད་ནས་ཚུར་གཉེན་འཕྲད་ལ་ཡོང་མཁན་བྱུང་ན་ཡང་སོ་སོའི་ནང་ལ་སླེབས་སྐབས་འཁོས་དཔག་ལ་གཞིགས་པའི་སྣེ་ལེན་འདྲ་བྱས། སོ་སོའི་ཁྱིམ་ཚང་སྦར་མཐིལ་ཙམ་དེའི་སྐད་ཆ་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར་རྒྱ་གར་ནང་ལ་བོད་པའི་འགྲོ་སྟངས་དང༌། བོད་གཞུང་གི་བསམ་བློ་གང་གཏོང་གི་ཡོད་པ། རྒྱ་བོད་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་གང་འདྲ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་སོགས་ཤོད་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས། བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་སྔ་མོའི་ཤོད་རྒྱུན་ལ་སྡེ་པ་གཞུང་གི་བྱུས་གཏོགས་སྡེ་སྲིད་མགོ་ལེབ་པས་བྱེད་ཀྱི་རེད་ཟེར་བ་དེ་འདྲ་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། ང་ཚོ་དངོས་གནས་རང་མང་གཙོའི་ལམ་ལ་འགྲོ་གི་ཡིན་ཟེར་བ་འདི་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་དང་། རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་འགྲོ་དགོས་པས། མང་ཚོགས་ནས་སེམས་འཁུར་ཆེ་ཙམ་ལེན་དགོས།

ང༽ མང་གཙོའི་འཕེལ་རིམ་དང་། མ་འོངས་ལམ་སྟོན།

གནས་ཚུལ་གཞན་ཞིག་ནི་ད་ལྟ་བར་དུ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཞེས་ཧ་ལམ་བོད་པའི་ཚབ་དང༌། བོད་པའི་རྣམ་པ་མཚོན་མཁན་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་དེས་ད་ལྟའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ཕན་ཐོགས་ཤིག་ཡོད་སྟབས་འགྲིགས་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལྟར་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། བོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང༌། བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འཐབ་རྩོད་ལ་སོགས་པ་ཚང་མ་མཚོན་མཁན་དེ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་ན་ང་ཚོ་ཧ་ཅང་གི་བྱབ་ཆུང་ཆགས་ཀྱི་ཡོད།

ཁ་སང་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་འདུར་ཡང་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། ང་ཚོས་མི་རིགས་ཤིག་གི་དོན་དག་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། མི་ཐོག་གཅིག་གི་དོན་དག་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་མེད་ལ། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དོན་དག་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་མེད། ང་ཚོའི་མི་ཐོག་བརྗེས་འགྲོ་གི་རེད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་ཆ་བཞག་ན་ཡང་ང་ཚོ་ཐོག་མར་རྒྱ་གར་ལ་ཡོང་དུས་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔའི་སྒང་རེད། དེ་དུས་ཕོ་གསར་ཞིག་རེད། ད་ཆ་ལོ་དྲུག་ཅུ་རེ་བཞིའི་སྒང་ལ་སླེབས་ཏེ་རྒས་འགྲོ་གི་ཡོད། དེ་རྟག་པ་བརྟན་པོར་སྡོད་རྒྱུ་མེད་པ་ཤེས་གསལ་རེད། གང་ལྟར་སྔ་ཕྱི་ཙམ་ལས། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མེད་པའི་དུས་ཚོད་ཅིག་ཡོང་རྒྱུ་རེད།

གཉིས་ནས་ང་རང་ཚོ་བོད་ལ་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་བའི་རྗེས་ལ་ངས་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགན་འཁུར་འཇོག་གི་ཡིན་ཞེས་དགུ་བཅུ་གོ་གཉིས་ལོར་གསལ་པོ་བཤད་ཡོད། དེ་ཡང་ཐོག་མར་ཕལ་ཆེར་དྲུག་ཅུ་རེ་དགུའི་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་གྱི་གསུང་བཤད་ནང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་བླ་བྲང་ལྟ་བུ་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཟེར་བ་དེ་མ་འོངས་པར་གནས་དང་མ་གནས་ཟེར་བ་དེ་བོད་མི་མང་ལ་རག་ལས་པ་རེད། བོད་མི་མང་གི་འདོད་པ་དང་བསྟུན་རྒྱུ་རེད་ཅེས་བཤད་ཡོད། ད་དུང་ཡར་དེད་ན་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་ལྔ་བཅུ་ང་དགུའི་ལོར་སླེབས་པ་དང༌། དྲུག་ཅུ་ཐམ་པའི་ལོར་མ་འོངས་པའི་རྩ་ཁྲིམས་ཟིན་བྲིས་དང་། དེའི་སྙིང་བསྡུས་བཅས་བཟོས་ནས་ཕལ་ཆེར་དྲུག་ཅུ་རེ་གཉིས་ཙམ་ལ་བཙན་བྱོལ་བའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་འདིའི་སྐོར་ཕན་ཚུན་གོ་བསྡུར་དང་། ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས་པ་རེད།

དྲུག་ཅུ་རེ་གསུམ་ལོར་མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས་ཟིན་བྲིས་དེ་གཏན་འབེབས་བྱས་པ་རེད། དེའི་ནང་ལ་གལ་སྲིད་དགག་ཆ་དང༌། དགོས་པའི་གནད་འགག་བྱུང་ན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དབང་ཆ་དེ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་རྒྱུའི་སྐོར་གྱི་དོན་ཚན་གཅིག་བཀོད་ཡོད། དེ་དག་ང་ཚོས་དེ་དུས་ནས་མང་གཙོའི་ལམ་ལ་འགྲོ་རྒྱུའི་གོ་རིམ་བསྒྲིགས་པ་ཞིག་རེད། དགུ་བཅུ་གོ་གཉིས་ལོར་མ་འོངས་པའི་ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན་ཟེར་བ་དེའི་ནང་ང་ཚོ་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་བའི་མཚམས་ལ་བར་བརྒལ་གྱི་སྲིད་གཞུང་ཞིག་འཛུགས་རྒྱུ་དང༌། བར་བརྒལ་གྱི་སྲིད་གཞུང་དེ་ལམ་སེང་རྒྱལ་ཡོངས་འོས་བསྡུ་བྱེད་མི་ཐུབ་པས་འོས་བསྡུ་སྟབས་བདེ་ཞིག་ཐོག་ནས་འཛུགས་རྒྱུ་དང་། བར་བརྒལ་སྲིད་གཞུང་དེ་བཙུགས་མ་ཐག་ཏུ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ནས་ཡོད་པའི་འགན་དབང་རྣམས་སྲིད་གཞུང་དེར་རྩིས་སྤྲོད་རྒྱུ། ང་རང་ཚོ་ལས་དང་སྨོན་ལམ་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ངོས་ནས་བོད་སྤྱི་དོན་ལ་ཕན་ཐོགས་བྱེད་ཐུབ་པ་རྣམས་སྒྲུབ་ཀྱི་རེད། འོན་ཀྱང་རྩ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཐོག་ནས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་ཡོད་པའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགན་འཁུར་ཚང་མ་ཅམ་བཞག་བྱེད་རྒྱུ་གཏན་འཁེལ་གཙང་མ་བྱས་པ་ཡིན།

ད་ལྟ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་བྱས་ནས་སྡོད་པའི་རིང་དང༌། ང་ཚོས་རང་དབང་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པའི་དུས་ཡུན་འདིའི་རིང་ལ་ལས་འགན་འཁྱེར་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། གཞི་རྐང་ང་ཚོའི་བཅའ་ཁྲིམས་ནང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དབང་ཆའི་ཐོག་གྲོས་ཚོགས་ནས་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་བཀོད་ཡོད། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དུས་ཚོད་རིམ་པས་རྫོགས་འགྲོ་རྒྱུ་ལས་སྡོད་ཐབས་མེད། མི་མང་གི་ལས་འགན་ནི་མི་མང་རང་གིས་འོས་བསྡུ་བྱས་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་མང་ཤོས་ཐོབ་པའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཚོགས་པ་ཡིན་ནའང་རུང༌། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འགན་འཁྱེར་མཁན་ཡིན་ནའང་རུང༌། མང་མོས་མང་གཙོའི་ལམ་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་འདི་ང་ཚོས་གཏན་འཁེལ་བའི་མ་འོངས་པའི་མདུན་ལམ་ཡིན་པ་ལས། གནས་སྐབས་རྒྱ་མིར་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཁ་གཏད་གཅོག་རྒྱུའི་ཆེད་དང༌། འཛམ་གླིང་སྤྱི་ལ་སྟོན་རྒྱུའི་དོན་དག་ལ་ང་ཚོས་འཁྲབ་སྟོན་བྱས་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད།

དེ་ལྟ་བུའི་གང་ཅིའི་རྒྱུ་མཚན་མང་པོའི་ཆ་ནས་མི་མང་གི་ཤེས་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། མི་མང་གིས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་སེམས་འཁུར་བླངས་རྒྱུ་དང༌། དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཀྱི་འདུག མི་མང་གིས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་སེམས་འཁུར་དང་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་ཏན་ཏན་ཉུང་དྲགས་ཀྱི་འདུག ང་ལ་མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ང་ཚོའི་ཁྱིམ་ཚང་ནང་ལ་སོ་སོའི་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་ཚོར་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དེ་འདྲ་རྟག་པར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ཕྲུ་གུ་འདི་དག་འཚར་ལོངས་ཡོང་བའི་སྐབས་སུ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་སེམས་འཁུར་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་ཡོང་མྱོང༌། དེ་ཚོ་དངོས་གནས་རླབས་ཆེན་རེད། ང་རང་ཚོ་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་ཚང་མས་དེ་འདྲ་བྱས་ན་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད།

ང་རང་ཚོས་དགོས་སར་གོ་བསྡུར་དང༌། བགྲོ་གླེང་བྱེད་རྒྱུ་མེད་པར། གཏམ་འཆལ་ཁུངས་མེད་དེ་རིགས་ཐོས་སྐབས་འདྲོག་འགོ་ལངས་ནས་སྐབས་རེ་སྙིང་པོ་མེད་པའི་སྐད་ཆར་མགོ་འཁོར་གྱི་ཡོད། སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་མགོ་འཚོས་པ་གཅིག་དང༌། དོ་སྣང་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་རྒྱུན་དུ་བགྲོ་གླེང་དང༌། དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་གནས་སྟངས་ལ་དཔགས་པའི་འགྲིག་ཙམ་རེད།

ཅ༽ མང་གཙོའི་འགྲོ་ལུགས་དང་། གསར་འགྱུར་གྱི་གལ་གནད།

ཚགས་པར་དེ་ཚོའི་ནང་ལ་གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་གི་ཐོག་ནས་དགེ་སྐྱོན་འདོན་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ལྷག་པར་སྐྱོན་གྱི་རིགས་འདོན་རྒྱུ་དེ་བས་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ལས་ཁུངས་ཁག་གི་བྱེད་སྟངས་མ་འགྲིགས་པ་དང༌། ལས་བྱེད་པས་བྱེད་སྟངས་མ་འགྲིགས་པ། སྤྱིར་བཏང་སྤྱི་ཚོགས་ནང་གི་སྐྱོན་ཆ་གང་དང་གང་ཡོད་པ་དེ་རིགས་ངེས་པར་དུ་གསལ་པོར་འདོན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

སྐབས་རེ་ཧོབ་སྟེ་གནས་ཚུལ་ཐོན་པའི་སྐབས་སུ་འདྲོག་གོ་ལངས་པ་ལྟ་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་འདྲ་མ་རེད། ང་ཚོ་གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་རེད། ངེས་པར་དུ་ཕྱི་གསལ་ནང་གསལ་དགོས་པ་ཞིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ཁུངས་མེད་གང་བྱུང་བཤད་ན་གསལ་བཤད་རྗེས་ལུས་མ་ཐེབས་པ་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་སྔོན་ལ་འབྲེལ་ཡོད་སོ་སོར་སྐད་ཆ་གསལ་པོ་བྱས་ནས་དྲིས། འབྲེལ་ཡོད་ནས་ཀྱང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་འདི་དང་འདི་འདྲ་རེད་ཅེས་གསལ་བཤད་བྱས་ཏེ་ཐེ་ཚོམ་སངས་ཐུབ་པའི་གསལ་བཤད་བྱུང་ན་ཡག་པོ་འདུག

ང་ལྟར་ང་ཚོས་སྐྱོན་གྱི་རིགས་སྦས་ཏེ་བཞག་ན་གཏན་ནས་མི་འགྲིགས། དུས་དེབ་དེ་འདྲ་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དང༌། གསར་ཤོག་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་འདི་ཚོའི་གྲས་ཡག་པོ་རེད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་མང་གཙོ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་བའི་ཆ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་འདི་ཚོའི་གྲས་རེད། ང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་བསྡད་ཡོད། སྐྱོན་ཆ་ཡོད་པ་འདི་ཚོའི་གྲས་གསལ་པོ་བཟོས་ནས་མི་མང་གིས་ཤེས་པ་བྱས། མི་མང་གིས་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་མི་མང་རང་གིས་བཏང་འཛིན་ནམ། བསམ་ཚུལ་ཐོག་ནས་ལེགས་སྤེལ་ཉེས་འགོག་ཐུབ་ཐབས་བྱེད་དགོས།

དཔེར་ན། རྒྱ་ནག་ལྟ་བུར་ཆ་བཞག་ན། གཅིག་སྡུད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་མཁྲེགས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། རང་དབང་ལྡན་པའི་གསལ་ཤོག་དེ་རིགས་མེད་སྟབས་དབང་ཆ་ཡོད་མཁན་ཚོས་ལྐོག་ཟ་རུལ་སུངས་ཀྱི་ཟ་བེད་བརྡབ་གསིག་གཏོང་བ་ལ་གཞན་དག་གིས་བརྡ་འདེད་གཏོང་མཁན་མེད་ལ། མང་ཚོགས་ཁྲོད་གསར་འགྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་གསལ་པོ་བཟོ་མཁན་ཡང་མེད། འདི་ཚོའི་གྲས་དེ་ངན་པ་རྒྱ་ཡན་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེང་སང་གཞི་ནས་ཤུགས་རྒྱག་གི་ཡོད། རང་དབང་དང་མང་གཙོའི་ལུང་པའི་ནང་འཁྱོག་པོ་ཡོ་བསྲངས་བྱེད་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་ཡག་ཤོས་ཤིག་ཚགས་པར་གྱི་ཐོག་ནས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གང་དང་གང་ཡིན་པ། སྐྱོན་གང་འདྲ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་གསལ་པོ་བཟོས། མི་མང་གིས་ཤེས་པ་བཟོས། མི་མང་གིས་དེ་ཚོར་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པའི་ཐོག་ནས་མི་མང་རང་གིས་བཏང་འཛིན་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཚོའི་ཐོག་ནས་རང་ཤུགས་ཀྱིས་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་ཡོད།

གཞི་ལྗིད་པོ་ཞིག་དང༌། འགན་ཆེན་པོ་དེ་ལྟར་ན་འབྲེལ་ཡོད་སོ་སོའི་ཐོག་ནས་དེར་རྩད་གཅོད་དང་ཞིབ་འཇུག་བྱས། ང་རང་ཚོ་ཇི་ཙམ་མིན་ཟེར་ན་ཡང་དཔག་ཚོད་ཀྱི་རང་དབང་ལྡན་པ་ཆགས་ཡོད། གཞི་རྐང་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བར་བརྟེན་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་ཡོང་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་ཡིན་ཀྱང༌། གང་ལྟར་མང་གཙོའི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཞིག་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དོན་ལ་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་ཁྲིམས་བཟོ་ལྷན་ཚོགས་གཅིག་དང༌། བཀའ་ཤག་གི་འཛིན་སྐྱོང་སྡེ་ཚན་གཅིག ཁྲིམས་ཞིབ་ཁང་གཅིག་བཅས་ཀྱི་མང་གཙོའི་ཀ་བ་གསུམ་གྱི་རྨང་གཞི་ཆ་ཚང་གཅིག་ཆེ་ཆུང་དང༌། སྤུས་ཀ་དག་ལོས་ལ་མ་ལྟོས་པར་བཙུགས་ཡོད། དེ་དག་གིས་མ་འོངས་བོད་མི་རིགས་རྣམས་འགྲོ་སའི་ལམ་ཞིག་བཟོ་གི་ཡོད་པ་ལས། ང་ཚོ་མི་ཐོག་གཅིག་གི་གནས་ཚུལ་མ་རེད།

ཆ༽ སྨྲ་བརྗོད་རང་དབང་དང་། སྐྱོན་རིགས་ལ་ཡིད་གཟབ།

ད་ལྟ་ངོས་ནས་ཞུ་རྒྱུ་དེ་སྨྲ་བརྗོད་རང་དབང་དང༌། ཚགས་པར་ཁག་འདི་དག་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཟེར་གྱི་ཡོད། ངས་ནམ་རྒྱུན་རྟག་པར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། བོད་གཞུང་གིས་མ་འགྲིགས་པ་དེ་ཚོར་ངེས་པར་དུ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་དགོས། འོན་ཀྱང་བོད་གཞུང་སྤྱི་ཡོངས་ནས་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ན་མི་འགྲིགས། ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་འདི་སྲིད་དོན་ཤོག་ཁག་གཅིག་གིས་གཞུང་འཛིན་པ་ལྟ་བུ་མིན། སྲིད་དོན་ཤོག་ཁག་གཅིག་གིས་གཞུང་འཛིན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་གཞུང་འཛིན་ཚོགས་པ་དེར་མ་འགྲིགས་མ་འཐུས་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་ཇི་ཙམ་བྱས་ཀྱང་དེ་ལ་འགལ་བ་གང་ཡང་མི་འདུག མི་མང་གིས་འོས་བསྡུའི་ཐོག་ནས་འོས་ཤོར་བའི་ཉིན་མོ་དེར་ལམ་སང་ཕྱོགས་འགལ་ཚོགས་པའམ། འོས་ཐོབ་མཁན་ཚོགས་པ་དེས་རྩིས་བླངས་ཆོག་ཆོག་གཅིག་ཡོད། ང་ཚོ་ད་ལྟ་བཙན་བྱོལ་བའི་གནས་སྟངས་འོག་ལ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག ད་ལྟ་སྲིད་གཞུང་གཅིག་ཡོད་པ་འདི་ལམ་སེང་བརྗེས་ཆོག་ཆོག་མེད།

འོན་ཀྱང་ངོས་ནས་རྟག་པར་ཤོད་བཞིན་པ་ལྟར། འགོ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་བཟུང་བཀའ་བློན་སོགས་སྲིད་གཞུང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་མ་འགྲིགས་མ་འཐུས་པ་ཡོད་ན་སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་ཆོག་པ་དང༌། བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཀྱང་རེད། གཙོ་བོའི་འགན་འཁུར་མཁན་བཀའ་བློན་རྣམས་རེད། དེར་བརྟེན་མི་སྒེར་སོ་སོའི་ཐོག་ནས་མ་འགྲིགས་པ་ཡོད་པ་དེ་གསལ་པོར་བཤད་དགོས། རིམ་པས་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མ་འགྲིགས་པ་ཡོད་པ་དེ་གསལ་པོ་བཤད་དགོས། རིམ་པས་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དོ་སྣང་སླེབས་པ་དང༌། གླེང་གཞི་མང་པོ་ལྷག་ཡོང་གི་འདུག་ན། དེ་ལུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་གི་ཐོག་ནས་ཞིབ་དཔྱོད་བྱས་ནས་གསལ་པོ་བཟོ་རྒྱུ་ཡོང་གི་རེད། དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

མ་གཞི་ད་ལྟ་ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འགྲོ་སྟངས་སྐོར་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་སློབ་སྟོན་བྱེད་མཁན་རྒྱ་གར་ནང་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། ཕྱི་རྒྱལ་ནས་ཀྱང་ཡོང་གི་ཡོད། གང་ལྟར་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་མཐོང་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་ལ་བོད་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་སྔོན་མ་ཤོད་མཁན་ཡོང་མྱོང༌། ལྷོ་ཨ་མི་རི་ཀའི་ལུང་པ་ཁ་ཤས་ཀྱི་སྲིད་གཞུང་དེ་དག་ལས་ལུང་པ་མེད་པའི་བོད་བཙན་བྱོལ་སྲིད་གཞུང་འདི་ཚགས་ཚུད་པ་དང་། ལེགས་པ་འདུག་ཅེས་དེ་འདྲ་ཤོད་མཁན་ཡོང་མྱོང༌། ཡིན་ན་ཡང་ང་རང་ཚོ་སྣང་བ་དག་ནས་ང་ཚོ་སྐྱོན་མེད་ཡག་པོ་ཡོད་བསམས་ནས་བསྡད་པས་འགྲིགས་ཐབས་མེད། སྐྱོན་ཟེར་བ་དེ་ཞར་དང་ཞོར་ལ་ཕྱོགས་གང་ས་ནས་ལྷག་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པས། སྐྱོན་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ལམ་སེང་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་སེལ་ཐུབ་པ་མ་བྱུང་ན། ནད་འབུ་ལྟར་མཆེད་ནས་ཆེན་པོ་ཆགས་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་སྟབས། ང་ཚོས་ལྷོད་ཡངས་རྩ་བ་ཉིད་ནས་གཏོང་རྒྱུ་མེད།

ཇ༽ སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་གལ་གནད་དང་། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཕན་ནུས།

གཞི་རྐང་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་འདི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་ནམ་རྒྱུན་གཞིས་ཆགས་ཁག་དང༌། བོད་ནས་གསར་འབྱོར་ཡོང་མཁན་ཚོར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཇལ་ཁར་ཕྱིན་པ་ཡིན། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མ་གཏོགས་བོད་གཞུང་ལ་སྙིང་པོ་མི་འདུག་ཟེར་བ་འདྲ་པོ་བཤད་ཡོང་གི་འདུག དེ་ལྟར་རྩ་བ་ནས་མ་རེད། ང་མི་གཅིག་ལག་གཅིག་གིས་གཞིས་ཆགས་ཁག་དང༌། སློབ་སྦྱོང་སྡེ་ཚན་ཁག་ལ་ལྟ་རྒྱུ། བོད་ནས་ཡོང་མཁན་ལ་སྣེ་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་སོགས་ལས་ཀ་སྣེ་མང་འདྲེས་འཛིང་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་འདི་དག་ཚང་མ་བྱེད་ག་ལ་ཐུབ། དེ་དག་ཚང་མ་ང་ཚོར་བྱ་སྤུ་གནོན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པའི་ཆ་ནས་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། འདིས་ཕན་ཐོགས་ཀྱང་གང་ལ་གང་འཚམ་ཡོང་གི་ཡོད།

ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་བྱས་ནས་ལོ་བཞི་བཅུར་ཉེ་བ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེའི་རིང་ལ་ང་ཚོས་ལས་ཀ་རིགས་མང་པོ་ཞིག་བྱས་ཡོད། དེ་དག་ཚང་མ་གང་ལྟར་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདིའི་དྲིན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་རེད། ད་ཆ་མི་ཐོག་ཧ་ལམ་བརྗེས་འགྲོ་གི་ཡོད། ལྔ་བཅུ་ང་དགུའི་སྐབས་ཀྱི་མི་ཐོག་ནས་སྤོའོ་ལགས་དེ་འདྲ་ཁ་ཤས་མ་གཏོགས་མང་ཆེ་བ་བརྗེས་ཚར་བ་རེད། ད་ཆ་མི་ཐོག་གཞོན་སྐྱེས་ཚོས་ལས་འགན་འཁུར་གྱི་ཡོད།

ཁ་སང་ཤེས་རིག་དྲུང་ཆེ་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། རྒྱ་གར་ཁུལ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་ནང་ཡིག་རྨོངས་ཧ་ལམ་བརྒྱ་ཆ་གསུམ་བཞི་ཙམ་ལས་མེད། ཡི་གེ་ཤེས་པ་བརྒྱ་ཆ་དགུ་བཅུ་གོ་དྲུག་གོ་བདུན་ཙམ་ཟིན་གྱི་ཡོད། གཙོ་བོ་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་བཀའ་དྲིན་རེད། རོགས་རམ་ཚོགས་པ་ཁག་མང་པོ་གཅིག་གིས་ཀྱང་རོགས་རམ་བྱས་ཡོད། ཡིན་ཀྱང་རོགས་རམ་དེ་དག་བརྒྱུད་སྤྲོད་བྱེད་མཁན་ཞིག་དང༌། དམིགས་ཡུལ་ཐོག་བེད་སྤྱོད་ལག་ལེན་བསྟར་མཁན་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་མེད་ན་དོན་ཕན་ཡོང་མི་ཐུབ། རོགས་རམ་བྱུང་བ་དེ་ཚོ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་ཡུལ་གུང་བསྒྲིགས་འཆར་གཞི་བཀོད་དེ་ལག་ལེན་བསྟར་ནས་ད་ལྟ་བར་དུ་ཡར་རྒྱས་གང་ལ་གང་འཚམ་བྱུང་ཡོད་པ་འདི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་དེས་བྱུང་བ་རེད། སྒྲིག་འཛུགས་མེད་ན་དེ་འདྲ་ཡོང་ཐུབ་ཐབས་མེད།

དེ་བཞིན་གཞིས་ཆགས་ཁག་ལ་མཚོན་ན་གཞིས་མི་ཚོས་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་བཤད་ས་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། གལ་སྲིད་བཙན་བྱོལ་གཞུང་ཞིག་མེད་ན་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་བཤད་ཡུལ་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་རེད། ནམ་རྒྱུན་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཅེས་ཟེར་གྱིན་ཟེར་གྱིན་ལ་འ་འུབ་འདུས་ཚོད་དང༌། གྲ་འགྲིགས་ཚོད་བྱུང་ན་སོ་སོས་བེད་སྤྱོད་ཆ་ཚང་བཏང༌། གྲ་མ་འགྲིགས་ན་བདེ་དོན་ཡིན་ནའང་རུང༌། གཞིས་འགོ་ཡིན་ནའང་རུང༌། མཐའ་མ་ནང་སྲིད་སོགས་ལས་ཁུངས་ཁག་ལ་སྡུག་སྐད་རྒྱག་ས་དང༌། ཨུ་ཚུགས་རྒྱག་ས་ཞིག་ཡོད། མེད་པ་ལས་ཡོད་པ་དྲག་གི་རེད།

དཔེར་ན། བསམ་བློ་ཞིག་ཐོངས་དང༌། དྷ་རམ་ས་ལར་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་མེད་ན་ཁྱེད་རང་ཚོ་འདིར་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་རྒྱུ་ཕལ་ཆེར་ཡོང་གི་མ་རེད། ང་ཚོ་བོད་པ་ཚང་མ་ཁ་འཐོར་ནས་རྒྱ་གར་ཁམས་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཀྱི་རེད། ལྔ་བཅུ་ང་དགུའི་ལོར་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་ནས་རྒྱ་གར་ཁམས་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་ན་ང་ཚོ་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ཐབས་མེད། ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་མིང་ཡང་གླེང་དོན་མེད། རང་མགོ་གང་ཐོན་བྱས་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་རེད། ད་ཆ་ལོ་བཞི་བཅུར་ཉེ་བར་ཕྱིན་པའི་མཚམས་ལ་ལྔ་བཅུ་ང་དགུའི་ལོར་འདི་དག་བོད་ནས་བྲོས་ཡོང་བ་རེད་ཅེས་ཟེར་རྒྱུ་ཙམ་ལས་བསྡད་མེད།

ང་ཚོ་འདིར་བཙན་བྱོལ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཆགས་པ་དང་། སྡུག་སྐད་རྒྱག་གིན་རྒྱག་གིན་ཚོགས་གཏམ་གཟེད་ཀྱིན་གཟེད་ཀྱིན་ལས་ཀ་བྱས་ནས་ད་ལྟ་ང་ཚོ་བཟོ་ལྟ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། བོད་པའི་ཁ་དཔེར། མཆོད་རྟེན་མགོ་མཇུག་ལོག་ཀྱང་། བང་རིམ་སྐེད་པར་གནས། ཟེར་བ་ལྟར་སོ་སོའི་ལུང་པ་ཤོར་བ་དང༌། ལུང་པའི་ནང་ལ་གཏོར་བཤིག་ཐབས་སྡུག་དེ་ལྟ་བུ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བ་ཞེས་མཛུབ་མོ་འཛུགས་ས་ཞིག་ཡོད།

ངས་ལོ་གཅིག་མེའི་སོར་ལ་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། གཞིས་ཆགས་འདི་དག་ཧྲ་ཏག་ཏག་གཅིག་བཟོས་ཏེ་མ་འོངས་པར་གཞིས་བྱེས་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ཏན་ཏན་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་ཁོངས་ནས་ཚུར་གཉེན་འཕྲད་དང༌། ལྟ་སྐོར་ཡོང་བའི་སྐབས་སུ་ཁོང་ཚོ་ཡིད་སྨོན་སྐྱེ་བ་ཞིག་དང༌། སེམས་ནང་སྤོབས་པ་སླེབས་པ་ཞིག་ང་ཚོས་བཟོ་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། ང་ཚོ་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་འདིས་ཏན་ཏན་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཡོད། བོད་ནས་གཉེན་འཕྲད་ལ་ཡོང་མཁན་དེ་དག་ལའང་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མ་གཏོགས་གཞན་རེ་བ་རྒྱག་ས་གང་ཡང་མི་འདུག་ཅེས་ཟེར་བ་དེ་འདྲ་རྩ་བ་ཉིད་མ་རེད། ཡ་གིའི་འགྲམ་གྱི་ས་གནས་དང༌། ཡང་ལམ་ཁ་ཁུག་ཀྱོག་དེ་འདྲ་བརྒྱུད་ནས་ཡོང་ས། མཐའ་མ་བལ་ཡུལ་གྱི་རྒྱལ་སར་སླེབས་སྐབས་སྣེ་ལེན་ཞུ་མཁན་ཡོད་པ་དེ་དག་སྔོན་ལ་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་དང༌། འདོད་པ་ཡོངས་སུ་ཚིམས་པ་ཞིག་མེད་ན་ཡང༌། ས་གནས་གང་སར་གོ་སྒྲིག་ཡོད་པ་འདི་དག་བཙན་བྱོལ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་འདིའི་དྲིན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་དེ་དག་ཤེས་དགོས།

རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་ཡིན། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྤུན་མཆེད་ཐུག་རྒྱུར་དགའ་པོ་ཡོད། བོད་བཙན་བྱོལ་གཞུང་ང་ཚོས་ངོས་ལེན་མེད། བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་མིང་ཐོག་ནས་མི་ཡོང་ན་ང་ཚོ་ཐུག་གི་མིན་ཞེས་རྒྱ་མིས་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་བརྩིས་ཏེ་ངོས་ལེན་རྩ་བ་ནས་བྱེད་ཀྱི་མིན་ཟེར་བ་དེ་ལ་གནད་དོན་ཞིག་ཡོད་ནས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ངོས་ལེན་མེད་ཟེར་ཡུལ་དེར་ང་རང་ཚོས་ཀྱང་ངོས་ལེན་མེད་ཟེར་མཁན་ལྟ་བུ་བྱས་ན་གང་ཞིག་ཆགས་སོང༌ངམ། དེ་རྒྱ་མིར་དགོས་རྒྱུ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད།

ང་ཚོ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བའི་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་འདིས་བོད་མི་རིགས་ལ་ཕན་གྱི་ཡོད་པར་བརྟེན། དེ་སྔ་ཧ་ལམ་ལོ་སུམ་ཅུ་ཙམ་གྱི་གོང་དུ་གལ་ཏེ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་གློ་བུར་གྱི་རྐྱེན་ངན་ལྟ་བུ་བྱུང་བའམ། དེ་མིན་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་དུས་ཡུན་རིང་པོ་སྡོད་དགོས་པ་བྱུང་ན་ང་ཚོའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་དེབ་སྐྱེལ་བྱས་པའི་ཁྲིམས་མཐུན་གྱི་ཚོགས་པ་ཞིག་བཟོས་ན་ཞེས་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང་སྟེ། ང་ཚོས་ཡིག་ཆ་ཞིག་ཀྱང་བཟོས་ཡོད། དེབ་སྐྱེལ་བྱས་པའི་ཚོགས་པ་ཞིག་བཟོ་རྒྱུར་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་དོན་ནི་མི་ཐོག་བརྗེས་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན་ན་ཡང༌། སྒྲིག་འཛུགས་འདི་མི་ཐོག་ནས་མི་ཐོག་བར་སྡོད་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

ད་ལྟའི་སྐབས་སུ་ང་རང་ཚོའི་གནས་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་ཡོད། ཕྱི་ལོ་ཆིག་སྟོང་དགུ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་བདུན་ཅུའི་ནང་ལ་ང་ཚོས་ནམ་ཞིག་བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་གྱི་རེད་སྙམ་ནས་བདེན་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་དང༌། བདེན་པར་བློ་གཏད་བཅོལ་བ་ཙམ་ལས། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རྒྱུ་མཚན་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་འགྱུར་བ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་ཚོད་དཔག་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་མེད། དེང་སང་འཛམ་གླིང་ནང་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད་པ་དང༌། འཛམ་གླིང་ཕྱི་ལོགས་ནས་བོད་པའི་ཐོག་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་འདི་འདྲ་ཙམ་ཡོད། གཞུང་ཁག་ཚོས་ཀྱང་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་ནག་རང་གི་ནང་ལའང་འགྱུར་བ་འདི་འདྲ་ཞིག་འགྲོ་གི་ཡོད་པར་བརྟེན། མགྱོགས་ན་འདི་འདྲ་ཞིག་དང༌། འགོར་ན་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་བཟོ་ལྟ་ཞིག་ཆགས་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པའི་ཚོད་དཔག་གང་འཚམ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད།

གང་ལྟར་ཡང་ང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བྱེད་སྟངས་མ་འགྲིགས་པ་དེ་དག་ལ་འཛེམས་ཟོན་སྤངས་ཏེ་སྐྱོན་བརྗོད་གསལ་པོ་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། འོན་ཀྱང་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་པའི་དམིགས་ཡུལ་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་ཚགས་ཚུད་པོ་ཡོང་བ་ལས། སྒྲིག་འཛུགས་དེ་གཏོར་བཤིག་གཏོང་བ་དང༌། དེ་ལ་དམའ་འབེབས་བྱེད་པའི་ཆེད་དུ་བྱེད་མི་རུང༌། ཡང་སྐབས་རེ་ཐུག་ས་སྒེར་གྱི་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་བྱས། ལག་པ་འཕྱིས་ས་བཙན་བྱོལ་གཞུང་ལ་འཕྱིས་པ་དེ་འདྲ་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། གསལ་པོ་བཟོ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྐབས་རེ་བུ་གླེན་པས་ཕ་ཡི་ཀླད་པ་བཅོམ་པའི་དཔེ་བཞིན་བྱས་ན་ཡག་པོ་གང་ཡང་མི་འདུག

ཉ༽ ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་། གཉིས་སྨན་གྱི་བགྲོད་ལམ།

རྒྱ་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཐད་ད་ལྟ་དབུ་མའི་ལམ་ཞེས་ཟེར་བ་འདིའི་སྐོར་ཁ་སང་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་འདུར་ཡང་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། བདུན་ཅུ་དོན་གསུམ་སྐབས་ནས་ཐོག་མའི་བསམ་ཚུལ་འདི་བྱུང་བ་རེད། དེ་དུས་མདོ་སྟོད་ཚེ་དབང་འཕྲིན་ལས་ཚོགས་གཙོ་རེད། དེ་གསལ་པོ་ཞིག་དྲན་གྱི་འདུག བདུན་ཅུ་དོན་གསུམ་ལོར་གང་ལྟར་སྔ་ཕྱི་མ་གཏོགས་ང་ཚོས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་སྐད་ཆ་བཤད་ནས་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་བྱེད་དགོས། སྐད་ཆ་བཤད་དགོས་ན་གཉིས་མོས་ཀྱི་བསམ་བློ་ཞིག་བཏང་ན་མ་གཏོགས་མི་འགྲིགས་པར་བརྟེན། རང་བཙན་གཙང་མ་ཟེར་བ་དེ་ཁག་པོ་རེད། ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་སྐྱོང་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་ཡོད་ཅེས་བཤད་པར་ཚེ་དབང་འཕྲིན་ལས་ནས་དེ་ལྷག་དགོངས་པ་བཞེས་ཐབས་མི་འདུག་ཅེས་བཤད་བྱུང༌།

གང་ལྟར་བདུན་ཅུ་དོན་གསུམ་ནས་བཟུང་ང་ཚོས་བསམ་བློ་དེ་བཏང་ནས་ད་ལྟ་བར་དུ་ལངས་ཕྱོགས་དེ་གའི་སྒང་ལ་བསྡད་པ་ལས་འགྱུར་བ་ཕྱིན་མེད། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་མི་ས་མ་རིར་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པའི་ཐོག་མའི་ཉིན་མོ་དེ་ནས་བཟུང་ཁམས་པ་དང༌། ཨ་མདོ་བར་སྐབས་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཡིན་མིན་དབྱེ་བ་མེད་པ་ང་ཚོ་ཚང་མ་བོད་མི་རིགས་ཟེར་བའི་མིང་ཚིག་འདིའི་འོག་ལ་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་བྱས་ནས་བསྡད་པ་ལས། འབྲི་ཆུ་ཤར་ནུབ་དང༌། རྒྱལ་རོང་པ་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་གང་ཡང་མེད། ཁྲོ་བཅུ་དཔོན་གྱིས་ང་ཚོ་རང་བཙན་ཡིན་ཟེར་གྱི་ཡོད། རྒྱལ་རོང་རྒྱལ་ཁག་བཅོ་བརྒྱད་རང་བཙན་ཡིན་མིན་གང་ལྟར་ཡང་། ང་ཚོ་མི་ས་མ་རིར་འབྱོར་བའི་སྐབས་ནས་བཟུང་བོད་མི་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་བྱས་ནས་བསྡད་པ་རེད།

ཆོས་ལུགས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཡང་མེད། བོད་ནས་ཡོང་མཁན་ཁ་ཆེ་ཚོས་རྒྱ་གར་ནང་ཡོང་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ་རྒྱ་གར་གྱི་མི་སེར་ཡིན་ཞེས་བཤད་པ་ལས། དེ་མིན་བོད་པ་ཡོངས་རྫོགས་བོད་པ་ཟེར་བའི་མིང་ཚིག་འདིའི་འོག་ལ་གཅིག་གྱུར་བྱས་ནས་བསྡད་པ་རེད། སྐབས་དེར་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་པའི་མི་གྲངས་ཁམས་པ་མང་བ་མེད་དམ། ཨ་མདོ་མང་པོ་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་ནས་ག་ལེར་སྟོད་ཁུལ་ནས་ཚུར་བྲོས་ཡོང་མཁན་ཧ་ཅང་མང་པོ་བྱུང་སྟབས་སློབ་ཕྲུག་དང་ལས་བྱེད་པའི་ནང་ལ་སྟོད་པ་མང་བ་ཡོད་དོན་འདི་ལྟར་ཡིན་པ་ལས། ང་ཚོས་དབྱེ་འབྱེད་བཏང་བ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། དེ་དག་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད།

བློ་གཟུ་བོར་གནས་ཏེ་བལྟས་ན། འགོ་བཀའ་བློན་ནས་བཟུང་ལས་བྱེད་མི་དྲག་པ་ཞིག་གང་དུ་ཡོད་དམ་ཞེས་འཚོལ་གྱི་ཡོད་པ་ལས། ཆོལ་ཁའི་ཐོག་ནས་དབྱེ་བ་ཕྱེ་བ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་ང་ཚོ་ཆོལ་ཁའི་དབྱེ་བ་མེད་ལ། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མེད་པ། ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་བོན་དང་བཅས་པ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད། ང་ཚོ་མ་འོངས་པར་ཡང་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་བོད་རིགས་རྩམ་ཟན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་སྐྱིད་རུང་གཅིག་དང༌། སྡུག་རུང་གཅིག་བྱེད་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་འདི་འདྲ་བཟུང་ཡོད།

བར་སྐབས་རྒྱ་སྡེ་བོད་སྡེ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ནས་བོད་སྡེ་ཕོན་ཆེན་པོ་ཞིག་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ལ་ཚུད་ཡོད། རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ནས་གདན་ས་གསུམ་དང༌། ས་སྐྱ། རྙིང་མ། བཀའ་བརྒྱུད། བོན་པོ་བཅས་པར་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་ཆེད་དབུས་གཙང་ཁུལ་དང་འབྲེལ་བ་བྱུང་བ་ལས། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་དེ་ཙམ་འབྲེལ་བ་ཡོང་གི་མེད། དཔེར་ན། ངའི་ཨ་མ་ལགས་ལ་ཆ་བཞག་ན་སོ་སོའི་ཕྲུ་གུ་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཆགས་པ་འདིས་མ་གཏོགས། ངའི་ཨ་མ་ལགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དགོངས་པའི་ནང་ལ་ཟི་ལིང་རྨ་ཀྲུ་ཞི་ཞེས་བརྗོད་ན་དཔོན་པོ་ཡིན་དགོངས་པ་དང༌། འཁྲིས་དེར་ཡོད་པ་ལྟ་བུ། དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཞེས་བརྗོད་ན་ཨ་མ་ལགས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཐག་རིང་པོ་ཞིག་ལས་ཚོར་བ་དེ་ཙམ་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རེད།

མདོ་སྨད་པ་འདི་དག་བོད་གཞུང་ལ་བློ་ལོག་ནས་རྒྱ་མིར་མགོ་བཏགས་པ་གང་ཡང་མ་རེད། ཁ་ཆེ་ཧུ་ཧུ་ལ་མགོ་བཏགས་པ་ཡང་མ་རེད། འདི་བར་སྐབས་ཀྱི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཡོད། དཔེར་ན་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཀྱི་ཁམས་པ་དང༌། ཨ་མདོ་འདི་ཚོའི་གྲས་ཀྱི་བོད་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ལ་བལྟ་སྟངས་འདི་དང༌། མི་རབས་ནས་མི་རབས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ལ་བལྟ་སྟངས་འདྲ་གི་མ་རེད། ཁམས་པ་ཡིན་ན་ཡང་མདོ་སྤྱིའི་ཁྱབ་ཁོངས་ལ་ཡོད་པ་ཚོ་དང༌། འབྲི་ཆུ་ཤར་བརྒྱུད་ཀྱི་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ལ་ཡོད་པའི་ཁམས་པ་ཚོས་བོད་གཞུང་ལ་བལྟ་སྟངས་ཁྱད་པར་ཡོང་གི་རེད། ཁྱད་པར་ཡོང་བ་དེ་སྡུག་དྲགས་ནས་བྱུང་བ་མ་རེད། དེ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཡོད།

སྔར་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་ལ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཆོས་རྒྱལ་གཅིག་གི་འོག་ལ་བསྡད་ཡོད་པར་བརྟེན། ང་ཚོའི་ཁྲིམས་ཡིག་གི་མིང་ཚིག་དེ་རིགས་ཀྱང་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་གཅིག་གྱུར་ཆགས་ཡོད། ལོ་ཤས་གོང་ལ་ཨ་མི་རི་ཀའི་མཐོ་སློབ་ཞིག་ནང་བོད་ཀྱི་ཁྲིམས་ཀྱི་སྐོར་ཉམས་ཞིབ་བྱེད་མཁན་སྐྱེ་དམན་ཞིག་ཡོད། དེས་ཉམས་ཞིབ་བྱས་ནས་དེབ་མཐུག་པོ་གཅིག་བྲིས་འདུག དེས་ང་ལ་བཤད་དོན། ཁོང་རང་གིས་ཁྲིམས་ཀྱི་མིང་ཚིག་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོས་ཉམས་ཞིབ་བྱས་དོན་ཨ་མདོ་ཁུལ་དང༌། ཁམས་ཁུལ། དབུས་གཙང་སོགས་བོད་རིགས་ཡོད་ས་ཚང་མར་ཁྲིམས་ཀྱི་མིང་ཚིག་དེ་གཅིག་གྱུར་རེད། སྔར་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་ལ་བོད་རིགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེ་ཁྱིམ་གཅིག་གི་འོག་ལ་ཡོད་པའི་རྟགས་མཚན་གསལ་པོ་འདུག་ཅེས་བཤད་མྱོང༌།

སྔར་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་དེ་ལྟར་ཡིན་ནའང་ཕྱིས་སུ་ག་ལེར་བོད་སིལ་བུར་གྱར། བོད་དུམ་བུར་ཕྱིན་པ་རེད། ཡིན་ཡང་ང་ཚོ་མི་རིགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གཅིག་གྱུར་དང༌། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་ཐོག་ནས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་ལ། མ་འོངས་པར་ཡང་གཅིག་གྱུར་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། སྤྱིར་བཏང་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ཁ་རྒྱུན་ལ་ཁམས་པ་དང་བོད་པ། ཨ་མདོ་དང་བོད་པ་ཞེས་དབྱེ་བ་འབྱེད་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ཨ་མདོ་འགའ་ཤས་ཀྱིས་ཟེར་གྱི་འདུག ཡུལ་མིང་འབོད་སྟངས་ཁ་རྒྱུན་ལ་འཇགས་པ་དེར་བོད་རིགས་མིན་པའི་གོ་དོན་མེད་ན་ཡང༌། སེམས་ནང་མི་བདེ་བ་ཡོད་ན་འདི་རིགས་ལ་ཚང་མས་ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས།

གང་ལྟར་མི་རིགས་དང༌། ཆོས། རིག་གཞུང་གང་ཅིའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་གཅིག་གྱུར་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པ་དང༌། དཔེར་ན། ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་བཙལ་བྱོལ་བ་ཆགས་ནས་ལོ་བཞི་བཅུར་ཉེ་བ་ཕྱིན་པ་རེད། དེའི་རིང་ལ་མི་ཐོག་བརྗེས་འགྲོ་གི་ཡོད་ན་ཡང་སེ་འབྲས་དགའ་གསུམ་དང༌། དེ་བཞིན་ས་སྐྱ། རྙིང་མ། བཀའ་བརྒྱུད། མདོར་ན་བོན་པོ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་སྡེ་ཚང་མའི་ནང་གི་མཁན་པོ་ལས་ཟུར་མང་ཆེ་བ་ཁམས་པ་དང་ཨ་མདོ་བ་རེད།

ཏ༽ ཆོས་རིག་གཅིག་གྱུར་དང་། ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ།

ཉེ་ཆར་རང་ངས་མི་བདུན་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ལ་བསྙེན་རྫོགས་བསྒྲུབས་པ་ཡིན། ཉི་མ་རེ་ལ་བསྙེན་རྫོགས་མི་གྲངས་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་གཅིག་རེ་ཡོད། མི་གྲངས་བརྒྱད་ཅུ་སྐོར་ཡོད་པའི་ནང་རྒྱ་གར་ཁུལ་སྐྱེས་པའི་མི་བཞི་ལྔ་ཙམ་མ་གཏོགས་མི་འདུག དེ་མིན་མང་ཆེ་བ་བོད་ནས་ཚུར་གསར་དུ་འབྱོར་བ་ཤ་སྟག་རེད། བསྙེན་རྫོགས་མི་བདུན་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་བསྒྲུབས་པའི་ནང་ལ་དབུས་གཙང་དམ་པ་ཆོས་ཀྱི་ཆོལ་ཁ་ཞེས་མིང་ཆེན་པོ་དེའི་ཁོངས་ནས་ཆོས་དོན་དུ་གཉེར་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མཁན་མི་ཉི་ཤུ་ཨེ་ཡོད། མི་མང་ཤོས་མདོ་སྟོད་རེད། མདོ་སྨད་ནས་གང་འཚམ་ཡོད། ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་འདིའི་ཐོག་བོད་ནས་ཚུར་གསར་འབྱོར་སློབ་གཉེར་རྒྱག་མཁན་མང་ཆེ་བ་ཁམས་པ་ཡིན་སྟབས། ད་ལྟ་ཡོད་དང་ཡོད་བཞིན་པའི་མཁན་པོ་ལས་ཟུར་མང་ཆེ་བ་ཁམས་པ་ཡིན་པར་ཙམ་དུ་མ་ཟད། མ་འོངས་པ་ལའང་གདན་ས་ཁག་གི་སློབ་གཉེར་རྐང་འཛིན་མཁན་ཁམས་པ་ཆགས་རྒྱུ་ཐག་ཆོད་ཆོད་པ་རེད།

ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གཅིག་གྱུར་ལས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་དབྱེ་བ་མེད་པ་བྱས་ཏེ་སྔར་ནས་དུས་ད་ལྟ་བར་དུ་བསྡད་པ་རེད། དཔེར་ན། དབུས་གཙང་གི་དགོན་པ་ཁག་ཚོའི་ནང་ལ་ཁམས་པས་ལས་སྣེ་བྱེད་པ་དང༌། མཁན་པོ་བྱེད་པ་ལ་སུ་གཅིག་གིས་རྙོག་དྲ་ཤོད་མཁན་མེད། ཚོགས་ཆེན་ཞལ་ངོ་དབུས་གཙང་ཉེ་སྐོར་ནས་ཡོང་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེ་ཕལ་ཆེར་ཡི་གེ་ཀློག་བཟང་ལོས་དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་མིན་ནམ། ཡག་པོ་རང་མི་ཤེས། མ་གཞི་ཚོགས་ཆེན་ཞལ་ངོ་བྱེད་མཁན་མང་ཆེ་བ་ཡི་གེ་ཀློག་བདེ་པོ་གང་ཡང་མི་ཡོང༌། ལྷ་མོ་བས་ལྷ་མོའི་གཞུང་བསྲངས་པ་ལྟར་ཕྱེད་ཀ་གོ་རྒྱུ་ཡོད་པ། ཕྱེད་ཀ་གོ་རྒྱུ་མེད་པ་དེ་འདྲ་ཡོང༌།

གང་ལྟར་ང་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་རྒྱུ་ཟེར་བ་འདི་ང་ཚོ་བོད་པའི་ངོས་ནས་ཆ་བཞག་ན་སྲོག་ལ་ཐུག་པ་ལྟ་བུའི་གནད་དོན་ཞིག་རེད། ཨ་རི་བ་ངོ་ཤེས་པ་ཁ་ཤས་ཡོད། ཁོ་ཚོ་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་དེ་འདྲ་རེད། བོད་པར་ཤ་ཚ་དངོས་གནས་ཡོད། ཁོང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ཟེར་བ་དེ་རྒྱ་བསྐྱེད་རིང་ལུགས་ཀྱི་བསམ་བློ་རེད། དེ་འོས་པོ་མ་རེད་ཅེས་ང་ལ་ཤོད་མཁན་བྱུང༌། ངས་དེ་རྒྱ་བསྐྱེད་མ་རེད། སྔར་བོད་ཀྱི་ཁྱབ་ཁོངས་མ་ཡིན་པའི་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཀྱི་ས་མི་ང་ཚོར་དགོས་ཞེས་བརྗོད་ན་རྒྱ་བསྐྱེད་ཆགས་སྲིད། ངས་རང་བཙན་དགོས་ཟེར་གྱི་མེད། ངས་ཀྲུང་ཧྭ་མི་མང་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཟེར་བ་དེའི་ཁོངས་ལ་སྡོད་ཀྱི་ཡིན་ཟེར་གྱི་ཡོད། འདིའི་ཁོངས་ལ་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་ས་ཁུལ་ཡོངས་རྫོགས་སོ་སོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་བྱེད་བདེ་བ་དང༌། ནུས་པ་ཐོན་པའི་དོན་དག་ལ་རང་སྐྱོང་གཅིག་གྱུར་བྱས་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

དཔེར་ན་ཆོལ་གསུམ་ནི་མིའི་ལུས་པོ་དང་གཅིག་པ་རེད། མི་ཞིག་འཚོ་དགོས་ན་མི་དེའི་རྐང་པ་དང༌། ལག་པ་བཅད་ནས་ཐ་དད་བཞག་སྟེ་མི་དེ་གསོན་པའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་ན་དེ་ལ་སྙིང་པོ་གང་ཡང་མེད། ང་རང་ཚོའི་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ལུས་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོད་པ་དེ་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་དང༌། འཚོ་ཞིང་གནས་པའི་དོན་ལ་རྐང་པ་ལག་པ་ཆ་ལག་མ་ཚང་ན་འགྲིགས་ཐབས་མེད། དཔེ་དེ་བཞིན་དུ་བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་སྔགས་དང་བཅས་པ་ཆ་ཚང་བ་འཛམ་གླིང་འདིའི་ས་ཕྱོགས་གཞན་ལ་མེད་པའི་ཁྱད་དུ་འཕགས་པ་འདི་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་གྱི་ཆེད་དུ་ང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ནུས་པ་ཐོན་གྱི་རེད། དེ་དག་ཁ་བྲལ་ན་འགྲིག་ཐབས་མེད།

ཐ༽ མི་རིགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་དང་། ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ།

དེང་སང་བོད་ནང་རྒྱ་མིས་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཁུངས་མིན་པའི་ཟི་ཁྲོན་དང༌། མཚོ་སྔོན་སོགས་ནས་ཡིན་པའི་བོད་པ་རྣམས་ཁུངས་སོ་སོར་ཕྱིར་སློག་བྱ་གི་ཡིན་ཟེར་གྱི་འདུག དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཕྱིན་ཆད་ང་ཚོ་བོད་ལ་སླེབས་སྐབས་གདན་སའི་ནང་ལ་ད་ལྟ་ཡོད་དང་ཡོད་བཞིན་པའི་སློབ་གཉེར་བ་བོད་རང་ལྗོངས་ཁོངས་མ་ཡིན་པའི་ཟི་ཁྲོན་དང༌། ཡུན་ནན། ཀན་སུའུ། མཚོ་སྔོན་བཅས་ནས་ཡིན་པའི་བླ་གྲྭ་རྣམས་ཕྱིར་སློག་བྱས་ན་ང་ཚོར་མི་མང་པོ་ལྷག་ས་མ་རེད། ང་ཚོ་གཅིག་གྱུར་བྱེད་རྒྱུ་དེ་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་ཁེ་ཕན་ལ་ཤིན་ཏུ་ནས་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཀྱི་འདུག ཁ་བྲལ་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་ན་ས་ཆ་ཨིན་ཇི་གཅིག་ཡིན་ན་ཡང་རྩོད་པ་རྒྱག་དགོས་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། ང་ཚོ་ཁ་བྲལ་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་མ་རེད།

ང་ཚོར་རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་གི་ཐོབ་ཐང་ཆ་ཚང་ཡོད་པ་ཞིག་བྱུང་ན། ང་ཚོ་ཀྲུང་ཧྭ་མི་མང་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཁོངས་སུ་སྡོད་ཀྱི་ཡིན་ཟེར་གྱི་ཡོད། ཇི་ཙམ་གྱིས་བོད་པའི་བློ་ཡིད་ཚིམས་ན་དེ་ཙམ་གྱིས་ཁ་བྲལ་མི་འགྲོ་བར་ཕན་གྱི་རེད། སེམས་ནང་ན་ཚ་ཇི་ཙམ་ཆེ་རུ་ཕྱིན་པའི་ཚོད་ཀྱིས་ཁ་བྲལ་འགྲོ་རྐྱེན་མང་བ་ཆགས་ཀྱི་རེད། ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་སྲིད་བྱུས་འདིའི་ཐོག་ནས་ཁ་བྲལ་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་ཆ་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོས་སྒྲུབ་ཀྱི་འདུག དུད་འགྲོ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་རྡུང་རྡེག་བཏང་ན་བྲོས་ཀྱི་རེད། དུས་རྟག་ཏུ་ཐག་པས་བཏགས་ཀྱང་ཁུངས་འཁྱོལ་ཐབས་མེད། དུད་འགྲོ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་བྱམས་པོ་བྱས་ནས་གཅིག་གྱུར་བྱེད་དགོས་པ་ལས། སྡུག་པོ་བཏང་ནས་གཅིག་གྱུར་ཡོང་མི་ཐུབ།

ད་ལྟ་རྒྱ་མིའི་སྲིད་བྱུས་འདི་འུ་ཐུག་ཐབས་ཟད་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྡུག་པོ་བཏང་ནས་བོད་པ་དབང་དུ་བསྡུ་རྩིས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དོན་དངོས་ཐོག་བོད་པའི་བསམ་བློ་དེ་རྒྱ་མིར་མ་དགའ་ཞེ་འཛིན་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་གི་ཡོད། རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་ཞིག་བཏང་སྟེ། དབུ་མའི་ལམ་གྱི་ཐོག་ནས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་ཡག་པོ་ཞིག་སྤྲད་ན་བོད་པ་མང་ཆེ་བའི་འདོད་པ་ཚིམས་ཀྱི་རེད། ཁག་གཅིག་འདོད་པ་མ་ཚིམས་ན་ཡང་སྔོན་ལ་འདི་ག་ཙམ་རེད།

ངོས་རང་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་ཆ་བཞག་ན། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ང་ཚོར་ཐོབ་ཐང་འགྲིགས་ངེས་ཤིག་སྤྲད་ན་ངས་བསམ་པ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་བོད་པ་ཚོ་བློ་བཞག་ས་དེ་ཙམ་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཡག་པོ་རེད་ཅེས་བཤད་ན་བསམ་གྱི་འདུག བཙན་བྱོལ་བའི་ནང་ཙམ་མ་ཟད། བོད་ལ་སླེབས་ན་ཡང་དེ་བཞིན་བཤད་འདོད་ཡོད། ང་ཚོས་རྒྱ་ནག་དང་མཉམ་དུ་བསྡད་ན་ང་ཚོའི་ལུང་པ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་རྒྱུར་ཁེ་ཕན་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ང་ཚོ་དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་མེད། བོད་ལུང་པར་གཏེར་ཁའི་འབྱུང་ཁུངས་དེ་དག་ཡག་པོ་ཡོད། འགྲིམ་འགྲུལ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད། མ་རྩ་ཆེན་པོ་དགོས་ལ། ལག་རྩལ་མཁས་པ་ཡང་དགོས་པ་རེད། འདི་འདྲའི་ངོས་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན་ང་ཚོ་བོད་པ་གཅིག་པུའི་ཐོག་ནས་ཁག་པོ་རེད། རྒྱ་མིས་བོད་རང་བཙན་སྤྲད་པ་ཡིན། རྒྱ་མི་ཚང་མ་ལོག་གི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ན། ད་ལྟ་སྤུས་དག་པོ་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པའི་གློག་ཁང་དང༌། བཟོ་གྲྭ་འགའ་ཤས་ཡོད་བཞིན་པ་ཚང་མ་བོད་པས་ཁུངས་ཡག་པོ་ཞིག་འཁྱོལ་ཨེ་ཡོང༌། ཡག་པོ་བལྟ་ཐུབ་ཨེ་ཡོང༌།

མ་གཞི་བོད་པས་མ་འཇོན་པ་མིན་ན་ཡང་བོད་པ་ལ་དེ་དག་གི་སྦྱོང་བདར་དང༌། སློབ་སྦྱོང་གི་གོ་སྐབས་ཐོབ་མེད། བོད་པ་རྣམས་ལ་སྡུག་ལས་བསྐུལ་ནས་སྡུག་ཟད་ལ་བཏང་བ་རེད། དེ་ནི་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོས་ལན་པ་ལས། ང་ཚོ་བོད་པ་སྐྱོ་དྲགས་པ་གང་ཡང་མ་རེད། གང་ལྟར་མདོ་དོན་སྙིང་པོ་ང་རང་ཚོ་བོད་པས་འགན་ཆ་ཚང་འཁྱེར་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། སློབ་སྦྱོང་ཆ་ཚང་ཐོབ་མེད་པའི་ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་འདིའི་འོག་ནས་རྒྱ་མི་མཉམ་དུ་འཆམ་པོ་བྱས། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་དེ་སྔ་ཐབས་སྡུག་ཚོད་མེད་བྱས་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ཆ་རྙོག་དྲ་གླེང་མི་དགོས་པ་བྱས། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་བསམ་པ་རྣམ་དག་གིས་བོད་པར་རོགས་རམ་བྱས། བོད་པའི་ངོས་ནས་རྩ་བ་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཟེར་བ་དེའི་ཁུངས་ལ་བསྡད་ན་ཡག་ཐོག་སྤམ་ཐོག་ལ་དེ་ག་ཙམ་མིན་ནམ་བསམ་གྱི་འདུག ཡིན་ན་ཡང་ཐ་མའི་ཐག་གཅོད་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གིས་རིམ་པས་བྱེད་རྒྱུ་ལས། ང་མི་གཅིག་གིས་ཐག་གཅོད་ཐུབ་ཐབས་མེད། སྔོན་མ་གྲོས་འཆར་ནང་ལའང་གསལ་པོ་བཀོད་ཡོད།

ད༽ ཛ་དྲག་གི་གནས་སྟངས་དང་། གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་རང་སྐྱོང་།

གང་ལྟར་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་ཐོག་ནས་ཆོལ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་ད་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་མེད་པར་བསྡད་ཡོད་ལ། ད་དུང་ཡང་འདི་གའི་ཐོག་ལ་འབད་བརྩོན་བྱས་ན་བསམ་པ་འདུག འདིའི་ལམ་ཕྱོགས་འདི་ལ་འཛམ་གླིང་གང་ས་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་མང་པོ་ཡོད། དགུ་བཅུ་གོ་གསུམ་སྤྱི་ཟླ་བརྒྱད་པའི་ནང་བཀའ་བློན་ཁ་ཤས་ནས་ལྡི་ལིར་རྒྱ་མིའི་གཞུང་ཚབ་ཐུག་འཕྲད་བྱས་པ་དེ་ནས་བཟུང་ད་བར་རྒྱ་ནག་གཞུང་དང་ཐད་ཀའི་འབྲེལ་བ་བྱུང་མེད། དེ་རྗེས་ཡི་གེ་གཅིག་གཉིས་བསྐྱེལ་དུ་བཏང་བ་ཡིན་ནའང་བླངས་མ་སོང༌། དེ་ནས་གཞུང་ཚབ་དང་འབྲེལ་བ་གང་ཡང་མེད། ང་ཐའེ་ཝན་ལ་འགྲོ་ཁར་རྒྱ་མིའི་གཞུང་ཚབ་ནས་ཚུར་འབྲེལ་བ་གཅིག་བྱས་བྱུང༌། གང་ལྟར་བར་སྐབས་རྒྱ་བོད་དཀའ་རྙོག་སྐོར་ལྡི་ལིར་རྒྱ་མིའི་གཞུང་ཚབ་དང་འབྲེལ་བ་བྱུང་མེད། རྒྱ་མི་སྒེར་པ་དང༌། ཡང་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་སྒེར་པ། གཞན་ཡང་ཚོགས་པ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་ཕྲན་བུ་བྱུང་བར་གཞིགས་ན། སྔ་ལོའི་ལོ་མཇུག་ནས་རྒྱ་མིའི་རྣམ་འགྱུར་ཕྲན་བུའི་དོ་སྣང་ཆེ་རུ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་དེ་འདྲ་གཅིག་གི་ཐོག་ཏུ་བསྡད་ཡོད།

གང་ལྟར་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་དེ་ཧ་ཅང་ཛ་དྲག་ཆགས་ཡོད། ལྷ་སས་མཚོན་པས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཁག་འདི་དག་གི་ནང་དུ་བོད་མི་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་ཆགས་ཚར་བ་རེད། འདི་འདྲས་རྐྱེན་པས་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་ལྟོ་ཆས་ཟ་སྟངས་དང་། ཆས་གོས་གྱོན་སྟངས། སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས་ཚང་མ་རྒྱ་མིའི་རྣམ་པར་ཤུགས་ཇེ་ཆེ་ནས་ཇེ་ཆེར་འགྱུར་བཞིན་ཡོད། སྐད་ཆ་ཡང་མང་ཆེ་བ་རྒྱ་སྐད་རྒྱག་བཞིན་ཡོད། ག་ལེར་བོད་མིའི་ལྟ་སྤྱོད་ཚང་མ་འགྱུར་བའི་ཉེན་ཁ་ཡོད། ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་འདི་མུར་ཡུན་རིང་ཕྱིན་ན་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཡོད་པས། གང་ལྟར་ཐབས་ཤེས་ཤིག་མ་བྱས་ན་གཏན་ནས་མ་འགྲིགས་པ་ཞིག་རེད། སྟབས་ལེགས་པ་ཞིག་ལ་དེང་སང་རྒྱ་མིའི་ནང་ནས་བོད་པའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་ཇེ་མང་ནས་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེ་འདྲའི་གནས་སྟངས་འོག་ནས་འགྱུར་བ་ཡོང་རྒྱུའི་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད།

ན༽ བོད་མིའི་ཁྱད་ནོར་དང་། འཛམ་གླིང་གི་སྤྱི་ནོར།

ང་ཚོ་བོད་མི་ཚོར་གཞན་ལ་ངོམས་རྒྱུ་དང༌། འཕྱར་རྒྱུ་ལྟ་བུ་བོད་པའི་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང༌། དེ་དང་འབྲེལ་བའི་བོད་པའི་རིག་གཞུང་ཡ་རབས་བཟང་སྤྱོད་ཀྱི་གོམས་གཤིས་འདི་དག་ཡིན། དཔེར་ན། ཁ་སང་ཅང་ཙེ་མིང་ཁོ་རང་གི་སྐད་ཆའི་ནང་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་ཐོག་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག ང་རང་གུང་བྲན་ཏང་ཡོན་ཡིན་པས་ཆོས་མེད། བོད་ཀྱི་ཆོས་ལ་འཛམ་གླིང་གང་ས་ནས་དོ་སྣང་བྱེད་པ་དེའི་གནད་འགག་གང་འདྲ་ཡིན་མིན་ཉམས་ཞིབ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད་ཅེས་གསར་འགོད་པར་བཤད་འདུག

རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་ཡིག་ཆ་ཨང་དྲུག་པ་ཟེར་བ་དེའི་ནང་བོད་ཀྱི་ཆོས་དད་དེ་རྨོངས་དད་རེད། ཚན་རིག་གི་ཤེས་ཚད་ཇི་ཙམ་ཡག་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཚོད་ཀྱིས་རྨོངས་དད་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡལ་འགྲོ་གི་རེད། དམིགས་སུ་བཀར་ནས་མེད་པ་བཟོ་དགོས་དོན་མེད་ཅེས་འཁོད་པ་ལྟར་ཁོ་རང་ཚོའི་ཡིད་ཆེས་དང༌། བསམ་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་། ད་ཆ་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོས་ཡིད་སྨོན་བྱེད་ཡུལ་ཨ་མི་རི་ཀ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཡུལ་ཁག་མང་པོས་རྒྱ་མིས་རྨོངས་དད་ལ་བརྩི་བའི་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་དེར་རྒྱ་མི་ཚོ་མཐོང་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཞིག་དང་། དེ་ལ་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་མི་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོད། ཁོ་རང་ཚོའི་སློབ་ཕྲུག་ཐར་ན་གཅིག་དང༌། མ་ཐར་ན་གཉིས་བྱེད་སའི་ལུང་པ་དེ་དག་གི་ནང་དུ་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་སྐབས་དེར་ཡ་མཚན་སྐྱེ་བ་དང༌། གང་འདྲ་ཡིན་ནམ་བསམ་པ་ཞིག་བློ་ལ་འཆར་གྱི་ཡོད།

དེ་ལྟར་ན་ང་རང་ཚོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་འདི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཞེས་ང་ཚོས་ཞེན་ཁོག་བྱས་པ་མ་ཡིན་པར། འདིས་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ལ་དངོས་སུ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་གི་ཁྱད་ནོར་ལྟ་བུའི་རིག་གཞུང་དང༌། ཆོས་བརྒྱུད་ཡིན་པ་དེ་གསལ་པོ་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད། ང་ཚོས་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ནང་པ་སྤེལ་དགོས་ཟེར་གྱི་མེད་ལ། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་བོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཁྱབ་སྤེལ་གཏོང་དགོས་རེད་ཟེར་གྱི་མེད།

གང་ལྟར་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་ཁྲོམ་རའི་ནང་ལ་བོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང༌། རིག་གཞུང་འདི་བཞག་ཐུབ་ན། སོ་སོའི་ཁམས་དང་མོས་པར་བསྟུན་ནས་ཉོ་མཁན་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། ཉོ་མཁན་ཡོད་ན་ཁོང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་སྲིད་པ་རེད། ཚོང་གི་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་ལྟར་ང་ཚོས་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱེད་དོན་མེད་ལ། འོས་པོ་ཡང་མེད། ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཚོའི་ནང་ལ་སོ་སོའི་ཕ་མེས་ཀྱི་ཆོས་བརྒྱུད་བྱེད་དགོས་ཞེས་ངོས་ནས་རྟག་ཏུ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། སེམས་ནང་དུའང་དེ་རང་དྲན་གྱི་འདུག ང་རང་ཚོར་ཆོས་ལུགས་བཟང་པོ་ཡོད་པ་འདི་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་གི་ཆོས་ལུགས་མང་པོ་ཡོད་པའི་ནང་གི་རྣམ་གྲངས་གཅིག་ཡིན་པར་མ་ཟད། ལྟ་བ་གཏིང་ཟབ་ཡོད་པའི་ཆོས་བརྒྱུད་ཅིག་ཡིན་སྟབས། འཛམ་གླིང་གི་ཁྲོམ་རའི་སྒང་ལ་སྡོད་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

མ་འོངས་པར་རྒྱ་ནག་ནང་ལ་ཡང་རིམ་པས་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་མང་དུ་འགྲོ་གི་རེད། ད་ལྟའང་གང་ལ་གང་འཚམ་ཡོད། མདོ་སྟོད་སྨད་ཁུལ་དང༌། རྒྱ་ནག་རང་གི་གྲོང་ཁྱེར་དེ་འདྲའི་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བླ་མ་དང༌། མཁན་པོ་དགེ་བཤེས་དེ་འདྲའི་སར་རྒྱ་མི་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མཁན་གང་ལ་གང་འཚམ་ཡོད་ཚོད་འདུག ངས་ཤེས་ཚོད་བྱས་ན་ཧ་ལམ་སྟོང་ཕྲག་ཡས་མས་འདུག དཔེར་ན། རྒྱ་མིས་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་སྦྱངས། སྡོམ་པ་བླངས་ནས་དགེ་སློང་བྱས་པ་ཡང་བརྒྱ་ཕྲག་ཁ་ཤས་ཡོད་བཟོ་འདུག འཛམ་གླིང་གི་མི་སྤྱིའི་བསམ་བློ་འགྱུར་བ་འགྲོ་བར་ནང་ཆོས་དང་ཡེ་ཤུ་མཉམ་དུ་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་རེད་ཟེར་མཁན་ཁ་ཤས་བྱུང༌། ཡེ་ཤུ་རྣམ་དག་བྱེད་མཁན་དེ་རིགས་ནས་ནང་ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཤེས་རྗེས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ཀྱི་གནད་འགག་ཤེས་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་འདུག་ཅེས་ཤོད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག ཡེ་ཤུའི་ཆོས་རྒྱུད་བསྒྱུར་མི་དགོས་པར་སོ་སོའི་ཆོས་རྒྱུད་རང་འཇགས་ཐོག་ནང་ཆོས་ཀྱི་མི་རྟག་པའི་སྐོར་དང༌། འདོད་ཆུང་ཆོག་ཤེས། བཟོད་པའི་སྐོར་སོགས་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་དེ་དག་བླངས་ནས། ཡེ་ཤུ་རང་གི་ཆོས་ལ་ཡོད་པའི་བཟོད་བསྲན་དང༌། བྱམས་སྙིང་རྗེ་དེ་རིགས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་གོང་འཕེལ་བཏང༌། འཇིག་རྟེན་བཀོད་པ་པོ་ཡོད་མེད་དང༌། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་མིན་ཟེར་བ་དེ་རིགས་ལ་རྩོད་པ་གང་ཡང་མི་དགོས་པར་བཞག དེ་ལྟར་བྱས་ནས་འགྲོ་མཁན་འདུག

པ༽ ཆོས་ཚན་གྱི་བརྟག་དཔྱད་དང་། ནང་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས།

གང་ལྟར་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ཚན་རིག་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དང་མཉམ་དུ་འགྲོ་ཐུབ་མཁན་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་གཅིག་པུ་རེད་ཅེས་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་མཁས་པ་མང་པོས་ཟེར་གྱི་འདུག ཚན་རིག་པ་དེ་འདྲ་མང་པོས་ཤོད་ཀྱི་འདུག ངའི་ངོ་ཤེས་ཚན་རིག་པ་གང་འཚམ་ཡོད། དེ་དག་དང་སྐད་ཆ་ཤོད་སྐབས་ནང་ཆོས་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་སྟངས་དེ་ཆོས་ལུགས་གཞན་དང་གཏན་ནས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ལམ་སེང་མཐོང་གི་འདུག ལག་པར་ཕྲེང་བ་ཞིག་འཁྱེར་བ་དང་མ་ཎི་བགྲངས་པ་ཙམ་གྱིས་ནང་ཆོས་འདི་རྨོངས་དད་ཡིན་དང༌། ཆོས་གཏིང་ཟབ་ཅིག་ཡིན་མིན་དབྱེ་བ་འབྱེད་མི་ཐུབ་པར་བདེན་པ་བཞི་དང༌། བདེན་པ་གཉིས། སྟོང་དང་རྟེན་འབྱུང་ཞེས་པ་འདི་དག་གི་ཐོག་ནས་ནང་པའི་ཆོས་དེ་གཞན་དང་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དང༌། ནང་པའི་ཆོས་ནས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་སྟངས་དེ་དང༌། ཚན་རིག་པས་དངོས་པོའི་རྣམ་གཞག་ཤོད་སྟངས་གཉིས་མཐུན་པོ་ཡོད་པ་དང་། དེ་ཡང་ཧ་ལམ་གཅིག་རྒྱབ་གཅིག་གནོན་ལྟ་བུ་ཡོང་གི་ཡོད།

གཞི་རྐང་ཚན་རིག་པས་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་ཡུལ་དེ་ཚད་གཞི་ངེས་ཅན་ཞིག་རེད། གཙོ་བོ་གཟུགས་ཅན་གྱི་ཆོས་གཞི་ལ་བཞག་སྟེ་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ཡང་མངོན་སུམ་རང་ལ་གཏུགས་པ་ལས་དེ་རྒྱུ་མཚན་མང་པོའི་ཐོག་ལ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ད་ལྟ་ཡོང་གི་མེད། ནང་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གཟུགས་ཅན་ཁོ་ན་མ་ཡིན་པར་ཤེས་བྱ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་གཏན་ལ་འབེབས་ཀྱི་ཡོད་པས། བརྟག་དཔྱད་བྱེད་ཡུལ་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བ་རེད། ཚན་རིག་པས་ད་ལྟའི་ཆར་གཟུགས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཁོ་ནའི་ཐོག་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། རིམ་པས་འདིའི་ཤེས་ཚད་མཐོ་རུ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་སུ་མྱོང་བ་ལ་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་ཐུབ་པ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

གང་ལྟར་ཚན་རིག་པས་གཟུགས་ཅན་གྱི་ཆོས་ལ་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ཏེ་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་སྟངས་དང༌། ནང་པས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་སྟངས་གཉིས་རྩ་བའི་ཆ་ནས་མཐུན་པོ་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་ཞིབ་ཚགས་ལོས་བྱས་ན་ཕྱོགས་འགའ་ཤས་ལ་ཚན་རིག་པས་འགྲེལ་བཤད་དེ་ཞིབ་ཚགས་པ་འདུག གང་ལྟར་ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་འདི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བརླིང་པོ་དང༌། ཟབ་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། ང་ཚོས་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཉུང་དྲགས་ཀྱི་འདུག ཆོས་བྱེད་འདོད་ཡོད་ན་ཆོས་དེ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་དང༌། ཆོས་དཀོན་མཆོག དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་བཅས་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཤེས་པ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོར་མ་ཤེས་པའི་སྐྱོན་ཆེན་པོ་ཡོད། ངོས་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོར་དགེ་བཤེས་ལྟར་བྱས་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་མེད། ང་རང་གི་བསམ་ཚུལ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

ཕ༽ ཐའེ་བོད་ཀྱི་དཀའ་རྙོག་དང་། ཐུགས་སྣང་ཡིད་གཟབ།

གྲོས་གཞི་དེར་ངས་དམིགས་བསལ་ཤོད་རྒྱུ་མི་འདུག བར་སྐབས་ང་ཚོར་བདེན་པའི་རྒྱལ་ཁ་ཞིག་རེད་ཅེས་ཕལ་ཆེར་བཤད་ཆོག་པ་རེད། སྔོན་མ་ང་ཚོར་བསུན་པོ་ཡོད་པ་དེ་བར་སྐབས་སངས་ཐུབ་པ་རེད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཐའེ་ཝན་རང་གི་ནང་ལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་པ་རེད། སྔ་མོ་ནས་དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་ཡོད་ཀྱང་སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ལ་རང་དབང་མེད། གཞི་རྩའི་ལྟ་བ་ཐ་དད་ཡིན་ནའང་གཅིག་སྡུད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ལི་ཏང་ཧུས་ཁོ་རང་བསམ་བློ་གུ་ཡངས་པོ་ཡོད། ཁོ་རང་རྩ་བ་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་དད་པ་རེད། ཆོས་ལ་དོ་སྣང་ཡོད་སྟབས་ནང་ཆོས་ལའང་དགའ་པོ་བྱེད་མཁན་ཞིག་རེད། ཁོང་རང་གི་ལྟ་བ་མང་གཙོའི་ཐོག་ལ་འོས་འདེམས་བྱས་པའི་འགོ་ཁྲིད་ཅིག་ཆགས་ཡོད།

བོད་པའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ལ་ཡང་ཤ་ཚ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། དེ་ལྟར་ཕྱིའི་ཆ་རྐྱེན་གང་འཚམ་སྨིན་ནས་ངོས་རང་ཐའེ་ཝན་ལ་སླེབས་པ་དང་། བོད་སོག་ལས་ཁུངས་ལ་གོ་མིང་ཏང་ཁོ་རང་ཚོའི་ནང་ལའང་མཐོང་ཕྱོགས་འདྲ་མིན་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་གསལ་པོ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་འདུག ང་ཚོ་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དེ་ཡག་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་པ་རྣམས་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བའི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཡིན་པ། བོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དེ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་ཐད་གསལ་པོ་ཤེས་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཡོད། དེ་སྔ་ཡིན་ན་ཐའེ་ཝན་ནང་སྤྱིར་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་། ཡང་སྒོས་བོད་ཀྱི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དོགས་པ་དང་ཐེ་ཚོམ་བྱེད་མཁན་ཡོད་འདུག ངོས་རང་ཐའེ་ཝན་ལ་སླེབས་རྗེས་གཞི་ནས་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གོ་རྟོགས་ཆེ་རུ་ཕྱིན་པའི་སྐབས། དངོས་གནས་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་འདི་སྤུས་དག་པོ་ཡོད་པ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་སྟེ་དེང་སང་དོ་སྣང་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བཞིན་འདུག དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་བོད་པའི་ཐོག་ལའང་མཐོང་ཚུལ་བཟང་དུ་ཕྱིན་པ་དང༌། འབྲེལ་བ་ཡང་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་སྐབས་དེ་སྔའི་བོད་སོག་ལས་ཁུངས་ནས་བོད་པའི་ནང་འབྲེལ་བ་བྱས་པ་དེས་རྐྱེན་པས་བོད་པའི་ནང་ལ་རྙོག་དྲ་གང་འདྲ་བྱུང་བ་དེ་རིགས་གསལ་པོ་ཆགས་འདུག

གཞི་རྐང་གི་འགྲོ་སྟངས་ཡག་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་འདུག ཡིན་ན་ཡང་ད་དུང་བོད་སོག་ལས་ཁུངས་ཀྱི་མིང་བསྡད་ཡོད་སྟབས། སྔར་བཞིན་བོད་པའི་ནང་འབྲེལ་བ་འདྲ་མིན་བྱེད་མི་སྲིད་པ་མིན་སྟབས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས་ལ། དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག བྱ་བ་གང་དང་གང་ཡིན་ན་ཡང་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུའི་དུས་ཤིག་ཡོད་དགོས་ལ། དེ་སྔ་ནག་པོ་ཡིན་པ་དེ་ལམ་སང་ཉིན་གཅིག་ལ་དཀར་པོ་དཀར་རྐྱང་ཆགས་པར་དཀའ། གཞི་རྐང་ང་ཚོས་ཐའེ་ཝན་དང་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་ཞིག་ཚུགས་ཡོད་ལ། རིམ་པས་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད་སྙམ། ཡིན་ན་ཡང་ད་དུང་རིགས་ཁ་ཤས་ད་དུང་གསལ་ལ་མ་གསལ་ངང་དུ་བསྡད་ཡོད་པ་འདི་རིགས་ལ་ང་ཚོས་ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས། དོགས་པའི་གནས་ཚུལ་ལྟ་བུ་ཡོང་གི་འདུག་ན་ཐའེ་ཝན་ལ་ང་ཚོའི་དོན་གཅོད་ལས་ཁུངས་ཚུགས་ཡོད་སྟབས་ཐད་ཀར་རྩད་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། འབྲེལ་བ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད། ས་གནས་ས་ཐོག་ལ་བལྟ་མཁན་ཞིག་དང༌། འབྲེལ་བ་བྱེད་ས་ཞིག་ཡོད་སྟབས་གང་ཞིག་ཡིན་ནའང་གསལ་པོ་བཟོ་ཐུབ་པའི་གོ་སྐབས་ཡོད། ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༨ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༢༨ ཉིན་མང་གཙོ་ཚོགས་པའི་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ འཐབ་རྩོད་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་དང་། སྤྱི་སྒོས་ཀྱི་ཕུན་ཚོགས།

ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོས་བཤད་པ་བཞིན། ཚོགས་འདུ་འདི་ལྟ་བུ་འཚོགས་པ་དེས་གནས་ཚུལ་མ་ཤེས་པ་གསར་དུ་ཤེས་པ་དང་། དོ་སྣང་གསར་པ་སླེབས་ཏེ་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཞེས་བརྗོད་པ་དངོས་འབྲེལ་རེད། དེ་ལྟར་དུས་དུས་ལ་ཚོགས་འདུ་འཚོགས། བོད་ཀྱི་འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་དང་། མ་འོངས་པའི་བྱེད་ཕྱོགས་སྐོར་གནས་ཚུལ་རྒྱུས་མངའ་ཡོད་མཁན་དང་། དོན་གང་དང་གང་ལའང་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་ཐུབ་མཁན་ཚོས་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ། གཞན་ཚོས་དོགས་གཅོད་བྱེད་དགོས་སར་དོགས་གཅོད་བྱས། བགྲོ་གླེང་ཡང་ཡང་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

གང་ལྟར་ང་ཚོས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་འདི་བོད་ལུང་པའི་དོན་དག་དང་། བོད་མི་མང་གི་དོན་དག་ཡིན་པ་ལས། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཤོག་ཁག་ལྟ་བུ་དབྱིན་ཇིའི་སྐད་དུ་ (Party) ཟེར་བའི་དོན་དག་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱས་པ་ཞིག་མིན་ལ། ཡང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་དེ་སྔ་༸གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་སྐབས་ནས་བཟུང་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་ཡོད་པ་དེའི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་པ་ལྟ་བུ་ཡང་མ་རེད། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཐུག་ཡོད། དེ་ཡང་འཕྲལ་སེལ་ད་ལྟ་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེར་ཁ་གཏད་གཅོག་རྒྱུ་གཅིག་པུ་མིན་པར། ང་རང་ཚོའི་ལུང་པ་སྒོ་གང་ས་ནས་སྤུས་དག་པོ་དང་། ཚགས་ཚུད་པོ་ཡོང་བ། མདོར་ན་ཚེ་འདི་ཕྱི་གཉིས་ཡོད་ཡོང་བའི་ཆེད་དུ་ཡིན།

ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཟེར་ཡང་རུང་། ལུང་པ་སྤྱི་ཡོངས་ལྟར་སྒོ་གང་ས་ནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡོད་ན། རང་ཡང་སྐྱིད་པོ་ཡོང་ཐུབ་པ་དང་། ཁྱིམ་མཚེས་ཕན་ཚུན་ལ་ཡང་ཕན་ཐོགས་བྱེད་རེས་བྱེད་པ་བཅས་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོང་བ་དམིགས་ཡུལ་དུ་བཟུང་སྟེ། ང་རང་ཚོས་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལུགས་ཀྱིས་ང་རང་ཚོས་བསམ་བློ་ནན་ཏན་བཏང་། གོ་བསྡུར་བྱས། མི་མང་གི་ནང་ནས་ཀྱང་སེམས་འཁུར་ལེན་རྒྱུ་དེ་དག་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། སྲིད་དོན་ཤོག་ཁག་གཅིག་གི་དོན་དག་ཡིན་ན། ཤོག་ཁག་དེའི་ཚོགས་མི་ཚོའི་འགན་ཡིན་པ་ལས། བོད་མི་སྤྱི་བོ་གནམ་བསྟན་ཡོངས་ཀྱི་འགན་འཁུར་དམིགས་བསལ་ཆགས་ཀྱི་མེད།

ཡང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཐོབ་ཐང་སྐོར་ཡིན་ན་གཙོ་བོ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། དེའི་སྡེར་གཏོགས་པའམ། ཡང་ན་དེ་དང་དམིགས་བསལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཚོས་འགན་འཁྱེར་རྒྱུ་ལས། ཚང་མས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་དོན་མེད། ད་ལྟ་ང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་དེ་འདྲ་མིན། ཡང་ད་ལྟ་རྒྱ་དམར་གྱིས་བོད་ཀྱི་དབང་ཆ་བཟུང་ནས་བསྡད་པ་དེ་ལ་ཁོང་ཁྲོས་ངན་སྨྲས་བྱེད་པ་དང་། ངར་ངར་བྱས་ན་དེ་ནི་བྱབ་ཆུང་ཡིན། རྒྱ་དམར་གྱིས་བོད་དབང་བསྒྱུར་བྱས་ནས་དངོས་པོ་ཕྲན་བུ་ཡར་རྒྱས་སོང་སྟེ། ཁང་པ་གསར་རྒྱག་དང་། ལམ་ཁ་གསར་བཟོ། གཏེར་ཁ་སྔོག་འདོན་སོགས་བྱས་ཡོད་པ་དེ་དག རྩ་བ་ཕྱོགས་གང་ས་ནས་བོད་པར་རན་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་ལས། བོད་ཀྱི་ལུང་པའི་ཁོར་ཡུག་ཉམས་ཆག་དང་། བོད་མིའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཉམས་ཆག་བཏང་ན་མི་འགྲིགས།

ཁ༽ བོད་ཀྱི་ཆོས་རིག་དང་། རྒྱ་གཞུང་གི་གཏོར་བཤིག

ང་ཚོས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཞེས་ཕན་ཐོགས་ཡོད་མེད་ལ་མ་བལྟས་པར་ང་ཚོ་བོད་པ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས། རྨོངས་ཞེན་བྱས་ནས་ང་ཚོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཉམས་ཆག་གཏོང་གི་འདུག་བརྗོད་པ་མིན། བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ནི་གཞན་སུ་གཅིག་ལའང་སྨོན་མི་དགོས་པའི་བཟང་པོ་དང་། ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན། ང་ཚོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་ནང་དོན་གང་འདྲ་ཡིན་པ་བོད་དབང་བསྒྱུར་བྱེད་མཁན་རྒྱ་མི་ཚོས་ཤེས་ཀྱི་མེད། མི་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་ད་དུང་དེ་ལ་སྐྱོན་དུ་བལྟས་ཏེ། བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ནི་རྗེས་ལུས་དང་ཕན་ཐོགས་མེད་ཚུལ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

གཉིས་ནས་ཁོ་ཚོ་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་ཆེ་དྲགས་ཏེ་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཞེས་རྣམ་པ་ཟུར་གསལ་དུ་ཡོད་པ་འདི་ཇི་ཙམ་གསལ་པོ་བྱུང་བ་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་བོད་ཁ་བྲལ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁར་མཐོང་སྟེ་དེ་འདྲའི་དངངས་སྐྲག་གི་ཐོག་ནས་མེད་པ་བཟོ་གི་ཡོད། དངོས་འབྲེལ་ཕན་ཐོགས་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་མེད་པ་བཟོས་ན་འགྲིགས། བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ནང་ང་ཚོ་བོད་པ་རང་ཉིད་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པར་ཙམ་དུ་མ་ཟད། བོད་ཀྱི་ཁྱིམ་མཚེས་གཞན་ལའང་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན། རྒྱ་ནག་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་དེས་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་གཏན་འཁེལ་བ་ཡིན། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་ང་ཚོས་རང་དབང་རྩོད་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ཚིག་གཞན་ཞིག་ནས་བཤད་ན། རྒྱ་དམར་གྱིས་ད་ལྟ་བོད་དབང་བསྒྱུར་བྱས་པ་འགྲིག་གི་མི་འདུག དེས་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ལ་འཐུས་ཤོར་གྱིས་ཉམས་ཆག་འགྲོ་གི་འདུག དངོས་པོ་ཕྲན་བུ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དེ་ཙམ་ལས་གཞན་སྒོ་གང་ས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་མི་འདུག དེ་ལས་ལྷག་པ་དང་། དེ་ལས་ལེགས་པ། དེ་ལས་ཚགས་ཚུད་པ་ཞིག ང་རང་ཚོར་དབང་ཆ་བྱུང་ན་ང་ཚོས་བྱེད་ཐུབ་པ་དང༌། བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལུགས་ང་ཚོས་ཞིབ་ཚགས་ཐོག་ནས་བསམ་བློའི་ནང་གོ་རིམ་བསྒྲིགས། དཔྱད་པ་བྱས། དོན་དག་འདི་དང་འདིའི་ཐོག་ང་ཚོའི་བྱེད་སྟངས་འདི་དང་འདི་ཡིན་བསམ་པའི་བསམ་བློའི་ཁོང་དུ་ཆུབ་པ་བྱས། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོས་ད་ལྟ་བོད་ནང་གི་དབང་ཆ་ཚང་མ་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཆ་རྒྱུས་མེད་མཁན་རྒྱ་དམར་གྱིས་བཟུང་བ་འདི་འགྲིག་གི་མི་འདུག ང་ཚོར་རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་གི་ཐོབ་ཐང་དགོས་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད།

རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་བྱུང་ན་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལའང་ཕུགས་སུ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་དང་། ང་ཚོ་བོད་པ་ཚོས་ཀྱང་དངོས་གནས་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་ཐོག་མིས་ཆ་འཇོག་དང་ཆེ་མཐོང་བྱེད་པའི་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་བཟང་པོ་འདི་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་ཧྲ་ཏག་ཏག་བྱེད་ཐུབ། དེ་ལྟར་བྱེད་ཐུབ་ན་ང་ཚོ་བོད་མི་རྣམས་ལ་ཕན་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་ང་ཚོས་ཕན་ཐོགས་གང་ལ་གང་འཚམ་བྱེད་ཐུབ་རྒྱུ་ཡིན།

ག༽ མང་གཙོའི་སྲིད་གཞུང་དང་། སྐུ་དབང་རྩིས་སྤྲོད།

ང་ཚོས་བསམ་བློ་དེ་འདྲ་བཏང་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དཔེར་ན་ངོས་རང་སྒེར་ལ་ཆ་བཞག་ན། བོད་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་ཀྱི་དུས་ཚོད་བྱུང་རྗེས་བར་བརྒལ་གྱི་སྲིད་གཞུང་གཅིག་བསྐོས། བར་བརྒལ་སྲིད་གཞུང་ཚུགས་མཚམས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཐོབ་ཐང་དང་། དབང་ཚད་ཡོད་པ་ཚང་མ་དེ་ལ་རྩིས་སྤྲོད་བྱེད་རྒྱུ་དང་། ཉི་མ་དེ་ཉིན་བཟུང་ངས་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་འགན་འཁུར་བྱེད་མཚམས་འཇོག་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན། ངོས་ཀྱི་མི་ཚེའི་ལྷག་མ་རྣམས་གཅིག་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དང་། གཉིས་ནས་སྤྱིར་བཏང་མིའི་ཡ་རབས་བཟང་སྤྱོད་ཀྱི་ཐོག་ཞབས་འདེགས་གང་ཐུབ་ང་རང་མ་ཤི་བར་སྒྲུབ་འོས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་སྒྲུབ་རྒྱུའི་འདོད་པ་དང་། སེམས་ཤུགས་ཡོད།

དེ་མིན་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ལས་འགན་རྣམས་བར་བརྒལ་དུས་ཡུན་ལོ་གཉིས་ནང་ཚུད་འོས་བསྡུའི་ཐོག་ནས་མང་མོས་བསྐོ་གཞག་བྱས་པའི་གཞུང་ཞིག་སྟེ། མང་གཙོ་རང་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ཚང་བའི་སྲིད་གཞུང་ཞིག་འཛུགས་རྒྱུ་དམིགས་ཡུལ་དུ་བཟུང་ནས། ད་ལྟའི་བསམ་བློའི་ནང་བང་རིམ་བསྒྲིགས་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་ལས་འགན་བོད་མི་མང་ཚོགས་ཀྱིས་འཁྱེར་དགོས་པ་ལས། དེ་མིན་མི་རེ་ཟུང་གིས་འགན་འཁུར་ཐུབ་ཐབས་མེད། ལར་ནས་ང་རང་ཚོ་མང་གཙོའི་ལམ་ལ་འགྲོ་དགོས་པ་དང་། དངོས་གནས་མི་མང་གི་འགན་འཁུར་ནས་མཐའ་མའི་ཐག་གཅོད་བྱེད་དབང་མི་མང་ལག་པར་ཡོད་དགོས། དེ་ལྟར་ཡོང་བ་ལ་མང་གཙོ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་ཁ་ནས་ཚིག་འདྲ་ཆགས་པོ་བཤད་པ་དང་། ཡིག་ཆ་བཞག་པ་བཅས་ཀྱིས་མི་འགྲིགས་པར་ང་རང་ཚོ་མི་མང་རང་གིས་དེའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་གིས་བསམ་བློ་གཏོང་ཤེས་པ་དང་། བཏང་འཛིན་བྱེད་ཐུབ་པ། དགེ་སྐྱོན་རྟོགས་ཐུབ་པ་བཅས་དུས་རྒྱུན་ནས་སེམས་འཁུར་ལེན་རྒྱུ་འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

དེ་སྔོན་ངས་ཐེངས་ཁ་ཤས་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང་། སྔ་མོ་ང་ཚོ་བོད་པའི་ཁ་རྒྱུན་ལ། སྡེ་པ་གཞུང་གིས་བྱུས་གཏོགས་སྡེ་སྲིད་མགོ་ལེབ་པས་བྱེད་ཀྱི་རེད་ཅེས་ཟེར་སྲོལ་ཡོད། དེ་འདྲའི་བག་ཆགས་བཟུང་སྟེ་བསྡད་ན་གཏན་ནས་མི་འགྲིགས། དཔེར་ན། ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཆུང་ངུ་ཞིག་ཡོད་པ་འདིའི་ནང་ལ་ཛ་དྲག་གི་གནས་ཚུལ་ཡོད་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ང་ཚོ་མང་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མིའི་ཐོག་ནས་བཀའ་བློན་བསྐོ་གཞག་སོགས་ལས་ཀ་གལ་ཆེའི་རིགས་ཚང་མ་སྤྱི་འཐུས་ཐོག་གོ་བསྡུར་བྱས་ནས་ཐག་གཅོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྤྱི་འཐུས་བསྐོ་གཞག་ལ་ཆ་མཚོན་ན། བར་སྐབས་མང་ཚོགས་ནང་སྤྱི་འཐུས་བསྐོ་གཞག་བྱུང་བ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པའི་དོ་སྣང་གསར་པ་ཞིག་སླེབས་ཏེ། གོ་རྟོགས་མཐོ་རུ་ཕྱིན་ནས་འོས་འཕེན་མཁན་ཡང་མང་དུ་སོང་ཡོད། འོས་འཕེན་པའི་དུས་སུ་རང་གིས་མ་ཤེས་པར་མི་ལ་སྐད་ཆ་དྲིས་པ་དེ་འདྲ་མིན་པར། སོ་སོས་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་དེང་སང་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་དེ་རིགས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་གི་ཡོད་པའི་རྟགས་ཡིན། མང་ཚོགས་ཀྱིས་ངོས་ནས་བོད་སྤྱི་དོན་གྱི་རང་བཞིན་གནད་འགག་དང་། དགེ་སྐྱོན་མཐོང་བའི་ཐོག་ནས་དེ་ལ་བྱུས་གཏོགས་བྱེད་ཐུབ་པ་དགོས། ང་རང་ཚོས་རྒྱ་ཕྱོགས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱས་པ་ལས་ཚགས་ཚུད་པ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་པས། ངེས་པར་དུ་དོ་སྣང་དང་བསམ་བློའི་ནང་གྲ་སྒྲིག་ཡོད་པ་དགོས།

ང༽ བཟང་སྤྱོད་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་དང་། ཆོས་རིག་སྲུང་སྐྱོབ།

སློབ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་ཡང་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་དང་ཆབས་ཅིག་བོད་རང་ལ་ཕ་མེས་དུས་ནས་ཡོད་པའི་བཟང་པོའི་ལྟ་བ་དང་སྤྱོད་པ། བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་ཡོང་ཆེད་དེ་དག་སོ་སོས་ཉམས་སུ་བླངས་ནས་རང་གི་སྒོ་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་པ་དང་། སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས། རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས། བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་བཅས་ལ་བོད་ཀྱི་ཡ་རབས་བཟང་པོའི་གོམས་གཤིས་རྣམས་ཚང་བའི་ཐོག་ནས་གཞན་ལ་མིག་དཔེ་བསྟན་ཏེ་གོམས་གཤིས་བཟང་པོ་རྣམས་འཇགས་ཐབས་བྱེད་དགོས།

དཔེར་ན། ཁྱིམ་ཚང་ནང་གི་ཕ་མ་རང་ཉིད་ལ་བོད་པའི་བཟང་པོའི་ཡོན་ཏན་གྱི་གོམས་གཤིས་འཇགས་ཡོད་ན་ཆུ་ཚོད་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་རིང་ཁྱེད་དང་ང་ཟེར་བའི་འཁྲུག་རྩོད་ཉོན་མོངས་དུག་གསུམ་རགས་པའི་དབང་དུ་སོང་བའི་རྣམ་འགྱུར་དེ་རིགས་མེད་པ་ཆགས་རྒྱུ་ཡིན། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་དངོས་གནས་ཞི་བདེ་བག་ཕེབས་དང་། ཡ་རབས་གཞུང་བཟང་། ངོ་ཚ་ཁྲེལ་ཡོད་ལྡན་པ་ཞིག་བྱུང་ན། ཁྱིམ་ཚང་དེའི་ནང་ལ་འཚར་ལོང་བྱེད་མཁན་གྱི་ཕྲུ་གུ་ཚོར་ཁ་ནས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་བཤད་མི་དགོས་པར། རང་བཞིན་གྱིས་ཡ་རབས་བཟང་པོའི་གོམས་གཤིས་ཕྲུ་གུར་འཇགས་རྒྱུར་ངེས་པ་རེད། ཁྱིམ་ཚང་དེར་ཕྱི་ནས་སྐུ་མགྲོན་ཞིག་སླེབས་ནའང་ཁྱིམ་ཚང་དེ་ཞི་བདེ་བག་ཕེབས་ཡོད་པ་མཐོང་ཐུབ། དེ་ལྟར་མེད་ན་ཁྱིམ་ཚང་དེའི་ནང་འགྲོ་དགོས་ཡོད་ཀྱང་། རྟག་པར་འཁྲུག་རྩོད་བརྒྱབ་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་བསམ་པའི་སེམས་ནང་བསུན་སྣང་ཡོང་གི་རེད། དེ་འདྲ་མེད་པ་བྱེད་དགོས།

ང་ཚོའི་རིག་གཞུང་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་རྒྱུ་ནི། དང་པོ་སོ་སོས་ཉམས་སུ་བླངས། རང་ཉིད་ལ་དེའི་ཡོན་ཏན་ཚང་བའི་ཐོག་ནས་མི་གཞན་ལ་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ན། ངོ་སྤྲོད་དོན་དུ་འཁྱོལ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། ཆོས་ཡིན་ནའང་སྔོན་ལ་སོ་སོས་ཉམས་སུ་བླངས་ནས་ཉམས་མྱོང་ཡོད་པ་དང་རྒྱུས་མངའ་ཡོད་པ་བྱས། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་མི་གཞན་ལ་རང་ལ་ཉམས་མྱོང་བྱུང་ཚུལ་དེས་ཕན་ཐོགས་ཡོད་ཚུལ་རྣམས་བཤད་ན་འགྲིགས་པ་ཡིན། གང་ལྟར་རང་ཉིད་ལ་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཐོག་ང་རང་ཚོའི་ཡ་རབས་བཟང་པོའི་ལྟ་སྤྱོད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཚང་བ་བྱས་ཏེ་རང་ལ་མིས་ཆེ་མཐོང་སླེབས་པ་བྱེད་དགོས།

དེང་སང་རྒྱ་མི་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པ་དེ་དག་གིས་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་ཉམས་ཞིབ་བྱས་པའི་འབྲས་བུར་བོད་པ་ཞེས་པ་འདི་དངོས་གནས་རིག་གཞུང་ཕྱུག་པོ་དང་། ཆོས་རིག་གཏིང་ཟབ་ཡོད་པའི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་པ་ལས། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ནམ་རྒྱུན་ཏུ་བཤད་པ་དེ་འདྲ་རེད་མི་འདུག་ཅེས་བོད་པར་མཐོང་སླེབས་ཏེ། གཞི་ནས་བོད་པར་གུས་བརྩི་བྱེད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག ད་ལྟ་བརྗོད་པ་བཞིན་ཤེས་ཡོན་དང༌། ཡ་རབས་བཟང་སྤྱོད་ཀྱི་ཐོག་ནས་མིས་རང་ཉིད་ལ་ཆེ་མཐོང་དང༌། གུས་ཞབས། ཤ་ཚ་བཅས་སླེབས་པ་ང་རང་ཚོ་སོ་སོས་བྱེད་དགོས།

ཅ༽ སྐུ་དབང་རྩིས་སྤྲོད་དང་། གཞུང་མང་གི་འགན་འཁུར།

དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ང་རང་ཚོའི་མ་འོངས་པའི་གཞུང་སྐྱོང་ཕྱོགས་ཐད། མང་གཙོ་ཟེར་བ་འདི་ལམ་བཟང་ཤོས་ཤིག་ཡིན། དཔེར་ན། མ་འོངས་པར་ང་ཚོ་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་རྗེས། བོད་ཀྱི་སྲིད་གཞུང་གི་འགན་འཁུར་ངས་ལེན་གྱི་མིན་ཞེས་བརྗོད་པ་འདི་ང་སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་དང༌། ངས་བོད་མི་མང་བློས་བཏང་བ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན་ཞེས་རྟག་པར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ངས་འགོ་འཁྲིད་ནས་བསྡད་ན། རང་བཞིན་གྱིས་མི་མང་གི་བསམ་བློའི་ནང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་འགན་འཁྱེར་གྱི་རེད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་ཏན་ཏན་ཡག་པོ་བྱེད་ཀྱི་རེད། ང་ཚོས་བློས་བཀལ་ཆོག་གི་རེད་བསམ་པ་དེ་འདྲའི་ལྷོད་ཡངས་བྱེད་པའི་ཉེན་ཁ་ཡོད། ངས་ལས་ཀ་མ་བྱས་ན་མི་མང་ཚོས་སེམས་འཁུར་མང་བ་བླང་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

གཉིས་ནས་གང་ལྟར་འདོད་རུང་མ་འདོད་རུང་ང་ལོ་རྒས་འགྲོ་གི་ཡོད། ལྔ་བཅུ་ང་དགུའི་ལོར་རྒྱ་གར་ལ་ཡོང་དུས་ང་ལོ་ཉེར་ལྔར་སླེབས་པའི་ཕོ་གསར་ཞིག་ཡིན། ད་ཆ་ལོ་དྲུག་ཅུ་རེ་བཞིར་སླེབས་ཡོད། རིམ་བཞིན་ཕུང་པོ་རྒུད་འགྲོ་བ་ལས་དར་རྒྱས་ཡོང་རྒྱུ་མེད། ཚེ་མང་བ་རྫོགས་ཟིན། ལོ་བརྒྱ་ཐམ་པ་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་ནའང་ཚེ་ལྷག་ལོ་བཞི་བཅུ་མ་ཟིན་ཙམ་ལས་མེད། འདི་ནི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཡིན། དེར་བརྟེན་ང་རང་གསོན་པའི་རིང་ལ་བོད་མིའི་ནང་མང་གཙོ་རང་དབང་མཚན་ཉིད་ཚང་བའི་ཉམས་མྱོང་གང་འཚམ་ཞིག་གསོག་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། མ་འོངས་པར་ཆུ་ལམ་དང་འདྲ་བར་ལམ་བྱང་ནས་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད་སྙམ།

གང་ལྟར་ངས་སྔ་ཙམ་འགན་མ་འཁྱེར་བ་བྱས་ན། མི་མང་རང་གི་འོས་འདེམས་ཐོག་ནས་འགོ་ཁྲིད་བསྐོས་ཏེ། དེས་འགན་འཁུར་བ་དང་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ལྟ་བུ་དེ་འདྲའི་ཐོག་འགྲོ་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། འགོ་སྟོད་དཀའ་ངལ་ཕྲན་བུ་ཡོང་སྲིད་ཀྱང༌། ང་རང་འཚོ་གནས་ཡོད་པའི་རིང་དཀའ་ངལ་འཕྲད་དུས་ངས་བསླབ་བྱ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། གནས་ཚུལ་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ། གསེད་བཀྲོལ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་རེད། གང་ལྟར་ང་གསོན་པའི་ཚེ་ལྷག་འདིའི་རིང་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་མང་གཙོ་རང་དབང་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་ཞིག་བྱུང་ཐུབ་ན་བསམ་སྟེ་ང་རང་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་གུང་སྒྲིག་གི་ཡོད། ཅེས་ངས་ལོ་ཤས་སྔོན་ནས་བཤད་ཡོད།

དཔེར་ན། དྷ་རམ་ས་ལར་ཆ་བཞག་ན། བཀའ་ཤག་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཚོས་འགན་འཁུར་མང་ཙམ་བླངས་ཏེ། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མེད་པ་དང་ཁྱད་མེད་ཀྱི་འགན་འཁུར་ན་ཡག་པོ་ཡོད། གཉིས་ནས་ང་ལ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་གཅིག་ཡོད་ཅིང་། མིང་འདིའི་ཐོག་ངས་མ་གཏོགས་བྱེད་མི་ཐུབ་པའི་ལས་ཀ་རྣམས་ངོས་ནས་བྱས་ན་འོས་ཤོས་དང་སྐབས་བབས་ཀྱི་འོས་འགན་ཡིན་པས། ངོས་ནས་མ་བྱས་རང་བྱས་ཡིན་པ་ངོས་ཀྱིས་བྱས་ན་འགྲིགས། དེ་མིན་འཛིན་སྐྱོང་གི་ལས་ཀས་མཚོན་པའི་དེ་ཚོའི་གྲས་སྒྲིག་འཛུགས་རིམ་པ་ཡོད་པ་ཚོས་འགན་ཆ་ཚང་འཁྱེར་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། མ་འོངས་པའི་ཆ་ནས་ཉམས་མྱོང་མང་པོ་གསོག་ཐུབ་པ་དང༌། མི་རེ་ངོ་རེའི་བསམ་བློའི་ནང་སེམས་འཁུར་མང་བ་སླེབས་པ་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ཕན་ཐོགས་ཡོད། ངོས་རང་ཉིད་ཀྱང་དམིགས་བསལ་སྐབས་བབ་འོས་འགན་ཡོད་པའི་ལས་དོན་ཐོག་དུས་ཚོད་མང་ཙམ་གཏོང་ཐུབ། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་དུ་སྡོད་རིང་ང་ལ་ཆ་བཞག་ན། ངས་འཛིན་སྐྱོང་གི་ལས་ཀའི་རིགས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མྱོང་མེད་ལ་ཤེས་ཀྱི་ཡང་མེད། འོན་ཀྱང་ཨུ་ཚུགས་བརྒྱབ་སྟེ་ཉམས་མྱོང་བསགས་པ་ཙམ་ལས། ངོས་ནས་འཐུས་ཚང་སྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག རན་གྱི་ཡོད་མེད་གང་ལྟར་ཡང་ད་ལྟ་བར་དུ་ཨུ་ཚུགས་བརྒྱབ་ནས་བསྡད་ཡོད།

ཆ༽ མང་གཙོའི་ཐོབ་ཐང་དང་། མང་གཙོའི་ལས་འགན།

མ་འོངས་པའི་ལམ་ཕྱོགས་ནི། གཙོ་བོ་མང་ཚོགས་ཀྱིས་སེམས་འཁུར་མང་ཙམ་ལེན་རྒྱུ་དང༌། དེའི་ཐོག་ལ་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག མང་གཙོར་ཐོབ་ཐང་ཞིག་ཡོད་ལ། འགན་འཁུར་ཞིག་ཀྱང་ཡོད། ཐོབ་ཐང་ཤ་སྟག་བཤད་ནས་འགན་འཁུར་མ་བླངས་པར་བསྡད་ན་མི་འགྲིགས། དེས་ན་ཐོབ་ཐང་རྩོད་དགོས་ལ། ཐོབ་ཐང་རྩོད་པ་དང་མཉམ་དུ་འགན་འཁུར་ཡང་ལེན་དགོས། ཐོབ་ཐང་དང༌འགན་འཁུར་མཉམ་དུ་འགྲོ་དགོས། དེ་ལྟར་ཡོང་བ་ལ་ང་རང་ཚོས་དུས་རྒྱུན་ནས་གནད་འགག་དེ་ཚོའི་གྲས་ཡང་ཡང་གོ་བསྡུར་སྦྱང་བཤད་བྱས་ཏེ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་བྱུང་ན། སྦྱོང་བརྡར་ཐེབས་ནས་བསམ་བློའི་ནང་གུང་བསྒྲིགས་ཏེ། གནད་དོན་ཁོག་ཏུ་ཆུབ་ཐུབ་པ་ཡོང་ངེས་ཡིན།

དུས་རྒྱུན་དོ་སྣང་གང་ཡང་མ་བྱས་པར་བསྡད། གློ་བུར་དུ་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པ་ལྟ་བུ་དང༌། ཡང་ན་འོས་འཕེན་པ་དེ་འདྲའི་སྐབས་སུ་མགོ་འཚོས་ལ་མ་འཚོས་བྱས་ན་ཉེན་ཁ་ཡོད། དུས་རྒྱུན་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་ལས་དོན་བྱེད་ཕྱོགས་སྐོར་ལ་དོ་སྣང་ཡོད་པ་དང༌། སེམས་ནང་ལ་གོམས་འདྲིས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན། དམིགས་བསལ་ལས་འགན་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག་ཐོན་པའི་སྐབས་ལ་སོ་སོར་གོམས་བྱང་ཡོད་པའི་དབང་གིས་རྒྱུས་ཡོད་དང་། ཁོག་ཏུ་ཆུབ་སྟེ་གུང་བསྒྲིགས་ནས་ཡོད་དུས་ལས་ཀ་གང་འདྲ་ཞིག་ཐག་གཅོད་བྱེད་པའམ། ཡང་ན་འགན་འཁུར་བླངས་ནས་ཐེ་གཏོགས་བྱེད་དགོས་པ་ཡོང་དུས་འཕྱུག་པ་མེད་པ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད།

ང་རང་ཚོ་དུས་རྒྱུན་འཚོགས་འདུ་ཡང་ཡང་འཚོགས་རྒྱུ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ད་རེས་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པ་དེས་ཏན་ཏན་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཡོད། རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕྱོགས་མཐའ་ནས་ཡོང་བ་གཏམ་བཤད་བྱེད་མཁན་ཚོ་ཡང་ཡག་པོ་བྱུང་སོང༌། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་དང་། ད་རེས་དོ་སྣང་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་ཚོགས་འདུར་ཆེད་མངགས་ཡོང་མཁན་ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་བརྗོད་རྒྱུ་ཡིན།

ཇ༽ གཞིས་བྱེས་ཀྱི་འགྲོ་ལུགས་དང་། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཕན་ནུས།

ད་རེས་ཀྱི་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ནས་སོ་སོར་ཉམས་མྱོང་གསར་པ་དང༌། གོ་རྟོགས་གསར་པ་བྱུང་བ་དེ་དག་ས་གནས་ས་ཐོག་ཏུ་འབྱོར་མཚམས་སོ་སོའི་ཁོངས་གཏོགས་འབྲེལ་ཡོད་ཚོར་གསལ་བཤད་དང༌། སྐུལ་སློང་བྱས་ཏེ། དོ་སྣང་གསར་པ་སླེབས་པ་བྱེད་རྒྱུ་གནད་འགག་ཆེན་པོ་འདུག ཁ་སྔོན་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ཚོགས་འདུར་ཡང་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང་། ང་རང་ཚོའི་སྤྱིར་བཏང་མང་ཚོགས་ནང་བོད་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་དོན་དག་དང༌། མ་འོངས་པའི་བྱེད་ཕྱོགས་སྐོར་ཁྱིམ་ཚང་མི་རེ་ངོ་རེའི་ནང་དུས་རྒྱུན་ནས་དོ་སྣང་གིས་གླེང་མོལ་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་བྱུང་ན། བོད་ནས་གཉེན་འཕྲད་ལ་ཡོང་མཁན་ཚོར་རྒྱ་གར་ནང་སོ་སོའི་ཁྱིམ་ཚང་གི་ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཡོད་པ་དང༌། བཙན་བྱོལ་བོད་དབུས་གཞུང་གི་འགྲོ་སྟངས། གྲོས་ཚོགས་ལམ་ལུགས། རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་ཆོས་སྡེ་ཁག ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་བོན་དང་བཅས་པ་གང་འདྲ་ཡོད་པ། བླ་བྲང་གང་འདྲ་ཡོད་པ། གཞིས་ཆགས་གང་འདྲ་ཡོད་པ། དེ་རྣམས་ཀྱི་འཛིན་སྐྱོང་གང་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ། འཛམ་གླིང་ཕྱི་ལ་འབྲེལ་བ་གང་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ། དེ་ཚོའི་གྲས་ཁྱིམ་ཚང་དེ་གའི་ནང་མི་ཚོས་ཤོད་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད།

བོད་ནས་གཉེན་འཕྲད་ལ་ཡོང་མཁན་གྱི་མིས་དོ་སྣང་མ་བྱས་ན་མ་གཏོགས། དོ་སྣང་བྱས་ན། ཕྱི་ལ་མངོན་གསལ་དོད་པོས་གནས་ཚུལ་འཚོལ་སྒྲུབ་བྱེད་པར་འགྲོ་མི་དགོས་པར་ཁྱིམ་ཚང་དེ་གའི་ནང་ནས་འགྲེལ་བཤད་ཆ་ཚང་བརྒྱབ་སྟེ་ཤེས་ཐུབ་པ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན། ཡང་ཁྱིམ་ཚང་འདིའི་ནང་མི་བོད་ལ་ཕར་གཉེན་འཕྲད་དུ་ཕྱིན་ན་བློས་འཁེལ་ས་ཚོ་ལ་གནས་ཚུལ་མཐའ་མ་འགག་པ་ཤོད་ཐུབ་པ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན། དེས་ན་སོ་སོ་སྤོབས་པ་བྱེད་ཆོག་པ་དང༌། མི་གོ་ཆོད་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། དེ་མིན་དུས་རྒྱུན་དོ་སྣང་རྩ་བ་ནས་མེད་ན། ཕར་ཕྱོགས་གཉེན་འཕྲད་དུ་ཡོང་མཁན་ཞིག་གིས་སྐད་ཆ་དྲིས་དུས། ལན་གསལ་པོ་རྒྱག་རྒྱུ་མེད་པར་ངོས་ནས་ཡག་པོ་རང་ཤེས་ཀྱི་མེད་ཅེས་བཤད་ན། དེང་སང་བོད་ནས་ཡོང་མཁན་མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་བཤད་པ་དཔེར་ན། རྒྱ་གར་དྷ་རམ་ས་ལར་ཕྱིན་ནས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཇལ་ཏེ་སྐལ་བ་བཟང་པོ་བྱུང་། དེ་མིན་བོད་གཞུང་ལ་ལྟ་བཟོ་གང་ཡང་མི་འདུག་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་གནས་ཚུལ་མ་ཤེས་པའི་སྐད་ཆ་རེད།

ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་ནས་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་དགུ་ལྷག་ཙམ་སོང་བ་དེའི་རིང་ང་ཚོས་ལས་ཀ་ཧ་ཅང་མང་པོ་བྱས་ཡོད། དེ་ནི་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་མཐུ་དང་ནུས་པ་ག་ཚོད་ཡོད་ཀྱང་མི་གཅིག་གིས་དེ་ལྟར་བྱེད་ཐུབ་ཐབས་མེད། ང་ཚོ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་ཐོག་མར་མི་ས་མ་རིར་སླེབས་པ་ནས་བཟུང་ས་གནས་ས་ཐོག་གི་མི་དང་། རོགས་རམ་ཚོགས་པ་ཁག་ལ་འབོད་སྐུལ་བྱེད་རྒྱུ་དང་། རྒྱ་གར་དབུས་གཞུང་ལ་འབོད་སྐུལ་ཞུ་རྒྱུ་སོགས་ཀྱི་ལས་ཀ་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་ཞིག་ད་ལྟ་བར་བྱས་ཡོད། ད་ཆ་ང་ཚོ་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་གི་བཙན་བྱོལ་བ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་བྱུང་བ་འདི་ལོ་དེ་དག་རིང་ལ་མི་མང་པོ་ཞིག་དང་། ལས་ཁུངས་ཀྱི་སྒྲིག་འཛུགས་བྱ་སྤུ་གནོན་གྱི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱས་ཏེ་བྱུང་བ་ལས། ང་མི་གཅིག་གིས་བྱས་ནས་བྱུང་བ་མིན།

སྡེ་ཚན་མང་པོའི་ནང་ང་ཚོས་ཐིག་བསགས་རྒྱ་མཚོ་ཟེར་བ་ལྟར་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དེ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་དེ་དག་ལ་དོ་སྣང་མ་བྱས་པར། བོད་གཞུང་གིས་དྲང་པོ་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག་ཟེར་བ་དང༌། བོད་གཞུང་གིས་ཡས་བྱེད་ཀྱི་འདུག མས་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ཅེས་མགོ་མ་པའི་འཚོས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མ་གཏོགས་གཞན་ལྟ་ས་གང་ཡང་མི་འདུག་ཟེར་བའི་སྐད་ཆ་འདི་བདེན་པ་ཡིན་ན། སེམས་ཤུགས་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་རུང་བྱ་ཐབས་བྲལ་བ་རེད། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་ནམ་ཡང་མིན། སེམས་ཤུགས་ཆགས་རྐྱེན་ལ་འགྲོ་མཁན། བདེན་པ་མེད་པའི་སྐད་ཆ་བཤད་ན་སྙིང་པོ་གང་ཡང་མི་འདུག

དཔེར་ན། རྒྱ་མི་གུང་བྲན་ལ་ཆ་བཞག་ན། སྒྲིག་འཛུགས་ཟེར་བ་འདི་ཇི་ཙམ་རྩ་བ་ཆེན་པོར་རྩི་གི་འདུག་གམ། གལ་ཆེན་པོ་གང་འདྲ་རྩི་གི་འདུག་གམ། སྒྲིག་འཛུགས་ནི་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་གི་ནུས་ཤུགས་བསྒྲིལ་མཁན་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། མགོ་མ་འཚོས་པའི་སྐབས་དེ་འདྲའི་མཐོང་ཚུལ་ཡོང་བ་དང་། ལས་ཀ་གང་ལ་ཡང་སྟབས་བདེ་པོའི་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་མིན། ང་ཚོ་འདིར་ཆེ་རུང་ཆུང་རུང་མི་ཆིག་འབུམ་གསུམ་ཁྲི་བཞི་ཁྲི་ཙམ་གྱི་ཚོགས་སྡེ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། འཕྲལ་སེལ་བོད་མི་གཅིག་འབུམ་སུམ་ཁྲི་བཞི་ཁྲིའི་འགྲོ་སྟངས་ཤེས་པ་གཅིག་པུའི་དོན་དག་མིན་པར། མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་སྐོར་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད་ལ། གོ་རིམ་ཡང་སྒྲིག་གི་ཡོད། ལས་རིགས་མང་པོ་ཞིག་གི་ནང་ལ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་གནས་ཚུལ་མགོ་འཚོས་པོ་བྱས་ནས་ཤོད་རྒྱུ་འདི་འདང་གི་མེད་པ་ལྟ་བུ་ངས་རྟག་པར་མཐོང་གི་འདུག

ཉ༽ ཁྱིམ་ཚང་གི་སློབ་གསོ་དང་། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འགན་འཁུར།

ངོ་ཤེས་པ་ཁ་ཤས་ནས་འདི་ལྟར་བརྗོད་མཁན་བྱུང་། ཁོ་རང་ཚོའི་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཕྲུ་གུར་ཉིན་ལྟར་བོད་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཤོད་ཀྱི་འདུག དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ཕྲུ་གུ་འཛིན་གྲྭ་ཐོན་ནས་འཚར་ལོངས་ཡོང་སྐབས་བོད་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་དོན་དག་ལ་སེམས་འཁུར་ལེན་མཁན་ཆགས་ཡོད་ཟེར་མཁན་ཡོང་གི་འདུག དེ་དག་དངོས་གནས་ཡག་པོ་འདུག ཁྱིམ་ཚང་ནང་ཚོང་གི་སྐད་ཆ་དང་། སུད་ཚོང་གི་སྐོར། སྙིང་པོ་མེད་པར་ཡས་འགྲིག་མི་འདུག མས་འགྲིག་གི་མི་འདུག་ཟེར་བ་རྟག་པར་ཤོད་མཁན། ཕྱོགས་ཚང་མའི་གནས་ཚུལ་དགེ་སྐྱོན་ཡོངས་རྫོགས་ལ་དོ་སྣང་མ་བྱས་སྟབས་གནད་དོན་མ་རྟོགས་པས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་དང་། བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་མེད་པ་ཆགས་པའི་སྐྱོན་ཆེན་པོ་འདུག དུས་རྒྱུན་ནས་ང་རང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་སེམས་འཁུར་བླང་རྒྱུ་དང་། དོ་སྣང་མང་ཙམ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ད་རེས་འདིར་ཚོགས་འདུ་ཚོགས་པ་དེའི་ཐོག་ནས་མི་རེ་ངོ་རེར་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཡོད་པ་ལྟར། སོ་སོས་ཕར་སླེབས་པའི་རྗེས་དེ་ཚོའི་ཐོག་ལ་སྐུལ་སློང་བྱས། འགྲེལ་བཤད་བྱེད་དགོས།

ཡང་རྒྱ་ཕྱོགས་ནས་བཤད་པ་ལྟར་མི་བདེན་པ་དང་། རྫུན་མ། ཧམ་པ། འཁྱོག་བཤད་བཅས་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། དྲང་པོ་དྲང་བཞག་ཤོད་དགོས། ང་ཚོའི་མང་གཙོ་འདི་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཡོང་བར་ཕྱི་གསལ་ནང་གསལ་བྱེད་པ་ལས་འདི་གསང་བ་ཡིན་ཞེས་སྦས། ཕྱི་ལ་མི་འདྲ་བ་ཞིག་བཤད་དགོས་དོན་མེད། ཡང་སྐབས་རེ་གནས་དུས་མ་འཚམ་པའི་དབང་གིས་གནས་སྐབས་གསང་བ་བྱེད་དགོས་པ་དེ་འདྲ་ཡོང་བ་ནི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན། དེ་མིན་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་ངོ་བོའི་ཆ་ནས་ཕྱི་གསལ་ནང་གསལ་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་བདེན་པ་ར་སྤྲོད་འཕེར་བའི་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་སྟེ་མི་ལ་དོ་སྣང་གསར་པ་དང་། སེམས་ཤུགས་སླེབས་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཁ་ཤས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་ནང་ཚོགས་འདུ་ཡང་ཡང་འཚོགས་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་མི་ཡོང་ངམ་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟར་ད་ལྟ་ང་ཚོས་བགྲོ་གླེང་བྱེད་རྒྱུ་དང་། བཤད་རེས་བྱེད་རྒྱུ་ཉུང་དྲགས་ཀྱི་འདུག དེ་ལྟར་ཉུང་དྲགས་པའི་སྐབས་ལ་སྐད་ཆ་མགོ་འཚོས་ལ་མ་འཚོས་དེ་འདྲ་གོ་དུས་བསམ་བློའི་ནང་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ་བསམ་པ་ཡོང་སྲིད།

ཏ༽ སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དཀྲོག་གཏམ་དང་། དངོས་ཡོད་ལ་ཤེས་རྟོགས།

ན་ནིང་རྒྱ་མི་རྩོམ་པ་པོ་ཞིག་གིས་བོད་མིའི་སྐོར་བྲིས་པའི་རྩོམ་ཡིག་དེང་སང་ཨ་རིའི་རླུང་འཕྲིན་ཁང་ནས་རྒྱང་བསྒྲགས་གཏོང་གི་འདུག མི་དེས་བོད་པའི་སྐད་ཆ་ལ་དཀྲོག་གཏམ་ཆེན་པོ་ཡོད། སྐད་ཆ་འུར་སྒྲོགས་བྱེད་རྒྱུ་བོད་པའི་གཤིས་ཀ་རེད། ངས་དཔེ་མཚོན་གཅིག་བརྗོད་ན་ཉིན་གཅིག་རྩོམ་པ་པོ་ཁོ་རང་འབྲི་ཆུའི་ཁར་སོང་སྟེ། དེའི་ཉེ་སྐོར་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ནང་ཇ་འཐུང་ནས་བསྡད་པ་ཡིན། ཁྱིམ་བདག་དེས་དེ་རིང་སྔ་དྲོ་འབྲི་ཆུར་རྒྱ་མི་ས་ཞིབ་བྱེད་མཁན་གཅིག་གྲུའི་ནང་ཕྱིན་སོང་བ་གྲུ་བརྡབས་སྐྱོན་ཤོར་ཏེ་ཆུའི་ནང་དིམ་སོང་ཟེར་གྱི་འདུག གྲུའི་ནང་འགྲོ་མཁན་གྱི་རྒྱ་མི་དེ་ངས་ངོ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། ཁ་ས་རང་ཐུག་བྱུང་། གནས་ཚུལ་དེ་གོ་བ་དང་བསམ་བློའི་ནང་སེམས་ཁྲལ་དང་མ་སྐྱིད་པ་བྱུང་། ཇ་འཐུང་ནས་མར་ཡོང་དུས་འབྲི་ཆུའི་ཁར་རྒྱ་མི་འགའ་ཤས་བསྡད་འདུག ད་གིན་མིག་མཐོང་ལག་ཟིན་བྱུང་བ་ལྟ་བུས་ཆུ་ལ་དིམ་སོང་ཞེས་ཤི་ཚར་བའི་རྒྱ་མི་དེ་ཆུའི་ཁར་བསྡད་འདུག གྲུ་འདི་ཆུའི་ནང་ལ་ཀོ་རྡིབ་ཤོར་བ་ལྟ་བུ་བྱས་ཀྱང་ང་རང་ཐར་ཐུབ་ཙམ་བྱུང་ཟེར་གྱི་འདུག བོད་པའི་གཤིས་ཀ་དེ་འདྲ་རེད། ཅེས་རྩོམ་ཡིག་ནང་བྲིས་འདུག

ང་རང་ཚོས་སྐབས་རེ་མགོ་མ་འཚོས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཞིག་གོ་དུས་ཁོས་ཟེར་གྱི་འདུག་ཅེས་ཁྱི་གཅིག་གིས་སྐད་བརྒྱབ་པ་དང་། ཁྱི་གཞན་ཚོས་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་སྐད་བརྒྱབ་ནས་རྒྱུགས་པ་ལྟར་བྱས་ནས་དེའི་ཐོག་ད་དུང་ཁ་སྣོན་རྒྱག་གི་ཡོད། གལ་ཏེ་མི་གཅིག་གིས་སྐད་ཆ་ནན་པོ་བྱས་ནས་དྲིས་ན་དེ་ལྟར་མིན་ནམ་བསམ་བྱུང་ཟེར་བ་ལས། ཁུངས་སྐྱེལ་རྒྱུ་མེད་པ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། སོ་སོས་གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་རྟོགས་པ་དང་། དུས་རྒྱུན་ནས་བསམ་བློའི་ནང་ལ་གུང་བསྒྲིགས་ཏེ་ཡོད་ན། བདེན་མིན་གྱི་སྐད་ཆ་བཤད་དུས། ཁོའི་སྐད་ཆ་ལ་ཧང་སོང་འདུག་སྙམ་ནས་ཤེས་ཐུབ།

ཡང་ངས་ལོ་རྒྱུས་གཅིག་བཤད་ན་སྔོན་མ་ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུའི་འགོ་སྟོད་བོད་ནས་གཉེན་འཕྲད་མང་པོ་ཡོང་སྐབས་སུ་བོད་ནས་གཉེན་འཕྲད་ཡོང་མཁན་མི་གཅིག་བོད་ལ་ཕར་ལོག་རྗེས་ས་གནས་ཀོང་པོའི་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་རྒྱ་མི་ཞིག་གིས་ཁོ་ལ་རྒྱ་གར་ནང་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་འདུག་གམ་ཞེས་སྐད་ཆ་དྲིས་པར། དེའི་ལན་དུ་རྒྱ་གར་ནང་ཁག་པོ་འདུག བོད་པ་ཚོ་ཤིན་ཏུ་སྐྱོ་པོ་བྱས་ནས་བསྡད་འདུག་ཅེས་བཤད་པ་དང་། ཡང་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་གང་དུ་འདུག་ཅེས་སྐད་ཆ་དྲིས་པའི་ལན་དུ། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་བལ་ཡུལ་ནང་ལྷམ་གོག་བཟོ་བཅོས་བརྒྱབ་ནས་བསྡད་འདུག་ཅེས་བཤད་པར། རྒྱ་མི་དེས་སྐད་ཆ་དེ་རྫུན་མ་ཡིན་པ་ཤེས་ཏེ། ཁྱེད་མར་རྒྱུགས་ཞེས་བཤད་འདུག དོན་དངོས་དེ་འདྲ་མིན་པ་རྒྱ་མི་དེས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། ཁོའི་བསམ་བློའི་ནང་བོད་པས་སྐད་ཆ་གང་བྱུང་མང་བྱུང་ཤོད་ཀྱི་འདུག་བསམ་མེད་དམ་སྙམ། གནས་ཚུལ་དེ་བདེན་པ་ཡིན་མིན་མི་ཤེས་ཀྱང་སྐབས་དེའི་ཚིག་ཐོ་གཅིག་ནང་འདུག ང་གད་མོ་ཤོར་བྱུང་། ང་ཚོ་སྐབས་རེ་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་ཞིག་གོ་བ་དང་འུར་ལངས་ཏེ་ཁྲོག་ཐེབས་ཀྱི་འདུག སོ་སོའི་ངོས་ནས་གནས་ཚུལ་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ་ཁོག་ཏུ་ལེགས་པར་ཆུབ་ཡོད་ན། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་སྐབས་ཁོས་མགོ་མ་འཚོས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་འདུག་སྙམ་པ་ཞིག་ལམ་སང་དྲན་ཡོང་། གནས་ཚུལ་མགོ་འཚོས་པོ་དང་། དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ཐ༽ གཉིས་སྨན་གྱི་ལམ་བུ་དང་། གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན།

ངས་ད་ལྟ་དབུ་མའི་ལམ་ཕྱོགས་ཐོག་འགྲོ་གི་ཡོད། དབུ་མའི་ལམ་ཟེར་དོན་ནི། དངོས་གནས་བོད་ལུང་པར་དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་མེད་པ་དང་། མི་ཉུང་ལ་ས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ། འགྲིམ་འགྲུལ་བདེ་པོ་མེད་པ། དེ་ལྟ་བུའི་བོད་ལུང་པ་འཛུགས་སྐྲུན་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་པར་མ་རྩ་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་དགོས་པར་མ་ཟད། བཟོ་རིག་ལག་རྩལ་པའང་མང་པོ་དགོས་པ་ཡིན། བོད་རིགས་ནང་དུ་ལག་རྩལ་པ་མང་པོ་མེད། དེའི་རྩ་བ་རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་མིར་སློབ་སྦྱོང་དང་། གོ་སྐབས་མ་སྤྲད་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བ་རེད། གང་ལྟར་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ལག་རྩལ་གྱིས་ཕོངས་ནས་བསྡད་ཡོད། དཔེར་ན། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་རང་བཙན་སྤྲོད་ཀྱི་ཡིན། རྒྱ་མི་ཡོངས་རྫོགས་སང་ཉིན་འགྲོ་གི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ན། བོད་ནང་གི་ལས་རིགས་མང་པོ་ཞིག་ལས་མཚམས་ཆད་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད།

ང་ཚོར་དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་དགོས་ལ། མ་རྩ་ཡང་ཆེན་པོ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེ་རྣམས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བཏང་སྟེ་དེ་དག་བྱེ་མའི་ནང་ཆུ་བླུགས་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་དངོས་གནས་དོན་ཕན་ཡག་པོ་ཡོང་བ་ཞིག་བྱེད་པ་ལ་ང་ཚོས་རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་གི་ཐོག་ནས་འཛུགས་སྐྲུན་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་དང་། འཛུགས་སྐྲུན་ཇི་ལྟར་བྱེད་དགོས་པའི་ཐད་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་རང་གིས་བསམ་བློ་བཏང་ནས་འཛུགས་སྐྲུན་སོ་སོ་རང་ལ་འཚམས་ཤིང་། འཕྲལ་ཕུགས་གང་ཅིར་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པའི་འཆར་གཞི་བཀོད། འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་མཁན་དང་ལག་རྩལ་མི་སྣ་རྒྱ་ནག་ནས་རོགས་རམ་བླངས། དེ་ལྟར་བྱས་ཏེ་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོ་དང་མཉམ་དུ་ཟླ་བསྒྲིལ་ནས་བསྡད་ན། དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བའི་ཐད་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

མི་རིགས་རང་བཙན་ཟེར་བ་འདི་སྔར་འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་སོ་སོའི་འཚོ་གོས་ཆ་ཚང་སོ་སོ་རང་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབས་ཏེ་སུ་ཞིག་ལ་བརྟེན་མི་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ད་ལྟ་ཡོད་ན་རང་བཙན་ཞེས་སྐད་ཆ་འདི་འཚམས་པོ་ཡོད་ལ། ཡོང་ཡང་ཐུབ་པ་ཡིན། དེང་སང་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་གི་རང་བཙན་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོ་དེ་རིགས་ཀྱང་དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཐོག་སླེབས་དུས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ལྟོས་ཚབས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོད་པ། དཔེར་ན། སྟོབས་ཆེན་རྒྱལ་ཁབ་ཨ་མི་རི་ཀའི་དཔལ་འབྱོར་ཡང་ཡུ་རོབ་ལ་བརྟེན་ནས་བསྡད་ཡོད། ཡུ་རོབ་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་དེ་ཡང་གོང་བཞིན་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད།

དཔེར་ན། བར་སྐབས་ཨེ་ཤ་ཡའི་ནང་དཔལ་འབྱོར་གྱི་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་བྱུང་བ་དང་། དེ་བཞིན་ཨུ་རུ་སུའི་ནང་ལ་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་བྱུང་བ་དེའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཡུ་རོབ་ཁུལ་དང་། ཨ་མི་རི་ཀ་བཅས་པའི་ནང་དུའང་སླེབས་ཡོད། དེང་སང་འཛམ་གླིང་གི་གནས་སྟངས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། གང་ལྟར་འཛམ་གླིང་ཧྲིལ་པོ་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་འབྲེལ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང་། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ལྟོས་ནས་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་འདིའི་འོག་ནས། སུ་ལའང་ལྟོས་མི་དགོས་པར་རང་ཉིད་ཁེར་རྐྱང་རང་དབང་གཙང་མ་ཞེས་བརྗོད་པའི་དུས་ཚོད་ཕལ་ཆེར་ཡོལ་བ་ལྟ་བུ་ཡིན།

ལྷག་པར་ང་རང་ཚོ་བོད་ཡུལ་ལྟ་བུ་ལུང་པ་ཡར་རྒྱས་མེད་པ། དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་གིས་རང་ཉིད་གཅིག་པུས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་ང་རང་ཚོ་མང་གཙོ་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་ཡོང་བ་བྱ་རྒྱུར་སེམས་ཐག་བཅད་ཡོད་ཀྱང་། མང་གཙོ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་བ་བྱེད་པ་ལ་དཔེར་ན། ད་ལྟ་བོད་ནང་རང་དབང་གི་ཐོག་ནས་གསང་བའི་འོས་ཤོག་འཕེན་རྒྱུའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་མ་བྱུང་ན། ང་རང་ཚོ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་འགྲིམ་འགྲུལ་གྱི་དཀའ་ངལ་གྱིས་ཕན་ཚུན་གཅིག་གི་གནས་ཚུལ་གཅིག་གིས་ཤེས་རྟོགས་ཡོང་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡོད།

གཉིས་ནས་ཉམས་མྱོང་གི་གོམས་འདྲིས་གཏན་ནས་བྱུང་མེད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་འོག་ནས་ཁག་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་སྟོབས་ཆེན་དེ་དང་ང་ཚོ་མཉམ་དུ་སྐྱིད་སྡུག་ཟླ་བསྒྲིལ་ནས་སྡོད་རྒྱུ་དང་། གཙོ་ཆེ་ཤོས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ནས་ང་ཚོར་དགོས་པའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་ངོམས་སུ་ཆོག་པ་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་ཡོང་བར་བྱེད་པའི་ཐོབ་ཐང་མིང་དོན་མཚུངས་ཤིང་གདེང་འཁེལ་བ་ཞིག་སྤྲད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་གཅིག་གི་འོག་ནས་གཉིས་མོས་ཀྱི་ལམ་ལ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། བོད་རང་ཉིད་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ལ་ཕན་ཐོགས་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ངའི་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཡིན།

ད༽ བོད་རྒྱ་ཐ་དད་དང་། མཆོད་ཡོན་གྱི་འབྲེལ་བ།

ཡང་གཞོན་ནུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལྟ་བུར་ཆ་བཞག་ན། རྒྱ་གར་གྱི་ཕྱི་དང་། རྒྱ་གར་ནང་བཅས་ལ་བོད་རང་བཙན་གཙང་མ་དགོས་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། དེ་ནི་སོ་སོའི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་ཀྱི་ཡོད། ཁ་སྔོན་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་འདུར་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང་། གཞོན་ནུ་ཚོའི་ལངས་ཕྱོགས་དང་། ངའི་ལངས་ཕྱོགས་གཉིས་ཐ་དད་དང་མཐུན་གྱི་མེད། ཡིན་ནའང་དེས་བོད་པའི་ཐོབ་ཐང་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཐོབ་ཐང་འདི་ཡོད་པ་ཡིན། ང་ཚོས་ཐོབ་ཐང་རྩོད་པའི་སྐབས་སུ་རང་བཙན་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཁུངས་སྐྱེལ་དགོས། རང་བཙན་ཡིན་ལུགས་ཡིན་སྟངས་བཤད་དགོས།

གང་ལྟར་བོད་ལུང་པའི་བར་སྐབས་ཀྱི་གནས་སྟངས་འཛམ་གླིང་ཕྱི་ལ་འབྲེལ་བ་བྱ་རྒྱུ་ཉུང་དྲགས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་ལྟར་བོད་རང་བཙན་ངོས་ལེན་བྱས་ནས་ཕྱི་འབྲེལ་གྱི་འབྲེལ་བ་བཙུགས་པ་བྱུང་མེད། རྒྱ་གར་དབྱིན་ཇིས་བཟུང་བའི་སྐབས་བོད་ལ་ཚོང་དོན་སྐུ་ཚབ་ཟེར་བ་ཞིག་བཙུགས་ཡོད། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་རང་དབང་རང་བཙན་ཡིན་པའི་ཐོབ་ཐང་ངམ། མཚན་ཉིད་ཆ་ཚང་བ་གྲིས་བཅད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་མི་འདུག སྔར་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་སུ་བོད་རྒྱ་ཐ་དད་སོ་སོར་ཡིན་པ་རྩོད་མེད་ཡོངས་གྲགས་ཡིན། དེ་སྔོན་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་ཡིག་ཆའི་ནང་དུས་རབས་བདུན་པའི་སྐབས་ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོས་རྒྱ་བཟའ་ཀོང་ཇོ་དང་གཉེན་སྒྲིག་བྱས་པ་ནས་བཟུང་བོད་རྒྱ་ནག་གི་ཁོངས་ཆགས་པ་རེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། དེང་སང་སྐད་ཆ་དེ་བསྐུམས་ནས་ཤོད་ཀྱི་མི་འདུག

ཡང་དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་ནང་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པའི་སྐབས་བོད་རྒྱ་ཁོངས་སུ་ཚུད་པ་རེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ཡང་རྩོད་པ་ཅན་ཡིན་པ་གསལ་པོ་ཡིན། བར་སྐབས་མན་ཇུའི་དུས་སྐབས་སུ་བོད་དང་འབྲེལ་བ་བྱུང་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ངོས་ནས་མན་ཇུ་དང་བོད་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་འདི་མཆོད་ཡོན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡིན་པ་ལས། དཔོན་འབངས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་མིན་ཞེས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་གི་ཡོད། བསམ་བློའི་ཐོག་ནས་མན་ཇུ་གོང་མ་རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་དབྱངས་ཀྱི་རྣམ་སྤྲུལ་ལ་ངོས་འཛིན་གྱིས་རྩ་བ་ཆེན་པོར་བརྩིས། དེ་འདྲའི་དད་པ་བྱེད་ཡུལ་དང༌། རྩ་བ་ཆེན་པོར་བརྩི་ས་དེའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཚུར་སླེབས་སྐབས་དེ་འདྲའི་དབང་ཡོད་ཤོད་ཀྱི་རེད་སྙམ་པ་བསམ་བློའི་ནང་འཁོར་གྱི་ཨེ་ཡོད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

དཔེར་ན་ངོས་ནས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཞིག་བཤད་ན། ཚ་རོང་ཛ་སག་གིས་ང་ལ་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་གསུངས་མྱོང༌། སྔ་མོ་སྐུ་མདུན་སྐུ་གོང་མ་དབྱིན་ཇིའི་དམག་བོད་ལ་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་པེ་ཅིང་དུ་ཕེབས་ཏེ་རྒྱ་ནག་གོང་མ་དང་མཇལ་འཕྲད་གནང༌ཡོད། དེ་དུས་ཚ་རོང་ཆིབས་ཞབས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་ཡོད་ཅིང་། ཉིན་ཞིག་མན་ཇུ་གོང་མས་གསོལ་སྟོན་ཞིག་བཤམས་པ་དང་། གསོལ་སྟོན་གྲོལ་ནས་ཚུར་ལོག་ཕེབས་དུས་ཆིབས་ཞབས་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཨམ་ཕྲག་ནང་ཀྲིང་མོག་འཁྱེར་ཡོད་པ་འདི་རྒྱ་ནག་གོང་མའི་གསོལ་ལྕོག་སྟེང་གི་ཀྲིང་མོག་ཡིན་ཞེས་བྱིན་རླབས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་སྤྲོད་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ཚ་རོང་རང་གིས་གསུང་གི་འདུག དེ་འདྲའི་འདུ་ཤེས་ཡོད་པ་ཡིན།

༸རྒྱལ་མཆོག་བསྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་སྐབས་མན་ཇུ་གོང་མ་རང་ཡིན་རུང་མིན་རུང༌། གོང་མའི་སྲས་ཁ་ཤས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ནང་པ་ཡིན་ཅིང་། ༸རྒྱལ་མཆོག་བསྐལ་བཟང་ལ་རྩ་བའི་བླ་མའི་འདུ་ཤེས་བཞག་སྟེ་རྩ་བའི་བླ་མའི་སྐུ་ཚེ་མཛད་འཕྲིན་རྒྱས་ཐབས་ལ་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱི་སེམས་འཁུར་བླང་གི་ཡོད་པ་ལྕང་སྐྱ་རོལ་པའི་རྡོ་རྗེའི་རྣམ་ཐར་ནང་གསལ་པོ་འདུག་ལ། ཐུའུ་བཀྭན་གྱི་རྣམ་ཐར་ནང་དུའང་གསལ་པོ་འདུག དེ་དག་ནི་དངོས་གནས་དད་པ་དམ་ཚིག་གི་ལ་རྒྱ་གཡོ་བ་མེད་པའི་ཐོག་ནས་མཆོད་ཡོན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཡིན།

དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་ཚེ་མཛད་འཕྲིན་ལ་སྐྱོན་མི་ཡོང་བ་དང༌། བརྟན་པོ་ཡོང་བ། དེ་འདྲའི་དོན་དག་ལ་ཡོན་བདག་མན་ཇུའི་གོང་མ་སྟོབས་ཆེན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཡིན་པར་བརྟེན། དམིགས་བསལ་ཁུར་བླངས་ནས་༸རྒྱལ་བའི་ཉེ་སྐོར་གྱི་ཞབས་འབྲིང་དེ་རིགས་རྒྱ་ནག་གོང་མས་མ་ཤེས་པར་གང་བྱུང་མང་བྱུང་བསྐོས་ན་འགྲིག་གི་མེད་པ་དང་། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་ཕྱྭ་དང་མཛད་འཕྲིན་ལ་རྒྱ་ནག་གོང་མས་སེམས་འཁུར་བླངས་ཏེ། གོང་མས་བྱུས་གཏོགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དཔེར་ན། སྤྱི་ཁྱབ་མཁན་པོ་དང༌། བཀའ་བློན་བསྐོ་གཞག་དེ་རིགས་མང་པོ་ཞིག་གོང་མར་ཆོག་མཆན་ཞུས་ཏེ་གོང་མའི་མོས་མཐུན་འོག་བསྐོ་གཞག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཡིན།

ན༽ རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་དང་། སྲིད་དོན་རྒྱལ་རབས།

ཡང་ང་རང་ཚོས་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་བྲིས་པ་ཁ་ཤས་ནང་རྒྱ་ནག་གོང་མས་དབང་ཆ་བཟུང་བ་དེ་རིགས་མ་བཀོད་པ་དང་། ང་རང་ཚོ་དང་ཕྱོགས་མཐུན་པ་རྣམས་བཀོད་ཡོད། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་རྣམས་མ་བཀོད་པ་དེ་ལྟར་ཁ་ཤས་ཡོང་གི་ཡོད་འདུག དེ་དག་ནི་ཁུངས་འཁྱོལ་ཐབས་མེད། དྲང་པོ་དྲང་བཞག་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། ཞྭ་སྒབ་པས་བྲིས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་མན་ཇུ་གོང་མས་ཚུར་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་སླེབས་པ་དང༌། གོང་མར་ཕར་ཡི་གེ་ཕུལ་བའི་ནང་གོང་མར་བརྩི་བཀུར་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་གྲས་གསལ་པོ་མ་བཀོད་པར་བཞག་པ་དེ་ལ་བར་སྐབས་ལྷ་ས་ནས་ལན་ཞིག་བཏོན་འདུག དེ་དག་གི་ནང་ལ་གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་བཀོད་འདུག

དེ་རྗེས་ཞྭ་སྒབ་པ་དང་བཀའ་མོལ་བྱུང༌། རྩིས་དཔོན་ཞྭ་སྒབ་པ་གཤེགས་མཁན་དེ་དངོས་གནས་ལྷག་བསམ་ཅན་རེད། ངས་ཞྭ་སྒབ་པར་༸རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱི་རྣམ་ཐར་ནང་ཡོད་པ་རྣམས་བཀོད་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན། ཁོང་ནས་རྣམ་ཐར་ཆ་ཚང་བཀོད་ན་དེ་དག་གི་ནང་རྒྱ་ནག་གོང་མ་དང་འབྲེལ་བ་གནང་བ་དེ་རིགས་ཤུགས་ཆེན་པོ་འཁོད་ཡོད་པས་ཡག་པོ་ཨེ་ཡོང་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག དེ་དུས་ངས་གསལ་པོར་བརྗོད་པ་ཡིན། རྣམ་ཐར་གྱི་དཔར་གཞི་ངོ་མ་བོད་ལ་ཡོད་པས་རྒྱ་གཞུང་གི་ལག་པར་སླེབས་ཚར་ཡོད། འདི་ཕྱོགས་ང་ཚོས་རྒྱས་བསྡུས་བཟོ་གིན་བསྡད་ན་དགོས་པ་ཨེ་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན།

དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བ་ཤོད་རྒྱུ་ལས། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་བཀབ་ནས་ཁུངས་འཁྱོལ་ཐབས་མེད། ཡིན་ནའང་དེ་རྣམས་ཡོང་སྟངས་སྐོར་ལ་ང་ཚོས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་མཆོད་ཡོན་སྦྱིན་བདག་གི་དད་པ་དམ་ཚིག་གི་ལ་རྒྱའི་འབྲེལ་བ་བཤད་ཡོད་ཀྱང་། འཛམ་གླིང་ནུབ་ཕྱོགས་པས་རང་བཙན་ཡིན་མིན་ཟེར་བ་ལས། ང་ཚོའི་འབྲེལ་བ་དེ་ཁོང་ཚོས་བརྩི་གི་མ་རེད་ལ། དེའི་དོན་ཡང་ཤེས་ཀྱི་མ་རེད། དབྱིན་ཇི་དང༌། ཧྥ་རན་སིའི་མིང་ཚིག་ནང་མཆོད་ཡོན་སྦྱིན་བདག་གི་འབྲེལ་བ་ཞེས་པའི་ཚིག་འདི་ཕལ་ཆེར་ཡོད་ཀྱི་མ་རེད། དབྱིན་ཇིའི་མིང་ཚིག་ནང་སུ་ཛ་རན་ཀྲི་དང༌། སོབ་རན་ཀྲི་ (Suzerianty and Soverianty) ཟེར་བ་ཞིག་འདུག དེ་ནི་ཁོ་རང་ཚོ་ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཕན་ཚུན་གྱི་འབྲེལ་བའི་ཐོག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པའི་མིང་ཚིག་གཅིག་ཡིན། སུ་ཛ་རན་ཀྲི་ཟེར་བ་འདི་བོད་རྒྱ་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ལ་བེད་སྤྱོད་བྱས་ན་མཆོད་ཡོན་གྱི་འབྲེལ་བར་གོ་གི་ཡོད་མེད་ཞིབ་འཇུག་གམ་ཉམས་ཞིབ་བྱེད་དགོས་ཤིང་། དེ་ནི་ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་མཁས་པ་དང༌། ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལས་འགན་ཡིན་པ་ལས། ང་རང་ཚོས་ལམ་སང་ལས་སླ་པོར་ཤོད་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡིན།

པ༽ རང་བཙན་གྱི་ཐོབ་ཐང་དང་། གཉིས་ཕན་གྱི་སྲིད་བྱུས།

ང་རང་གི་བསམ་ཚུལ་ལ། ང་རང་ཚོ་རིགས་གཅིག་གིས་བོད་རང་བཙན་རྩོད་ཀྱི་ཡོད། རྩོད་པའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་ལ་འོས་པ་ཡིན། ཡིན་ནའང་རྩོད་པར་རྩོད་སྟངས་ཡོད། གྲི་མེ་མདའ་འཁྱེར་ནས་རྩོད་པ་བྱས་པ་མིན་པར། བདེན་པ་བདེན་ཐུབ་ཀྱི་ཁུངས་ལུང་བགྲངས་ནས་རྩོད་དགོས། དེས་ན་གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་རྟོགས་ཐུབ་པ་དགོས། སྤྱིར་བཏང་བོད་རྒྱ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ནི་རྙོག་འཛིང་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། དེ་དག་ལ་ཞིབ་འཇུག་དང་དོ་སྣང་ཡག་པོ་བྱས་ཏེ། གནས་ཚུལ་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

བོད་རང་བཙན་གྱི་སྐོར་ལ་སྔོན་མ་ནས་ངས་འདི་ལྟར་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ང་ལ་བོད་རྒྱ་ནག་གི་ཆ་ཤས་རེད་ཅེས་བརྗོད་དགོས་ཞེས་བསམ་འཆར་ཤོད་ཀྱི་འདུག ངས་དེ་ལྟར་ཤོད་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡིན། དེ་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡིན། ལོ་རྒྱུས་ནི་བྱུང་ཟིན་པ་ཞིག་ཡིན་པས་དེང་སང་གི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དགོས་མཁོར་བསྟུན་ནས་ལོ་རྒྱུས་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་མི་ཐུབ། འདས་པ་ནི་འདས་པ་རང་རེད། ཡག་པོ་ཡིན་ན་ཡང་བྱུང་ཚར་བ་དང་། སྡུག་པོ་ཡིན་ན་ཡང་བྱུང་ཚར་བ་ཡིན་པས་དེ་ལ་བཅོས་བསྒྱུར་བྱེད་ཐབས་མེད། འདས་པའི་བོད་རྒྱ་གཉིས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་འབྲེལ་བའི་སྐོར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བའི་མཁས་པ་རྣམས་དང༌། ཁྲིམས་ཀྱི་མཁས་པ་ཚོས་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། དེ་ནི་ཆབ་སྲིད་ཀྱིས་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་མིན་ཞེས་ངོས་ནས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད།

ད་ལྟའི་སྐབས་སུ་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་ལ་མིང་རྟགས་བཀོད་པ་སོགས་ལ་བསྙད་དེ་བར་སྐབས་བོད་ནས་རྒྱ་ནག་མི་མང་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཟེར་བ་དེའི་ཆ་ཤས་ཡིན་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། མ་འོངས་པར་གཉིས་ཕན་དང་གཉིས་མོས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན། ང་ཚོ་བོད་པ་རྣམས་རྒྱ་ནག་མི་མང་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ནང་ཁེ་ཕན་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་མཉམ་དུ་སྡོད་རྒྱུར་འདོད་པ་ཡོད། ང་ཚོར་དམིགས་བསལ་ཁེ་ཕན་འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ང་ཚོ་ལོགས་སུ་ཐོན་དགོས་དོན་མེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ངའི་ལངས་ཕྱོགས་ཀྱང་འདི་ཡིན། སྐད་ཆ་འདི་ཕྱི་ནང་སུ་ལ་ཤོད་དགོས་བྱུང་རུང་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་ཕྱི་གསལ་ནང་གསལ་བྱས་ཏེ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

རིགས་ཁ་ཤས་ལ་བསམ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཡོང་རྒྱུ་ཡང་དེ་ནི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་པ་ཡིན་པས་ཡག་པོ་རེད། ཡིན་ནའང་གནས་ཚུལ་རྣམས་མགོ་འཚོས་པ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། རྒྱ་མི་ཝང་ལི་ཞུང་གིས་བྲིས་པའི་རྩོམ་ཡིག་དེ་དག་གི་ནང་སྐད་ཆ་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་མང་པོ་འདུག རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ཀྱི་བདག་དབང་རྒྱ་ནག་ལ་ཡོད་ཟེར་གྱི་ཡོད། བདག་དབང་ཞེས་པའི་མིང་ཚིག་འདི་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་ལྟ་བ་ནས་སླེབས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། སྔར་ཨེ་ཤི་ཡའི་ནང་བདག་དབང་གི་སྐད་ཆ་འདི་མེད། ལྷག་པར་བོད་རྒྱ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ནི་བདག་དབང་གི་སྐད་ཆ་མིན་ཞིང་། དེ་ནི་མཆོད་ཡོན་གྱི་སྐད་ཆ་རེད་ཅེས་བཤད་འདུག དེ་ནི་དངོས་གནས་བདེན་པའི་གནས་ཚུལ་གཞི་ནས་གསལ་ཡོང་གི་ཡོད་པའི་རྟགས་རེད།

ཕ༽ བོད་རྒྱ་འབྲེལ་མོལ་དང་། དབུས་སའི་སྲིད་བྱུས།

དེ་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་སྟངས་ཐད་ཕལ་ཆེར་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༣ ཟླ་ ༨ པའི་ནང་བཀའ་ཤག་གི་མི་གཅིག་གཉིས་ཤིག་ལྡི་ལིར་རྒྱ་ནག་གཞུང་ཚབ་པ་ཐུག་འཕྲད་དུ་ཕྱིན་ཏེ་ཏཱ་ལའི་བླ་མས་དུས་ད་ལྟ་བར་ཡོངས་གྲགས་གསུང་བཤད་གནང་བ་ཚང་མ་འཁྱེར་ནས། ཡིག་ཆ་འདི་རྣམས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་གསུང་བཤད་གནང་བ་ཡིན་པས་འདི་དག་གི་ནང་རང་བཙན་དགོས་ལུགས་གསུངས་ཡོད་མེད་གཟིགས་རོགས་ཞེས་གཞུང་ཚབ་པར་སྤྲད་ཡོད། དེ་རྗེས་ནས་བཟུང་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་འབྲེལ་བ་བྱེད་མཚམས་ཆད་པ་རེད།

ཡིན་ན་ཡང་སྒེར་པ་དང༌། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚོགས་པ་དེ་འདྲ་བརྒྱུད་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་མཁན་གཅིག་གཉིས་ཤིག་བྱུང་ཡོད། སྒེར་པ་ཚོང་པ་དེ་འདྲ་བརྒྱུད་ནས་ཀྱང་འབྲེལ་བ་བྱུང་ཡོད། དེ་ལྟར་འབྲེལ་བ་བྱེད་སྐབས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་ལ་གཞིགས་ན་བོད་དོན་འདི་དཀའ་རྙོག་ཅིག་ཡིན་པ་དང༌། དཀའ་རྙོག་འདི་སེལ་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་པ། དེ་སེལ་ཐབས་ལ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་བཅས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་ཕྲན་བུ་ཐོན་ཡོང་གི་འདུག ཡིན་ནའང་ད་ལྟ་ལམ་སང་ཐག་གཅོད་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་ཁག་པོ་འདུག

བོད་ནང་ལ་གནས་ཚུལ་ཛ་དྲག་ཡོད་པ་མདང་དགོང་རང་ངས་ལྷ་སའི་བརྙན་འཕྲིན་ནང་མཐོང་སོང༌། ད་ལྟ་རྒྱ་མིའི་དཔོན་པོ་གསར་པ་གཅིག་སླེབས་འདུག འདིས་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་འདུག ཏཱ་ལའི་བླ་མས་ཁ་བྲལ་དང་ལོག་སྤྱོད་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་སྤེལ་ལུགས་དང༌། ཏཱ་ལའི་བླ་མས་བོད་མི་མང་ལ་ཕན་པ་སྣེ་གཅིག་བྱས་མེད་ལུགས། ཆོས་ཀྱི་མིང་འཁྱེར་ནས་བྱ་བ་སྡུག་ཅག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཟེར་བ་སོགས་ཧ་ཅང་ནན་པོ་བཤད་སོང༌། དེ་ལྟར་བོད་ས་གནས་སུ་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་རྒྱ་དཔོན་ཚོས་ཧ་ཅང་ནན་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག

ས་གནས་སུ་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་འཕྲལ་སེལ་ནན་པོ་བྱས་ནས་ལྷིང་འཇགས་པོ་བྱུང་ན། དེ་དག་གྲུབ་འབྲས་གཙོ་བོར་བརྩིས་པ་ལས། སྲིད་བྱུས་གདུག་རྩུབ་ཆེན་པོས་དྲག་གནོན་བྱས་པར་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་མཐོང་ཚུལ་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་དང༌། མཐོང་ཚུལ་དེས་རྐྱེན་པས་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་སྤྱི་ཡོངས་ལ་མ་འོངས་པར་ཕན་གནོད་གང་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་བཅས་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་གི་མེད། ས་གནས་ས་ཐོག་ལ་ལྷིང་འཇགས་པོ་དང༌། རྒྱ་ནག་དབུས་གཞུང་ལ་ངོ་རྒོལ་རྔམ་སྟོན་གྱི་ཁྲོམ་སྐོར་བྱེད་མཁན་བོད་མི་གཅིག་ཀྱང་མེད་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང་ན་བསམ་སྟེ་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་ཁོ་རང་ཚོ་བློ་རྒྱ་ཆུང་དྲགས་པས་ཡིན། པེ་ཅིང་དབུས་གཞུང་གི་འགན་འཁུར་མཁན་རྣམས་ལ་བོད་ནང་བརྟན་ལྷིང་ཡོད་པ་དང༌། ཆབས་ཅིག་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་མཐོང་ཚུལ་སྡུག་པོ་མི་ཡོང་བ་ཞིག་དང་། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་ལ་རིམ་པས་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་མཐོང་དང་ཆ་འཇོག་ཡོང་བ་ཞུ་དགོས་ཀྱི་ཡོད།

བ༽ རྒྱ་ནག་གི་འགྱུར་འགྲོས་དང་། བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ།

ད་ལྟ་དཔལ་འབྱོར་དང༌། དམག་དོན་གྱི་ནུས་པའི་ཐོག་ནས་མཐོང་དང་ཆ་འཇོག་སླེབས་པ་ལས། རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་དྲང་པོ་དང༌། ཡག་པོ་ཡིན་པའི་ཐོག་ནས་མཐོང་དང་ཆ་འཇོག་བྱེད་མཁན་མེད། དེས་ན་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་དོན་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཡིན། ལྷག་པར་དེང་སང་གུང་བྲན་ཏང་གི་གཅིག་སྡུད་ལམ་ལུགས་ཁུངས་འཁྱོལ་ཐབས་མེད་པར་བརྟེན། རང་བཞིན་མི་མང་གི་དགའ་མོས་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་འཚོ་ཐུབ་པའི་བསམ་བློ་མ་བཏང་ཐབས་མེད་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད། གནས་སྟངས་འདི་ལྟ་བུའི་འོག་རྒྱ་ནག་དབུས་གཞུང་གིས་བོད་ས་གནས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གདུག་རྩུབ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་འདི་ལ་བསམ་བློ་གཏན་ནས་གཏོང་གི་མེད་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་ཨེ་ཡོད་སྙམ། རྒྱ་ནག་དབུས་གཞུང་གི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་མི་འདྲ་བ་ཡོང་མི་སྲིད་པ་མིན། ཡིན་ནའང་ལམ་སང་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡིན།

གལ་ཆེ་ཤོས་རྒྱ་ནག་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་བལྟས་ན་གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་རྒྱ་ནག་གི་རྩོམ་པ་པོ་དེ་འདྲ་ནས་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་སྐོར་རྩོམ་ཡིག་བྲིས་པའི་དཔེ་དེབ་དེ་འདྲ་དེང་སང་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད། ལོ་བཅུ་གྲངས་གོང་ལ་དཔེ་དེབ་དེ་འདྲ་ཐོན་ཐུབ་ཐབས་རྩ་བ་ནས་མེད། ངས་ཚགས་པར་གཅིག་མཐོང་བའི་ཐོག་གི་རྩོམ་ཡིག་ཁ་ཤས་ནང་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་པའི་གནས་ཚུལ་འདུག དེ་རིགས་ལོ་གཅིག་གཉིས་ཀྱི་གོང་ལ་ཡིན་ན་དཔར་འདེབས་བྱེད་ནུས་མཁན་མེད། དེ་ལྟར་རྒྱ་ནག་ནང་བཟང་ཕྱོགས་ཀྱི་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་འདུག བོད་ཀྱི་དཀའ་ངལ་འདི་རྒྱ་ནག་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་སྟབས་རྒྱ་ནག་ནང་གི་འགྱུར་བ་དེ་བོད་ཀྱི་འགྱུར་བ་དང་འབྲེལ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བོད་ཀྱི་དཀའ་ངལ་འདི་བོད་པ་ནང་ཁུལ་འཁྲུག་པ་བརྒྱབ་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་ན། རྒྱ་ནག་ནང་གི་འགྱུར་བ་དེ་བོད་ཀྱི་འགྱུར་བ་ལ་འབྲེལ་བ་གང་ཡང་མེད། འོན་ཀྱང་ད་ལྟ་ང་ཚོའི་དཀའ་ངལ་འདི་རྒྱ་ནག་ནས་བྱུང་བའི་དཀའ་ངལ་ཞིག་ཡིན་པར་བརྟེན། རྒྱ་ནག་ནང་གི་འགྱུར་བ་དེ་ང་ཚོ་བོད་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་གསལ་པོ་ཡིན།

ཕྱོགས་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ན། འགྱུར་བ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པ་དང༌། འགྱུར་བ་དེ་ཡང་བཟང་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེ་ལུགས་ང་ཚོས་རིག་པ་བསྒྲིམས་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་ནས་ཕལ་ཆེར་ལོ་བཞི་བཅུར་ཉེ་བ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེའི་གོང་དུ་རྒྱ་དཔོན་ཚོ་དང་མཉམ་དུ་ལོ་དགུ་ཙམ་གཤིབས་ནས་བསྡད་པ་ཡིན། ང་ཚོའི་དུས་ཚོད་ཁག་ཤོས་དང༌། དཀའ་ངལ་ཆེ་ཤོས་རྣམས་དུས་ཡུན་དེའི་རིང་ཡིན་པ་དང་། ད་ཆ་ང་ཚོའི་བདེན་མཐའ་གསལ་ལ་ཉེ་ཞིང་། རེ་བ་ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེ་ཆེ་རུ་འགྲོ་བའི་དུས་ལ་སླེབས་ཡོད་པས་ཚང་མས་ད་བར་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་ལྟར། ད་དུང་ཡང་རིག་པ་བསྒྲིམ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཐུགས་རྗེ་ཆེ། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། ༎

པར་བྱང་སྨོན་ཚིག

རྣམ་གྲོལ་ཞི་བའི་རྒྱ་མཚོར་རོ་གཅིག་ཏུ། །

གཞོལ་བའི་མཐའ་ཡས་ཆོས་ཚུལ་དལ་འབབ་ཀླུང༌། །

ཚིག་གི་གཟེགས་མ་རེས་ཀྱང་དུག་གསུམ་གྱི། །

དྲི་མ་ཡོངས་འཁྲུད་ལེགས་བཤད་བདུད་རྩི་འདི། །

དཔར་དུ་བསྐྲུན་པའི་རྣམ་དཀར་ཕུང་པོའི་མཐུས། །

ཡང་དག་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ། །

གདངས་ཏེ་རྒྱུད་ལྔའི་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ། །

ངེས་ལེགས་ནོར་བུའི་མཛོད་ལ་དབང་འབྱོར་ཤོག །

ཅེས་པ་འདི་ཡང་དེང་དུས་ཡིད་སྲུབས་ཀྱིས་རྒྱུད་བརླམས་པའི་ཀླ་ཀློའི་སྡིག་སྤྱོད་མི་བཟད་པས་གངས་ལྗོངས་ཆོས་ལྡན་གྱི་ཞིང་དུ་ཐུབ་པའི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཉིན་མོའི་སྣང་བ་ལྟར་འབར་བ་དེ་ནི་མིང་གི་ལྷག་མ་ཙམ་དུ་ཉམས་ཉེས་པར་བྱས། ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་ན་རྡུལ་ཕྲན་མཚོན་ཆ་སོགས་གདུག་པའི་གནོད་འཚེ་གྱ་གྱུའི་སྦྱོར་བ་ནི་ཉིན་རེ་བཞིན་དུ་དར་བ་སོགས་སྒོ་ཀུན་ནས་ལྔ་བདོའི་རྒུད་ཚོགས་མཚོ་ལྟར་བརྡོལ་བ་འདི་དག་ལྷག་མེད་དུ་ཞི་ཞིང༌། བྱང་ཕྱོགས་བོད་ཁ་བ་ཅན་དུ་བསྟན་པའི་མེ་རོ་སླར་ཡང་སྔར་བཞིན་གསོས་ཏེ་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ལྗོངས་འདིར་ཡང་ཐུབ་པའི་བཞེད་དགོངས་དྲི་མ་མེད་པ་དར་རྒྱས་སུ་འཕེལ་བ་དང༌། འཛམ་གླིང་ཡངས་པའི་ཁྱོན་ལ་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་སྟོན། རྣམ་འདྲེན་ཤཱཀྱ་སེངྒེའི་རིང་ལུགས་སྒོ་ཀུན་ནས་རྒྱས་པ་སོགས་འཕྲལ་ཡུན་ལེགས་ཚོགས་དུ་མའི་ཆེད་དུ་དམིགས། ནང་བསྟན་གྲུབ་མཐའ་རིས་མེད་ཀྱི་གསུང་རབ་དཔར་དུ་བསྐྲུན་དང་བསྐྲུན་འགྱུར་གང་ལའང་སྦྱར་ཆོག་པའི་དགེ་བསྔོའི་སྨོན་ཚིག་ཏུ་ཤཱཀྱའི་དགེ་སློང་ཆོས་སྨྲ་བ་ངག་དབང་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོས་སྦྱར་བའོ། །དགེའོ།། །།